वराहपुराणम्

अथ ऋतूपस्करम् फाल्गुनस्य तु मासस्य शुक्लपक्षस्य द्वादशीम्

आता ऋतूपासना सांगतो: फाल्गुन महिन्याच्या शुक्ल पक्षातील द्वादशीला—

श्वेतं पाण्डुरकं चैव सुगन्धं शोभनं बहु

पांढरी, फिकट, सुगंधी, सुंदर आणि भरपूर फुले वापरावी.

तत एवं विधिं कृत्वा सर्वं भागवतं शुचिः

असा विधी करून, भक्ताने शुद्ध राहून सर्व भगवंताची सेवा पूर्ण करावी.

तदाहरति कर्माणि विधिदृष्टेन कर्मणा

त्या वेळी तो विधीप्रमाणे कर्मे करतो.

नमो नारायणेत्युक्त्वा इमं मन्त्रमुदीरयेत् नमोऽस्तु ते लोकनाथ प्रवीराय नमोऽस्तु ते

'नमो नारायण' असे म्हणून, हा मंत्र म्हणावा: 'तुला नमस्कार असो, लोकांचे नाथ, पराक्रमी, तुला नमस्कार असो.'

सपुष्पितस्येह वसन्तकाले वनस्पतेर्गर्न्धरसप्रयुक्ताः

वसंत ऋतूमध्ये, झाड फुलांनी बहरलेले असताना, त्याचा सुगंध वाऱ्यावरून पसरतो.

यश्चैतेन विधानेन कुर्यान्मासे तु फाल्गुने

जो कोणी या पद्धतीने फाल्गुन महिन्यात विधी करतो—

यत्तु पृच्छसि सुश्रोणि मासे वैशाख उत्तमे

सुंदर कटी असणारी, तू उत्तम वैशाख महिन्याबद्दल विचारलेस—

कृत्वा तु मम कर्माणि शुभानि तरुणानि च 124.

माझी शुभ आणि नवीन कर्मे करून,

ऋषयः स्तुवन्ति मन्त्रेण वेदोक्तेन च माधवि

माधवी, ऋषी वेदांतील मंत्रांनी माझी स्तुती करतात.

स्तुवन्ति देवलोकाश्च पुराणं पुरुषोत्तमम्

स्वर्गलोकातील लोकही त्या प्राचीन, श्रेष्ठ पुरुषाची स्तुती करतात.

स्तुवन्ति देवं भूतानां सर्वलोकस्य चेश्वरम्

ते सर्व भुतांचे देव, सर्व लोकांचे ईश्वर यांची स्तुती करतात.

स्तुवन्ति देवदेवेशं युगानां संक्षयेऽक्षयम्

ते देवांचा देव, युगांच्या अंताला नाश न होणारा याची स्तुती करतात.

स्तुवन्ति केशवं देवमादिकालमयं प्रभुम् स्तुवन्ति नाथं भूतानां सर्वलोकमहेश्वरम्

ते केशव, जो काळाच्या आरंभाचा मूळ आहे त्या प्रभूची स्तुती करतात; ते भुतांचे नाथ, सर्व लोकांचा महेश्वर याची स्तुती करतात.

नारदः पर्वतश्चैव असितो देवलस्तथा

नारद, पर्वत, असित आणि देवल हेही—

एते चान्ये च बहवो मित्रावसुपरावसू

आणि मित्रावसु, परावसु यांसारखे अनेक इतरही—

श्रुत्वा तु प्रतिनिर्घोषं देवानां तु महौजसाम्

महान तेजस्वी देवांचा प्रतिध्वनी ऐकून—

किमयं श्रूयते शब्दो ब्रह्मघोषेण संयुतः

'हा कोणता आवाज आहे, जो ब्रह्मघोषासह ऐकू येतो?'

ततः कमलपत्राक्षी सर्वरूपगुणान्विता 124.

मग, कमलासारख्या डोळ्यांची, सर्व रूपे आणि गुणांनी युक्त अशी—

देवाः कांक्षन्ति ते देव वाराहीं रूपसंस्थितिम्

देवा, देव तुझ्या वाराही रूपाची इच्छा करतात.

ततो नारायणो देवः पृथिवीं प्रत्युवाच ह

मग नारायण देवाने पृथ्वीला उत्तर दिले.

दिव्यं वर्षसहस्रं वै धारितासि वसुन्धरे

हे वसुंधरे, तू दिव्य अशा हजार वर्षे धरून ठेवली गेलीस.

इहागच्छामि भद्रं ते द्रष्टुकामा दिवौकसः

मी येथे येत आहे—तुला शुभ होवो—कारण स्वर्गातील देव तुला पाहू इच्छितात.

एवं तस्य वचः श्रुत्वा माधवस्य वसुन्धरा

माधवाचे हे शब्द ऐकून वसुंधरेने लक्ष दिले.

वाराहं पुरुषं देवं विज्ञापयति सा धरा

मग ती धरती वराह रूपी देवाला विनंती करू लागली.

शरणं त्वां प्रपन्नाहं त्वद्भक्ता त्वं गतिः प्रभुः

मी तुझ्या आश्रयाला आले आहे; मी तुझी भक्त आहे; तूच माझा मार्ग आणि तूच प्रभू आहेस.

कथं वा तुष्यसे देव पूज्यसे केन कर्मणा

देवा, कोणत्या कृतीने तू प्रसन्न होतोस, आणि कोणत्या कर्माने तुझे पूजन होते?

न च मेऽस्ति व्यथा काचित्तव कर्मणि नित्यशः

तुझ्या नेहमीच्या कृतींमध्ये मला काहीही दुःख वाटत नाही.

सर्वे सुरासुरा लोकाः सरुद्रेन्द्रपितामहाः 124.

सर्व देव, दैत्य, इंद्र आणि ब्रह्मा यांच्या सहित सर्व लोक आहेत.