वराहपुराणम्

केचित्तरन्ति ज्ञानेन केचित्कर्मणि निष्ठिताः

काही जण ज्ञानाच्या मार्गाने पार जातात, तर काही कर्मात स्थिर राहतात.

केचिद्योगबलं भुक्ता पश्यन्ति मम संस्थितम्

काही जण योगशक्तीचा अनुभव घेऊन माझ्या स्थिर स्वरूपाचे दर्शन करतात.

सर्वधर्मकराः केचित्सर्वाशाः सर्वविक्रयाः

काही सर्व कर्तव्ये पार पाडतात, काही सर्व इच्छा बाळगतात, तर काही सर्व व्यवहारात गुंतलेले असतात.

एवमेतन्महाशास्त्रं देवि संसारमोक्षणम्

देवी, अशा प्रकारे हे महान शास्त्र संसारातून मुक्त होण्यासाठीचे साधन आहे.

ते तथा च प्रवक्ष्यन्ति यच्च यस्याभिरोचते

ते आपापल्या आवडीनुसार आणि योग्यतेनुसार शिकवतील.

तद्युगस्य प्रभावेण भूमे कुर्वन्ति मानवाः 148.

युगाच्या प्रभावामुळे, हे भूते, माणसे असेच वागतात.

मत्प्रसादेन ते सर्वे सिद्धिं यास्यन्ति मत्पराम्

माझ्या कृपेने ते सर्वजण माझ्यातील सर्वोच्च सिद्धी प्राप्त करतील.

मच्छास्त्रे च भवेद्दोषस्तेषामत्र पुनर्भवः

माझ्या शास्त्रात काही दोष राहिला, तर त्यांना पुन्हा जन्म घ्यावा लागतो.

तेषां नायं परो लोको मात्सर्योपहतात्मनाम्

ज्यांच्या मनात मत्सर भरला आहे, त्यांना उच्च लोक मिळत नाहीत.

मम मार्गानुसारेण परं गुह्यं मम प्रिये

माझ्या मार्गाचा अनुसरण केल्याने, प्रिये, माझे परम गूढ साधता येते.

ते तु मात्सर्यर्दोषेण नष्टाचाराः पतन्त्यधः

पण मत्सराच्या दोषामुळे ज्यांचे आचरण नष्ट होते, ते खालच्या स्थितीत पडतात.

यस्तु मात्सर्यसंयुक्तो न स पश्यति मां क्वचित्

जो मत्सराने भरलेला असतो, तो मला कुठेही पाहू शकत नाही.

तपसा ज्ञानयुक्ता वा नित्यं कर्मसु चोद्यताः

कोणी तप आणि ज्ञानाने युक्त असो, किंवा नेहमी कर्मात व्यस्त असो—

न ते पश्यन्ति मां भूमे मायया परिदूषिताः मम शास्त्रपरेणेह यदीच्छेत्परमां गतिम्

हे भूते, मायेमुळे दूषित झालेले लोक मला पाहू शकत नाहीत; पण जो येथे माझ्या शास्त्राचा भक्त आहे आणि जो परम गति इच्छितो—

एतच्छास्त्रं महाभागे प्रयुक्तं विधिना मया 148.

हे महाभागे, हे शास्त्र मी नियमाने सांगितले आहे.

तत्राश्चर्यं महाभागे शृणु भूतगिरौ मम

महाभागे, माझ्या भूतगिरीविषयीचे अद्भुत घडामोडी ऐक.

ब्रुवन्ति केचित्कांस्येति आयसीत्यपरेऽब्रुवन्

काहीजण म्हणतात ती कांस्याची आहे, तर काहीजण लोखंडाची आहे असे सांगतात.

ऊर्द्ध्वं वा यदि वाऽधो वा ये कुर्वन्ति ममार्चनम्

वर असो किंवा खाली, जे माझी पूजा करतात—

ये तु पश्यन्ति मां भूमे मणिपूरगिरौ स्थितम्

हे पृथ्वी, जे माझे मनिपूर पर्वतावर स्थिर असलेले रूप पाहतात—

आचार्याणां गुणान्भुक्त्वा मम कर्मपथे स्थिताः

ते गुरुजनांचे गुण उपभोगून, माझ्या कर्ममार्गावरच राहतात.

तस्मिन्क्षेत्रे महाभागे अस्ति गुह्यं परं मम

त्या क्षेत्रात, महाभागे, माझे एक अत्यंत गूढ रहस्य आहे.

तत्र स्नानं प्रकुर्वीत पंचकालोषितो नरः

तेथे मनुष्याने पाच वेळा ठरवलेल्या काळानुसार स्नान करावे.

अथात्र मुंचते प्राणान्कृतकृत्यो भवेन्नरः

मग तिथेच प्राण सोडल्यावर, तो मनुष्य कर्तव्यसंपन्न होतो.

भृगुकुण्डेति विख्यातमत्र गुह्यं परं मम

इथे भृगुकुंड प्रसिद्ध आहे; याच ठिकाणी माझे अत्यंत गूढ रहस्य आहे.

तत्र स्नानं तु कुर्वीत मम मार्गानुसारकः 148.

तेथे, माझ्या मार्गाने चालणाऱ्याने स्नान करावे.

ध्रुवो यत्र तु तिष्ठेत मेरुशृंगे शिलोच्चये

जिथे ध्रुव मेरूच्या शिखरावर, दगडांच्या उंचावर उभा आहे—

अथात्र मुंचते प्राणान् मम कर्मपथे स्थितः

मग तिथेच प्राण सोडल्यावर, माझ्या कर्ममार्गावर राहणारा—

मणिकुण्डेति विख्यातं तत्र गुह्यं परं मम

मणिकुंड तिथे प्रसिद्ध आहे; त्या ठिकाणी माझे अत्यंत गूढ रहस्य आहे.

अगाधं तं हृदं भद्रे देवानामपि दुर्लभम्

हे शुभे, ते खोल मन, देवांनाही मिळवणे कठीण आहे.