ଏକ ସମୟରେ, ସମସ୍ତ ଅମର ଦେବତାମାନେ ଏକଠି ହୋଇ ଯଜ୍ଞ କରିବା ପାଇଁ ନିର୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା; ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଶୀଘ୍ର କରିବାକୁ ମୁଁ ଆଦେଶ ଦେଇଛି—ଏହା ବେଗରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହେଉ। ଦେବତାମାନେ ଏହି ଆଦେଶ ପାଇଁ ଗଁଠି, ଗଁଠି ଓ ଅନ୍ୟ ଜନ୍ତୁମାନେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଯଜ୍ଞ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଏବଂ ସରମାଙ୍କୁ ଏହି ଗଁଠିମାନେର ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଦିଆଗଲା। ଦେବତାମାନେ ଅନୁପସ୍ଥିତ ହେବା ସମୟରେ, ସରମା ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଗଁଠିମାନେକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଗଁଠିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଦାନବମାନେ ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଦାନବମାନେ ଏହି ଗଁଠିମାନେ ଦେଖି ତାଙ୍କର ପୁରୋହିତ ଶୁକ୍ରଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ: “ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଗଁଠି, ଦେବତାମାନେ ଓ ବ୍ରହ୍ମା, ଦେବତାମାନେ ଅନୁପସ୍ଥିତ, ସରମା ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି। ଏବେ କଣ କରିବା ଉଚିତ?” ଶୁକ୍ର ଦାନବମାନେକୁ କହିଲେ: “ଏହି ଗଁଠିମାନେ ଶୀଘ୍ର ନେଇଯାଅ, ଦେରି କରନ୍ତୁନା।” ଏହିପରି ଆଦେଶ ପାଇଁ, ଦାନବମାନେ ଚାହିଁଯାଇ ଗଁଠିମାନେକୁ ନେଇଲେ; ଗଁଠି ହାରାଇଯିବା ପରେ, ସରମା ତାଙ୍କର ପଥ ଖୋଜିବାରେ ଲଗିଗଲେ। ସରମା ଦେଖିଲେ ଗଁଠିମାନେ ଦିତିଙ୍କ ପୁଅମାନେ ପାହାଡ଼କୁ ନେଇଯିଛନ୍ତି; ଦାନବମାନେ ଏହି କୁକୁରୀକୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କର ଚଳାଚଳକୁ ନିରିକ୍ଷଣ କରିଲେ। ସରମାକୁ ଦେଖି, ଦାନବମାନେ ମୃଦୁ ଓ ମିଳନସାର ଭାବରେ କହିଲେ: “ଓ ସରମା, ଶୁଭା, ଏହି ଗଁଠିମାନେର ଦୁଧ ଦୋହି ଦୁଧ ପିଉ।” ଏହିପରି କହିବା ଉପରେ, ସରମାକୁ ଦୁଧ ଦିଆଗଲା; ଦାନବମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଧ ପିବାର ଅବସର ଦେଲେ। ପରେ ଦାନବମାନେ କହିଲେ: “ଓ ଶୁଭା, ଦେବତାମାନେର ରାଜାକୁ ଏହି ଗଁଠି ବିଷୟରେ କହିବା ନାହିଁ।” ଏହା କହି ସରମାକୁ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ମୁକ୍ତ ହେଇ, ସରମା ତ୍ରାସିତ ହୋଇ ଶୀଘ୍ର ଦେବତାମାନେଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ଦେବତାମାନେର ମୁଖ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ନିଯୁକ୍ତ ମାରୁତମାନେ ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ ସରମା ସହିତ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଗଲେ। ଏହିପରି ଆଦେଶ ପାଇଁ ସେମାନେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପରେ ଶୀଘ୍ର ଯାତ୍ରା କରି, ପାହାଡ଼ରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ଦେବତାମାନେର ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ର ସରମାକୁ ପଚାରିଲେ: “ସରମା, ଗଁଠିମାନେ କେଉଁଠି?” ସରମା କହିଲେ: “ମୁଁ ଜାଣେନି।” ଏହିପରି ଉତ୍ତର ପାଇଁ, ଇନ୍ଦ୍ର କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ମାରୁତମାନେକୁ ଏବଂ କୁକୁରୀକୁ ମଧ୍ୟ ପଚାରିଲେ: “ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଗଁଠିମାନେ କେଉଁଠି?” ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁସାରେ, ମାରୁତମାନେ ଉତ୍ତାପ ଭରି ଏହି ସରମାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ବିବରଣ କଲେ। ଏହା ପରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧରେ ପାହାଡ଼ରେ ସରମାକୁ ପାଦେ ଆଘାତ କଲେ। ସେ କହିଲେ: “ତୁମେ ଅବିବେକରେ ଦୁଧ ପିଲା, ଗଁଠିମାନେ ଦାନବମାନେ ନେଇଯିଛନ୍ତି।” ଇନ୍ଦ୍ର ପାହାଡ଼ରେ ସରମାକୁ ପାଦେ ଆଘାତ କଲେ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଦ ଆଘାତରୁ ସରମାଙ୍କ ମୁଖରୁ ଦୁଧ ବହିଲା; ଏହି ବହୁଥିବା ଦୁଧ ସହିତ, କୁକୁରୀ ଗଁଠିମାନେ ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ସେନା ସହିତ ପାହାଡ଼ରେ ସେଠାକୁ ଯାତ୍ରା କଲେ। ଏହିପରି ଗଲାପରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଦାନବମାନେ ଦ୍ୱାରା ଆଣିଥିବା ଗଁଠିମାନେ ଦେଖିଲେ, ଦାନବମାନେ ତୀବ୍ର ଭାବରେ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ; ସେ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦାନବମାନେ ଦେବସେନା ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇ, ଗଁଠିମାନେ ଛାଡ଼ି ନିଜ ଚରିତ୍ରକୁ ଫେରିଗଲେ। ଏହା ପରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ଆନନ୍ଦିତ ସାଥୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି, ଗଁଠିମାନେ ଫେରାଇପାଇଲେ ଏବଂ ବଡ଼ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲେ। ସେ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଯଜ୍ଞ କଲେ; ଏହି ଅବିରତ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ହେଲା। ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ହେଇ, ଇନ୍ଦ୍ର ଦେବସେନାକୁ କହିଲେ: “ଦେବତାମାନେ ଶୀଘ୍ର ଅସ୍ତ୍ରଧାରଣ କରନ୍ତୁ, ଦାନବମାନେ ନିବୃତ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଯୋଜନା କରନ୍ତୁ।” ଏହିପରି ଆଦେଶ ପାଇଁ, ଦେବତାମାନେ ଅସ୍ତ୍ରଧାରଣ କରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହିତ ଦାନବମାନେ ନିବୃତ୍ତ କରିବାକୁ ଯାତ୍ରା କଲେ। ସେମାନେ ଯାଇ ତୀବ୍ର ଯୁଦ୍ଧ କରି, ଦାନବସେନାକୁ ଜିତିଲେ; ଦେବତାମାନେ ଦାନବମାନେକୁ ପରାଜିତ କଲେ, ଏବଂ ଅପରାଜିତ ଦାନବମାନେ ଭୟ ଓ ଅସ୍ତିରତାରେ ସମୁଦ୍ରର ଜଳକୁ ଲୁଚିଗଲେ। ଏହା ପରେ, ଦେବତାମାନେର ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ଲୋକପାଳମାନେ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି, ଦିବ୍ୟ ଭଗବାନ ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ଶାସନ ଉପଭୋଗ କରିଲେ। ଏହି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଉପାଖ୍ୟାନକୁ ଯିଏ ଦିନକୁ ଶୁଣିଥାଏ, ସେ ଗୋମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ। ଏବଂ ଯେଉଁ ରାଜା ନିଜ ରାଜ୍ୟ ହାରାଇଛି, ସେ ଏହି କଥାକୁ ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଶୁଣିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ସ୍ୱର୍ଗ ଫେରାଇଥିବା ଭଳି ନିଜ ରାଜ୍ୟ ପୁନଃ ପାଇପାରିବ। ଏହିପରି ଉପାଖ୍ୟାନ ପରେ, ଭୂମି ଦେବୀ ପଚାରିଲେ: “ଓ ଦେବତା, ସେ ସମୟରେ ରତ୍ନମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଉତ୍ତମ ପୁରୁଷମାନେ, ତାଙ୍କୁ ଭଗବାନ ତ୍ରେତା ଯୁଗରେ କେଉଁ ଵର ଦେଇଥିଲେ?” “ସେମାନେ କେଉଁ ରାଜା ହେବେ, କିପରି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବେ? କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ? ତାଙ୍କର ନାମ ଅଲଗା ଅଲଗା କହ।” ଶ୍ରୀ ବରାହ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: “ଓ ଭୂତଧାରିଣୀ, ଏବେ ମୁଁ ସୁପ୍ରଭା, ରତ୍ନଜନ୍ମା ମହାପ୍ରଜ୍ଞ ରାଜାଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି କଥା କହିବି। ପ୍ରଥମେ, କୃତ ଯୁଗରେ, ଶ୍ରୁତକୀର୍ତି ନାମକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ତିନି ଲୋକରେ ତାଙ୍କର ବଳ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲା। ଓ ଭୂମି, ସୁପ୍ରଭା—ରତ୍ନଜନ୍ମା—ତାଙ୍କର ପୁଅ ହେଲେ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶ୍ରୁତକୀର୍ତି ପ୍ରଜାପାଳ ନାମରେ ଜଣାଯାଉଥିଲେ। ଏକ ଦିନ, ସେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଶିକାର କରିବାକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ଏଠାରେ ଏକ ମୁନିଙ୍କର ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମ ଦେଖିଲେ। ଏଠାରେ ମହାତପସ୍ ନାମକ ଏକ ମୁନି ଉଚ୍ଚ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ରଖି, ଦୃଢ଼ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ, ଉପବାସ ଓ ନିତ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମ ପାଠ କରୁଥିଲେ। ଏଠାରେ, ପ୍ରଜାପାଳ ରାଜା ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚିନ୍ତା କରି, ମହାତପସ୍ ମୁନିଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆଶ୍ରମରେ, ଭୂମିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଗଛ, ସୁସ୍ଥିତ ପଥ, ଲତା ଘର ଚନ୍ଦ୍ରାଲୋକରେ ଚମକୁଥିଲା, ମଧୁମକୁ ମାନେ ସ୍ଵଚ୍ଛନ୍ଦ ଭାବରେ ଘୁଞ୍ଚୁଥିଲେ।