वराहपुराणम्

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन सता सम्भाषणं वरम्

म्हणून सर्वतोपरी प्रयत्न करून सत्पुरुषांची संगत करावी.

तीर्थाभिषेकिपुरुषाद्यथा तेषां दुरात्मनाम्

जसे तीर्थात स्नान करणाऱ्यांना फळ मिळते, तसेच त्या दुष्ट मनाच्या लोकांनाही—

प्राप्तं तीर्थप्रभावस्य श्रवणान्मुक्तिदं फलम्

तीर्थाच्या प्रभावाचे ऐकून मुक्तिदायक फळ मिळते.

यः पठेत्परया भक्त्या शृणुयाद्भक्तितत्परः

जो कोणी हे अत्यंत भक्तीने पठण करतो किंवा भक्तीमध्ये मन लावून ऐकतो,

पिशाचसंज्ञकं नाम तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम्

ती 'पिशाच' नावाची तीर्थभूमी, जी तिन्ही लोकांत प्रसिद्ध आहे,

इति श्रीवराहपुराणे मधु० मा० सर्वतीर्थे यमुनासंगमप्रभावोनाम चतुःसप्तत्यधिकशततमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीवराहपुराणातील मधुमास विभागातील 'सर्व तीर्थांवरील यमुनासंगमाचे माहात्म्य' या शंभरचौऱ्याहत्तराव्या अध्यायाचा समारोप झाला.

श्रीवराह उवाच यमुनास्रोतसि स्नात्वा कृष्णद्वैपायनो मुनिः

श्रीवराह म्हणाले: यमुनाच्या प्रवाहात स्नान करून, कृष्णद्वैपायन ऋषी,

ध्यात्वा मनसि गङ्गां तां कालिन्दीं पापहारिणीम्

त्यांनी मनात ती गंगा, म्हणजेच पापांचा नाश करणारी कालिंदी, ध्यानात घेतली.

सोमवैकुण्ठयोर्मध्ये कृष्णङ्गेति कथ्यते

सोम आणि वैकुंठ यांच्या मध्ये, त्या ठिकाणी 'कृष्णांग' असे नाव आहे.

तत्राश्रमपदं दिव्यं मुनिप्रवरसेवितम्

तेथे एक दिव्य आश्रम आहे, जिथे श्रेष्ठ ऋषी वास करतात.

मुनयो वेदतत्त्वज्ञा ज्ञानिनः संशितव्रताः

ते ऋषी वेदांचे तत्त्व जाणणारे, ज्ञानी आणि कठोर व्रत पाळणारे होते.

व्यासोऽपनोदयामास नानावाक्यैः सताङ्गतिः

त्या वेळी व्यासांनी विविध प्रकारच्या वचनांनी त्यांना सत्पथ दाखवला.

कालञ्जरे महादेवं तत्र तीर्थपतिं शिवम्

कालनजर पर्वतावर तेथे महादेव, म्हणजेच सर्व तीर्थांचे स्वामी शिव, वास करतात.

तत्र स्थितो द्वादशाब्दव्रती संगविवर्जितः

तेथे जो कोणी बारा वर्षांचे व्रत पाळतो आणि सर्व आसक्ती टाळतो,

गत्वा हिमालयं चासौ बदरीमभितो गतः

तो हिमालयात जाऊन बदरीच्या आसपास पोहोचतो.

त्रिकालदर्शी शुद्धात्मा सिद्धत्वं प्राप्नुयात्प्रभुः 175.

तीन काळांना जाणणारा, शुद्ध अंतःकरण असलेला तो प्रभू, सिद्धी प्राप्त करतो.

प्रत्यक्षं कृष्णतीर्थे तु पांचाल्यकुलतन्तुना। पांचाल्योऽथ द्विजः कश्चिन्नाम्ना वसुरिति श्रुतः

कृष्णतीर्थावर, पाञ्चाल वंशाच्या उपस्थितीत, वसु नावाचा एक ब्राह्मण होता, असे ऐकिवात आहे.

दुर्भिक्षपीडितोऽत्यन्तं सभार्यो दक्षिणां गतः

तीव्र दुष्काळाने त्रस्त होऊन, तो आपल्या पत्नीला घेऊन दक्षिणेकडे गेला.

निवासमकरोत्तत्र ब्राह्मणीं वृत्तिमाश्रितः

तेथे त्याने ब्राह्मणाची उपजीविका स्वीकारून वास्तव्य केले.

ब्राह्मणाय च दत्ता सा धनधान्यसमन्विता

तेथे धनधान्ययुक्त एक कन्या त्या ब्राह्मणाला दिली गेली.

कन्याऽस्थीनि तु संगृह्य मथुरामाजगाम ह

मात्र त्या कन्येची हाडे गोळा करून तो मथुरेला गेला.

नित्यं स्वर्गे वसति स यस्यास्थि ह्यर्द्धचन्द्रके

ज्याच्या हाडात अर्धचंद्राचा आकार असतो, तो नेहमी स्वर्गात वास करतो.

तेन सार्थेन सा कन्या मथुरायां जगाम च

त्या काफिल्यासोबत ती कन्या मथुरेला गेली.

सुरूपा सुकुमाराङ्गी नीलकुंचितमूर्द्धजा

ती फार सुंदर होती, तिचे अंग नाजूक होते आणि केस काळे, कुरळे होते.

सुश्लिष्टाङ्गुलिपादा तु नखास्ताम्रोज्ज्वलाः शुभाः

तिच्या बोटा आणि पायांची ठेवण सुरेख होती, नखं तांबडी आणि चमकदार, शुभ दिसणारी होती.

क्षामोदरी समकुक्षिः पीनोन्नतपयोधरा 175.

तिच्या कमरेला काटकपणा, पोट सरळ आणि स्तन भरदार व उंच होते.

सुनखी स्वक्षिणी सुभ्रूः सुप्रमाणा सुभाषिणी

तिची नखं सुंदर, डोळे मोहक, भुवया आकर्षक, अंग बांधेसूद आणि बोलणे गोड होते.

यं यं पश्यति चार्वङ्गी यस्तां चैव प्रपश्यति

ती सुंदर अंगाची कन्या ज्या कुणाकडे पाहायची किंवा ज्या कुणी तिच्याकडे पाहिलं,

एवंविधा तत्र तत्र तीर्थस्नानपरायणा

अशी ती सर्वत्र तीर्थस्नानाला मनापासून वाहिलेली होती.