ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ବରାହ ପୁରାଣର ପବିତ୍ର କଥାରେ, ଏକ ସମୟର କଥା ଅଛି—ଏକ ଅତି ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ ହେବାକୁ କୁହାଗଲା, ତାଙ୍କର ମନ କେବେ ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ । ଏହି ହୃଦୟକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା ମଧୁର ବାକ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଶୁଣି, ଶୁକ ମୁକ୍ତି ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ । ସେଠାରେ ଏକ ବ୍ୟବସାୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଆସିଥିବା ଏକ ବ୍ୟକ୍ତି କହିଲେ, "ମୁଁ ସେଠାରେ ରହୁଛି, ପୁନି ଆମେ ଆମ ସାମଗ୍ରୀ ନେଇ ଚାହିଁଲେ ଫେରିଯିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ ।" ଏହିପରି ଉପସ୍ଥିତିରେ, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ମଥୁରାର ବାସିନ୍ଦା ହେବାକୁ ଜଣାପଡ଼ିଲା ବୋଲି କପୋତ (ଟିଆପଖି) କହିଲା । ସେଠିଏ ଏହିପରି କଥା ହେଉଥିବାବେଳେ, ଶବରୀ ତାଙ୍କର ଶୟନରୁ ଉଠିଲେ । ସେ ତାଙ୍କର ପରିଚାରିକାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିଲେ, ଚମତ୍କାର ଓ ସୁନ୍ଦର ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ । ଶବରୀ ଏହି ଆଗତିକୁ ଆଦର ସହ ଗୃହଣ କଲେ, ମାତା, ସେ ବହୁତ ପବିତ୍ର ଓ ସମ୍ମାନ ଦେବାଯୋଗ୍ୟ ଥିଲେ । କପୋତର ବାକ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ତାଙ୍କ ପୂଜା ପାଇଁ ସମସ୍ତ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଗଲା । ଶବରୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ଏହି କପୋତ ଆଗତିକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ । ଫଳ, ମାଂସ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ମଧୁ ଦିଆଗଲା । ଏପରେ ଶବରୀ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ କହିଲେ, "ମୋ ପୁଅ ପାଇଁ ଏହି କପୋତ ଓ ଏହାର ପିଞ୍ଜରା ଦିଅନ୍ତୁ ।" ଏହି ଶବ୍ଦ ଉଚ୍ଚାରଣ ହେବା ସହିତ, ଶବରୀ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ସରସ୍ୱତୀ ସଂଗମର ଫଳ ଦିଆଯିବା ପରେ ମୁଁ ଏହି କପୋତ ଦେବି ।" ଯେଉଁ ଫଳ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତି ସରସ୍ୱତୀ ସଂଗମରେ ପାଏ, ସେଇ ଫଳ ବିଷୟରେ ଶୁଣିବା ଦରକାର, ଏବଂ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତର କଥା ମଧ୍ୟ ଜାଣିବା ଉଚିତ୍ । ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ବ୍ରତ କରାଯାଏ, ଯାହା ପାଇଁ କରାଯାଏ, ସେ ପରମ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ । ସେ କଦାପି ଯମପୁରୀକୁ ଯାଏନି, ବିଷ୍ଣୁ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ । ଏପରି ଭାବରେ, ଶ୍ରୀମଦ୍ ବରାହ ପୁରାଣରେ ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ଓ ସରସ୍ୱତୀର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଥିବା ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହୁଏ । ପରେ, ଶ୍ରୀ ବରାହ ଦେବ କହିଲେ, "ସେଠି ପ୍ରବେଶ କରି, ଏହି ପୁଣ୍ୟକୁ ନେଇ, ଜନନୀ ଓ ପିତାଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରିବା ଉଚିତ୍ ।" ପରେ, କପୋତର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଖବର ଦେଇ, ସେ ଜଣେ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଲୋକ ହେଲେ । ସେ ସୁଖ ପାଇଲେ, ବ୍ୟବହାର ଓ ସମ୍ମାନରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକୃତି ମିଳିଲା । ପୁନଃ, ତାଙ୍କର ମନ ବ୍ୟବସାୟ ପାଇଁ ସେଠିକୁ ଯିବାକୁ ଆକୁଳ ହେଲା । ସେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏଠାକୁ ବହୁତ ସାମଗ୍ରୀ, ମଣି ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରିବା ଲୋକ ଓ ସାଗର ଯାତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଆଣିବି"—ଏହି ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରି, ସେ ଯାତ୍ରାରେ ନିସ୍କ୍ରମଣ କଲେ । ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟ ସଂଗ୍ରହ କଲେ । ଦେବସ୍ଥାନରେ ମାତା ପିତାଙ୍କଠାରୁ ଶୁଭ ବାକ୍ୟ ଶୁଣିଲେ । ସେ କହିଲେ, "ମୋ ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ତୁମେ ସମ୍ପାଦନ କରିବେ," ଓ ଘରର ମହିଳାମାନେ ମୋ ଦାୟିତ୍ୱ ଯଥାଯଥ ଭାବେ କରିବେ । ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀମାନେ ଅନୁମତି ଦେଲେ, ଏବଂ ସେ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ନାଉକାକୁ ଚଢ଼ିଲେ । ସମସ୍ତେ ନାଉକାରେ ବସିବା ସହ, ନାଉକାର ଚାଳକମାନେ ସହିତ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ ହେଲା । କିନ୍ତୁ ଭାଗ୍ୟର ଦ୍ୱାରା ଏକ ବିପରୀତ ପବନ ଆସିଲା; ନାଉକାର ସମସ୍ତ ଚାଳକ ଅଚେତନ, ଭ୍ରମିତ ଓ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇପଡ଼ିଲେ । ସେମାନେ ଚିତ୍କାର କଲେ, "ହାୟ, କେମିତି ବିପଦ! ଏହା କ'ଣ? ଆମେ କେଉଁଠି ଯାଉଛୁ?"—ଏହିପରି କଠୋର ବାକ୍ୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଏକାଉଁ ଉପରେ ଅଭିଯୋଗ କଲେ, ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ । ସେମାନେ କହିଲେ, "ଆମ ମଧ୍ୟରେ କିଏ ସବୁଠୁ ପାପୀ ଯାହା ନାଉକାକୁ ଚଢ଼ି ଏହି ବିନାଶ ଆଣିଛି?" ଏହିପରି ଶୋକ କରୁଥିବା ବେଳେ, ଚାରିଜଣ ଏକାଠି ଆସିଲେ । ସେମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଓ ଅଭିଯୋଗ ହେଲା । ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ନିଷ୍କର୍ଷ ହେଲା—"ଯେଉଁ ପୁଅ ନାହିଁ, ସେ ଲୋକଙ୍କର ଭାଗ୍ୟ ନାହିଁ ।" ସେମାନେ ଚିନ୍ତା କଲେ, "ଏହି କଠିନ ସମୟରେ କ'ଣ ଉପଯୁକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍?" ତେବେ ଶୁକ କହିଲେ, "ମୁଁ ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି, ତୁମେ ମନ ଦୁଃଖିତ କରନି ।" ଏପରି ଭାବେ ସେ ତାଙ୍କର ପିତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ ଦ୍ରୁତ ଉଠାଇଲେ । ନିମ୍ନ ଭାବେ ଗତି କରି, ଏହି ଅତି କଠିନ ଓ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଜଳପଥରେ ତାଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ କଲେ ।