वराहपुराणम्

गुरुं भागवतं चैवमर्चयेच्च यथाविधि

गुरू आणि भगवंताच्या भक्ताची योग्य रीतीने पूजा करावी.

विशेषेण गुरुं पूज्य वस्त्रालंकारभोजनैः 184.

विशेषतः, गुरूची वस्त्र, अलंकार आणि भोजन देऊन पूजा करावी.

गुरुर्यस्य न तुष्टो वै तस्माद्दूरतरो ह्ययम्

ज्याचा गुरू समाधानी नाही, तो या सर्वापासून दूर असतो.

तारितं च कुलं तेन नवभिः सप्तविंशतिः

त्यामुळे त्याच्या कुटुंबातील नऊ आणि सत्तावीस पिढ्या तारल्या जातात.

कथयिष्यामि ते ह्येवं कार्त्स्न्येन प्रतिमार्च्चनम् तावद्वर्षसहस्राणि मम लोके महीयते

मी तुला मूर्तीपूजेचं संपूर्ण विधी सांगतो; त्यामुळे हजारो वर्षे माझ्या लोकांत मान मिळतो.

इति श्रीवराहपुराणे ताम्रार्चास्थापनं नाम चतुरशीत्यधिकशततमोऽध्यायः

श्रीवराहपुराणातील 'तांब्याच्या मूर्तीची स्थापना' नावाचा एकशेचौर्याऐंशीवा अध्याय येथे संपला.

अथ कांस्यार्चास्थापनम् कांस्येन प्रतिमां कृत्वा सुरूपां सुप्रतिष्ठिताम्

आता कांस्याच्या मूर्तीची स्थापना – कांस्यातून सुंदर आणि योग्य रीतीने मूर्ती तयार करावी.

ज्येष्ठायां चैव नक्षत्रे मम वेश्मन्युपानयेत्

ज्येष्ठ नक्षत्रावर, ती माझ्या मंदिरात आणावी.

अर्घ्यं गृह्य यथान्यायमिमं मन्त्रमुदाहरेत्

योग्य प्रकारे अर्घ्य घेऊन, हा मंत्र म्हणावा.

योऽसौ भवान्सर्वयज्ञेषु पूज्यो ध्येयो गोप्ता विश्वकामो महात्मा

हे भगवंत, तुम्ही सर्व यज्ञांमध्ये पूजनीय आणि ध्यान करण्याजोगे आहात, सृष्टीची इच्छा बाळगणारे, सर्वांचे रक्षण करणारे आणि महान आत्मा आहात.

अर्घ्यं दत्त्वा यथान्यायं स्थापयेत्तदुदङ्मुखः

योग्य पद्धतीने अर्घ्य अर्पण करून, ते उत्तर दिशेकडे तोंड करून ठेवावे.

चतुरः कलशांश्चैव पंचगव्यसमन्वितान्

गायीच्या पाच पदार्थांनी भरलेले चार कलश घ्यावेत.

चतुरः कलशान्पूर्य स्नानार्थं मे समन्त्रकम्

माझ्या स्नानासाठी, मंत्रांसह चार कलश पाण्याने भरावेत.

कुर्यात्संस्थापनं तत्र ममार्च्चायास्तु पूजकः

माझ्या पूजेकरिता पूजकाने ते कलश तिथे व्यवस्थित ठेवावेत.

नमो नारायणायेति उक्त्वा मन्त्रमुदाहरेत्

'नमो नारायणाय' असे म्हणून, तो मंत्र म्हणावा.

मन्त्रः- आदिर्भवान्ब्रह्मयुगान्तकल्पः सर्वेषु कालेष्वपि कल्पभूतः 185.

मंत्र – तुम्हीच प्रारंभ, ब्रह्मयुगाचा शेवट आणि सर्व काळांचे आधार आहात.

विकार अविकार अकार सकार शकार षकार स्वच्छन्दरूपः क्षरमक्षरं धृतिरूपः अरूपमिति नमः पुरुषोत्तमायेति अश्वेन च मुहूर्तेन प्राप्ते मूलेषु चोत्तरे

तुम्ही बदल, अबाधितपणा, अव्यक्त, व्यक्त, सामर्थ्य, शुभता, स्वेच्छा, नाशवंत आणि अविनाशी, स्थैर्याचे रूप आणि निराकार आहात – अशा पुरुषोत्तमाला नमस्कार. घोड्याबरोबर एक मुहूर्त गेल्यावर, मूळांमध्ये आणि उत्तरेला—

पूर्वोक्तेषु विधानेन मम शास्त्रानुदर्शिनाम्

पूर्वी सांगितलेल्या पद्धतीने, माझ्या शास्त्रांचे पालन करणाऱ्यांसाठी,

सर्वशान्त्युदकं गृह्य सर्वगन्धफलानि च

सर्व शांतीसाठीचे पाणी आणि सर्व प्रकारची सुगंधी फळे घ्यावीत.

मन्त्रः- ॐ इन्द्रो भवांस्त्वं च यमः कुबेरो जलेश्वरः सोमबृहस्पती च

मंत्र – ॐ, तुम्हीच इंद्र, यम, कुबेर, जलाचे स्वामी, सोम आणि बृहस्पती आहात.

तथैव सर्वौषधयो जलानि वायुश्च पृथ्वी च स वायुसारथिः

तसेच, सर्व औषधी वनस्पती, पाणी, वारा, पृथ्वी आणि वाऱ्याचा सारथ्यपणाही तुम्हीच आहात.

अनेनैव तु मन्त्रेण कृत्वा कर्म सुपुष्कलम्

या मंत्राने विधी नीट पार पाडावा.

एकान्ते स्नापयेन्मां च जलैः पूर्वाभिमन्त्रितैः

एकांतात, पूर्वी मंत्रांनी पवित्र केलेल्या पाण्याने माझे स्नान करावे.

गात्रसंशोधनार्थाय इमं मन्त्रमुदाहरेत्

अंग शुद्धीसाठी हा मंत्र म्हणावा.

मन्त्रः – सरांसि ये ते च समस्तसागरा नद्यश्च तीर्थानि च पुष्कराणि

मंत्र – सर्व सरोवरे, समुद्र, नद्या, तीर्थक्षेत्रे आणि पुष्करिणी—

एवं मां स्नाप्य विधिना मम कर्मानुसारिणः 185.

माझ्या आज्ञेनुसार, विधिपूर्वक मला स्नान घालावे.

गन्धधूपादिभिश्चैव यथाविभवशक्तितः

गंध, धूप आणि इतर वस्तू आपल्या सामर्थ्यानुसार अर्पण कराव्यात.

तान्यानयित्वा वस्त्राणि ममाग्रे स्थापयेन्नरः

ती वस्त्रे आणून, मनुष्याने ती माझ्या समोर ठेवावीत.

मन्त्रः- वस्त्राणि देवेन्द्र मया हृतानि सूक्ष्माणि सौम्यानि सुखावहानि

मंत्र — हे देवेंद्र, ही वस्त्रे मी घेतली आहेत; ती नाजूक, सौम्य आणि सुखदायक आहेत.