ശേഷമന്നം സമശ്നാതി തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ശേഷിച്ച അന്നം ആസ്വദിക്കുന്നവനേക്കാൾ സന്തോഷം ഉള്ളത് എന്താണ്?
കൃത്വാ സായാഹ്നികം കര്മ തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
സന്ധ്യാകർമ്മം നിർവഹിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ അതിനേക്കാൾ സന്തോഷം ഉള്ളത് എന്താണ്?
യശ്ചാത്മാ വൈ സമശ്നാതി തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ് 116.
സ്വയം ആനന്ദം അനുഭവിക്കുന്നവനേക്കാൾ സന്തോഷം ഉള്ളത് എന്താണ്?
യേന കേനചിദ്ദത്തേന തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ആർക്കും നൽകുന്ന ഏതൊന്നും സ്വീകരിച്ച് സന്തോഷിക്കുന്നവനേക്കാൾ സന്തോഷം ഉള്ളത് എന്താണ്?
പിതരോ യസ്യ തൃപ്യന്തി തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ആളുടെ പിതാക്കന്മാർ തൃപ്തരാകുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ് ഉണ്ടാകാൻ?
അഭിന്നമുഖരാഗേണ തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
എല്ലാവരോടും ഒരുപോലെ സ്നേഹം പുലർത്തുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
സമം പശ്യതി യോ ദേവി തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ദേവി, ഒരാൾ എല്ലാവരെയും സമമായി കാണുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
അഹിംസോപരതഃ ശുദ്ധഃ സ സുഖായോപജായതേ
ഹിംസ ഒഴിവാക്കി ശുദ്ധനായവൻ സന്തോഷത്തിനായി ജനിക്കുന്നു.
യസ്യ ചിത്തം ന ഗച്ഛേത്തു തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ആളുടെ മനസ്സ് അലയാതെ ഇരിക്കുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
ലോഷ്ടവത്പശ്യതേ യസ്തു തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
എല്ലാം മണ്ണുപോലെ കാണുന്നവനു അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
യസ്തു പ്രാണാന്പ്രമുച്യേത തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ജീവൻ വിട്ടൊഴിയുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
യസ്തു ജീവതി സംതുഷ്ടഃ സ സുഖായോപപദ്യതേ
തൃപ്തിയോടെ ജീവിക്കുന്നവൻ സന്തോഷത്തിനായി ജനിക്കുന്നു.
യാ തോഷയതി ഭര്ത്താരം തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ് 116.
ഭാര്യ ഭർത്താവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
നിഗൃഹീതേന്ദ്രിയഃ പംച തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ആൾ തന്റെ അഞ്ചു ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
യസ്യേദം വിദിതം സര്വം തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ആൾക്ക് ഇതെല്ലാം അറിയുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
യസ്തു പ്രാണാന്പ്രമുച്യേത തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ജീവൻ വിട്ടൊഴിയുമ്പോൾ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
ദേവതേവ സദാ പശ്യേത്തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
ദേവന്മാർ പോലെ എല്ലായ്പ്പോഴും കാണുന്നവനു അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
അനന്യമാനസോ ഭൂത്വാ തതഃ സൌഖ്യതരം നു കിമ്
മനസ്സിൽ മറ്റൊന്നുമില്ലാതെ ഏകാഗ്രനായാൽ അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്?
തസ്യാഹം ന പ്രണശ്യാമി സ ച മേ ന പ്രണശ്യതി സര്വലോകഹിതാര്ഥായ യന്മാം ത്വം പരിപൃച്ഛസി
അവനു വേണ്ടി ഞാൻ നശിക്കില്ല, അവനും എനിക്ക് വേണ്ടി നശിക്കില്ല. എല്ലാ ലോകങ്ങളുടെ ഭാവുകത്തിനായി നീ എന്നോട് ഈ ചോദ്യം ചോദിക്കുന്നു.
ഇതി ശ്രീവരാഹപുരാണേ സുഖദുഃഖനിരൂപണം നാമ ഷോഡശാധികശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീവരാഹപുരാണത്തിൽ സന്തോഷവും ദുഃഖവും വിശദീകരിക്കുന്ന നൂറ്റി പതിനാറാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
അഥ ദ്വാത്രിംശദപരാധാഃ ശൃണു ഭദ്രേ മഹാശ്ചര്യമാഹാരവിധിനിശ്ചയമ്
ഇനി മുപ്പത്തിരണ്ട് പാപങ്ങൾക്കും, ആഹാരനിയമങ്ങളുടെ അത്ഭുതകരമായ നിർണയത്തിനും കുറിച്ച് കേൾക്കു, ഭദ്രേ.
ഭുഞ്ജാനോ യാതി ചാശ്നാതി മമ യോഗായ മാധവി
ഭോജനത്തിനിടെ ആൾ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നത്, മാധവിയേ, എന്റെ യോഗത്തിനായി തന്നെയാണ്.
ആഹാരം ചൈവ ധര്മജ്ഞ ഉപഭുഞ്ജീത നിത്യശഃ
ധർമ്മം അറിയുന്നവൻ എല്ലായ്പ്പോഴും ആഹാരം കഴിക്കണം.
അകര്മണ്യാനി വക്ഷ്യാമി യേന ഭോജ്യംതി മാം പ്രതി
എന്നെ ആശ്രയിച്ച് അവർ ആഹാരം കഴിക്കുന്നതിൽ നിരോധിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രവൃത്തികൾ ഞാൻ പറയാം.
പ്രഥമം ചാപരാധാന്നം ന രോചേത മമ പ്രിയേ
പ്രിയേ, അക്രമമായി ലഭിച്ച ആഹാരം എനിക്ക് ഇഷ്ടമല്ല.
ദ്വിതീയസ്ത്വപരാധോഽയം ധര്മവിഘ്നായ വൈ ഭവേത്
രണ്ടാമത്തെ അക്രമം ധർമ്മത്തിന് തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കും.
തൃതീയമപരാധം തു കല്പയാമി വസുംധരേ
ഭൂമിദേവി, മൂന്നാമത്തെ അക്രമം ഞാൻ നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.
ചതുര്ഥമപരാധം തു ദൃഷ്ടം നൈവ ക്ഷപാമ്യഹമ്
നാലാമത്തെ അക്രമം ഞാൻ കണ്ടാൽ ഒരിക്കലും ക്ഷമിക്കില്ല.
പംചമം ചാപരാധം ച ന ക്ഷമാമി വസുംധരേ
ഭൂമിദേവി, അഞ്ചാമത്തെ അക്രമവും ഞാൻ ക്ഷമിക്കില്ല.
ഷഷ്ഠം തം ചാപരാധം വൈ ന ക്ഷമാമി വസുംധരേ 117.
ഭൂമിദേവി, ആറാമത്തെ അക്രമവും ഞാൻ ക്ഷമിക്കില്ല.