वराहपुराणम्

प्रदीप्तस्तेजसा वह्निः सर्वभक्षो हुताशनः

तेजाने प्रज्वलित झालेली अग्नी, सर्व काही भक्षण करणारा, हव्याचा ग्राही,

ब्रह्माग्निं भाषते तत्र शृणुष्व च हुताशन

तेथे ब्रह्मदेव अग्नीला म्हणतात: 'ऐक, हव्याचा ग्राही,'

त्वया भुक्तेति भोक्ष्यन्ति देवताः समरुद्गणाः

तू ते भक्षण केल्यावर, देवता आणि मरुतगण त्याचा आस्वाद घेतात.

पश्चाद्दत्तं तु तं पिण्डं सह सोमेन भुञ्जते

नंतर तो अर्पण केलेला पिंड सोमासह खातात.

प्रस्थिताः सह सोमेन देवतास्ता वसुन्धरे

मग त्या देवता आणि सोमासह निघून गेल्या, हे पृथ्वी.

एवं तु प्रथमं श्राद्धं दद्यादग्नेर्वसुन्धरे १९०.

म्हणून, हे पृथ्वी, प्रथम श्राद्ध अग्नीला द्यावे.

पश्चात्पिण्डान्प्रदद्याच्च दर्भानास्तीर्य भूतले

नंतर, भूतलावर कुश घालून पिंड अर्पण करावे.

पितामहाय रुद्रांशसंभूताय तु मध्यमम्

पितामह आणि रुद्राच्या अंशातून उत्पन्न झालेल्या मध्यम भागाला,

विधिना मन्त्रपूर्वेण श्राद्धं कुर्वन्ति ये नराः

जे पुरुष विधीपूर्वक मंत्रांसह श्राद्ध करतात,

मम मायाबलेनैव कृतं श्राद्धं द्विजातिभिः

द्विजांनी केलेले श्राद्ध हे फक्त माझ्या मायेमुळेच पूर्ण होते.

नपुंसकाश्चित्रकारा वसुपालविनिन्दकाः

नपुंसक, चित्र काढणारे आणि धनाचे रक्षण करणाऱ्यांची निंदा करणारे,

नर्त्तका गायनाश्चैव तथा रङ्गोपजीविनः

नर्तक, गायक आणि रंगभूमीवर उपजीविका करणारे,

राजोपसेवकाश्चैव वाणिज्यक्रयविक्रयाः

राजाची सेवा करणारे आणि व्यापारी खरेदी-विक्री करणारे,

असंस्कारप्रवृत्ताश्च शूद्रकर्मोपजीविनः

संस्कार न केलेले आणि शूद्रांच्या कामावर उपजीविका करणारे,

दीक्षितः क्रोडपृष्ठश्च यश्च वार्धुषिको द्विजः

दीक्षित, डोक्यावर डुक्कर घेणारा आणि द्विज असलेला न्हावी,

तस्करा लेखकाराश्च याजका रङ्गकारकाः १९०.

चोर, लेखन करणारे, भाड्याने पूजा करणारे आणि रंगभूमीवर काम करणारे,

सर्वकर्मकरा ये च सर्वविक्रयिणस्तथा

सर्व प्रकारची कामे करणारे आणि सर्व वस्तू विकणारे,

दूराध्वानं गता ये च तत्र कर्मोपजीविनः

जे दूर प्रवास करून आले आहेत आणि तशा कामावर उपजीविका करणारे,

श्राद्धकालमनुप्राप्तं राजसं तं विदुर्बुधाः

श्राद्धाचा काळ आला की, ज्ञानी लोक त्याला राजस मानतात.

एतान्न पश्येच्छ्राद्धेषु पितृपिण्डेषु माधवि

माधवी, अशा लोकांना श्राद्धाच्या वेळी पितरांना अर्पण करताना पाहू नये.

पितरस्तस्य षण्मासं दुःखमृच्छन्ति दारुणम्

अशा व्यक्तीच्या पितरांना सहा महिने कठीण दुःख भोगावे लागते.

धृतं तु जुहुयादग्नावादित्यं चावलोकयेत्

हातात घेतलेले अग्नीत अर्पण करावे आणि सूर्याकडे पाहावे.

गंधपुष्पं च धूपं च दद्यादर्घ्यं तिलोदकम्

सुगंध, फुले, धूप, अर्घ्य आणि तिळांचे पाणी द्यावे.

पुनश्चान्यत्प्रवक्ष्यामि शृणु तत्त्वेन सुन्दरि

पुन्हा दुसरे काही सांगतो, हे सुंदरिनी, सत्याने ऐक.

मृतान्नं ये न भुञ्जंति कदाचिदपि माधवि

जे कधीही मृतांना अर्पण केलेले अन्न खात नाहीत, हे माधवी,

प्रेतान्नं भुञ्जमानास्तु श्राद्धमर्हन्ति ये द्विजाः १९०.

जे द्विज मृतांच्या अन्नाचा स्वीकार करतात, ते श्राद्ध करण्यास पात्र असतात.

दम्भकार कृतोच्छिष्टं कृत्वा तु नरकं व्रजेत्

जो माणूस दांभिकपणाने उरलेले अन्न ठेवतो, तो नक्की नरकात जातो.

माघमासे तु द्वादश्यां सर्पिर्युक्तं तु पायसम्

माघ महिन्यात द्वादशीला तुपात शिजवलेला पायस अर्पण करावा.

सवत्सां कपिलां दद्यादात्मनः शुद्धिकामुकः

स्वतःच्या शुद्धीसाठी वत्सासह कपिला गाय द्यावी.