പുത്രാന്ദുഹിതരശ്ചൈവ ജനയാമാസ മായയാ
ആ മായയാൽ അവൾക്ക് മക്കളെയും പെൺമക്കളെയും ജനിച്ചു.
ജീവാനി ചൈവ സതതം ഘാതിതാനി തതസ്തതഃ
ജീവികൾ എല്ലായിടത്തും നിരന്തരം കൊല്ലപ്പെട്ടു.
ഗമ്യാഗമ്യം ന ജാനാതി മായാജാലേന മോഹിതഃ 125.
മായയുടെ വലയത്തിൽ പെട്ടവൻ ചെയ്യേണ്ടതും ചെയ്യരുതാത്തതും അറിയാതെ ഇരുന്നു.
ഘടം ഗൃഹീത്വാ വിഡ്ലിപ്തവസ്ത്രക്ഷാലനകാരണാത്
കുടം എടുത്ത് മലപാടുള്ള വസ്ത്രങ്ങൾ കഴുകാൻ വേണ്ടി
സ്നാതും ഗങ്ഗാജലേ സ്ഥിത്വാ വിഗാഹയതി ജാഹ്നവീമ്
കുളിക്കാൻ ഗംഗയുടെ വെള്ളത്തിൽ കയറി അവൾ ജാഹ്നവിയിൽ മുങ്ങി.
ജാതസ്തപോധനസ്തത്ര ദണ്ഡീ കുണ്ഡീധരഃ പുനഃ
അവിടെ വീണ്ടും ഒരു തപസ്സുകാരൻ, ദണ്ഡവും കുടവും കൈയിൽ പിടിച്ച് ജനിച്ചു.
വസ്ത്രാദി ദര്ശിതം ചൈവ യത്ര സംസ്ഥാപിതം പുരാ
മുമ്പ് കാണിച്ചും അവിടെ വച്ചുമിട്ട വസ്ത്രം മുതലായവയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
വിപ്രേണ ജ്ഞാതുകാമേന വിഷ്ണുമായാം യഥാ പുരാ
വിഷ്ണുവിന്റെ മായയെ അറിയാൻ ആഗ്രഹിച്ച ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ, മുമ്പെപ്പോലെ അവയെ കണ്ടു.
വാസോ ഗൃഹ്ണാതി സവ്രീഡോ യോഗം ച പരിചിന്തയന്
അവൻ ലജ്ജയോടെ വസ്ത്രം അണിയുന്നു, യോഗം മനസ്സിൽ ആലോചിച്ചുകൊണ്ട്.
തതോ വിന്ദതി ചാത്മാനം തപസാ യത്തദാ കൃതമ്
അപ്പോൾ, അന്നത്തെ തപസ്സിന്റെ ഫലമായി, അവൻ സ്വയം തിരിച്ചറിയുന്നു.
ഏവം നിന്ദതി ചാത്മാനം ധിക്കുര്വന് സാധുദൂഷിതമ്
ഇങ്ങനെ, ധർമ്മം കളയുന്നവനായി, അവൻ സ്വയം കുറ്റം ചൂണ്ടി നിന്ദിക്കുന്നു.
നിഷാദസ്യ കുലേ ജാതോ ഭക്ഷ്യാഭക്ഷ്യാശ്ച ഭക്ഷിതാഃ
നിഷാദന്റെ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച ഞാൻ, ഉത്തമവും അനുചിതവുമായ ഭക്ഷ്യങ്ങൾ കഴിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പേയാപേയം ച മേ പീതം വിക്രീതാശ്ചാപ്യവിക്രേയാഃ 125.
പാനീയമായതും അല്ലാത്തതും ഞാൻ കുടിച്ചു, വിൽക്കരുതാത്തതും വാങ്ങരുതാത്തതും വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്തു.
വേശ്മന്യഭോജ്യഭോജ്യം ച ഭുക്തം ചൈവ ന സംശയഃ
വീട്ടിൽ, അനുമതിയുള്ളതും വിലക്കിയതുമായ ഭക്ഷണം ഞാൻ കഴിച്ചിട്ടുണ്ട് — ഇതിൽ സംശയമില്ല.
തതഃ കിംചാപരാധം വാ കേന വാ തദ്വിചിന്തയേ
പിന്നീട്, മറ്റെന്തെങ്കിലും പാപം ആരെങ്കിലും ചെയ്തിട്ടുണ്ടോ എന്ന് ഞാൻ ആലോചിക്കുന്നു.
