वराहपुराणम्

तत आराधितस्तेन वर्षाणां तु चतुर्दश

मग त्याने मला चौदा वर्षे भक्तीपूर्वक पूजले.

अहं तु तपसा तुष्टस्तीव्रेण कृतनिश्चयात्

त्याच्या कठोर तपामुळे आणि दृढ निश्चयामुळे मी प्रसन्न झालो.

दृष्ट्वाश्रमं महादेवि किञ्चिदेव सुभाषितम्

महादेवी, त्याचं आश्रम पाहून आणि त्याने काही शुभ बोल ऐकून—

चतुर्बाहुं च मां दृष्ट्वा मम कर्मपरायणः तं च दृष्ट्वा मया प्रोक्तं प्रसन्नेनान्तरात्मना ।। 129.

चार हात असलेला मी, माझ्या कर्तव्याला समर्पित, आणि त्याला पाहून, मी मनापासून आनंदाने बोललो.

गुडाकेश महाभाग ब्रूहि किं करवाणि ते

गुडाकेश, भाग्यवान, मला सांग—मी तुझ्यासाठी काय करू?

यत्त्वया चिन्तितं सौम्य कर्मणा मनसा गिरा

हे सौम्य, तू मनाने, कृतीने किंवा शब्दांनी जे काही इच्छिलंस—

एवं मम वचः श्रुत्वा गुडकेशोऽब्रवीदिदम्

माझे हे बोल ऐकून, गुडाकेशाने असे उत्तर दिले—

यदि तुष्टोऽसि मे देव समस्तेनान्तरात्मना

देवा, जर तू खरोखर माझ्यावर पूर्ण मनाने प्रसन्न असशील—

चक्रेण वधमिच्छामि त्वया मुक्तेन केशव

केशवा, तुझ्या चक्राने तू मला मारावं, अशी माझी इच्छा आहे.

चकेण पातितस्यैतद्वसामांसानि किं चन

चक्राने मी पडल्यावर, माझ्या मांस आणि मज्जेचं काय होईल?

तेन पात्रं ततः कृत्वा शुभधर्मविनिश्चितः

मग त्याने त्यापासून एक पात्र बनवलं, कारण तो शुभ धर्मात स्थिर होता.

निवेदिते परा प्रीतिर्भवत्वेतन्मनोगतम्

निवेदन केल्यावर माझ्या मनात अत्यंत समाधान नक्कीच लाभो.

यच्चिन्तितोऽसि देवेश उग्रे तपति तिष्ठता

देवतांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या प्रभो, तू कठोर तप करत उभा राहून जे काही मनाशी ठरवले आहेस—

तावत्ताम्रस्थितो भूत्वा मम संस्थो भविष्यसि 129.

तू तांब्याच्या आसनावर स्थित होऊन माझ्या सान्निध्यात सदैव राहशील.

तत्ताम्रभाजने मह्यं दीयते यत्सुपुष्कलम्

तांब्याच्या भांड्यात मला जे काही भरपूर प्रमाणात अर्पण केलं जातं—

मङ्गल्यं च पवित्रं च ताम्रं तेन प्रियं मम

ते तांब्याचं भांडं मंगलमय आणि पवित्र आहे; म्हणूनच ते मला प्रिय आहे.

वैशाखस्य तु मासस्य शुक्लपक्षे तु द्वादशी

वैशाख महिन्यातील शुक्ल पक्षातील द्वादशीच्या दिवशी—

एष्यसे मम लोकाय एवमेतन्न संशयः

त्या दिवशी तू माझ्या लोकांत येशील; हे निश्चित आहे—यात काहीच शंका नाही.

चक्राद्वधमभीप्सन्वै सोऽपि मत्कर्मणि स्थितः

चक्राने वध व्हावा अशी इच्छा ठेवून तोही माझ्या सेवेत स्थिर राहिला.

शुक्लपक्षस्य सम्प्राप्ता तस्यां धर्मविनिश्चितः

शुक्ल पक्ष सुरू झाला तेव्हा, तो धर्मनिष्ठ राहिला—

मुञ्च मुञ्च प्रभो चक्रमपि वह्निसमप्रभम्

प्रभो, सोड, सोड, अग्निप्रमाणे तेजस्वी असलेलं चक्रही सोड.

तदैव चक्रेण विपाटितोऽसौ प्राप्तोऽपि मां भागवतप्रधानः रङ्गं च सीसं त्रपुधातुसंस्थं कांस्यं च रीतिश्च मलस्तु तेषाम्

त्या वेळी चक्राने छेदला गेल्यावर, तो माझ्याकडे आला, कारण तो भक्तांत श्रेष्ठ होता. पण टिन, शिसं, झिंक, कांस्य आणि लोखंड—ही सगळी अपवित्र आहेत; त्यांच्यात मलिनता असते.

ताम्रपात्रेण वै भूमे प्रापणं यत्प्रदीयते 129.

तांब्याच्या भांड्यातून पृथ्वीवर जे काही अर्पण केलं जातं—

एतद्भागवतैः कार्यं मम प्रियकरैः सदा

हे माझ्या प्रिय भक्तांनी, म्हणजे भागवतांनी, नेहमी करावं.

दीक्षितैर्वै भागवतैः पाद्यार्घ्यादौ च दीयते

दीक्षित भागवतांनी पाद्य, अर्घ्य वगैरे नेहमी अर्पण करावं.

देवि तत्त्वेन कथितः किमन्यत् परिपृच्छसि देवदेव कथं सन्ध्यां दीक्षितः कुरुते वद

देवी, मी तुला हे सत्य सांगितलं; अजून काही विचारायचं आहे का? देवांचा देव, दीक्षित व्यक्ती संध्यावंदन कसं करतो, ते सांग.

केन मन्त्रेण वा भक्तस्तव कर्मपरायणः शृणु माधवि तत्त्वेन सन्ध्यामन्त्रमनुत्तमम्

तुझा भक्त, कर्मात मन लावणारा, कोणत्या मंत्राने हे करतो? माधवी, संध्याकाळच्या श्रेष्ठ मंत्राचं सत्य ऐक.

यथा वदन्ति वै सूर्यं सन्ध्यां पूर्वां परां तथा

जसं सूर्याची पूजा करतात, तसंच पूर्व आणि संध्याकाळच्या वेळीही पूजा करतात.

मुहूर्त्तं ध्यानमास्थाय इमं मन्त्रमुदीरयेत्

क्षणभर ध्यानस्थ बसून, हा मंत्र उच्चारावा.