കുര്യാത്സംസ്കരണം തേഷാം വിധിദൃഷ്ടേന കര്മണാ ।। 181.
വിധിപ്രകാരം നിർദ്ദേശിച്ച കർമ്മം അനുസരിച്ച് അവയുടെ സംസ്കാരം നടത്തണം.
മന്ത്രഃ – യോഽസൌ ഭവാന്സര്വജനപ്രവീര ഗതിഃ പ്രഭുസ്ത്വം വസസി ഹ്യമോഘ
മന്ത്രം: 'സകലജനങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ പ്രഭുവേ, അഭയമായ് നീ എപ്പോഴും തങ്ങുന്നു.'
സര്വാമേവം തതഃ കൃത്വാ മമ സംസ്ഥാപനക്രിയാമ്
എല്ലാവിധ ക്രിയകളും ചെയ്തശേഷം, എന്റെ പ്രതിഷ്ഠാവിധിയും നിർവഹിക്കണം.
ഗന്ധമാല്യൈരര്ചയിത്വാ ഉപലേപൈശ്ച ഭോജനൈഃ
സുഗന്ധമുള്ള ദ്രവ്യങ്ങളാലും പുഷ്പങ്ങളാലും, ലേപനങ്ങളാലും ഭോജനനൈവേദ്യങ്ങളാലും പൂജിക്കണം.
ഏതത്കര്മവിധാനേന മധുകാഷ്ഠസ്യ സുന്ദരി
സുന്ദരിയേ, മധുകവൃക്ഷത്തിന്റെ മരച്ചില്ലുമായി ഈ വിധം ആചരണം നടത്തണം.
യസ്ത്വനേന വിധാനേന അര്ച്ചാം കാഷ്ഠസ്യ സ്ഥാപയേത്
ആർക്കാരെങ്കിലും ഈ വിധാനപ്രകാരം മരച്ചില്ലിന്റെ പ്രതിമ സ്ഥാപിച്ച് പൂജിച്ചാൽ,
ഇതി ശ്രീവരാഹപുരാണേ ഭഗവച്ഛാസ്ത്രേ മധുകാഷ്ഠായാം പ്രതിമാര്ച്ചാസ്ഥാപനം നാമ ഏകാശീത്യധികശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീവരാഹപുരാണത്തിലെ ഭഗവദ്വചനത്തിൽ മധുകമരച്ചില്ലിൽ പ്രതിമാരാധനസ്ഥാപനമെന്ന പേരിലുള്ള നൂറ്റി എൺപത്തൊന്നാമത്തെ അധ്യായം സമാപിച്ചു.
അഥ ശൈലാര്ച്ചാസ്ഥാപനമ് പുനരന്യത്പ്രവക്ഷ്യാമി തച്ഛൃണുഷ്വ വസുന്ധരേ
ഇനി ശിലാപ്രതിഷ്ഠയുടെ വിധി ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം; നീ കേൾക്കു, വസുന്ധരേ.
സുരൂപാം ച ശിലാം ദൃഷ്ട്വാ നിഃശല്യാം സുപരീക്ഷിതാമ്
രൂപസൗന്ദര്യമുള്ള, ദോഷരഹിതമായ, നന്നായി പരിശോധിച്ച ശില കണ്ടാൽ,
ശീഘ്രമാലിഖ്യ തം തത്ര ശ്വേതവര്തികയാ നരഃ
അവിടെ വെളുത്ത ചോക്കുപയോഗിച്ച് അതിൽ വേഗത്തിൽ രേഖയിടണം.
ദീപകം ച തതോ ദദ്യാദ്ബലിം ദധ്യോദനേന ച
ശേഷം ദീപവും തൈരുസാദവും നൈവേദ്യമായി അർപ്പിക്കണം.
മന്ത്രഃ- യോഽസൌ ഭവാന്സര്വജനപ്രവീരഃ സോമാഗ്നിതേജാഃ സുമതിപ്രധാനഃ
മന്ത്രം: 'സകലജനങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ, സോമാഗ്നിയുടെ തേജസ്സുള്ളവൻ, ഉത്തമബുദ്ധിയുള്ളവൻ നീയാണു.'
പ്രവര അയുതവരാഹ ജയ ജയ വര്ദ്ധസ്വ ഏവംരൂപം തതഃ കൃത്വാ ദേവം നാരായണം പ്രഭുമ്
'അയുതവരാഹൻ, ജയിക്കട്ടെ, ജയിക്കട്ടെ, വളരട്ടെ. ഇങ്ങനെ രൂപം സൃഷ്ടിച്ചശേഷം ദേവനായ നാരായണനെ സ്ഥാപിക്കണം.'
തതോ വൈ സ്ഥാപയേത്തത്ര പൂര്വാഭിമുഖമേവ തു
ശേഷം അതു കിഴക്കേ മുഖം നോക്കി അവിടെ സ്ഥാപിക്കണം.
