वराह पुराणातील ‘संसारचक्र’ विभागातील दोनशे चौथ्या अध्यायाचा समारोप होताच, पुढे दोनशे पाचव्या अध्यायाची सुरुवात होते. येथे, पुण्य आणि पाप कर्मांचे फळ कसे मिळते, याचे प्राचीन काळातील एक महत्त्वाचे वचन ब्राह्मणांना ऐकवले जाते. राजांना उद्देशून सांगितले जाते—"तुमचा हा जन, त्याला मुक्त करा, त्याला स्वर्गात जाऊ द्या. तसेच, या सर्पालाही सर्वोच्च अवस्था लवकर मिळो." पुढे असेही सांगितले जाते की, जो दुःख भोगतो, वारंवार रडतो आणि पुन्हा पुन्हा बोलतो, जो धर्मत्याग करतो, पत्नीला सोडतो, पुत्र-पौत्रापासून वंचित होतो—ते सगळे, जे गेले आहेत आणि जे येणार आहेत, ते सर्व मुक्त व्हावेत. समृद्धी असो वा संकट, जे सर्व धर्मांचे पालन करतात, त्यांना सुंदर स्त्रीच्या मांडीवर, श्रेष्ठ आणि परमधार्मिक अशा स्त्रीच्या सान्निध्यात, स्वर्गात दुःखरहित आणि अक्षय निवासस्थान प्राप्त होते. जो ब्राह्मण, गायी किंवा राज्याच्या रक्षणासाठी प्राणत्याग करतो, तो दिव्य स्वरूप धारण करून संपूर्ण एक कल्प स्वर्गात वास करतो. जो विपुल दान देतो, सर्व प्राण्यांवर दया करतो, त्या महात्म्याचे पूजन करावे, असे मी सांगतो. तो पितृलोकाचा त्याग करून स्वर्गात जावो. शंख, ढोल यांच्या गजरात, विजयश्रीसह, हा पुण्यवान इंद्राच्या अत्यंत दुर्गम लोकात जाऊन पोहोचो. तेथे इंद्र, शेकडो सद्गुणांसह, त्याची वाट पाहत आहे. त्याच्या पुण्याची मर्यादा असेपर्यंत तो स्वर्गात आनंद उपभोगेल. जो रत्नजडित, सर्व गुणांनी युक्त बासरी दान करतो, तो अत्यंत भाग्यवान, शाश्वत देवाधिदेवाकडे जावो. त्याने आपली सर्व शक्ती एकत्र करून द्विजांना संतुष्ट केले आहे. त्यामुळे, त्याला रुद्रलोकही एका युगभर मिळतो. त्याने द्विजांना मध आणि साखर यांसह दूधाळ, सुवर्णालंकारांनी युक्त, शुभ्र, तरुण गाय दान केली आहे. मी त्याचे पुण्य पाहिले आहे—तीन कोटी वर्षे स्वर्गात वास. सोने दान करणाऱ्याची देवांमध्ये घोषणा व्हावी. तेथे हा महात्मा इच्छित सर्व काही प्राप्त करील. तो आपल्या पितरांसह, ज्यांनी पूर्वी आपल्या पितरांना तृप्त केले आहे, स्वर्गात जावो. हा सर्व प्राण्यांच्या कल्याणासाठी सतत प्रयत्नशील आहे, मोठ्या गोष्टींची इच्छा करतो. द्विजांना भूमी दान करणारा हा पुण्यात्मा आता स्वर्गात जावो. विविध भोगांनी सन्मानित होऊन, हा श्रेष्ठ पुरुष सुख भोगेल. या प्रकारे, वराह पुराणातील ‘संसारचक्र’ विभागातील ‘पुण्य आणि पाप कर्मांचे फळ’ या अध्यायाचा समारोप होतो. यानंतर पुढील अध्यायात पुण्यकर्मांच्या फळांची उत्क्रांती सांगणारा, चित्रगुप्ताचा संदेश ऐकवला जातो. जो सर्व पाहुण्यांचे स्वागत करतो, संयमी आहे, सर्व प्राण्यांवर दया करतो—त्याला, "मुक्त करा, मुक्त करा, हे महान सेवकांनो; हेच धर्माचे न्याय आहे," असे सांगितले जाते. पापी, पापकर्माने विकृत झालेले, ते मात्र माझ्या जवळच राहतील. पुण्यात्म्यास दिव्य आसन, उत्तम वाहन, आणि मनातली सर्व इच्छा पूर्ण करण्याची मुभा द्यावी, असे आदेश दिले जातात. हे सर्व कार्य धर्मराजाच्या आज्ञेने त्वरित पार पाडावे. हा अत्यंत भाग्यवान, आपल्या परिवारासह, सर्व काही पाहो आणि उपभोगो. अशा प्रकारे, पुण्य आणि पाप कर्मांच्या फळांची ही दिव्य आणि गूढ कथा, वराह पुराणात सांगितली जाते.