एषागमे ब्राह्मणस्य दीक्षा भूमे ह्युदाहृता
या ग्रंथात, पृथ्वीवरील ब्राह्मणाची दीक्षा अशी सांगितली आहे.
एतेनैव विधानेन दीक्षयेत वसुन्धरे
याच पद्धतीने, हे पृथ्वी, दीक्षा द्यावी.
इति श्रीवराहपुराणे ब्राह्मणदीक्षासूत्रं नाम सप्तविंशत्यधिकशततमोऽध्यायः
श्रीवराहपुराणात ब्राह्मणदीक्षा सूत्र नावाचा एकशेपंचवीसवा अध्याय येथे संपला.
अथ कङ्कताञ्जनदर्पणम् क्षत्रियस्य प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे
आता क्षत्रियासाठी कंकट, अंजन आणि आरसा यांचा विधी मी सांगतो; हे पृथ्वी, ऐक.
पूर्वमन्त्रेण मे भूमे तस्य दीक्षां च कारयेत्
मागील मंत्राने, हे पृथ्वी, त्याची दीक्षा करावी.
तानि सर्वाणि चानीय एकं वर्ज्यं यशस्विनि
सर्व वस्तू आणाव्यात, हे यशस्विनी, फक्त एक सोडून.
पालाशं दण्डकाष्ठं च दीक्षायां न तु कारयेत्
दीक्षा घेताना पळाशाचे काठी वापरू नये.
आश्वत्थं दण्डकाष्ठं तु दीक्षायां तदनन्तरम्
त्याच्या नंतर दीक्षेसाठी अश्वत्थाची काठी वापरावी.
सर्वं ममोक्तं कर्त्तव्यं यच्च मे पूर्वभाषितम्
मी जे काही सांगितले आहे, तसेच पूर्वी सांगितलेले सर्व काही करावे.
चरणौ मम संगृह्य इमं मन्त्रमुदाहरेत्
माझे पाय धरून हा मंत्र म्हणावा.
मन्त्रः – त्यक्तानि विष्णो शस्त्राणि त्यक्तं सर्वं क्षत्रियकर्म सर्वम्
मंत्र – हे विष्णू, सर्व शस्त्रे सोडली आहेत, सर्व क्षत्रिय कर्मेही टाकली आहेत.
एवं ततो वचश्चोक्त्वा क्षत्रियो मम पार्श्वतः
अशी वचने बोलून क्षत्रिय माझ्या जवळच राहतो.
मन्त्रः – नाहं शस्त्रं देवदेव स्मृशामि परापवादं न च देव ब्रवीमि 128.
मंत्र – हे देवदेवा, मी शस्त्राला हात लावत नाही, आणि मी कोणावरही दोषारोप करत नाही.
तत एवं वचो ब्रूते सर्वं चैवात्र पूजयेत्
असे बोलून नंतर, येथे सर्वांची पूजा करावी.
यथोक्तेनैव तान्भूमे भोजयेत्तदनन्तरम्
मागे सांगितल्याप्रमाणे, त्यांना जमिनीवर अन्न द्यावे.
एषा वै क्षत्रिये दीक्षा देवि संसारमोक्षणम्
हे देवी, ही क्षत्रियांसाठीची दीक्षा आहे, जी संसारातून मुक्ती देते.
वैश्यस्य चैव वक्ष्यामि शृणु तत्त्वेन सुन्दरि
आता मी वैश्याची दीक्षा सांगतो, हे सुंदरि, सत्याने ऐक.
त्यक्त्वा तु वैश्यकर्माणि मम कर्मपरायणः
वैश्यकर्मे सोडून, तो माझ्या सेवेला लागतो.
सर्वं तत्र समानीय यन्मया पूर्वभाषितम्
मी पूर्वी सांगितलेली सर्व गोष्टी तेथे एकत्र कराव्यात.
लेपयेद्गोमयेनादौ पूर्वन्यायेन तत्र वै
सुरुवातीला, पूर्वीप्रमाणे त्या जागी शेण लावावे.
उदुम्बरं दन्तकाष्ठं गृहीत्वा दक्षिणे करे
उदुंबराची दात घासायची काडी उजव्या हातात घ्यावी.
जानुभ्यामवनिङ्गत्वा इमं मन्त्रमुदीरयेत्
गुडघ्यांनी जमिनीला स्पर्श करून हा मंत्र म्हणावा.
मन्त्रः – अहं हि वैश्यो भवन्तमुपागतः प्रमुच्य कर्माणि च वैश्ययोगम् 128.
मंत्र – मी वैश्य आहे, सर्व वैश्यकर्मे आणि संबंध सोडून, तुझ्याकडे आलो आहे.
मामेवं सोपि चोक्त्वा वै मम कर्मप्रसादवान्
असे सांगून, तोही माझ्या सेवेत लागतो.
त्यक्त्वा वै कृषिगोरक्षावाणिज्यक्रयविक्रयम्
शेती, गायींची देखभाल आणि व्यापार, खरेदी-विक्री हे सर्व सोडून,
देवाभिवादनं कृत्वा पुरो भागवतेषु च
देवतांना आणि भगवंताच्या भक्तांना समोर जाऊन नमस्कार करून,
एवं दीक्षा तु वैश्यानां मम मार्गानुसारिणाम्
माझ्या मार्गावर चालणाऱ्या वैश्यांची दीक्षा अशी असते,
शूद्रस्यापि प्रवक्ष्यामि मद्भक्तस्य वराङ्गने
हे श्रेष्ठांगना, आता मी माझ्या भक्त असलेल्या शूद्राची दीक्षा सांगतो,
दीक्षाकामस्य शूद्रस्य शीघ्रं तानि प्रकल्पयेत्
दीक्षा घेण्याची इच्छा असलेल्या शूद्रासाठी ही विधी लवकर करावी,
अष्टहस्तां ततो देवि सँल्लिप्य नीयतां ततः
मग, हे देवी, त्याला आठ हातांपर्यंत उटण लावून पुढे नेले जावे,