ദൃഷ്ടാഃ സോമേന സുശ്രോണി ദേവതാജീര്ണപീഡിതാഃ
സുന്ദരമായ കമരം ഉള്ളവളേ, ദേവതകളുടെ അജീർണപീഡനത്തിൽ വേദനിക്കുന്നവരെ സോമൻ കണ്ടു.
സോമ ഉവാച ഏവം തു ഭാഷമാണസ്യ സോമസ്യ തദനന്തരമ്
സോമൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ സോമൻ സംസാരിച്ചശേഷം,
ഊചുസ്തേ സോമമേവാപി വാക്യം നഃ ശ്രൂയതാമിതി
അവർ സോമനോട് പറഞ്ഞു: ഞങ്ങളുടെ വാക്കുകൾ കേൾക്കണം.
ശ്രാദ്ധേ നിയോജിതാസ്തൈസ്തു പിതൃപിണ്ഡേന തര്പിതാഃ
ശ്രാദ്ധത്തിൽ നിയോഗിക്കപ്പെട്ടവർ പിതൃപിണ്ഡം കൊണ്ടു തൃപ്തരായി.
സോമ ഉവാച സഹിതാസ്തത്ര ഗച്ഛാമോ യഥാ ശ്രേയോ ഭവിഷ്യതി
സോമൻ പറഞ്ഞു: നമുക്ക് ഒരുമിച്ച് അവിടെ പോകാം, നല്ലത് സംഭവിക്കട്ടെ.
ഏവമുക്താസ്തു സോമേന പിതൃദേവാസ്തദന്തരേ
ഇങ്ങനെ സോമൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ആ സമയത്ത് പിതൃദേവതകൾ
ദൃഷ്ട്വാ പിതാമഹം ദേവം പ്രണമ്യ സഹസാ ക്ഷിതൌ ൧൯൦.
ദൈവമായ പിതാമഹനെ കണ്ടു, അവർ ഉടൻ നിലത്ത് വണങ്ങി.
യ ഏതേ പിതരോ ദേവ ദുഃഖിതാജീര്ണപീഡിതാഃ
ദേവാ, ഇവർ ദു:ഖവും അജീർണവും അനുഭവിക്കുന്ന പിതാക്കന്മാരാണ്.
യഥാ നശ്യംതി ജീര്ണാനി തഥാ കുരു പിതാമഹ
പിതാമഹാ, ജീർണിച്ചവയെപ്പോലെ ഇവരും നശിക്കട്ടെ.
ഉവാച വചനം തത്ര ബ്രഹ്മാ യോഗീശ്വരം പ്രതി
അവിടെ ബ്രഹ്മാവു യോഗേശ്വരനോടു ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ആഗതാഃ ശരണം ചാത്ര സോമേന സഹിതാ മമ
സോമനോടൊപ്പം അവര് എന്റെ അടുക്കല് അഭയം തേടി എത്തിയിരിക്കുന്നു.
ബ്രഹ്മണാ ചൈവമുക്തസ്തു ഈശ്വരഃ പരമേശ്വരഃ
ബ്രഹ്മാവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോള് പരമേശ്വരന്, അതിയായ ദൈവം,
പശ്യതേ ഈശ്വരം തത്ര യോഗവേദാങ്ഗനിര്മിതമ്
അവിടെ, യോഗവും വേദങ്ങളും ചേര്ന്ന് സൃഷ്ടിച്ച ദൈവത്തെ അവന് കണ്ടു.
നിര്മിതാ വിഷ്ണുനാ ബ്രഹ്മന് വൈഷ്ണവ്യാ മായയാ ച തേ
ബ്രഹ്മന്, ഇവരെ വിഷ്ണുവും അവന്റെ വൈഷ്ണവ മായയും ചേര്ന്ന് സൃഷ്ടിച്ചവരാണ്.
പിതാ തു ബ്രഹ്മദൈവത്യോ മമ ഗാത്രാദ്വിനിര്മിതഃ
എന്റെ അച്ഛന്, ദൈവമായ ബ്രഹ്മാവ്, എന്റെ ശരീരത്തില് നിന്നാണ് രൂപം കൊണ്ടത്.
പ്രപിതാമഹോ രുദ്രദേവോ മമ ഗാത്രാദ്വിനിര്മിതഃ
എന്റെ വലിയപ്പന് രുദ്രദേവനും എന്റെ ശരീരത്തില് നിന്നാണ് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടത്.
