ଭୂମିଦେବୀଙ୍କୁ ସ୍ନିଗ୍ଧ ସ୍ୱରରେ ଭଗବାନ୍ ବରାହ କହିଲେ—“ଯିଏ ତୃତୀୟ କିମ୍ବା ଚତୁର୍ଥ ଦିନରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ସେ ନିମ୍ନ ମନ୍ୟ ଲୋକ। ଯଥାସମୟରେ, ସନ୍ତାନ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ସମସ୍ତା ନାରୀଙ୍କ ସହିତ ଭୋଗ କରିବା ଅନୁମତି ଅଛି। କିନ୍ତୁ ଯିଏ କ୍ରୋଧ କିମ୍ବା ମୂଢ଼ତାରେ ଏହାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୁଏ, ସେ ଅଗ୍ରଗତି କରିପାରେ ନାହିଁ। ଏବେ ଆଉ ଏକ ଗୁପ୍ତ କଥା କହିବି, ଶୁଣ, ଭୂମି। ଯେମାନେ ମୋ ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମୋର ଧାମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଜ୍ଞାନ, ଯୋଗ ଓ ସାଂଖ୍ୟ, ମନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଅସ୍ତିତ୍ୱ ରଖିଥାଏ। ଯେଉଁ ସମୟରେ ଚତୁର୍ଥ ଦିନ ଆସେ, ସେତେବେଳେ ମୁଣ୍ଡର ଅପବିତ୍ରତାକୁ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ। ତାପରେ ମନ ଓ ବୁଦ୍ଧିକୁ ଶାନ୍ତ କରି, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଦରକାର: ‘ହେ ଦେବୀ, ଆଦି, ଗୁପ୍ତ, ଅନନ୍ତ, ମଧ୍ୟ, ରଜସ୍ୱଳା, ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗନା, ଆମେ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ।’ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ରଜସ୍ୱଳା ନାରୀମାନେ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି। ଏପରି ଶୁଦ୍ଧି ପ୍ରକ୍ରିୟା ପରେ, କେବଳ ନାରୀ କିମ୍ବା ପୁରୁଷ ଅପବିତ୍ର ନୁହଁନ୍ତି। ସମସ୍ତେ ଦିନେ ଦିନେ ମୋର ମନକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି। ଏପରି ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରି, ଯେମାନେ ନିତ୍ୟ ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି—ସେମାନେ ସ୍ତ୍ରୀ, ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନପୁଂସକ ଯିଏ ହେଉନ୍ତୁ—ସେମାନେ ମୋର ସ୍ୱରୂପକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ତଥାପି, ଏ ଜଗତରେ ଅନେକ ପୁରୁଷ ଆଜି ବି ମୋତେ ଚିହ୍ନି ପାରୁନାହାନ୍ତି। ଏଠାରେ ହଜାର ମାତା, ପିତା, ଶତାଧିକ ପୁଏ, ଭାର୍ଯ୍ୟା ଅଛନ୍ତି, ତଥାପି ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ଅଜ୍ଞାନରେ ଆବୃତ ଓ ମୋହରେ ଅବୃତ। ମାତା ଏକ ଦିଗକୁ, ପିତା ଅନ୍ୟ ଦିଗକୁ ଯାଆନ୍ତି। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜୀବ ନିଜ କର୍ମାନୁସାରେ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରେ। ଏ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷଣିକ—ମାସ ହେଉ, ବର୍ଷ ହେଉ। ଯିଏ ଏହି ସମସ୍ତ ତ୍ୟାଗଧର୍ମକୁ ଜାଣିଛି, ତାଙ୍କୁ ଏହି ଗୁପ୍ତ ମହାତ୍ମ୍ୟ ଜଣାଯାଏ। ଯିଏ ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳେ ଏହି କଥା ଶୁଣେ, ସେ ମହାମାନବ ହୁଏ। ଏହି ଗୁପ୍ତ ଧର୍ମର ମହାତ୍ମ୍ୟ ତୁମକୁ କୁହିଲି, ଏହା ଉତ୍ତମ ଗୁପ୍ତ ରହସ୍ୟ। ଏହିପରି ଦିବ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣିତ ବିଷୟ ହେଉଛି ‘ଗୁପ୍ତ କ୍ରିୟାର ମହାତ୍ମ୍ୟ’। ଏବେ ମୁଁ ପୁଣି ଏକ ଅନ୍ୟ ଚମତ୍କାର ବିବର୍ଣ୍ଣନ କରିବି—ମନ୍ଦାର ପରିଚୟ। ଶୁଣ, ଭୂମି, ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଜାହ୍ନବୀ ନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ କୂଳରେ, ଭିନ୍ଦ୍ୟ ପାହାଡ଼ର ଏକ ଅଂଶରେ, ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଏଠି ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ ରାମ ନାମକ ପୁରୁଷ ଥିଲେ। ସେ ନାରାୟଣଙ୍କ ମୁଖରୁ ଧର୍ମ କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ମ ପ୍ରାପ୍ତିକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆଗ୍ରହ କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଭୂମିଦେବୀ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ—“ମନ୍ଦାର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧର୍ମମୟ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସହିତ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି। ଏଠି ଲୋକମାନେ କ’ଣ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି? କ’ଣ ଫଳ ମିଳେ? ମନ୍ଦାରର ଗୁପ୍ତ ରହସ୍ୟ କ’ଣ?” ତେବେ ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ—“ମୁଁ ଏହି ମନ୍ଦାରର ମହାତ୍ମ୍ୟ ଓ ଗୁପ୍ତ କ୍ରିୟା ବିଷୟରେ କହିବି। ଏହି ମନ୍ଦାର ପାହାଡ଼ରେ ମୁଁ ଖେଳୁଥିଲି, ତା ସମୟରେ ପାହାଡ଼ ଫୁଲରେ ଭରିଥିଲା। ସେଠାରେ ମୋ ମନରେ ଏକ ଚିନ୍ତା ଆସିଲା। ଭିନ୍ଦ୍ୟ ପାହାଡ଼ରେ ମୋ ପ୍ରଭାବରେ ଏକ ମନ୍ଦାର ବୃକ୍ଷ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେଠାରେ ପାଥର ମାଟି ଅତ୍ୟନ୍ତ ମନୋହର ଓ ଆନନ୍ଦମୟ। ଏହି ମହାମନ୍ଦାର ବୃକ୍ଷ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏକ ଚମତ୍କାର ଘଟଣା ଶୁଣ, ଭୂମି। ଦିନର ବେଳକୁ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସମୟରେ ଏହି ବୃକ୍ଷକୁ ଲୋକମାନେ ଦେଖିପାରନ୍ତି।