ശുക്ലയജ്ഞോപവീതീ ച കൃത്വാ വൈ ദന്തധാവനമ്
വെളുത്ത യജ്ഞോപവീതം ധരിച്ച് പല്ലുതേക്കി ശുദ്ധിയോടെ,
മന്ത്രഃ – യോഽസൌ ഭവാംസ്തിഷ്ഠതി സര്വരൂപം മായാബലം സര്വജഗത്സ്വരൂപമ്
മന്ത്രം: 'സകലരൂപങ്ങളായും, മായാബലത്തോടെ, സർവ്വജഗത്തിന്റെ സ്വരൂപമായും നിലകൊള്ളുന്നവൻ നീയാണു.'
കരണധാരണപ്രവധ്യമുദാഹരണമപരാജിതമജരാമര ഏവം തു സ്ഥാപനം കൃത്വാ ശിലായാം മമ സുന്ദരി 182.
'ഉപകരണങ്ങൾ കൈവശമുള്ളവൻ, ജയിക്കാനാവാത്തവൻ, വൃദ്ധിയില്ലാത്തവൻ, മരണമില്ലാത്തവൻ — ഇങ്ങനെ ശിലയിൽ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തശേഷം, സുന്ദരിയേ —'
യോ മാം സംസ്ഥാപയേദ്ഭൂമേ മമ കര്മപരായണഃ
ഭൂമിദേവിയേ, എന്റെ കർമ്മങ്ങളിൽ ഭക്തിയുള്ളവൻ ആരെങ്കിലും എന്നെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചാൽ —
യാവകം പായസം ഭുക്ത്വാ അഹോരാത്രം സമാപയേത്
യാവകംപൂവും പാൽപായസം കഴിച്ച്, ഒരു ദിവസം-രാത്രി ആചാരം പൂർത്തിയാക്കണം.
പംചഗവ്യം ച ഗന്ധം ച വാരിണാ സഹ മിശ്രയേത്
പഞ്ചഗവ്യവും സുഗന്ധവുമെല്ലാം വെള്ളത്തിൽ ചേർത്ത് കലർത്തണം.
ഗീതവാദിത്രഘോഷേണ ഉത്സവം തത്ര കാരയേത്
അവിടെ പാട്ടിന്റെയും സംഗീതോപകരണങ്ങളുടെയും ശബ്ദത്തോടെ ഉത്സവം നടത്തണം.
ബ്രഹ്മാക്ഷരസഹസ്രാണി പഠതാം ബ്രഹ്മവാദിനാമ്
ബ്രഹ്മം പാരായണം ചെയ്യുന്നവർ ആയിരക്കണക്കിന് ബ്രഹ്മാക്ഷരങ്ങൾ ജപിക്കണം.
ആഗമിഷ്യാമ്യഹം ദേവി മന്ത്രപാഠോ മമ പ്രിയഃ
ദേവി, ഞാൻ വരും; മന്ത്രജപം എനിക്ക് അത്യന്തം പ്രിയമാണ്.
പുനരാവാഹനം കുര്യാന്മന്ത്രേണാനേന സുവ്രതഃ
നല്ല വ്രതം പാലിക്കുന്നവൻ ഈ മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് വീണ്ടും ആവാഹനം നടത്തണം.
ഏതേഷു ഭൂതേഷു ച സംവിധാതാ ആവാസിതസ്തിഷ്ഠതി ലോകനാഥ
ഈ ഭൂതങ്ങളിൽ ലോകങ്ങളുടെ നാഥൻ, ക്രമീകരിക്കുന്നവൻ, സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
അനേനൈവ തു മന്ത്രേണ സമിത്തിലഘൃതേന ച
ഈ മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച്, സമിദ്വും നെയ്യും ചേർത്ത്,
ഏവം കൃതേ വിധാനേ ഭവാമി സന്നിഹിതഃ സ്വയമ് 182.
ഇങ്ങനെ വിധി പ്രകാരം ചെയ്താൽ, ഞാൻ സ്വയം അവിടെ സന്നിഹിതനാകും.
പംചഗവ്യം തത പ്രാശ്യ മന്ത്രേണ വിധിപൂര്വകമ്
ശുദ്ധമായ രീതിയിൽ മന്ത്രം ചേർത്ത് പഞ്ചഗവ്യം കഴിക്കണം.
തതഃ പ്രാസാദേ സ്ഥാപ്യോഽഹം ഗീതവാദിത്രമങ്ഗലൈഃ
അതിനുശേഷം, പാട്ടിന്റെയും സംഗീതത്തിന്റെയും മംഗളശബ്ദത്തോടെ എനിക്ക് ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്യണം.
മന്ത്രശ്ച - യോഽസൌ ഭവാഁല്ലക്ഷണലക്ഷിതശ്ച ലക്ഷ്മ്യാ ച യുക്തഃ സതതം പുരാണഃ
മന്ത്രം: ഐശ്വര്യചിഹ്നങ്ങൾ ഉള്ളവൻ, ലക്ഷ്മിയോടൊപ്പം എപ്പോഴും ഐക്യമായ പുരാതനൻ.