മമ വാക്യം തതഃ ശ്രുത്വാ ഗ്രഹാണാം പ്രവരേശ്വരഃ
എന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, ഗ്രഹങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഇശ്വരൻ—
ഭഗവന് യദി തുഷ്ടോഽസി മമ ചാത്ര ഗതഃ പ്രഭോ
പ്രഭോ, നീ എനിക്ക് സന്തുഷ്ടനാണെങ്കിൽ, എന്റെ കാരണത്താൽ ഇവിടെ വന്നതാണെങ്കിൽ—
യാവല്ലോകാ ധരിഷ്യന്തി താവത്ത്വയി ജനാര്ദന
ലോകങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നത്രയും കാലം, ജനാർദ്ദനാ, ഞാൻ നിന്നിൽ നിലനില്ക്കട്ടെ.
യച്ചാപി മമ തദ്രൂപം ത്വയാ സംസ്ഥാപിതം പ്രഭോ
പ്രഭോ, നീ സ്ഥാപിച്ച എന്റെ ആ രൂപം എങ്ങനെയാണോ—
സോമ ഇത്യേവ യജ്ഞേഷു പിബന്തു മമ ബ്രാഹ്മണാഃ
യാഗങ്ങളിൽ എന്റെ ബ്രാഹ്മണന്മാർ സോമം മാത്രം പാനമാക്കട്ടെ.
ക്ഷീണസ്തത്ര ത്വമാവസ്യാം തത്ര പിണ്ഡപിതൃക്രിയാഃ ൧൩൭.
അവസ്യാമാവിൽ നീ ക്ഷീണിക്കുമ്പോൾ, അവിടെ പിണ്ഡംകൊണ്ട് പിതൃകർമ്മകൾ നടത്തപ്പെടുന്നു.
അധര്മേ ച ന മേ ബുദ്ധിര്ഭവേദ്വിഷ്ണോ കദാചന। പതിത്വം ചാഥ ഗച്ഛേയമോഷധീനാം തഥാ കുരു
വിഷ്ണുവേ, എപ്പോഴും എന്റെ മനസ്സ് അന്യായത്തിലേക്ക് തിരിയരുതേ. അങ്ങനെ സംഭവിച്ചാൽ ഞങ്ങൾ ഔഷധികളായി വീഴട്ടെ, അതിന് സമ്മതം.
യദി തുഷ്ടോ മഹാദേവ ആദിമധ്യാന്ത വര്ജിതഃ
ആദിയും മധ്യവും അന്തവും ഇല്ലാത്ത മഹാദേവാ, നിങ്ങൾ സന്തോഷിച്ചാൽ,
തതഃ സോമവചഃ ശ്രുത്വാ തത്രൈവാന്തര്ഹിതോഽഭവമ്
അപ്പോൾ സോമന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടതോടെ ഞാൻ അവിടെയേയ്ക്ക് അദൃശ്യനായി.
പ്രാപ്താ ച പരമാ സിദ്ധിഃ സോമതീര്ഥേഽന്യദുര്ല്ലഭാ
സോമതീർത്ഥത്തിൽ, മറ്റൊരിടത്തും കിട്ടാനാകാത്ത പരമസിദ്ധി അവിടെ ലഭിച്ചു.
അഷ്ടമേന തു ഭക്തേന മമ കര്മവിധൌ സ്ഥിതഃ
എന്റെ കർമങ്ങൾ ഭക്തിയോടെ അനുഷ്ഠിച്ച എട്ടാമത്തെ ഭക്തനാൽ,
യത്ര തപ്തം തപസ്തേന സോമേന സുമഹാത്മനാ
അവിടെ മഹാത്മാവായ സോമൻ കഠിനമായ തപസ്സ് ചെയ്തു.
പഞ്ചവര്ഷസഹസ്രാണി തഥൈവോര്ദ്ധ്വമുഖഃ സ്ഥിതഃ
അവൻ അങ്ങോട്ട് നേരെ നോക്കി, അഞ്ചായിരം വർഷം നേരെ നിന്നു.
മമാപരാധാന്മുക്തശ്ച ബ്രാഹ്മണാനാം പതിസ്തഥാ
എന്റെ പാപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, അവൻ ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ പ്രഭുവായി.
ത്രിംശദ്വര്ഷസഹസ്രാണി ത്രിംശദ്വര്ഷശതാനി ച
മുപ്പതിനായിരം വർഷവും, അതോടൊപ്പം മുപ്പത് നൂറ് വർഷവും,
ദ്രവ്യവാന്ഗുണവാംശ്ചൈവ സംവിഭാഗീ യശസ്വിനി ൧൩൭.
