वराहपुराणम्

रत्नान्यश्वास्तथा गावो दासा दास्यो भवन्ति हि

रत्ने, घोडे, गायी, दास आणि दासी त्याचे होतात.

श्रीवराह उषाच रुद्धस्य खलु माहात्म्यं सकलं कीर्तितं मया

श्रीवराह म्हणाले, मी आता रुद्राचं संपूर्ण माहात्म्य सांगितलं आहे.

नवकोट्यस्तु चामुण्डा भभिन्ना व्यवस्थिताः

चामुंडेच्या नव्वद कोटी रूपं वेगवेगळ्या ठिकाणी आहेत.

अष्टादश तथा कोट्यो वैष्णव्या भेदू उच्यते

अठराशे कोटी वैष्णवीच्या रूपांचाही उल्लेख केला जातो.

या ब्रह्मशाक्तः सत्त्वस्था सा ह्यनन्ता प्रकार्तिता

ती जी ब्रह्म आणि शक्ती यांच्यातील असून सत्त्वगुणात स्थित आहे, तिला अनंत मानलं गेलं आहे.

सर्वस भगवान् रुखः सर्वगश्च पतिर्भवेत्

सर्व काही भगवान रुद्रच आहेत. ते सर्वत्र आहेत आणि सर्वांचे स्वामी आहेत.

इति श्रीवराहपुराणे त्रिशक्तिमाहात्म्ये त्रिशक्ति रहस्यं नाम षण्णवतितमोऽध्यायः

श्रीवराहपुराणातील त्रिशक्तिमाहात्म्य या विभागातील 'त्रिशक्तिरहस्य' नावाचा शहाण्णववा अध्याय इथे संपतो.

वराह उवाच येन ज्ञातेन पापेभ्यो मुच्यते नात्र संशयः

वराह म्हणाले, हे जाणल्याने पापांपासून मुक्ती मिळते—यात काहीच शंका नाही.

ब्रह्मणा तु यदा सृष्टः पूर्वं रुद्रो वरानने

सुंदर मुख असलेल्या देवी, ब्रह्मदेवाने प्रथम रुद्राची निर्मिती केली.

तदा कौतूहलाद्ब्रह्मा स्कन्धे तं जगृहे प्रभुः

तेव्हा प्रभू ब्रह्मदेवाने कुतूहलाने त्याला आपल्या खांद्यावर घेतलं.

जन्मतश्च शिरो यद्धि पंचमं तज्जगाद ह

त्या वेळी, जन्माच्या क्षणी पाचवं डोकं असं बोललं.

कपालिन् रुद्र बभ्रोऽथ भव कैरात सुव्रत

कपालिन, रुद्र, बभ्रू, भव, कैरात, सुव्रत—

एवमुक्तस्तदा रुद्रो भविष्यैर्नामभिर्भवः

अशा प्रकारे त्याला हाक मारल्यावर रुद्र पुढे या नावांनी ओळखला जाऊ लागला.

वामाङ्गुष्ठनखेनाद्यं प्राजापत्यं विचक्षणः

डाव्या अंगठ्याच्या नखाने, बुद्धिमानाने प्रजापतीचं डोकं फोडलं.

तस्मिन्निकृत्ते शिरसि प्राजापत्यं त्रिलोचनः

ते प्रजापतीचं डोकं तुटल्यावर, त्रिनेत्री तिथे उभा राहिला.

रुद्र उवाच नश्यते च कथं पापं ममैतद्वद सुव्रत

रुद्र म्हणाले, माझं हे पाप कसं नाहीसं होईल? हे सुव्रता, मला सांग.

ब्रह्मोवाच समयाचारसंयुक्तं कृत्वा स्वेनैव तेजसा ।।97.

ब्रह्मा म्हणाले, योग्य आचरण आणि शिस्त पाळून, स्वतःच्या तेजाने हे शक्य आहे.

एवमुक्तस्तदा रुद्रो ब्रह्मणाऽव्यक्तमूर्त्तिना

असं सांगितल्यावर, ब्रह्माच्या अव्यक्त रूपामुळे रुद्र तिथे उभा राहिला.

तत्र स्थित्वा महादेवस्तच्छिरो बिभिदे त्रिधा

मग महादेवाने तिथे उभं राहून ते डोकं तीन भागांत विभागलं.

यज्ञोपवीतं केशं तु महास्थ्नाक्षमणींस्तथा

त्याने केसांचा यज्ञोपवीत केला आणि मोठ्या हाडांच्या माळा बनवल्या.

अपरं खण्डशः कृत्वा जटाजूटे न्यवेशयत्

दुसरा तुकडा तुकडे करून त्याने आपल्या जटांमध्ये ठेवला.

सप्तद्वीपवतीं पुण्यां मज्जंस्तीर्थेषु नित्यशः

तो सात द्वीपांनी वेढलेल्या पुण्यवान भूमीतील पवित्र तीर्थांमध्ये नेहमी स्नान करत असे.

सरस्वतीं ततो गत्वा यमुनासङ्गमं ततः

नंतर तो सरस्वतीला गेला आणि तिथून यमुनासंगमाकडे निघाला.

वितस्तां चन्द्रभागां च गोमतीं सिन्धुमेव च

तो विटस्ता, चंद्रभागा, गोमती आणि सिंधू या नद्यांकडे गेला.

नेपालं च ततो गत्वा ततो रुद्रमहालयम्

त्यानंतर तो नेपाळला गेला आणि मग रुद्राच्या महान मंदिरात पोहोचला.

महेश्वरं ततो गत्वा गयां पुण्यामथागमत्

मग तो महेश्वराकडे गेला आणि त्यानंतर पवित्र गया येथे पोहोचला.

एवं वेगेन सकलं ब्रह्माण्डं भूतधारिणि 97.

अशीच गतीने, हे भूतांचे धारक, त्याने संपूर्ण ब्रह्मांड फिरून पाहिले.

परिधानं तु कौपीनं नग्नः कापालिकोऽभवत्

त्याचे एकमेव वस्त्र कौपीन होते; तो नग्न होता आणि कपाळधारी संन्यासी झाला.

तस्मिंस्तु पतिते देवि नग्नः कापालिकोऽभवत्

हे देवी, ते पडल्यावर तो नग्न कपाळधारी संन्यासी झाला.