വരാഹപുരാണമ്

തത്തേജസാ വൃതം സര്വം തദാ ദൃഷ്ട്വാ വസുന്ധരേ 146.

അപ്പോൾ, ആ പ്രകാശം മുഴുവൻ ഭൂമിയെ പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്നതിനെ കണ്ടു.

സന്നിരുദ്ധേന്ദ്രിയഗ്രാമാ നാചക്ഷത ബഹിഃസ്ഥിതമ്

ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ എല്ലാം നിയന്ത്രിച്ച അവൻ പുറത്തുള്ളതൊന്നും കാണുന്നില്ല.

സ്ഥിതോഽഹം വസുധേ ദേവി അക്ഷ്ണോഃ പ്രത്യക്ഷതാം ഗതഃ

ഭൂമിദേവി, ഞാൻ അവന്റെ കണ്ണിന് നേരെ അവിടെ നിലകൊണ്ടു.

ഹൃഷീകേശ ഇതി ഖ്യാതോ നാമ്നാ തത്രൈവ സംസ്ഥിതഃ

അവിടെ തന്നെയാണ് ഞാൻ 'ഹൃഷീകേശൻ' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുകയും ആ സ്ഥലത്ത് നിലകൊള്ളുകയും ചെയ്തു.

ബഹിഃ സ്ഥിതം ച മാം ദൃഷ്ട്വാ പ്രണനാമ കൃതാഞ്ജലിഃ

പുറത്ത് ഞാൻ നിലകൊള്ളുന്നത് കണ്ടു, അവൻ കൈകൾ ചേർത്ത് നമസ്കരിച്ചു.

രോമാംചിതതനുശ്ചാസീത്കദമ്ബമുകുലാകൃതിഃ

അവളുടെ ശരീരം ആവേശത്തോടെ കദമ്പമരത്തിന്റെ മുളകളെപ്പോലെയാണ് തോന്നിയത്.

അയി ബാലേ വിശാലാക്ഷി തുഷ്ടോഽഹം തപസസ്തവ

അയി ബാലേ, വിശാലാക്ഷി, ഞാൻ നിന്റെ തപസ്സിൽ സന്തോഷം കണ്ടെത്തിയിരിക്കുന്നു.

അദേയമപി തേ ദദ്മി യദന്യേഷാം സുദുര്ല്ലഭമ്

മറ്റുള്ളവർക്കു വളരെ ദുർലഭമായതും നൽകാൻ കഴിയാത്തതും ഞാൻ നിനക്ക് നൽകുന്നു.

സ്തുത്വാ തം ദേവദേവേശം പ്രബദ്ധകരസംപുടാ

ദേവദേവേശനെ സ്തുതിച്ച്, കൈകൾ ചേർത്ത് അവളു് പ്രണാമം ചെയ്തു.

ദുര്ലഭം തേ വരം ദദ്മി തപസാഹം പ്രതോഷിതഃ 146.

നിന്റെ തപസ്സിൽ ഞാൻ തൃപ്തനായി, കിട്ടാൻ പ്രയാസമുള്ള ഒരു വരം ഞാൻ നിനക്ക് നൽകുന്നു.

യദി പ്രസന്നോ ദേവേശ തദാ മാം കുരു പാവനീമ്

ദേവദേവേശാ, നീ സന്തോഷമുള്ളവനാണെങ്കിൽ, എന്നെ ശുദ്ധയാക്കുക.

താമഹം ദേവി സുഭഗേ പ്രാവോചം പുനരേവ ഹി

സുഭഗേ, ദേവി, ഞാൻ അവളോട് വീണ്ടും ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

തവ നാമ്നാം ച വിഖ്യാതമേതത്ക്ഷേത്രം ഭവിഷ്യതി

നിന്റെ പേരിൽ ഈ ക്ഷേത്രം പ്രശസ്തമാകും.

വിലോക്യ മാം ഭവേത്പൂതോ മമ വാക്യാന്ന സംശയഃ

എന്നെ കാണുമ്പോൾ ശുദ്ധി ലഭിക്കും; എന്റെ വാക്കുകളിൽ സംശയമില്ല.

യാസ്യന്തി വിലയം ക്ഷിപ്രമേവമേതന്ന സംശയഃ

അവർ ഉടൻ നശിക്കും; ഇതിൽ സംശയമില്ല.

സാപി കാലേന സഞ്ജാതാ തീര്ഥഭൂതാ തഥാഽഭവത്

കാലം കഴിഞ്ഞ്, അവൾ ഒരു തീർത്ഥമായി മാറി.

