വരാഹപുരാണമ്

അസ്തി തത്ര വരം സ്ഥാനം സങ്ഗമം കൌശികോകയോഃ

അവിടെ, കൗശികിയും കൊകയും ചേരുന്ന പുണ്യസ്ഥലം ഉണ്ട്.

തത്ര യഃ കുരുതേ സ്നാനമഹോരാത്രോഷിതോ നരഃ

അവിടെ, ഒരാൾ സ്നാനം ചെയ്ത് ഒരു പകലും ഒരു രാത്രിയും താമസിച്ചാൽ,

സ്വര്ഗേ വാ യദി വാ ഭൂമൌ യം യം കാമയതേ നരഃ

സ്വർഗ്ഗത്തിലോ ഭൂമിയിലോ, മനുഷ്യൻ എന്ത് ആഗ്രഹിച്ചാലും,

തത്രാഽഥ മുംചതേ പ്രാണാന്മമ കര്മണ്യവസ്ഥിതഃ 140.

അവിടെ, എന്റെ കര്‍മ്മത്തില്‍ ലയിച്ച്, ഒരാള്‍ ജീവന്‍ വിടുന്നു.

ധാരാഃ പതന്തി തിസ്രോ വൈ കൌശികീമാശ്രിതാ നദീമ്

അവിടെ, കൌശികി നദിയില്‍ ആശ്രയം കൊണ്ടു മൂന്നു ഒഴുക്കുകള്‍ വീഴുന്നു.

തത്ര ച സ്നായമാനസ്തു യദി മത്സ്യം പ്രപശ്യതി

അവിടെ, ഒരാള്‍ കുളിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു മീന്‍ കാണുകയാണെങ്കില്‍,

തത്ര മത്സ്യം പുനര്ദൃഷ്ട്വാ യജമാനസ്തു സുന്ദരി

അവിടെ, സുന്ദരി, യജമാനന്‍ വീണ്ടും ആ മീന്‍ കാണുകയാണെങ്കില്‍,

യസ്തത്ര കുരുതേ സ്നാനം ദേവി ഗുഹ്യേ തതഃ പരേ

അവിടെ, ദേവി, ആ രഹസ്യമായ സ്ഥലത്ത് ആര്‍ കുളിച്ചാലും,

അഥ സംപ്രാപ്യ മുച്യേത മത്സ്യം ഗുഹ്യം പരം മമ

അവന്‍ അതു നേടിയാല്‍, അവന്‍ മോചനം പ്രാപിക്കും—ആ മീന്‍ എന്റെ പരമ രഹസ്യമാണ്.

പംചയോജനവിസ്താരം ക്ഷേത്രം കോകാമുഖം മമ

എന്റെ കോകാമുഖം എന്ന സ്ഥലം അഞ്ചു യോജനം വീതിയുള്ളതാണ്.

അന്യച്ച തേ പ്രവക്ഷ്യാമി തച്ഛൃണുഷ്വ വസുന്ധരേ

മറ്റൊന്ന് കൂടി ഞാൻ പറയും; ഇത് കേൾക്കൂ, ഭൂമിദേവി.

ശിലാചന്ദനസംകാശം ദേവാനാമപി ദുര്ലഭമ്

അത് കല്ലുപോലും ചന്ദനപോലും പ്രകാശിക്കുന്നു; ദേവന്മാർക്കു പോലും അതു ലഭിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്.

വാമോന്നതമുഖം കൃത്വാ വാമദംഷ്ട്രാസമുന്നതമ്

വലത് വശം ഉയർത്തിയും ഇടത് ദന്തം ഉയർത്തിയും,

യേ മാം സ്മരന്തി വൈ ഭൂമേ പുരുഷാ മുക്തകില്ബിഷാഃ 140.

ഭൂമിദേവി, ആരെങ്കിലും എന്നെ ഓർക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവർ പാപങ്ങളിൽനിന്ന് മോചിതരാകും.

യദി കോകാമുഖം ഗച്ഛേത് കദാചിത്കാലപര്യയേ

ജീവിതകാലത്ത് ഒരിക്കലെങ്കിലും ആരെങ്കിലും കോകാമുഖത്തേക്ക് പോകുകയാണെങ്കിൽ,

ഗുഹ്യാനാം പരമം ഗുഹ്യമേതത്സ്ഥാനം പരം മഹത്

ഈ സ്ഥലം രഹസ്യങ്ങളിൽ ഏറ്റവും രഹസ്യവും, ഉന്നതവും മഹത്തായതുമാണ്.