അവൻ സമ്പത്തിലും ഗുണങ്ങളിലും ദാനത്തിലും സമ്പന്നനായിരുന്നു, മഹത്വമുള്ളവളേ.
സ ഏഷ ബ്രാഹ്മണോ ഭൂത്വാ സംസാരാദ്വിപ്രമുച്യതേ
അവൻ ബ്രാഹ്മണനായി ജനിച്ച്, ജനനമരണചക്രത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി.
തത്തീര്ഥം യേന വിജ്ഞേയം മമ മാര്ഗാനുസാരിണാ
എന്റെ മാർഗം പിന്തുടരുന്നവൻ ആ തീർത്ഥം അറിയണം.
പ്രവൃത്തേ ചാന്ധകാരേ തു യത്ര കശ്ചിന്ന ദൃശ്യതേ
അവിടെ ഇരുട്ട് പടർന്ന് ആരെയും കാണാൻ കഴിയാത്തപ്പോൾ,
ആലോകശ്ചൈവ ദൃശ്യേത സോമസ്തത്ര ന ദൃശ്യതേ ।। ഏവം ത്വാം വച്മി ഹേ ഭദ്രേ ഏഷ ൩ വിസ്മയഃ പരഃ
അവിടെ വെളിച്ചം മാത്രം കാണാം, സോമനെ കാണാനാവില്ല. ഭദ്രേ, ഞാൻ നിന്നോട് പറയുന്നു, ഇതൊരു വലിയ അത്ഭുതമാണ്.
ഏതച്ചിഹ്നം മഹാഭാഗേ പുണ്യേ സൌകരവേ മമ
മഹാഭാഗ്യവതിയായവളേ, എന്റെ പുണ്യമായ സൌകര പ്രദേശത്തിലെ ഈ അടയാളമാണ്.
അന്യച്ച തേ പ്രവക്ഷ്യാമി തച്ഛൃണുഷ്വ വസുന്ധരേ
ഇനി മറ്റൊന്ന് ഞാൻ പറയാം, അതു ശ്രദ്ധിക്കണം, വസുന്ധരേ.
അകാമാ തു മൃതാ തീര്ഥേ ആത്മനഃ കര്മനിശ്ചയാത്
ആ സ്ത്രീ തന്റെ ഇച്ഛയില്ലാതെ, സ്വന്തം കർമ്മഫലത്താൽ ആ തീർത്ഥത്തിൽ മരിച്ചു.
രാജപുത്രീ വിശാലാക്ഷീ ശ്യാമാ സര്വാങ്ഗസുന്ദരീ
അവൾ രാജകുമാരി, വിശാലമായ കണ്ണുകളുള്ള, കറുത്ത നിറമുള്ള, ശരീരമൊട്ടും സുന്ദരിയായവളായിരുന്നു.
വാക്യം നാരായണാച്ഛ്രുത്വാ ധരണീ ശുഭലക്ഷണാ 137.
നാരായണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടതോടെ, ശുഭലക്ഷണങ്ങളാൽ അലങ്കൃതയായ ഭൂമി,
അഹോ തീര്ഥപ്രഭാവോ വൈ ത്വയാ പ്രോക്തോ മഹാന്മമ ഗൃധ്രശ്ചൈവ സൃഗാലീ ച പ്രാപ്തൌ വൈ മാനുഷീം തനുമ്
അയ്യോ! നീ പറഞ്ഞ ഈ തീർത്ഥത്തിന്റെ മഹത്തായ പ്രഭാവം കൊണ്ടു, കഴുകനും നരിയും മനുഷ്യരൂപം നേടി.
സ്നാനേന തത്ര തീര്ഥേ ച മരണാദ്വാ ജനാര്ദന
അവിടെ ആ തീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുകയോ, അഥവാ അവിടെ മരിക്കുകയോ ചെയ്താൽ,
ചിഹ്നം ച കീദൃശം തേഷാം ജായന്തേ യേന തേ തഥാ
അവർക്കു എങ്ങനെയുള്ള അടയാളമാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്, അതിനാൽ അവർ അങ്ങനെ ജനിക്കുന്നു?
തതോ മഹീവചഃ ശ്രുത്വാ വിഷ്ണുര്ധര്മവിദാം വരഃ
ഭൂമിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, ധർമ്മജ്ഞന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ വിഷ്ണു,
ശൃണു തത്ത്വേന മേ ഭൂമേ യന്മാം ത്വം പരിപൃച്ഛസി
ഭൂമി, നീ എന്നോട് ചോദിച്ചതു ഞാൻ സത്യമായി പറയാം, ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കു.