സര്വസത്ത്വഹിതേ ദേവി സര്വസത്ത്വമയേ ധ്രുവേ । വിദ്യാപുരാണശില്പാനാം ജനനീ ഭൂതധാരിണീ ।। ൯൪.
എല്ലാ ജീവികൾക്കും ഉപകാരമാകുന്നവളെ, എല്ലാ ജീവികളിലും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നവളെ, അചഞ്ചലമായവളെ, ജ്ഞാനത്തിന്റെയും പുരാണങ്ങളുടെയും കലകളുടെയും മാതാവായവളെ, ഭൂതങ്ങളെ ധരിക്കുന്നവളെ, നിന്നെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു.
സര്വദേവരഹസ്യാനാം സര്വസത്ത്വവതാം ശുഭേ । ത്വമേവ ശരണം ദേവി വിദ്യേഽവിദ്യേ ശ്രിയേഽമ്ബികേ । വിരൂപാക്ഷി തഥാ ക്ഷാന്തി ക്ഷോഭിതാന്തര്ജലേഽവിലേ ।। ൯൪.
എല്ലാ ദേവതകളുടെ രഹസ്യങ്ങൾ അറിയുന്നവളെ, എല്ലാ ജീവികളിലും അവതരിച്ചവളെ, അമ്മേ, ജ്ഞാനവും അജ്ഞാനവും ഐശ്വര്യവും നൽകുന്ന അംബികേ, നീയാണ് ഞങ്ങളുടെ ഏക ആശ്രയം. വ്യത്യസ്തമായ കണ്ണുള്ളവളെ, ക്ഷമയും, അകത്തുള്ള ജലത്തിൽ കലങ്ങുന്നവളെയും, അവ്യക്തമായവളെയും ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു.
നമോഽസ്തു തേ മഹാദേവി നമോഽസ്തു പരമേശ്വരി । നമസ്തേ സര്വദേവാനാം ഭാവനിത്യേഽക്ഷയേഽവ്യയേ ।। ൯൪.
മഹാദേവിയായ അമ്മേ, നിന്നെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു. പരമേശ്വരിയായവളെ, നിന്നെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു. എല്ലാ ദേവന്മാരിലും ശാശ്വതമായവളെ, ക്ഷയമില്ലാത്തവളെ, മാറ്റമില്ലാത്തവളെ, നിന്നെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
ശരണം ത്വാം പ്രപദ്യന്തേ യേ ദേവി പരമേശ്വരി । ന തേഷാം ജായതേ കിഞ്ചിദശുഭം രണസങ്കടേ ।। ൯൪.
അമ്മേ, പരമേശ്വരിയായവളെ, ആരെങ്കിലും നിന്നെ ആശ്രയിച്ചാൽ, യുദ്ധഭീഷണികളിലും അവർക്കു ഒരു ദോഷവും സംഭവിക്കില്ല.
യശ്ച വ്യാഘ്രഭയേ ഘോരേ ചൌരരാജഭയേ തഥാ । സ്തബവമേനം സദാ ദേവി പഠിഷ്യതി യതാത്മവാന് ।। ൯൪.
വന്യകഴുതകളുടെ ഭയത്തിലും കള്ളന്മാരുടെ ഭയത്തിലും ആത്മസംയമനം പാലിച്ച് ഈ സ്തോത്രം എപ്പോഴും പാരായണം ചെയ്യുന്നവനു, അമ്മേ, നീ രക്ഷയാകുന്നു.
നിഗഡസ്ഥോഽപി യോ ദേവി ത്വാം സ്മരിഷ്യതി മാനവഃ । സോഽപി ബന്ധൈര്വിമുക്തസ്തേ സുസുഖം വസതേ സുഖീ ।। ൯൪.
ശൃംഖലകളിൽ കെട്ടിയിട്ടിരിക്കുന്നവനും അമ്മയെ ഓർക്കുമ്പോൾ, ആ ബന്ധനങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനായി സന്തോഷത്തോടെ സുഖമായി ജീവിക്കും.
