वराहपुराणम्

अथ नो कुप्यसे देव वरं समनुयाचते

देवा, जर तुम्ही रागावणार नसाल, तर मी एक वर मागू इच्छितो.

न चाहं कांचनं गावो न च स्त्रीराज्यमेव च

मला ना सोनं हवं आहे, ना गायी, ना स्त्रिया, ना राज्यसुद्धा.

तथा स्वर्गसहस्राणामेकं चापि न रोचते 125.

आणि हजारो स्वर्गांपैकी एकही मला आवडत नाही.

ततस्तस्य वचः श्रुत्वा समया तत्र भाषितः

मग त्याचे शब्द ऐकून, तिथे एक करार ठरवला गेला.

देवा अपि न जानन्ति विष्णुमायाविमोहिताः

विष्णूच्या मायेमुळे देवतांनाही हे कळत नाही.

उवाच मधुरं वाक्यं मायया च प्रचोदितः

मायेच्या प्रेरणेने त्याने गोड शब्द बोलले.

तव देव प्रसादेन ममैवं दीयतां वरः

देवा, तुझ्या कृपेने हा वर मला मिळू दे.

गच्छ कुब्जाम्रके गङ्गास्नातो मायां तु गच्छसि कुब्जाम्रके देवि विप्रो मम मायाभिलाषुकः

कुब्जाम्र येथे जा, गंगेचे स्नान कर आणि तुला माया प्राप्त होईल; देवी, कुब्जाम्र येथे त्या ब्राह्मणाने माझ्या मायेला इच्छा धरली होती.

स्थापयित्वा यथान्यायं तीर्थमाराधयद्यथा

त्याने योग्य रीतीने तीर्थस्थळाची स्थापना केली आणि योग्य प्रकारे पूजा केली.

अवगाह्य ततो गङ्गां सर्वगात्रे च क्लेदिते

नंतर त्याने गंगेत स्नान केले आणि त्याचे संपूर्ण शरीर ओले झाले.

हृदयेऽचिन्तयत्तत्र गर्भक्लेशेन पीडितः

गर्भातील वेदनेने त्रस्त होऊन, त्याने मनात विचार केला.

योऽहं निषादगर्भेऽस्मिन्वसामि नरकेषु च 125.

मी, जो आता या निषादाच्या गर्भात आणि या नरकासारख्या अवस्थेत आहे—

योऽहं निषादगर्भेऽस्मिन्पीडास्ति मलसंकुले

मी, जो या निषादाच्या गर्भात आहे, घाणीत आणि वेदनेत अडकलेलो आहे.

पुरीषमूत्रसङ्कीर्णे मांसशोणितकर्द्दमे

मलमूत्राने मिसळलेल्या, मांस आणि रक्ताच्या चिखलात—

बहुरोगसमाकीर्णे बहुदुःखतमाकुले

अनेक आजारांनी वेढलेला, अनेक दुःखांनी भरलेला—

कुतो विष्णुः कुतो वाहं कुतो गङ्गाजलानि च

विष्णू कुठे आहे? मी कुठे आहे? गंगेचे पाणी कुठे आहे?

एवं चिन्तयमानस्तु शीघ्रं गर्भाद्विनिःसृतः

अशा प्रकारे विचार करताच, तो लवकरच गर्भातून बाहेर आला.

अजायत ततः कन्या निषादस्य गृहे तदा

त्या वेळी निषादाच्या घरी एक कन्या जन्माला आली.

न च संज्ञायते किंचिद्विष्णुमायाविमोहिता

विष्णूच्या मायेमुळे ती काहीच जाणू शकली नाही.

पुत्रान्दुहितरश्चैव जनयामास मायया

त्या मायेमुळे तिने मुलगे आणि मुली जन्माला घातले.

जीवानि चैव सततं घातितानि ततस्ततः

आणि जीव सतत इथे-तिथे मारले जात होते.

गम्यागम्यं न जानाति मायाजालेन मोहितः 125.

मायेच्या जाळ्यात अडकून, काय करावे आणि काय करू नये हे त्याला कळत नव्हते.

घटं गृहीत्वा विड्लिप्तवस्त्रक्षालनकारणात्

एक भांडे घेऊन, मळलेली वस्त्रे धुण्यासाठी,

स्नातुं गङ्गाजले स्थित्वा विगाहयति जाह्नवीम्

स्नान करण्यासाठी गंगेच्या पाण्यात उभी राहिली आणि जाह्नवीत उतरली.

जातस्तपोधनस्तत्र दण्डी कुण्डीधरः पुनः

तेथे पुन्हा एक तपस्वी, दंड आणि कमंडलू घेऊन जन्माला आला.

वस्त्रादि दर्शितं चैव यत्र संस्थापितं पुरा

आणि वस्त्रे व इतर वस्तू, ज्या पूर्वी दाखविल्या आणि ठेवलेल्या होत्या—

विप्रेण ज्ञातुकामेन विष्णुमायां यथा पुरा

एका ब्राह्मणाने, विष्णूची माया जाणून घेण्याच्या इच्छेने, जशा पूर्वी होत्या.

वासो गृह्णाति सव्रीडो योगं च परिचिन्तयन्

तो लाजत लाजत आपले वस्त्र घालतो आणि योगाचा विचार करतो.

ततो विन्दति चात्मानं तपसा यत्तदा कृतम्

मग त्या वेळी केलेल्या तपामुळे तो स्वतःला ओळखतो.