वराहपुराणम्

नामगोत्रमुदाहृत्य प्रेताय तदनन्तरम्

नंतर, नाव आणि गोत्र उच्चारून प्रेताला अर्पण करावे.

मन्त्रः- इह लोकं परित्यज्य गतोऽसि परमां गतिम्

मंत्रः तू हा लोक सोडून सर्वोच्च अवस्थेला गेला आहेस.

गन्धमन्त्रः- सर्वगन्धं सर्वपुष्पं धूपं दीपं तथैव च

गंधमंत्रः सर्व गंध, सर्व फुले, धूप आणि दिवा—

एवं वस्त्राणि विप्राय सर्वाण्याभरणानि च

अशा प्रकारे सर्व वस्त्रे आणि दागिने ब्राह्मणाला द्यावीत.

एवमादीनि द्रव्याणि प्रेतभोग्यानि सर्वशः

अशा सर्व वस्तू प्रेतासाठी उपभोग्य म्हणून पूर्णपणे अर्पण कराव्यात.

एवंविधः प्रयोक्तव्यः शूद्राणां मन्त्रवर्जितम्

शूद्रांसाठी हेच सर्व करावे, पण मंत्र वगळून.

एतत्सर्वं विनिर्वर्त्य पक्वान्नं भोजयेद्द्विजम्

हे सर्व विधी पूर्ण केल्यावर, ब्राह्मणाला शिजवलेले अन्न द्यावे.

प्रेताय प्रथमं दद्यान्न स्पृशेत परात्परम्

सर्वप्रथम प्रेताला अर्पण करावे; कोणीही आधी त्यास स्पर्श करू नये.

देवत्वं ब्राह्मणत्वं च प्रेतपिण्डे प्रदीयते 188.

प्रेताच्या पिंडात देवत्त्व आणि ब्राह्मणत्व प्राप्त होते.

पितृस्थाने प्रदातव्यं विधानान्मन्त्रसंयुतम्

पूर्वजांच्या जागी, योग्य विधी आणि मंत्रांसह हे दान द्यावे.

हस्तशौचं पुनः कृत्वा ह्युपस्पृश्य यथाविधि

हात पुन्हा स्वच्छ करून, योग्य रीतीने शुद्धी करून घ्यावी.

भुज्यमानस्य विप्रस्य प्रेतभागं च नित्यशः

ब्राह्मण जे खात आहे त्यातून नेहमीच पूर्वजांसाठी भाग द्यावा.

भागस्तत्र प्रदातव्यस्तस्यार्थे यस्य विद्यते

ज्याच्यासाठी विधी केला जातो त्याच्या हेतूसाठी तिथे तो भाग द्यावा.

निवारयति यो दत्तं गुरुहत्याफलं लभेत्

जो कोणी हे दान देण्यास अडथळा आणतो, त्याला गुरूहत्या करण्याचे फळ मिळते.

एवं विलुप्यते धर्मः प्रेतस्तत्र न तुष्यति

अशा प्रकारे धर्म नष्ट होतो आणि तिथे पूर्वज समाधानी राहत नाहीत.

ज्ञातिसम्बन्धिमध्ये तु यो दद्यात्प्रेतभोजनम्

आप्तेष्टांच्या मध्ये जो कोणी पूर्वजांसाठी जेवण देतो,

कूटवत्प्रतितिष्ठेत दृष्ट्वा तृप्तिं न गच्छति

तो खोटा असल्यासारखा उभा राहतो आणि पाहूनही तृप्त होत नाही.

तृप्तिं ज्ञात्वा तु विप्रस्य पक्वान्नेन तु माधवि

पक्व अन्नावर ब्राह्मण तृप्त झाला हे समजून, हे माधवी,

दृष्ट्वा तु प्रोषितं तेन उच्छिष्टं न विसर्ज्जयेत् 188.

तो निघून गेला हे पाहून, त्याचे उष्टे टाकू नये.

दातव्यं तत्र चोच्छिष्टं येन हेतुमगर्हितम्

तिथे, कोणतीही निंदा न होईल अशा कारणासाठी उष्टे द्यावे.

शुचिर्भूत्वा तु विधिवत्कृत्वा शान्त्युदकानि तु मन्त्रैः स्तुतिस्तु कर्त्तव्या तव भक्त्याऽवतिष्ठता

शुद्ध होऊन, योग्य विधीने शांततेचे पाणी मंत्रांनी अर्पण करावे; भक्तीने उभे राहून स्तुती करावी.

नमो नमो मेदिनि लोकमातरुर्व्यै महाशैलशिलाधरायै

नमस्कार, नमस्कार पृथ्वीला, जगाची माता, महान पर्वत धारण करणाऱ्या तुला.

एवं निवापदानेन तव भक्तेन सुन्दरि

सुंदरी, तुझ्या भक्ताने असे निवापाचे अर्पण केल्याने,

जानुभ्यामवनिं गत्वा नमस्कृत्य द्विजोत्तमान्

गुडघ्यांनी पृथ्वीवर जाऊन, श्रेष्ठ ब्राह्मणांना वंदन करावे.

दद्याच्छय्यानं देवि तथैवाञ्जनकङ्कणम्

देवी, त्याला शय्याही द्यावी, तसेच उटणे आणि कंकणही द्यावे.

मुहुर्तं तत्र विश्रम्य निवापस्थानमागतः

थोडा वेळ तिथे विश्रांती घेऊन, तो निवापाच्या जागी येतो.

पात्रेणोदुम्बरस्थेन कृत्वा कृष्णतिलोदकम्

उदुंबराच्या पात्रात काळ्या तीळांचे पाणी तयार करावे.

मन्त्रपूतं तदा तोयं सर्वपापप्रणाशनम्

मंत्रांनी शुद्ध केलेलं ते पाणी सर्व पापं नष्ट करणारं असतं.

पश्चात्प्रेतं विसर्ज्यैवं दद्याद्दानं द्विजातये 188.

नंतर, मृत व्यक्तीला योग्य रीतीने निरोप दिल्यावर, द्विजाला दान द्यावं.