ശ്രീവരാഹ ഉവാച । ഏവം സ്തുതാ തദാ ദേവീ ദേവൈഃ പ്രണതിപൂര്വകമ് । ഉവാച ദേവാന് സുശ്രോണീ വൃണുധ്വം വരമുത്തമമ് ।। ൯൪.
ശ്രീവരാഹൻ പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ ദേവന്മാർ ഭക്തിപൂർവ്വം സ്തുതിച്ചപ്പോൾ, മനോഹരമായ കമരങ്ങളുള്ള ദേവി ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങൾക്ക് ഏറ്റവും വലിയ വരം തിരഞ്ഞെടുക്കൂ.'
ദേവാ ഊചുഃ । ദേവി സ്തോത്രമിദം യേ ഹി പഠിഷ്യന്തി തവാനഘേ । സര്വകാമസമാപന്നാന് കുരു ദേവി സ നോ വരഃ ।। ൯൪.
ദേവന്മാർ പറഞ്ഞു: പാപരഹിതയായ ദേവിയേ, ഈ സ്തോത്രം ആരെങ്കിലും പാരായണം ചെയ്താൽ, അവരുടെ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറാൻ നീ ഞങ്ങൾക്ക് ഈ വരം നൽകണം.
ഏവമസ്ത്വിതി താന് ദേവാനുക്ത്വാ ദേവീ പരാഽപരാ । വിസസര്ജ തതോ ദേവാന് സ്വയം തത്രൈവ സംസ്ഥിതാ ।। ൯൪.
അങ്ങനെ ദേവി 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞ് ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു, പിന്നെ അവരെ വിട്ടയച്ചു, താനോ അവിടെ തന്നെ നിലകൊണ്ടു.
ഏതദ് ദ്വിതീയം യോ ജന്മ വേദ ദേവ്യാ ധരാധരേ । സ വീതശോകോ വിരജാഃ പദം ഗച്ഛത്യനാമയമ് ।। ൯൪.
ഭൂമിയിൽ ദേവിയുടെ ഈ രണ്ടാം ജന്മം ആരറിയുന്നുവോ, അവൻ ദുഃഖരഹിതനായി, പാപമില്ലാതെ, രോഗരഹിതമായ സ്ഥിതിയിൽ എത്തും.
ശ്രീവരാഹ ഉവാച । യാ സാ നീലഗിരിം യാതാ തപസേ ധൃതമാനസാ । രൌദ്രീ തമോദ്ഭവാ ശക്തിസ്തസ്യാഃ ശ്രൃണു ധരേ വ്രതമ് ।। ൯൫.
ശ്രീവരാഹൻ പറഞ്ഞു: നീലഗിരിയിലേക്ക് പോയി തപസ്സിൽ സ്ഥിരതയോടെ ഇരുന്ന, ക്രൂരമായ, ഇരുണ്ടതിൽ നിന്നു ജനിച്ച ആ ശക്തിയുടെ വ്രതം കേൾക്കൂ, ഭൂമിദേവിയേ.
തപഃ കൃത്വാ ചിരം കാലം പാലയാമ്യഖിലം ജഗത് । ഏവമുദ്ദിശ്യ പഞ്ചാഗ്നിം സാധയാമാസ ഭാമിനീ ।। ൯൫.
ദീർഘകാലം കഠിനതപസ്സ് നടത്തി, അവൾ സർവ്വലോകവും സംരക്ഷിച്ചു. അങ്ങനെ ഉദ്ദേശിച്ച്, ഭാമിനി അഞ്ചു അഗ്നിതപസ്സ് പൂർത്തിയാക്കി.
തസ്യാഃ കാലാന്തരേ ദേവ്യാസ്തപന്ത്യാസ്തപ ഉത്തമമ് । രുരുര്നാമ മഹാതേജാ ബ്രഹ്മദത്തവരോഽസുരഃ ।। ൯൫.
അവൾ ഉത്തമമായ തപസ്സ് അനുഷ്ഠിച്ചിരുന്ന മറ്റൊരു സമയത്ത്, ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്ന് വരം ലഭിച്ച, മഹത്തായ തേജസ്സുള്ള ഒരു അസുരൻ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവന്റെ പേര് രുരു.
സമുദ്രമധ്യേ രത്നാഢ്യം പുരമസ്തി മഹാവനമ് । തത്ര രാജാ സ ദൈത്യേന്ദ്രഃ സര്വദേവഭയംകരഃ ।। ൯൫.
സമുദ്രത്തിന്റെ നടുവിൽ രത്നങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഒരു നഗരം, വലിയ കാട്, അവിടെ എല്ലാ ദേവന്മാർക്കും ഭയമായിരുന്ന ആ അസുരരാജാവ് ഭരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
അനേകശതസാഹസ്ത്രകോടികോടിശതോത്തരൈഃ । അസുരൈരന്വിതഃ ശ്രീമാന് ദ്വിതീയോ നമുചിര്യഥാ ।। ൯൫.
അനേകം ലക്ഷങ്ങൾ, കോടികൾ, ശതകോടികൾ അസുരന്മാരെ കൂടെ കൂട്ടിയ, മഹത്വമുള്ള, രണ്ടാമത്തെ നമുചിപോലിരുന്നവനായിരുന്നു അവൻ.
കാലേന മഹതാ ചാസൌ ലോകപാലപുരാണ്യഥ । ജിഗീഷുഃ സൈന്യസംവീതോ ദേവൈര്ഭയമരോചയത് ।। ൯൫.
വലിയ സമയത്തിനുശേഷം, വലിയ സൈന്യത്തോടെ ചുറ്റപ്പെട്ട്, ലോകപാലന്മാരുടെ പുരാതന നഗരങ്ങൾ ജയിക്കാനാഗ്രഹിച്ചപ്പോൾ, ദേവന്മാർക്ക് ഭയം ഉണ്ടാക്കി.
ഉത്തിഷ്ഠതസ്തസ്യ മഹാസുരസ്യ സമുദ്രതോയം വവൃധേഽതിമാത്രമ് । അനേകനക്രഗ്രഹമീനജുഷ്ട - മാപ്ലാവയത് പര്വതസാനുദേശാന് ।। ൯൫.
ആ മഹാസുരൻ എഴുന്നേറ്റപ്പോൾ, സമുദ്രജലം അതിവേഗം ഉയർന്നു, അനവധി മുത്തലികൾ, ചുരക്കൾ, മീനുകൾ നിറഞ്ഞു, മലകളുടെ കിഴക്കെട്ടുകളും വെള്ളത്തിൽ മുങ്ങിപ്പോയി.
അന്തഃ സ്ഥിതാനേകസുരാരിസംഘം വിചിത്രചര്മായുധചിത്രശോഭമ് । ഭീമം ബലം ബലിനം ചാരുയോധം വിനിര്യയൌ സിന്ധുജലാദ് വിശാലമ് ।। ൯൫.
അകത്തുനിന്ന് അനേകം ദൈവവൈരികളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ, വിചിത്രമായ കവചങ്ങളും ആയുധങ്ങളും അണിഞ്ഞ, ഭയാനകവും ശക്തിയുള്ളതുമായ ഒരു വലിയ സൈന്യം സമുദ്രജലത്തിൽ നിന്ന് പുറത്ത് വന്നു.
തത്ര ദ്വിപാ ദൈത്യവരൈരുപേതാ സമാനഘണ്ടാസുസമൂഹയുക്താഃ । വിനിര്യയുഃ സ്വാകൃതിഭീഷണാനി സമന്തമുച്ചൈഃ ഖലു ദര്ശയന്തഃ ।। ൯൫.
