ତିନିଟି ପୁରୀର ଧ୍ୱଂସକାରୀ, ମହାକାଳ, ଏବଂ ଅନ୍ଧକ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିଛନ୍ତି, ସେହି ଭଗବାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ସେ ମହାଦେବ ଯିଏ ସର୍ପକୁ ଉପବୀତ ଓ ରୁଦ୍ରମାଳା ଭାବେ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଅଗ୍ନି, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ମନ ଓ ବାଣୀର ସୀମାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା ସେହି ଦେବତା। କୈଳାଶ ପର୍ବତରେ ବାସ କରୁଥିବା ଏବଂ ହିମାଲୟ ଶୃଙ୍ଗରେ ତାଙ୍କର ତପୋଭୂମି ତିଆରି କରିଥିବା ସେହି ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହ ନମସ୍କାର। ଏହିପରି ମହାଦେବ ମଧୁର କଥାରେ କହିଲେ, "ଶୁଭେ, ତୁମ ମନରେ ଯାହା ଅଛି, ଯେକୌଣସି ଦାୟିତ୍ୱ ଚୟନ କର।" ଏହିପରେ ସୋମ ଅର୍ଥାତ୍ ଚନ୍ଦ୍ରଦେବ କହିଲେ, "ଏହି ଲିଙ୍ଗର ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ଆଶା-ଅଭିଲାଷା ପୂରଣ କର।" ତାପରେ ଦେବତାଙ୍କର ନାୟକ ଭଗବାନ କହିଲେ, "ଏହି ତୁମ ସ୍ଥାନରେ, ଆଜିଠାରୁ, ହେ ଗୋପାଳକ, ମୋର ଏକ ଅନ୍ୟତମ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ରୂପ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ରହିବ। ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ମୁଁ ତୁମକୁ ସେହି ଦୁର୍ଲଭ ବର ଦେଉଛି, ଯାହା ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ପାଇଁ ଅସମର୍ଥ। ବିଷ୍ଣୁ ସହିତ ମୁଁ ଆଲୋଚନା କରିଛି, ହେ କଳାର ଧାମ, ଏବଂ ଆମେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ନେଇଛୁ।" "ସେଇ ଦୁଇ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟରେ, ଯାହାକୁ ବିଷ୍ଣୁଶିଳା ଓ ଶିବଶିଳା ବୋଲି ଜଣାଯାଏ— ଏବଂ 'ମୋତେ ତୁମ ପରି ପୁତ୍ର ମିଳୁ' ବାସନା ସହିତ, ଏହି ବର ରେବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ୍, ହେ ଚନ୍ଦ୍ରଚିହ୍ନଧାରୀ। ଲିଙ୍ଗର ରୂପରେ, ହେ ଦେବୀ, ଗଣେଶଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି, ତୁମେ ମୋର ଅନ୍ୟ ରୂପ ଭାବେ, ଜଳମୟୀ ରୂପରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।" "ଏହିପରି ଭାବରେ ବର ପାଇ ରେବା ମୋର ସାନ୍ନିଧ୍ୟକୁ ଆସିଲେ। ପୁରୁଣା କଥା, ଗଣ୍ଡକୀ ମଧ୍ୟ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନ। ଏକ ଶତ ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ଧରି ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ। ବିଷ୍ଣୁ, ଭକ୍ତପ୍ରିୟ ଏବଂ କୃପାଳୁ, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ମଧୁର କଥା କହିଲେ, 'ଅଟୁଟ ଭକ୍ତି ସହ ବର ଚୟନ କର, ହେ ଧର୍ମାତ୍ମା।'" "ପୁରୁଣା କାଳରେ, ଗଣ୍ଡକୀ ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦାଧାରୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଦେଖି କହିଲେ, 'ହେ ପ୍ରଭୁ, ଯାହାକୁ ଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ଭାବେ ପାଆନ୍ତି, ଆଜି ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିଛି।'" "ତାପରେ ଆପଣ (ମୋର ଅନ୍ତରେ) ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଏହି କାରଣରୁ ଆପଣଙ୍କୁ 'ପୁରୁଷ' ବୋଲାଯାଏ। ସେଇ ବ୍ରହ୍ମ, ଯାହାର ଆରମ୍ଭ ନାହିଁ, ଶେଷ ନାହିଁ, ଅନନ୍ତ, ବେଦରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ, ସେହି ପରାଶକ୍ତି, ଯାହା ସଂସାରର ପ୍ରଥମ ମାତା ଭାବେ ସ୍ମୃତ, ସେ ଶକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କର।" "ପୁରୁଷ ନିର୍ଗୁଣ, ଅବ୍ୟକ୍ତ, ଚିତ୍ସ୍ୱରୂପ ଏବଂ ନିର୍ମଳ। ନିଜ ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଆପଣ କର୍ତ୍ତୃତ୍ୱ ଅବସ୍ଥାକୁ ଅପେକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି। ଏହି ସଂସାର ତିନି ଗୁଣରେ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।" "ଯେପରି ଲାଲ ଜବା ଫୁଲ ସ୍୫ତ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ହିରା ମଣିରେ ଦେଖାଯାଏ, ତେଣୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ଜାଣିନଥିବେ। ଏହି ମୋହିତ ସଂସାର ମଧ୍ୟରେ କେବଳ ଅଳ୍ପ ଜ୍ଞାନୀ ରହିଛନ୍ତି।" "ତେଣୁ, ଆପଣଙ୍କର କୃପା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସଂସାରରେ ମହତ୍ତ୍ୱ ଲଭ୍ୟ। ଆପଣ ଦୁଃଖିତଙ୍କୁ ଦୟା କରନ୍ତି, ମୋତେ 'ନା' ବୋଲନ୍ତୁ ନାହିଁ, ହେ ପ୍ରଭୁ।" "ତେଣୁ, ହେ ସୁନ୍ଦରି, ବର ମାଗ—ଯେଉଁଠି ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ସେଉଁଠି ମଧ୍ୟ। ମୋ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ଲାଭ କରି କିଏ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଇଚ୍ଛା ରଖିଥାଏ?" ଏପରି ଭାବରେ ଗଣ୍ଡକୀ ହାତ ଜୋଡି, ମନୋହର କଥା କହିଲେ, "ହେ ବିଷ୍ଣୁ, ମୋର ଗର୍ଭରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ମୋ ପୁତ୍ର ହେଉ।" "ନଦୀ କିଏ ମୋ ସଙ୍ଗ ଲାଗି ସଦା ଆଗ୍ରହୀ ହୋଇ, କଣ ଚାହିଲା?" ଏହିପରି କୃପା ସହିତ, ପ୍ରଭୁ ନିଜ ମନରେ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ, ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳାର ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସଦା ତୁମ ଗର୍ଭରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।