ଏହି ଉତ୍କଳ ରାଜାଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବିଷୟରେ କହାଯାଇଛି—ଯଦି କୌଣସି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ଜାଣିଥାଏ, ତାହାଲେ ସେ ଶତ ଶତ ଅପରାଧ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କୁ କୌଣସି ଦୂଷଣ ଲାଗେନାହିଁ। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା, ବେଦ ପାଠ କରିବା, ଦାନ ଦେବା ଏବଂ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା—ଏହି କ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଶୁଦ୍ଧ ରହିଥାଏ, ଏବଂ ସେ ଅନ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିବେ। ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କହିଛି, ରାଜା; ମନୁ ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ଯେଉଁ ବିସ୍ତୃତ ବିବରଣୀ ଦେଇଛନ୍ତି, ମୁଁ ତାହା ସଂକ୍ଷିପ୍ତ କରି ଆପଣଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛି। ଏହି ସମୟରେ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ଏହିପରି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ—“ଓ ଶୁଭ ଜନ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣଙ୍କ ଶରୀରରେ ଯେଉଁ ଅଦ୍ଭୁତ କଥା ଘଟିଛି, ଦୟାକରି ମୋତେ କହନ୍ତୁ।” ତାପରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—“ରାଜା, ମୋ ଶରୀର ଅନେକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ; ଏହା ଅନେକ ସୃଷ୍ଟିର ଚକ୍ରରେ ଅଟୁଟ ରହିଛି, ବେଦ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଛି। ମୁଁ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନ ଘୁଞ୍ଚିଛି, ଏବଂ ମେରୁ ପର୍ବତ ପାଖରେ ଅବସ୍ଥିତ ମହା ଭୂମି ଇଳାବୃତକୁ ଯାଇଛି। ସେଠାରେ ମୁଁ ଏକ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଝିଲି ଦେଖିଲି, ଏବଂ ତାର ତୀରେ ଏକ ବଡ଼ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିଲି; ସେଠାରେ ମୁଁ ଏକ ତପସ୍ୱୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲି, ଯିଏ ବ୍ରତରେ ଶିର୍ଷ ଅଟୁଟ ରହିଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଶରୀର କେବଳ ଚମ୍ ଓ ହାଡ଼ରେ ରହିଥିଲା, ଏବଂ ଚାଲା ଚମ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ମୁଁ ଚିନ୍ତା କଲି—‘ଏହି କିଏ?’ ତାଙ୍କର ଆସ୍ଥା ଲାଗି ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ବୁଝିବାକୁ, ମୁଁ କଣ କରିବି ଭାବିଲି। ଏପରି ଚିନ୍ତା କରୁଥିବା ବେଳେ, ତପସ୍ୱୀ ମୋତେ କହିଲେ—‘ରୁହ, ରୁହ! ଏଠାରେ ରୁହ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଆତିଥ୍ୟ ଦେବି।’ ତାଙ୍କର ଏହି ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣି, ମୁଁ ଏହି ଝୋପଡ଼ିରେ ଯାଇଲି; ସେଠାରେ ମୁଁ ତପସ୍ୱୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲି, ଯେଉଁ ଦୀପ୍ତିରେ ଜ୍ୱାଳା ଭଳି ଦେଖାଉଥିଲେ। ମୁଁ ଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡାୟତ ହେବା ସମୟରେ, ତପସ୍ୱୀ ଏକ 'ହୁମ୍' ଶବ୍ଦ କହିଲେ; ଏହି ଶବ୍ଦରୁ ପଞ୍ଚ ଅପ୍ସରା ଭୂମିକୁ ଭାଙ୍ଗି ତଳଭୂମିରୁ ବାହାରିଆସିଲେ। ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ମୋତେ ସୁନାର ଆସନ ଦେଲେ, ଅନ୍ୟ ଜଳ ଦେଲେ। ଅନ୍ୟ ଏକ ମୋ ପାଦ ଧୋଇବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ; ଅନ୍ୟ ଦୁଇଜଣ ଦୁଇପାର୍ଶ୍ୱରେ ପଂଖା ନେଇ ଦାଉଡ଼ିଲେ। ପୁନି ତପସ୍ୱୀ ଏକ 'ହୁମ୍' କହିଲେ; ଏହି ଶବ୍ଦରୁ ଏକ ସୁନାର ପାତ୍ର, ଏକ ଯୋଜନା ବ୍ୟାପି, ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା, ଏବଂ ଏକ ମକର ଝିଲିକୁ ଲାଫ୍ କଲା। ଏହି ପାତ୍ରରେ ଶତ ଶତ ଶୁଭ ଅପ୍ସରା ସୁନାର ଘଡ଼ ନେଇ ଆସିଲେ; ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ତପସ୍ୱୀ ମୋତେ କହିଲେ—‘ଏହି ସମସ୍ତ ତୁମ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ; ପାତ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କରି ସ୍ନାନ କର।’ ତାଙ୍କର ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ମୁଁ ଏହି ପାତ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କଲି; ଏହି ପାତ୍ର ଝିଲିର ଜଳରେ ବୁଡ଼ିଗଲା। ମୁଁ ଅନୁଭବ କଲି ଯେ ମୁଁ ପାତ୍ରର ଜଳରେ ବୁଡ଼ିଛି, ଏବଂ ତାପରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଜଗତ ଦେଖିଲି। ସେଠି ମୁଁ ଏକ ବିଶାଳ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ସହର ଦେଖିଲି, ଯେଉଁଠାରେ ବଡ଼ ସଡ଼କ ଥିଲା, ଶୁଧ୍ଧ ହୃଦୟ ଲୋକ ଭିଡ଼ ଥିଲେ, ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଆତ୍ମଜ୍ଞ ଲୋକ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ, ପୁରାତନ ରାଜାମାନେ ଧର୍ମ ପଥରେ ଦୃଢ଼ ଥିଲେ। ଏହି ସ୍ଥାନ ସାଧାରଣ ଲୋକର ଉପଲବ୍ଧିରେ ନାହିଁ, ତଳଭୂମିର ଗଭୀରରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଧଳା ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିବା ଲୋକ ତାଙ୍କର ହାତରେ ଦୂର୍ବ ନେଇ ଦେଖାଉଥିଲେ, ବିଭିନ୍ନ ଦଳ ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ା ଚାରିପାଖରେ ଥିଲେ। ଏଠି ଝିଲି ଦେଖିଲି, ଯେଉଁଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମନ୍ଦାର ଓ ଶତଦଳ ଫୁଲ ଥିଲେ, ଅନେକ ପକ୍ଷୀ ତାହାରେ ଗୁଞ୍ଜିଥିଲେ; ପଦ୍ମପତ୍ରରେ ମଧୁମକ୍ଷୀ ଗୁଞ୍ଜି ଅନେକ ମଧୁର ରାଗ ଗାଉଥିଲେ; ତୀରରେ ଘର ଥିଲେ, କୈଳାସ ଶିଖର ଭଳି, ଅମୂଲ୍ୟ ପଦ୍ମରେ ଶୋଭିତ, ଧନ୍ୟ ଲୋକ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ, ଦ୍ୱିଜ ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ପୂଜା କରୁଥିଲେ। ପଦ୍ମ ମଧୁମକ୍ଷୀର ଓଜନରେ ବକ୍ର ହୋଇ ସର୍ବଦା ଡୁଲିଥିଲେ; ଝିଲିରେ ଦ୍ୱିଜ ଲୋକ ମଧୁର ସ୍ୱରରେ ବେଦ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଶରୀର ଧଳା ପଦ୍ମ ମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ଉତ୍ତରୀୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅନେକ ପକ୍ଷୀ ତାଙ୍କ ସହ ଥିଲେ; ଏପରି ଅନେକ ଝିଲିରେ, ଦ୍ୱିଜ ଲୋକ ପୁରାତନ ଯଜ୍ଞ କ୍ରିୟା କରୁଥିଲେ। ମୁଁ ଏହି ଝିଲି ମଧ୍ୟରେ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ବେଳେ, ଅନେକ ଦଳ ଦିବ୍ୟ ଅପ୍ସରା ଦେଖିଲି, ଏବଂ ଏହିପରି ଭାବରେ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଆସିଥିବା ବିଦ୍ୟାଧରା କନ୍ୟାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲି। ଏପରି ଭାବରେ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ବେଳେ, ରାଜା, ମୁଁ ଆଉ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଝିଲି ଦେଖିଲି, ଶୁଧ୍ଧ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ; ତୀରରେ ଏକ ଝୋପଡ଼ି ଦେଖିଲି, ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ତପସ୍ୱୀ ଦଣ୍ଡାୟତ ହୋଇ ଦେଖାଉଥିଲେ। ମୁଁ ସେଠାରେ ଯାଇ, ତପସ୍ୱୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲି; ସେ ହସି ଏବଂ କହିଲେ, ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଅପୂର୍ବ—‘ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତୁମେ ମୋତେ ଚିହ୍ନିପାରିନାହିଁ କି? ତୁମେ ଏହି ଜଗତକୁ ମନେ ଭାବୁଛ, ଯେଉଁପରି ତୁମେ ମୋହିତ ହୋଇଛ। ଏହି ଜଗତ, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିନାହାନ୍ତି, ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଦେଖାଇଛି, ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୋ ଆସ୍ଥା ଓ ପ୍ରେମରୁ। ‘ମୋ ଜଗତର ଧନ ଦେଖ, ମହା ମୁନି—ଦହି ଓ ଦୁଧର ନଦୀ ଚାଲିଛି, ଘିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଝିଲି। ଘରର ସ୍ତମ୍ଭ ସୁନା ଓ ମଣିରେ ନିର୍ମିତ, ଭୂମି ମଣି ଓ ପଦ୍ମରାଗ ମାଣିରେ ଦୀପ୍ତ, ପାରିଜାତ ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ, ଏଠି ଯକ୍ଷ ଓ କିନ୍ନର ଆସିଥିବା। ତପସ୍ୱୀଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ରାଜା, ମୋର ହୃଦୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲି—‘ଓ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ଜଗତ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମା, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଜଗତ ଦେଖିଛି। କିନ୍ତୁ ଏହି ଜଗତ ମୋ ପାଇଁ ଏକ ନୂତନ ଦୃଶ୍ୟ, ତପସ୍ୱୀ, ଧନ, ଶୋଭା, ଶକ୍ତି, ଏବଂ ରତ୍ନ ମହଲରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ପବିତ୍ର ଝିଲି, ଶୁଧ୍ଧ ଜଳ, ବିଶେଷ କରି ପଦ୍ମରେ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଜଗତ ଦେଖିଛି, ଏହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ। ଏପରି ଜଗତ କିପରି ହେଲା, ଆପଣ କିପରି ଏଠି ଅବସ୍ଥିତ? ଏହାର କାରଣ କହନ୍ତୁ, ଆପଣ କିଏ? ‘ମୁଁ କିପରି ଆପଣଙ୍କୁ ଇଳାବୃତ ଅଞ୍ଚଳର ଝିଲି ତୀରରେ ଦେଖିଲି?