ബ്രാഹ്മണാനാം ഹിതാര്ഥായ നിര്മിതാ വിഷ്ണുമായയാ ൧൯൦.
ബ്രാഹ്മണരുടെ ക്ഷേമത്തിനായി ഇവരെ വിഷ്ണുവിന്റെ മായ ഉപയോഗിച്ച് സൃഷ്ടിച്ചു.
ആഗതാഃ ശരണം ബ്രഹ്മന്സോമേന സഹിതാ യദി
ബ്രഹ്മന്, സോമനോടൊപ്പം അവര് അഭയം തേടി വന്നിട്ടുണ്ടെങ്കില്,
ശൃണു തത്തേ പ്രവക്ഷ്യാമി ബ്രഹ്മന്ലോകപിതാമഹ
ബ്രഹ്മന്, ലോകപിതാമഹനേ, അതിന്റെ അര്ത്ഥം ഞാന് നിന്നോട് പറയാം, കേള്ക്കൂ.
ശ്രാദ്ധേ തു പ്രഥമം തസ്യ ദാതവ്യം മാനുഷേഷു വാ
ശ്രാദ്ധത്തില്, ആദ്യം അവനാണ് ഭോജ്യം നല്കേണ്ടത്, അല്ലെങ്കില് മനുഷ്യരില്.
ഈശ്വരേണേവമുക്തസ്തു ബ്രഹ്മാ കമലസംഭവഃ
ദൈവം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോള് താമരയില് നിന്ന് ജനിച്ച ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു.
പ്രദീപ്തസ്തേജസാ വഹ്നിഃ സര്വഭക്ഷോ ഹുതാശനഃ
പ്രഭയാല് ദഹിക്കുന്ന, എല്ലാം അഗ്നിയിലിടുന്ന ഹോമാഗ്നി അവിടെ ദൃശ്യമായിരുന്നു.
ബ്രഹ്മാഗ്നിം ഭാഷതേ തത്ര ശൃണുഷ്വ ച ഹുതാശന
അവിടെ ബ്രഹ്മാവ് അഗ്നിയോട് പറഞ്ഞു: 'ഹോമാഗ്നേ, കേള്ക്കൂ,'
ത്വയാ ഭുക്തേതി ഭോക്ഷ്യന്തി ദേവതാഃ സമരുദ്ഗണാഃ
നീ അത് കഴിച്ചശേഷം, ദേവതകളും മരുത്ഗണങ്ങളും അതില് പങ്കുചേരും.
പശ്ചാദ്ദത്തം തു തം പിണ്ഡം സഹ സോമേന ഭുഞ്ജതേ
ശേഷം, സോമനോടൊപ്പം ആ പിണ്ടം അവര് ചേര്ന്ന് കഴിക്കും.
പ്രസ്ഥിതാഃ സഹ സോമേന ദേവതാസ്താ വസുന്ധരേ
സോമനോടൊപ്പം ദേവതകള് പിന്നെ പുറപ്പെട്ടുവെന്ന് ഭൂമിദേവി.
ഏവം തു പ്രഥമം ശ്രാദ്ധം ദദ്യാദഗ്നേര്വസുന്ധരേ ൧൯൦.
അങ്ങനെ, ഭൂമിദേവി, ആദ്യം ശ്രാദ്ധം അഗ്നിക്കാണ് നല്കേണ്ടത്.
പശ്ചാത്പിണ്ഡാന്പ്രദദ്യാച്ച ദര്ഭാനാസ്തീര്യ ഭൂതലേ
ശേഷം, ഭൂമിയില് ദര്ഭാ പുല്ല് വിരിച്ച് പിണ്ടങ്ങള് സമര്പ്പിക്കണം.
പിതാമഹായ രുദ്രാംശസംഭൂതായ തു മധ്യമമ്
പിതാമഹനോടും രുദ്രനിൽ നിന്നു ജനിച്ച മധ്യഭാഗത്തോടും
വിധിനാ മന്ത്രപൂര്വേണ ശ്രാദ്ധം കുര്വന്തി യേ നരാഃ
നിശ്ചിതമായ മന്ത്രങ്ങളോടും വിധിയോടും കൂടി മനുഷ്യർ ശ്രാദ്ധം നടത്തുന്നു.