ଦୈତ୍ୟରାଜଙ୍କ କଥାରେ, ତାଙ୍କର ସେନାପତି ବିରୂପାକ୍ଷ—ଏକ ବଡ ମେଘ ପରି ଅନ୍ଧାର ଏବଂ ନୀଳ-କଳା ଚମକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ—ସମ୍ବୋଧିତ ହେଲେ। ଦୈତ୍ୟରାଜ ତାଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ: "ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ହାତୀ, ଘୋଡା, ରଥ ଏବଂ ପଦାତି ସେନାକୁ ଏଠାକୁ ଆଣ, ଯେଉଁଠାରେ ମୁଁ ଦେବତା ଏବଂ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେଠାରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଜୟ ହେବି।" ବିରୂପାକ୍ଷ ଏହା ଶୁଣି, ଦୈତ୍ୟସେନାରେ ଅନନ୍ତ ଏବଂ ଅଜୟ ସେନାକୁ ଶୀଘ୍ର ଆଣିଲେ। ସେଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦାନବ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଜ୍ରଧାରୀ ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଜୟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ଏହି ସେନାରେ ଅଗ୍ରଣୀ ଦୈତ୍ୟମାନେ ନବ୍ବେ ମିଲିଅନ ଥିଲେ, ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କ ପଛରେ ଏହିପରି ଅନେକ ଅନୁୟାୟୀ ଥିଲେ। ସେମାନେ ଅନେକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୈତ୍ୟ, ଅନେକ ହଜାର ମହାତ୍ମା ଦୈତ୍ୟ, ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ବ୍ୟସ୍ତ ହେଲେ, ଦେବସେନାକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ ହେଲେ। ସେମାନେ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଧ୍ୱଜା ଲଗାଇଥିବା ଆଶ୍ଚର୍ୟ ରଥରେ ଚଡି, ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଧରି, ଭୟାନକ ରୂପ ନେଇ, ଦେବତାଙ୍କୁ ଜୟ କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହରେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଉତ୍କଳାନ୍ତ ହେଲେ। ତାପରେ, ଶ୍ରୀ ବରାହ ମହାପ୍ରଭୁ କହିଲେ: ଦୈତ୍ୟ ମହିଷ, ଅନେକ ରୂପର ଅଧିପତି ଏବଂ ବଡ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏକ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀରେ ଚଡି ମେରୁ ପର୍ବତକୁ ଯିବାକୁ ଚାହିଲେ। ସେ ଇନ୍ଦ୍ରର ସହରକୁ ଯାଇ, ଦୈତ୍ୟମାନେ ଏବଂ ସାଥୀମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ ଶତକ୍ରତୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ଦେବତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଦେବତାମାନେ କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପ୍ରତିଉତ୍ତର ଦେଲେ। ସେମାନେ ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଯାନ ଉପରେ ଚଡି, ଆସୁରମାନେଠାରେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଧାଉଥିଲେ। ଏଠାରେ ଏକ ଭୟାନକ ଏବଂ ରୋମାଞ୍ଚକର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ। ଏଠାରେ ଅଞ୍ଜନ, ନୀଳକୁକ୍ଷି, ମେଘବର୍ଣ୍ଣ, ବଳାହକ, ଉଦରାକ୍ଷ, ଲଳାଟାକ୍ଷ, ସୁଭୀମ, ଭୀମବିକ୍ରମ—ଏଠି ଆଠ ଦୈତ୍ୟ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଭାନୁ ଏକାଠି ହୋଇ ବସୁମାନେଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଏହିପରି, ଦ୍ୱାଦଶ ଦୈତ୍ୟ ଆଦିତ୍ୟମାନେଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଏହି ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅଗ୍ରଣୀ ଥିଲେ: ଭୀମ, ଧ୍ୱଙ୍କ୍ଷ, ଧ୍ୱସ୍ତକର୍ଣ୍ଣ, ଶଂକୁକର୍ଣ୍ଣ, ବଜ୍ରକାୟ, ବିଦ୍ୟୁନ୍ମାଳୀ, ରକ୍ତାକ୍ଷ, ଭୀମଦଂଷ୍ଟ୍ର, ବିଦ୍ୟୁଜ୍ଝିହ୍ୱ, ଅତିକାୟ, ମହାକାୟ, ଦୀର୍ଘବାହୁ, କୃତାନ୍ତକ। ଏହି ଦ୍ୱାଦଶ ଦୈତ୍ୟ ନିଜ ନିଜ ସେନା ସହିତ ଆଦିତ୍ୟମାନେଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଅନ୍ୟ ଦାନବମାନେ କ୍ରୋଧରେ ରୁଦ୍ରମାନେଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କାଳ, କୃତାନ୍ତ, ରକ୍ତାକ୍ଷ, ହରଣ, ମିତ୍ରହା, ଅନିଳ, ଯଜ୍ଞହା, ବ୍ରହ୍ମହା, ଗୌଘ୍ନ, ଷ୍ଟ୍ରୀଘ୍ନ, ସଂବର୍ତ୍ତକ—ଏହି ଦଶ ଏବଂ ଏକ ଦୈତ୍ୟ ଅଗ୍ରଣୀ, ଯୁଦ୍ଧ ଚାହିଁ ରୁଦ୍ରମାନେଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଅନ୍ୟ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କୁ ଯଥାଯଥି ଆକ୍ରମଣ କଲେ; କିନ୍ତୁ ମହିଷ ନିଜେ ବଡ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଆଶୀର୍ବାଦରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହିଷ କୌଣସି ପୁରୁଷ, ଯେତେବେଳେ ତାହା ପିନାକଧାରୀ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେବା ସମ୍ଭବ ନଥିଲା। ଏଠାରେ ଆସୁର ଏବଂ ଯାତୁଧାନମାନେ ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ସାଧ୍ୟ, ରୁଦ୍ରମାନେଠାରେ ବଡ ସଂଖ୍ୟାରେ ନିପାତିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ସେନା କେବଳ ଗଣନାରେ ପୁନର୍ବୃଦ୍ଧି ହେଉଥିଲା। ଦେବସେନାମାନେ ମଧ୍ୟ ଆସୁରମାନେଠାରେ ବଡ ଭାଗରେ ନିପାତିତ ହେଲେ; ଏପରି ଦେବତାମାନେ ପରାଜୟରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ଛାଡି ଦେଇ ପଳାଇଗଲେ। ଅନେକ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର—ଶୂଳ, ପତ୍ତିଶ, ଗଦା ଦ୍ୱାରା ଆସୁରମାନେ ଦେବତାମାନେଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିଲେ; ଦେବତାମାନେ ତ୍ରାସିତ ହୋଇ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ଗଲେ। ଏପରି ହେବା ପରେ, ଦୈତ୍ୟ ଦୂତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ପ୍ରଭା ଦେବୀଙ୍କଠାରେ ଗଲେ, ଯେଉଁ ଦେବୀ ସୁସ୍ଥ ଶରୀର ଓ ସୁନ୍ଦର କମର ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ସେ ସମ୍ବିଧାନ ଏବଂ ଭକ୍ତି ସହିତ ନମସ୍କାର କରି, ଅନେକ ଯୁବତୀମାନେ ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଯାଇ, ବିନୟ ସହିତ ଏହି