वराहपुराणम्

स तेन चोदितो ह्येवं निषादो नावगच्छति 125.

त्याने तसे सांगितले तरी निषादाला काहीच समजले नाही.

किं त्वया दुष्कृतं कर्म कृतं पूर्वं पुरातनम्

तू पूर्वी कोणते पाप केले होते?

केन दोषेण प्राप्तस्त्वं स्त्रीत्वं भूत्वा पुमान् पुनः

कशामुळे, कोणत्या दोषामुळे, पुरुष होऊन पुन्हा स्त्री जन्म घेतलास?

एवं तस्य वचः श्रुत्वा स ऋषिः संशितव्रतः

त्याचे शब्द ऐकून, तो दृढ व्रताचा ऋषी

निषाद शृणु तत्त्वेन मत्कथां च प्रजल्पतः

"निषाद, माझी गोष्ट मी सांगतो आहे, नीट लक्ष देऊन ऐक." असे म्हणाला.

एकभक्तं मयाचारे अभक्ष्यं चैव वर्जितम् कर्मभिर्बहुभिश्चैव मया दर्शनकाङ्क्षिणा

मी रोज फक्त एकदाच जेवायचो, निषिद्ध अन्न टाळायचो आणि दर्शनाच्या इच्छेने अनेक कर्मे केली.

अथ दीर्घेण कालेन मया दृष्टो जनार्द्दनः

मग खूप काळानंतर मला जनार्दनाचे दर्शन झाले.

मया नाभीप्सितस्तस्माद्दीयमानो वरस्ततः

मी कोणताही वर मागितला नव्हता, म्हणून दिला जाणारा वर मला हवा नव्हता.

ततो मां भाषते विष्णुर्मायां दृष्ट्वा ह्यलं द्विज

मग विष्णू म्हणाले, "तू ही माया पाहिली आहेस, पुरे झाले द्विजा."

ततोऽहं तेन चाप्युक्तस्तर्हि द्रक्षत्यलं भवान्

मग त्यांनी मला असेही सांगितले, "आता तुला पुरेसे दिसेल, श्रेष्ठा."

अहं मायाप्रलोभेन गङ्गातीरमुपागतः ततः स्नानविधानेन निमग्नस्तज्जलेऽमले ।। 125.

मायेमुळे मी गंगेच्या काठी आलो आणि मग स्नानाची विधी करून त्या निर्मळ पाण्यात बुडालो.

न तत्र किंचिज्जानामि किमिदं किं प्रवर्त्तते

तेथे मला काहीच कळत नव्हते—हे काय आहे, काय घडते आहे?

केनचित्कारणेनात्र प्रविष्टो जाह्नवीजले

कुठल्यातरी कारणाने मी जाह्नवीच्या पाण्यात शिरलो.

निषाद पश्य कुण्डीं च मात्रां वस्त्रं यथा पुरा दण्डवस्त्रादि यत्किंचिन्न जीर्णं गङ्गया हृतम्

निषाद, पाहा, कुंडी, चटई, वस्त्र जसे होते तसेच आहेत; दंड, वस्त्र—जे जीर्ण झाले नव्हते—ते गंगेत वाहून गेले.

एवं तेन ततश्चोक्ता निषादोऽदृश्यतां गतः

असे सांगून निषाद तिथून अदृश्य झाला.

स ततो ब्राह्मणो देवि तपस्तपति निश्चितम्

मग, देवी, तो ब्राह्मण नक्कीच तपश्चर्या करू लागला.

तस्य प्रतिष्ठमानस्य अपराह्णं तु जायते

तो साधना करत असताना दुपार झाली.

कर्मण्यानि च पुष्पाणि आहृत्य श्रद्धयान्वितः

कर्मासाठी फुले गोळा करून तो श्रद्धेने भरला होता.

वृतस्तु ब्राह्मणैर्मुख्यैर्गङ्गास्नानेषु वै द्विजः

मुख्य ब्राह्मणांनी वेढलेला तो द्विज गंगेत स्नान करत होता.

पूर्वाह्णे स्थापयित्वात्र मात्रां कुण्डीं त्रिदण्डकम् विस्मृतं किं त्वया स्थानं कथं शीघ्रं न चागतः

पूर्वी सकाळीच चटई, कुंडी, दंड ठेवले होते—तरी काय विसरलास? इतक्या लवकर का आला नाहीस या ठिकाणी?

ततो विप्रवचः श्रुत्वा तूष्णीमासीन्मुनिस्तदा 125.

ब्राह्मणाचे शब्द ऐकून, त्या वेळी ऋषी शांत बसला.

एतस्मिन्नंतरे देवि स च ब्राह्मणपुंगवः

या दरम्यान, देवी, तो ब्राह्मणश्रेष्ठ देखील—

कथमेतावतङ्कालं मामूचुर्ब्राह्मणाश्च किम् कथं कालेऽनुसम्प्राप्तः किमेतदिति भाषते

इतका वेळ कसा गेला? ब्राह्मणांनी मला काय सांगितले? हा क्षण कसा आला? हे काय आहे, असे तो म्हणतो.

एतस्मिन्नंतरे देवि ब्राह्मणाय ततो मया

त्या वेळी, देवी, त्या ब्राह्मणाला मी—

किमिदं भ्रांतरूपोऽसि किं वा त्वं दृष्टवानसि

हे काय, तू इतका गोंधळलेला दिसतोस? की काही पाहिलेस का?

एवमुक्तः स तु मया भूमौ कृत्वा शिरः स्वकम्

मी असे विचारल्यावर, त्याने आपले डोके जमिनीवर ठेवले.

अहो देव द्विजा एते मां वदन्ति जगद्गुरो आगतोऽस्यपराह्ने किं स्थलं विस्मृतवानसि

अहो देव, द्विजा, हे ब्राह्मण मला सांगतात, जगाच्या गुरू, तू दुपारी आला आहेस, कोणते स्थान विसरलास का?

अहं व्याधस्य वै भूत्वा भार्या च व्याधयोनिजा

मी शिकारी झालो होतो, आणि माझी बायकोही शिकाऱ्याच्या कुळात जन्मलेली होती.

तस्माच्चैव त्रयः पुत्रास्तिस्रश्चापि च कन्यकाः

तिच्यापासून मला तीन मुलगे आणि तीन मुली झाल्या.