ଏକ ସମୟର କଥା, ଏକ ରାଜା ଭୟଙ୍କର ଭୋକ ଓ ତିବ୍ର ତିରିଷ୍ଣାରେ ପୀଡ଼ିତ ହେଉଥିଲେ। ସେଠାରେ, ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜନ୍ମର ଦେହର ଆକୃତି, ଯାହା ଦୀର୍ଘଦିନ ତଳେ ଦାହ କରାଯାଇଥିଲା, ଆକସ୍ମିକ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଲା। ପରେ, ସେ ରାଜା ଏକ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରି, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ମହାତ୍ମା ବଶିଷ୍ଠ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାଜାର ପୁରୁଣା ଅସ୍ଥିଗୁଡ଼ିକୁ କେହି ଚାଟୁଥିଲେ। ବଶିଷ୍ଠ ଏହା ଦେଖି ରାଜାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ରାଜା ବିନମ୍ରତାରେ କହିଲେ, “ମହାନୁଭାବ, ମୁଁ ଭୟଙ୍କର ଭୋକା ଓ ତିରିଷ୍ଣାରେ ଅଛି। ପୂର୍ବେ ମୁଁ କେବେ ଖାଦ୍ୟ କିମ୍ବା ପାନୀୟ ମିଳିନଥିଲି।” ରାଜାଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ବଶିଷ୍ଠ ମୁସ୍କୁରାଇ କହିଲେ, “ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ କ’ଣ କରିପାରିବି, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଭୋକ ଦେଖି? ମନୁଷ୍ୟ ରତ୍ନ ଓ ସୁନା ଦାନ କଲେ ଧନୀ ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ରାଜନ୍, ତୁମେ ତ କେବେ ଏହି ଛୋଟ ଦାନକୁ ଅପମାନ କରି, ଏକ ଦାନ ମଧ୍ୟ କରିନାହାଁ। ବେଶି କିଛି ଭାବିନଥିଲ, ଏବେ ତୁମେ ଦାନ ବିନା ଏଠାରେ ଆସିଛ। ଏହି ଅବସ୍ଥାର କାରଣ ମୋ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦିଅ।” ତାପରେ ବଶିଷ୍ଠ କହିଲେ, “ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି କଥା ଶୁଣ। ଏକଥା ମୁଁ ତୁମକୁ କହୁଛି, ଏହା ଶୁଣିବା ପରେ ତୁମେ ନିଜେ ବୁଝିପାରିବ। ପୂର୍ବେ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ବିନୀତାଶ୍ୱ। ସେ ମହାୟଜ୍ଞ ସର୍ବମେଧା କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେମିତି ମଧ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଦାନକୁ ଅପମାନ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଦାନ କରିନଥିଲେ। ତେଣୁ, ତିନି ମହାପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ସାରା ପୃଥିବୀର ରାଜା ହେଲେ, ତଥାପି ସେ ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ଭୋକରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ଏଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।” ଏପରି ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରି, ରାଜା ଏକ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରୂପରେ ଯାଇ, ଜାହ୍ନବୀ ନଦୀର କୂଳରେ ତାଙ୍କର ପୂରୋହିତଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ତିନି ପୂରୋହିତଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ମୋର ଏହି ଭୋକର କାରଣ କ’ଣ?” ପୂରୋହିତ କହିଲେ, “ଏଠି ଏକ ଗୃତଦୁଗ୍ଧା ଗାଈ, ଏକ ସାଧାରଣ ଗାଈ ଓ ଏକ ମଧୁଦୁଗ୍ଧା ଗାଈ ଦାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଛନ୍ତି, ସେତେଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଫଳ ମିଳିଥାଏ।” ବିନୀତାଶ୍ୱ ପୂନି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ କି ସ୍ୱର୍ଗର ସୁଖ ଉପଭୋଗ କରୁଛନ୍ତି?” ପୂରୋହିତ କହିଲେ, “ଚାରି କୁଡ଼ବା ଏକ ପ୍ରସ୍ଥ ହୁଏ, ଏହିପରି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ।” ପୂରୋହିତ ଏହି ଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ—ଏହି ଗାଈ ଦାନ ସୋଳ ଭାଗରେ ତିଆରି ହେବା ଉଚିତ, ଚାରି ଭାଗ ଦେଇ ବଛଡ଼ା ତିଆରି କରାଯିବ। ଗାଈର ପୁଛରେ ରତ୍ନଖଚିତ୍ତ ଘଣ୍ଟା ଲଗାଇବା ଚାହିଁ, ଦୁଧ ଦୋହିବା ପାଇଁ କଂସ୍ୟ ପାତ୍ର ଓ ଚାନ୍ଦିର ଚରଣ ଥିବା ଉଚିତ। ଗାଈର ପୋଶାକ କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମରୁ ତିଆରି ହେବା ଦରକାର, ଯାହା ମଧୁର ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ। ଏହି ଗାଈ ସମସ୍ତ ଔଷଧି ଉଦ୍ଭିଦର ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ଓ ମନ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର କରି ଦ୍ୱିଜାତିଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଚାହିଁ। ଏହିପରି ଦାନ କଲେ, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳି ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ଏବେ, ଜଳଧେନୁ ଦାନର ବିଧି ଆରମ୍ଭ କରାଯାଉଛି। ଏହି ଦାନ ଶୁଭ ଦିନରେ ନିୟମାନୁସାରେ କରିବା ଉଚିତ। ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣ କୁମ୍ଭ ରଖିବା ଦରକାର। ଗାଈକୁ ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରାଯିବା ଚାହିଁ। ଏକ ବୃଦ୍ଧି ପାତ୍ର ତିଆରି କରି, ତାହାରେ ଯନ୍ତ୍ରପୁଷ୍ପ ଲଗାଇବା ଦରକାର। ସେହି କୁମ୍ଭରେ ପାଞ୍ଚ ରତ୍ନ ରଖିବା ଉଚିତ। ଏହା ସହିତ ଆମଳା ଫଳ, ସରିଷା ଓ ସମସ୍ତ ଧାନ୍ୟ ରଖିବା ଚାହିଁ। ଏକ ଘିଅ ପାତ୍ର ଓ ଏକ ଦହି ପାତ୍ର ରଖିବା ଦରକାର। ଗାଈର ମୁଁହ ସୁନାର, ଆଖି ସୁନାର, ଶିଙ୍ଗ କଳା ରଙ୍ଗର ହେବା ଉଚିତ। ପିଠି କଂସ୍ୟର, ଦୁଧ ଦୋହିବା ପାତ୍ର ତାମ୍ବାର, ଏବଂ ଦର୍ଭା ତନ୍ତୁ ଲଗାଇବା ଦରକାର। ଗାଈକୁ କମ୍ବଳ ଉପରେ ରଖି, ମାଳା ପିନ୍ଧାଇ, ମୁଁହରେ ଗୁଡ଼ ଓ ଦାନ୍ତରେ ଶଙ୍ଖ ଲଗାଇବା ଦରକାର। ଏହିପରି ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଭାବେ ଗାଈ ଓ ଜଳଧେନୁ ଦାନ କଲେ, ମଣିଷ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରି ଦିବ୍ୟ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।