କଥା କହିଲେ: "ଓ ଦେବୀ, ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ ଏକ ଋଷି ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ସୁପାର୍ଶ୍ୱ, ସରସ୍ୱତାଙ୍କ ସାଥୀ, ଖ୍ୟାତିସାଳୀ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ତାଙ୍କର ପୁଅ ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପ, ବଡ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଉର୍ଜାଶାଳୀ, ମାହିଷ୍ମତୀ ସହରରେ ତୀବ୍ର ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ। ସେ ତପସ୍ୟାରେ ଲଗ୍ନ ଥିବାବେଳେ, ବିପ୍ରଚିତ୍ତିର ଜ୍ୟେଷ୍ଠ କନ୍ୟା ଦେବୀମାନେ ପରି ସମାନ, ପୃଥିବୀରେ ମାହିଷ୍ମତୀ ନାମରେ ଖ୍ୟାତିଲାଭ କରିଥିଲେ, ଅତି ରୂପବତୀ। ସେ ତାଙ୍କ ସାଥୀମାନେ ସହିତ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଘୁଞ୍ଚି ବାହାରୁଥିଲେ, ମନ୍ଦର ପର୍ବତର ଢାଳ ଉପରେ ଆସି, ଅମ୍ବର ନାମକ ଋଷିଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଗଛ ଥିଲେ। ଏହା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଲତାମଣ୍ଡପ, ବକୁଳ ଏବଂ ଲକୁଚ ଗଛ, ଚନ୍ଦନ, ସ୍ପନ୍ଦନ, ଶାଳ ଏବଂ ସରଳ ଗଛ, ଏବଂ ମହାତ୍ମା ଋଷିଙ୍କ ପ୍ରକାର ପ୍ରକୃତି ଉଦ୍ୟାନରେ ସୁସଜ୍ଜିତ ଥିଲା। ଏହି ଆଶ୍ରମ ଦେଖି, ଶୁଭ୍ର ଦୈତ୍ୟକନ୍ୟା ମାହିଷ୍ମତୀ ଚିନ୍ତା କରିଲେ: "ମୁଁ ଏଠାରେ ଏହି ତପୋଧନ କୁ ଭୟଭୀତ କରିବି, ଏଠାରେ ମୁଁ ମୋ ସାଥୀମାନେ ସହିତ ଖେଳିବି, ଅନେକ ଆଦର ପାଇବି।" ଏପରି ଭାବି, ଦେବୀ, ସେ ଏକ ମହିଷ ରୂପ ନେଲେ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ସିଂ ଧାରଣ କରି, ସାଥୀମାନେ ସହିତ। ସେ ମନୋହର ମୁଖ ଧାରଣ କରି, ତପସ୍ୱୀଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରିବାକୁ ଗଲେ; କିନ୍ତୁ ତପସ୍ୱୀ ତାଙ୍କର ସତ୍ୟ ରୂପ ଜ୍ଞାନ ଚକ୍ଷୁ ସହିତ ଦେଖି, କ୍ରୋଧରେ ଶୁଭ୍ର ଦୈତ୍ୟକନ୍ୟାକୁ ଶାପ ଦେଲେ। "ତୁମେ ମୋତେ ଏଠାରେ ମହିଷ ରୂପ ନେଇ ଭୟଭୀତ କରୁଛ, ତେଣୁ ତୁମେ ଏକ ଶପର୍ଯ୍ୟ ମହିଷ ଭାବରେ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ରହିବାକୁ ପଡିବ।" ଏହିପରି କଥା ଶୁଣି, ସେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସାଥୀମାନେ କମ୍ପିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ପାଦେ ପଡି "ଶାପ ଶମା କର" ବୋଲି ଅନୁରୋଧ କଲେ। ତାଙ୍କର ଉକ୍ତି ଶୁଣି, ଋଷି କ୍ରୁପାରେ ଶାପ ମୋଚନ ଦେଲେ ଏବଂ କହିଲେ: "ତୁମେ ଏହି ରୂପରେ ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଶାପ ଶେଷ ହେବ; ମୋ ଉକ୍ତି ଅବ୍ୟର୍ଥ ହେବ।" ଏହିପରି କଥା ଶୁଣି, ଦୈତ୍ୟକନ୍ୟା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନର୍ମଦା ତୀରକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ମହାତପସ୍ୱୀ ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପ ତୀବ୍ର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ।