ଏହି ଘଟଣାରେ, ଜିଜ୍ଞାସାବଶତଃ, ପ୍ରଭୁ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କ ଦେବଶିଶୁକୁ କାନ୍ଧରେ ବସାଇଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଜନ୍ମ ସମୟରେ, ପଞ୍ଚମ ମୁଣ୍ଡ ଏପରି କହିଲା— “କପାଳିନ, ରୁଦ୍ର, ବଭ୍ରୁ, ଭବ, କୈରାତ, ସୁବ୍ରତ।” ଏଭଳି ଉଚ୍ଚାରଣ ହେବା ପରେ, ରୁଦ୍ର ଏହି ଭବିଷ୍ୟତ୍ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ। ତାପରେ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ରୁଦ୍ର ତାଙ୍କ ବାୟଁ ଅଙ୍ଗୁଠିର ନଖରେ ପ୍ରଜାପତି ମୁଣ୍ଡକୁ ଆଘାତ କଲେ। ଏହିପରି ଆଘାତରେ, ପ୍ରଜାପତିର ଏହି ମୁଣ୍ଡ କଟାଯିବା ପରେ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ରୁଦ୍ର ସେଠାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହିଲେ। ତେବେ ରୁଦ୍ର କହିଲେ, “ମୋର ଏହି ପାପ କିପରି ନଶ୍ଟ ହେବ? ହେ ପୁଣ୍ୟବାନ, ମୋତେ କୁହ।" ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ, "ଯଥାଯଥ ଉପବାସ ଓ ନିୟମ ସହିତ, ତୁମ ନିଜ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଏହି ପାପ ନଶ୍ଟ ହେବ।" ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଏହି ଅଦୃଶ୍ୟ ରୂପର ଉପଦେଶ ପାଇ, ରୁଦ୍ର ଏହିପରି କଲେ— ସେଠାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ, ମହାଦେବ ଏହି ମୁଣ୍ଡକୁ ତିନି ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ କଲେ। କେତେକ ଚୁଲିକୁ ନେଇ ପବିତ୍ର ଉପବୀତ ତିଆରି କଲେ, ଏବଂ ବଡ଼ ହାଡ଼କୁ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ମାଳା ଭାବରେ ପରିଣତ କଲେ। ଆଉ ଏକ ଅଂଶକୁ ଭାଙ୍ଗି, ତାଙ୍କ ଜଟାରେ ରଖିଲେ। ତାପରେ, ସେ ଶୁଭ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପବନ୍ଧିତ ଭାରତ ଭୂମିର ତୀର୍ଥସ୍ଥଳୀରେ ପୁନିପୁନି ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଏଭଳି, ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀକୁ, ତାହାଠାରୁ ଯମୁନା ସଙ୍ଗମକୁ, ଏବଂ ଏହାପରେ ବିତସ୍ତା, ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା, ଗୋମତୀ ଓ ସିନ୍ଧୁ ନଦୀକୁ ଗଲେ। ଏହାପରେ ନେପାଳ ଏବଂ ସେଠାରୁ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ମହାତୀର୍ଥକୁ ଗଲେ। ତାପରେ ମହେଶ୍ୱର ଏବଂ ପରେ ପବିତ୍ର ଗୟାକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଏଭଳି, ହେ ପ୍ରଜାପତିଧାରୀ, ସେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଅତିକ୍ରମ କଲେ। ତାଙ୍କ ପରିଧାନ ମାତ୍ର ଏକ କଉପୀନ ଥିଲା; ନିର୍ବସ୍ତ୍ର ହୋଇ, ହାତରେ କପାଳ ଧାରଣ କରି, ଦିଗମ୍ବର ଭିକ୍ଷୁ ହେଲେ। ଏହି କପାଳ ତଳିଗଲା ପରେ, ହେ ଦେବୀ, ସେ ନିର୍ବସ୍ତ୍ର ଏବଂ କପାଳଧାରୀ ଭିକ୍ଷୁ ହୋଇ ରହିଲେ। ଆଉ ଦୁଇ ବର୍ଷ ଧରି, ହର ନିଜେ ଏକ ତୀର୍ଥରୁ ଅନ୍ୟ ତୀର୍ଥକୁ ଘୂରିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ ରହିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ କପାଳ ତାଙ୍କ ହାତରୁ ଛାଡ଼ିଲା ନାହିଁ। ପୁଣି ଦୁଇ ବର୍ଷ ଧରି, ସେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ତୀର୍ଥ ଭ୍ରମଣ କଲେ, ତଥାପି କପାଳ ଛୁଟିଲା ନାହିଁ। ସେ ଛାଡିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ମଧ୍ୟ, ହେ ପ୍ରଜାପତିଧାରୀ, ଏହା ହାତରୁ ଖସିଲା ନାହିଁ। ତାପରେ ଏକ ବର୍ଷ ହିମାଳୟ ପର୍ବତରେ ରହିଲେ। ପୁଣି ଦୁଇ ବର୍ଷ ଧରି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବତା ବୃଷାକପି ଏହିପରି ଭ୍ରମଣ କଲେ। ଏହାପରେ, ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷରେ, ପର୍ବତ ଉପରେ, ହେ ସୁନ୍ଦରି, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେବତାମଣ୍ଡଳୀର ନାୟକ ଗଙ୍ଗାରେ ସ୍ନାନ କରୁଥିଲେ, ସେଠି ଏହି ତୀର୍ଥକୁ "କପାଳମୋଚନ" ବୋଲି ପରିଚୟ ମିଳିଲା, ଯାହା ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ହେଲା। ହରି ଓ ହରଙ୍କ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ଦେବତା ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କଲେ। ସେଠାରେ, ତ୍ରିଜଲେଶ୍ୱର ନାମକ ସ୍ଥାନରେ ସ୍ନାନ ଓ ପ୍ରଣାମ କରି, ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ପରେ, ସେ ସୀମାରକ୍ଷକ ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ। ଏହିପରି, "କପାଳମୋଚନ" ନାମକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା, ଯାହା ପାପକୁ ଦୂର କରେ। ସେଠାରେ, ରୁଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାର ପାପରୁ ପବିତ୍ରତା ଲାଭ କଲେ। ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ମନୁଷ୍ୟ, ଭକ୍ତିରେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପବିତ୍ର ହୋଇଯାଏ। ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ, ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ— "ହେ ବିଶ୍ୱପଥରେ ବିରାଜିତ, ବିସ୍ତୃତ ନୟନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ରୁଦ୍ର; ହେ ବିଚିତ୍ର ନୟନ ଧାରୀ, ବିଶ୍ୱପଥରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ, ହାତରେ କପାଳ ଧାରଣ କରି, ତୀବ୍ର ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା; ଏବଂ ହିମାଳୟର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶିଖରରେ ତୁମ ପାଇଁ ଯାହା ପିତାମ୍ବର ହୋଇଥିଲା, ଏବେ ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ପବିତ୍ରତା ଲାଭ କରିଛ।" "ଯେଉଁ ଦେବତାମାନେ, ତୁମକୁ ପ୍ରଥମେ ସ୍ଥାନ ଦେଇ, ନିୟମିତ ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ବ୍ରତଗୁଡ଼ିକ ତୁମେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ କରିଛ, ହେ ପୁତ୍ର।