രുരുക്ഷേത്രസ്യ പ്രഭവമേതദ്ഗുഹ്യം പരം മമ

ഇതാണ് രുരു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള എന്റെ പരമഗുഹ്യമായ രഹസ്യം.

ഇതി ശ്രീവരാഹപുരാണേ ഭഗവച്ഛാസ്ത്രേ രുരുക്ഷേത്രഋഷീകേശയോര്മാഹാത്മ്യം നാമ ഷട്ചത്വാരിംശദധികശതതമോഽധ്യായഃ

ശ്രീവരാഹപുരാണത്തിലെ ദൈവീകശാസ്ത്രത്തിൽ, രുരുക്ഷേത്രവും ഋഷികേശവും സംബന്ധിച്ച മഹത്വം എന്ന ശതചത്വാരിംശതം അധ്യായം ഇതോടെ സമാപിക്കുന്നു.

അഥ ഗോനിഷ്ക്രമണമാഹാത്മ്യമ് അത്യാശ്ചര്യം ശ്രുതം ഹ്യേതദ്രുരുക്ഷേത്രസമുദ്ഭവമ്

ഇപ്പോൾ പശുവിന്റെ പുറപ്പെടലിന്റെ മഹത്വം. അതി അത്ഭുതമായ ഈ സംഭവമാണ് രുരുക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നു ഉണ്ടായതെന്ന് കേട്ടിരിക്കുന്നു.

അന്യച്ച യത്പരം ഗുഹ്യം ക്ഷേത്രം പരമപാവനമ്

മറ്റൊന്ന് ഉണ്ട്, അത്യന്തം രഹസ്യമായ ഒരു സ്ഥലവും, അത്യന്തം വിശുദ്ധമായ ഒരു ഭൂമിയും.

ശ്രീവരാഹ ഉവാച ഗുഹ്യമസ്ത്യപരം ചൈവ ഹിമശൃങ്ഗ ശിലോച്ചയേ

ശ്രീവരാഹൻ പറഞ്ഞു: ഹിമം നിറഞ്ഞ പർവതശിഖരങ്ങളിലും കല്ല് നിറഞ്ഞ മലകളിലും മറ്റൊരു രഹസ്യവും ഉണ്ട്.

ഗോനിഷ്ക്രമണകം നാമ ഗാവോ യത്ര പ്രതാരിതാഃ

അത് 'പശുവിന്റെ പുറപ്പെടൽ' എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്; അവിടെ പശുക്കളെ പുറത്തേക്കു കൊണ്ടുപോയിരുന്നു.

സപ്തതിര്യത്ര കല്പാനി ഔര്വോ യത്ര പ്രജാപതിഃ

അവിടെ എഴുപതു കല്പങ്ങൾക്കു കൂടി, ഔർവൻ എന്ന സൃഷ്ടികർത്താവ് താമസിച്ചിരുന്നതാണ്.

തസ്യൈവം വര്ത്തമാനസ്യ യാതി കാലേ മഹത്തരേ

അവൻ അങ്ങനെ താമസിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, വലിയൊരു കാലം കടന്നുപോയി.

ന വരം പ്രാര്ഥയത്യേഷ ലാഭാലാഭസമന്വിതഃ

ലാഭം-നഷ്ടം ഒന്നിലും അവൻ അർത്ഥം കണ്ടില്ല; അതിനാൽ അവൻ ഒരു വരവും അഭ്യർത്ഥിച്ചില്ല.

അഥ ദീര്ഘസ്യ കാലസ്യ കശ്ചിദ്ബ്രഹ്മയതിസ്തദാ

അതിനുശേഷം, ദീർഘമായ കാലത്തിന് ശേഷം, ഒരു ബ്രഹ്മയതി അവിടെ എത്തി.

ഈശ്വരോഽപി മഹാഭാഗേ തത്പാര്ശ്വം സമുപാഗതഃ

ഭാഗ്യശാലിയായോ, പ്രഭുവും ആ സ്ഥലത്തേക്ക് എത്തിയിരുന്നു.

തത്ര ത്വൌര്വോ മഹാഭാഗേ തപ്യതേ സമദര്ശനഃ 147.

അവിടെ, മഹാഭാഗനായ ഔർവൻ സമത്വത്തോടെ തപസ്സ് ചെയ്തു.

തന്നിര്ഗതം തതോ ജ്ഞാത്വാ ഔര്വം സര്വേ തപസ്വിനഃ

ഔർവൻ പുറപ്പെട്ടതായി അറിഞ്ഞ്, എല്ലാ തപസ്വികളും