ന ച സാംഖ്യേന യോഗേന സിദ്ധിം യാന്തി മഹാപരാമ്

സാംഖ്യയാലോ യോഗത്തിലോ അവർ പരമ സിദ്ധി നേടാൻ കഴിയില്ല.

ഏവം ശ്രേഷ്ഠം മഹാഭാഗേ യത്ത്വയാ പരിപൃച്ഛിമ്

മഹാഭാഗ്യവതിയായവളേ, നീ ചോദിച്ചതിന് ഏറ്റവും ഉത്തമമായത് ഞാൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

യ ഏതത്കഥിതം ഭൂമേ കോകാമുഖമനുത്തമമ്

ഭൂമിദേവി, ഈ പരമമായ കോകാമുഖത്തെ ആരെങ്കിലും വിവരണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ,

മൃതോ വാ തത്ര ജായേത ശുദ്ധേ ഭാഗവതേ കുലേ

അവിടെ മരിച്ചാലും ജനിച്ചാലും, അവൻ ശുദ്ധമായ ഭക്തികുടുംബത്തിൽ ജനിക്കും.

യശ്ചേദം ശൃണുയാന്നിത്യം കല്യ ഉത്ഥായ മാനവഃ

ഒരു മനുഷ്യൻ ഇതു പ്രതിദിനം രാവിലെ എഴുന്നേറ്റു കേൾക്കുന്നുവെങ്കിൽ,

യ ഏതത്പഠതേ നിത്യം കോകാഖ്യാനം തഥോഷസി

ആയാൾ ഈ കോകന്റെ കഥയെ പ്രതിദിനം വായിച്ചാൽ, ഉഷസ്സേ,

ഇതി ശ്രീവരാഹപുരാണേ ഭഗവച്ഛാസ്ത്രേ കോകാമുഖമാഹാത്മ്യവര്ണനം നാമ ചത്വാരിംശദധികശതതമോഽധ്യായഃ

ഇങ്ങനെ ശ്രീവരാഹപുരാണത്തിൽ, ഭഗവാന്റെ ശാസ്ത്രത്തിൽ, കോകാമുഖത്തിന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കുന്ന നൂറ്റിനാല്പതാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.

അഥ ബദരികാശ്രമമാഹാത്മ്യമ് തസ്മിന്ഹിമവതഃ പൃഷ്ഠേ പരം ഗുഹ്യമതഃ ശൃണു

ഇപ്പോൾ ബദരികാശ്രമത്തിന്റെ മഹത്വം പറയാം. ഹിമവാന്റെ കുന്നിൻ ചിറകിൽ, ഏറ്റവും രഹസ്യമായ ഈ ഉപദേശം കേൾക്കൂ.

ന തത്പ്രാപ്നോതി മനുജഃ കൃത്വാ കര്മ സുദുഷ്കരമ്

എത്രയേറെ കഠിനമായ പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്താലും, ആ മനുഷ്യന് ആ സ്ഥലം ലഭിക്കില്ല.

ദുര്ല്ലഭം തന്മമ ക്ഷേത്രം ഹിമകൂടശിലാതലേ

ഹിമപർവ്വതത്തിലെ പാറക്കല്ലുകളിൽ ഉള്ള എന്റെ ആ സ്ഥലം വളരെ അപൂർവമാണ്.

ബ്രഹ്മകുണ്ഡമിതി ഖ്യാതമാസ്തേ തത്ര ശിലോച്ചയേ

അവിടെ പാറക്കൂട്ടത്തിന്മേൽ പ്രശസ്തമായ ബ്രഹ്മകുണ്ഡം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

സ്നാനം കരോതി യസ്തത്ര ത്രിരാത്രോപോഷിതോ നരഃ

അവിടെ മൂന്നു രാത്രിയും ഉപവാസം ചെയ്ത ശേഷം ആരെങ്കിലും കുളിച്ചാൽ—

മുഞ്ചേത്പ്രാണാംസ്തത്ര യദി വ്രതനിഷ്ഠോ ജിതേന്ദ്രിയഃ

വ്രതത്തിൽ ഉറച്ചും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ജയിച്ചും, അവിടെ ആരെങ്കിലും ജീവൻ വിട്ടാൽ—