ഏതസ്മിന്നംതരേ ഭൂമേ നിഷാദഃ ക്രോധമൂര്ച്ഛിതഃ
അപ്പോഴേക്കും ഭൂമിയിൽ, നിഷാദൻ കോപത്തിൽ മുങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
തതോ മൃഗയതേ ഭാര്യാം ഭക്തിയുക്താം ശുഭേക്ഷണാമ്
അവൻ ഭക്തിയുള്ള, ശുഭദർശനയുള്ള ഭാര്യയെ അന്വേഷിച്ചു തുടങ്ങുന്നു.
ക്വ ഗതാസി പ്രിയേഽസ്മാകം ത്യക്ത്വാ പുത്രാന് ഗൃഹേ ച മാമ്
പ്രിയേ, ഞങ്ങളുടെ മക്കളെയും എന്നെയും വീട്ടിൽ വിട്ട് നീ എവിടേക്ക് പോയി?
കിം നു പശ്യഥ ഭാര്യാം മേ ഗങ്ഗാതീരമുപാഗതാ
നദീതീരത്തേക്ക് എത്തിയ എന്റെ ഭാര്യയെ നിങ്ങൾ ആരെങ്കിലും കണ്ടോ?
തത്രൈവ ച നരാഃ സര്വേ മായാതീര്ഥമുപാഗതാഃ
അവിടെ, സകലരും മായാതീർത്ഥത്തിൽ എത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഇദം വാസശ്ച കുമ്ഭശ്ച നദീകൂലേ ച തിഷ്ഠതി
ഇവിടെ, അവളുടെ വസ്ത്രവും കുമ്പവും നദീതീരത്ത് കിടക്കുന്നു.
അഥ കേനാപി ഗ്രാഹേണ സ്നായമാനാ തപസ്വിനീ 125.
അപ്പോൾ, കുളിക്കുമ്പോൾ, ആ തപസ്സിനിയെ ആരോ മുത്തലയാൽ പിടിച്ചു.
ന ചാപ്രിയം മയാഽസ്യുക്താ കദാചിദപി വാചകമ്
ഞാൻ ഒരിക്കലും അവളോട് ദുർവചനമോ കഠിനവാക്കോ പറഞ്ഞിട്ടില്ല.
അഥവാപി പിശാചേന ഭക്ഷിതാ ഭൂതരാക്ഷസൈഃ
അല്ലെങ്കിൽ, അവളെ പിശാചോ ഭൂതരാക്ഷസന്മാരോ തിന്നുകളഞ്ഞിരിക്കാം.
കിം കൃതം ദുഷ്കൃതം പൂര്വം മയാ കര്മ സുസങ്കടമ്
ഞാൻ മുമ്പ് ചെയ്ത ദുഷ്കൃത്യങ്ങൾ എന്താണ്, അത്ര ഭയങ്കരമായത്?
ഏഹി മേ സുഭഗേ കാന്തേ മമ ചിത്താനുവര്ത്തിനി
എന്റെ മനസ്സിനെ അനുഗമിക്കുന്ന ഭാഗ്യശാലിയേ, പ്രിയതമേ, എനിക്ക് സമീപം വരിക.
മാം പശ്യ ത്വം വരാരോഹേ ത്രീന്പുത്രാനതിബാലകാന്
സുന്ദരിയായവളേ, നീ എന്നെയും എന്റെ ഈ മൂന്നു ചെറുപ്പക്കുട്ടികളെയും നോക്കൂ.
മമ പുത്രാ രുദന്ത്യേതേ ബാലകാസ്തവ ലാലസാ
എന്റെ മക്കൾ, ഇവർ, നിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട കുഞ്ഞുങ്ങൾ, ഇവിടെ കരയുന്നു.
കാമം മാം ക്ഷുധിതം ചൈവ ജ്ഞാസ്യസേ ത്വം പിപാസിതമ്
നീ എനിക്ക് വിശപ്പും ദാഹവും ഉണ്ടെന്നു തീർച്ചയായും മനസ്സിലാക്കും.
ഏവം വിലപമാനസ്യ നിഷാദസ്യ ത്വിതസ്തതഃ
ഇങ്ങനെ ആ നിഷാദൻ ഇവിടെ അവിടെ ദു:ഖത്തോടെ വിലപിച്ചു.