वराहपुराणम्

तत्रासौ वासमकरोत्पुण्यसेवी जितेन्द्रियः

तेथे पुण्याची सेवा करत, इंद्रियांवर संयम ठेवून, तो राहू लागला.

तत्र सिद्धेन संवासो ब्राह्मणस्याभवत्तदा

त्या वेळी त्या ब्राह्मणाने सिद्ध ऋषींसोबत एकत्र वास्तव्य केले.

गच्छेत्स सर्वकालं तु शालिग्रामे वसुन्धरे

तो नेहमी शालिग्राम येथे जाऊन राहावा, हे वसुंधरे.

कल्पग्राम विभूतिं च नित्यकालमवर्णयत्

तो नेहमी कल्पग्रामची महती सांगत असे.

गमने बुद्धिरुत्पन्ना ततः सिद्धमयाचत

तेव्हा त्याला निघण्याचा विचार मनात आला आणि त्याने त्या सिद्ध ऋषीला विचारले.

ब्राह्मणस्य वचः श्रुत्वा सिद्धो वचनमब्रवीत्

त्या ब्राह्मणाचे बोल ऐकून सिद्ध ऋषीने उत्तर दिले.

प्रार्थना दुःखलाभं तु शृणु वै ब्राह्मणोत्तम 162.

हे श्रेष्ठ ब्राह्मण, दुःख देणारी विनंती ऐक.

दक्षिणे तु करे गृह्य ब्राह्मणं वेदपारगम्

त्याने उजव्या हाताने वेदपारंगत ब्राह्मणाचा हात धरला.

उत्पपात तदा सिद्धो गृहीत्वा ब्राह्मणोत्तमौ

तेव्हा सिद्ध ऋषीने त्या दोन श्रेष्ठ ब्राह्मणांना धरून आकाशात झेप घेतली.

तत्र तौ वसतो नित्यं कल्पग्रामे द्विजोत्तमौ

ते दोन्ही उत्तम ब्राह्मण कल्पग्राममध्ये नेहमीच राहू लागले.

रुजा तु पीड्यमानः स दशमीं च दशां गतः

रोगाने त्रस्त होऊन तो दहाव्या अवस्थेला पोहोचला.

उवाच पुत्रं धर्मात्मा मरणे समुपस्थिते

मरण जवळ आल्यावर धर्मात्म्याने आपल्या पुत्राशी बोलले.

तेन पुत्रेण नीतोऽसौ गंगातीरे महामुनिः

मग त्याच्या पुत्राने त्या महर्षीला गंगेच्या काठी नेले.

वेदाध्ययनशीलः स पितृभक्त्या नियन्त्रितः

तो वेदाध्ययनात नित्य रमणारा आणि पित्याच्या भक्तीने चालणारा होता.

कल्पग्रामे तदा सिद्धस्तस्य कन्या सुमध्यमा

त्या वेळी कल्पग्राममध्ये त्या सिद्ध ऋषीला एक सडपातळ कण्याही होती.

कदाचिद्देवयोगेन कान्यकुब्जनिवासिनः

कधीतरी दैवी संयोगाने काञ्यकुब्जाचा एक रहिवासी तेथे आला.

पृष्टोऽसौ ब्राह्मणो भद्रे क्व भवांस्त्वमिहागतः 162.

त्या ब्राह्मणाने विचारले, 'हे सुभगे, तू येथे कुठून आलीस?'

दिव्यज्ञानेन तं ज्ञात्वा पूजयामास तं द्विजः

दिव्य ज्ञानाने त्याला ओळखून त्या ब्राह्मणाने त्याचा सन्मान केला.

श्वशुरस्य गृहे नित्यं भोजनं कुरुते द्विजः

तो ब्राह्मण नेहमी आपल्या सासऱ्याच्या घरी जेवण करतो.

काले भगवतस्तस्य अतिक्षीणः पिता तदा

त्या काळी, त्या भगवंताच्या भक्त असलेल्या त्याच्या वडिलांची प्रकृती फारच खालावली होती.

स्वामिन्पितुर्मे मरणं भविष्यति वदस्व माम्

मालक, माझ्या वडिलांचे मरण कधी होईल ते मला सांग.

शूद्रान्नं भक्षितं तेन नित्यकालं द्विजोत्तम

त्यांनी नेहमी शूद्रांनी बनवलेले अन्नच खाल्ले आहे, हे द्विजश्रेष्ठा.

पादयोर्विद्यते तच्च शूद्रान्नं च पितुस्तव

शूद्रांनी बनवलेले ते अन्न तुझ्या वडिलांच्या पायाजवळ आहे.

शूद्रान्नेन विहीनस्य तस्य मृत्युर्भविष्यति

शूद्र अन्न न मिळालेल्या माणसाला मृत्यू येतो.

तस्य पुत्रस्य वचनं श्रुत्वात्मानं विगर्हयत्

मुलाचे शब्द ऐकून त्याने स्वतःला दोष दिला.

पितुः समीपात्स गतः श्वशुरस्य निवेशनम्

वडिलांच्या जवळून तो उठून सासऱ्याच्या घरी गेला.

दुःखेन पीडितः क्षीणो मर्त्तुकामो द्विजोत्तमः 162.

दुःखाने त्रस्त आणि अशक्त झालेला तो द्विजश्रेष्ठ मरणाची इच्छा धरू लागला.

सन्निधावुपलं दृष्ट्वा गृहीतं तेन तत्पदा

जवळच दगड दिसल्यावर त्याने तो पायाने उचलला.

ततः प्राणान्परित्यज्य गतोऽसौ कालवर्त्तनम्

मग त्याने प्राण सोडले आणि काळाच्या प्रदेशात गेला.