അവിടെ, പ്രധാന ദൈത്യന്മാർ നിറഞ്ഞ ദ്വീപുകൾ, വലിയ ഘന്റകളുടെ ശബ്ദത്തോടും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രൂപത്തോടും കൂടി, എല്ലാ ദിശകളിലും ഉയർന്ന ശബ്ദത്തോടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
അശ്വാസ്തഥാ കാഞ്ചനപീഡനദ്ധാ രോഹീതമത്സ്യൈഃ സമതാം ജലാന്തഃ । വ്യവസ്ഥിതാസ്തേ സമമേവ തൂര്ണം വിനിര്യയുഃ ലക്ഷശഃ കോടിശശ്ച ।। ൯൫.
പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള അലങ്കാരങ്ങൾ ധരിച്ച കുതിരകൾ, വെള്ളത്തിൽ ചുവന്ന മീനുകളെപ്പോലെ, ഒരുപോലെ നിരന്നു നിൽക്കുമ്പോൾ, ലക്ഷക്കണക്കിന്, കോടിക്കണക്കിന് കുതിരകൾ വേഗത്തിൽ പുറത്ത് വന്നു.
രഥാ രവിസ്യന്ദനതുല്യവേഗാഃ സുചക്രദണ്ഡാക്ഷത്രിവേണുയുക്താഃ । സുശസ്ത്രയന്ത്രാഃ പരിപീഡിതാങ്ഗാ - ശ്ചലത്പതാകാസ്ത്വരിതം വിശങ്കാഃ ।। ൯൫.
സൂര്യന്റെ രഥത്തിൻറെ വേഗംപോലെയുള്ള രഥങ്ങൾ, നല്ല ചക്രങ്ങളും ദണ്ഡങ്ങളും മൂന്നു കുതിരക്കെട്ടുകളും അണിഞ്ഞു, ആയുധങ്ങൾ നിറഞ്ഞു, യോദ്ധാക്കളാൽ നിറഞ്ഞു, പതാകകൾ കാറ്റിൽ പറന്നു, ഭയമില്ലാതെ വേഗത്തിൽ നീങ്ങി.
തഥൈവ യോധാഃ സ്ഥഗിതേതരേതരാ - സ്തിതീര്ഷവഃ പ്രവരാസ്തൂര്ണപാണയഃ । രണേ രണേ ലബ്ധജയാഃ പ്രഹാരിണോ വിരേജുരുച്ചൈരസുരാനുഗാ ഭൃശമ് ।। ൯൫.
അതു പോലെ തന്നെ, യോദ്ധാക്കൾ ഒരുമിച്ച് നിരന്നു, കടന്നുപോകാൻ ആഗ്രഹിച്ചവരും, വേഗത്തിൽ ആയുധം എടുക്കുന്നവരും, യുദ്ധത്തിൽ യുദ്ധം ജയിച്ചവരും, അസുരന്മാരുടെ അനുയായികളായി അതിവിശേഷം തിളങ്ങി.
ദേവേഷു ചൈവ ഭഗ്നേഷു വിനിര്ഗത്യ ജലാത് തതഃ । ചതുരങ്ഗബലോപേതഃ പ്രായാദിന്ദ്രപുരം പ്രതി ।। ൯൫.
ദേവന്മാർ തോറ്റപ്പോൾ, നാലുവിധ സൈന്യങ്ങൾ അണിഞ്ഞ ആ സൈന്യം ജലത്തിൽ നിന്ന് പുറത്ത് വന്നു, ഇന്ദ്രന്റെ നഗരത്തേക്കു മുന്നേറി.
യുയോധ ച സൂരൈഃ സാര്ദ്ധം രുരുര്ദൈത്യപതിസ്തഥാ । മുദ്ഗരൈര്മുശലൈഃ ശൂലൈഃ ശരൈര്ദണ്ഡായുധൈസ്തഥാ । ജഘ്നുര്ദൈത്യാഃ സുരാന് സംഖ്യേ സുരാശ്ചൈവ തഥാഽസുരാന് ।। ൯൫.
ദൈത്യാധിപൻ രുരു തന്റെ വീരന്മാരോടൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്തു; മുഷ്ടികങ്ങൾ, മുഷലങ്ങൾ, കുന്തങ്ങൾ, അമ്പുകൾ, ദണ്ഡായുധങ്ങൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച്, ദൈത്യന്മാർ ദേവന്മാരെ യുദ്ധത്തിൽ അടിർത്തു, ദേവന്മാരും അതുപോലെ അസുരന്മാരെ അടിർത്തു.
ഏവം ക്ഷണമഥോ യുദ്ധം തദാ ദേവാഃ സവാസവാഃ । അസുരൈര്നിര്ജിതാഃ സദ്യോ ദുദ്രുവുര്വിമുഖാ ഭൃശമ് ।। ൯൫.
അങ്ങനെ, ഒരു നിമിഷം യുദ്ധം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ദേവന്മാരും ഇന്ദ്രനും അസുരന്മാരാൽ പെട്ടെന്ന് തോറ്റു, വലിയ ഭയത്താൽ ഓടി മാറി.
ദേവേഷു ചൈവ ഭഗ്നേഷു വിദ്രുതേഷു വിശേഷതഃ । അസുരഃ സര്വദേവാനാമന്വധാവത വീര്യവാന് ।। ൯൫.
ദേവന്മാർ തകർന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് ചിതറിപ്പോയപ്പോൾ, ശക്തനായ അസുരൻ എല്ലാ ദേവന്മാരെയും പിന്തുടർന്നു.
തതോ ദേവഗണാഃ സര്വേ ദ്രവന്തോ ഭയവിഹ്വലാഃ । നീലം ഗിരിവരം ജഗ്മുര്യത്ര ദേവീ വ്യവസ്ഥിതാ ।। ൯൫.
അപ്പോൾ എല്ലാ ദേവഗണങ്ങളും ഭയത്താൽ വിറച്ച് ഓടിക്കൊണ്ടു, ദേവി വസിക്കുന്ന നീലപർവ്വതത്തിലേക്ക് പോയി.
ൌദ്രീ തപോരതാ ദേവീ താമസീ ശക്തിരുത്തമാ । സംഹാരകാരിണീ ദേവീ കാലരാത്രീതി താം വിദുഃ ।। ൯൫.
ആ ദേവി, തപസ്സിൽ ലീനയായ, ഭയങ്കരമായ, പരമശക്തിയുള്ള, സംഹാരത്തിനായി ജനിച്ചവൾ, കാലരാത്രി എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
സാ ദൃഷ്ട്വാ താന് തദാ ദേവാന് ഭയത്രസ്താന് വിചേതസഃ । മാ ഭൈഷ്ടേത്യുച്ചകൈര്ദേവീ താനുവാച സുരോത്തമാന് ।। ൯൫.
അപ്പോൾ ഭയത്താൽ വിറച്ച് മനസ്സില്ലാതെ നിന്ന ദേവന്മാരെ കണ്ട ദേവി, വലിയ ശബ്ദത്തിൽ, "ഭയപ്പെടേണ്ടതില്ല" എന്ന് അവരെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
ദേവ്യുവാച । കിമിയം വ്യാകുലാ ദേവാ ഗതിര്വ ഉപലക്ഷ്യതേ । കഥയധ്വം ദ്രുതം ദേവാഃ സര്വഥാ ഭയകാരണമ് ।। ൯൫.
ദേവി പറഞ്ഞു: "ദേവന്മാരേ, നിങ്ങൾക്ക് എന്താണ് ഇത്രയും ആശങ്ക? എന്താണ് ഭയം ഉണ്ടാക്കുന്നത്? ദയവായി വേഗത്തിൽ ഭയത്തിന്റെ കാര്യം പറയൂ."