വരാഹപുരാണമ്

ഋഷയ ഊചുഃ । മോഹനാര്ഥം തു ലോകാനാം ത്വയാ ശാസ്ത്രം പൃഥക് കൃതമ് । തത് ത്വയാ ഹേതുനാ കേന കൃതം ദേവ വദസ്വ നഃ ।। ൭൧.

മുനിമാർ പറഞ്ഞു: ലോകങ്ങളെ മോഹിപ്പിക്കാൻ നീ വേറിട്ടൊരു ശാസ്ത്രം സൃഷ്ടിച്ചു. ദേവനേ, അതിനുള്ള കാരണം എന്താണെന്ന് ഞങ്ങൾക്ക് പറയൂ.

രുദ്ര ഉവാച । അസ്തി ഭാരതവര്ഷേണ വനം ദണ്ഡകസംജ്ഞിതമ് । തത്ര തീവ്രം തപോ ഘോരം ഗൌതമോ നാമ വൈ ദ്വിജഃ ।। ൭൧.

രുദ്രൻ പറഞ്ഞു: ഭാരതവർഷത്തിൽ ദണ്ഡകവനം എന്നൊരു കാട് ഉണ്ട്. അവിടെ ഗൗതമൻ എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണൻ ഭയങ്കരമായ തപസ്സു ചെയ്തു.

ചകാര തസ്യ ബ്രഹ്മാ തു പരിതോഷം ഗതഃ പ്രഭുഃ । ഉവാച തം മുനിം ബ്രഹ്മാ വരം ബ്രൂഹി തപോധന ।। ൭൧.

അവന്റെ തപസ്സിൽ സന്തോഷംകൊണ്ട ബ്രഹ്മാവ് അവൻ്റെ മുന്നിൽ വന്ന്, 'തപസ്സിൽ സമ്പന്നനായവനേ, ഒരു വരം ചോദിക്കൂ' എന്നു പറഞ്ഞു.

ഏവമുക്തസ്തദാ തേന ബ്രഹ്മണാ ലോകകര്തൃണാ । ഉവാച സദ്യഃ പങ്ക്തിം മേ ധാന്യാനാം ദേഹി പദ്മജ ।। ൭൧.

ലോകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവായ ബ്രഹ്മാവ് ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോൾ, ഗൗതമൻ ഉടനെ പറഞ്ഞു: 'കമലജനനായ ബ്രഹ്മാവേ, ധാന്യങ്ങളുടെ ഒരു നിര എനിക്ക് തരിക.'

ഏവമുക്തോ ദദൌ തസ്യ തമേവാര്ഥം പിതാമഹഃ । ലബ്ധ്വാ തു തം വരം വിപ്രഃ ശതശ്രൃങ്ഗേ മഹാശ്രമമ് ।। ൭൧.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, പിതാമഹൻ ആ വരം അവനു തന്നു. ആ വരം ലഭിച്ച ശേഷം, ആ ബ്രാഹ്മണൻ ശതശൃംഗത്തിൽ വലിയൊരു ആശ്രമം സ്ഥാപിച്ചു.

ചകാര തസ്യോഷസി ച പാകാന്തേ ശാലയോ ദ്വിജാഃ । ലൂയന്തേ തേന മുനിനാ മധ്യാഹ്നേ പച്യതേ തഥാ । സര്വാതിഥ്യമസൌ വിപ്രോ ബ്രാഹ്മണേഭ്യോ ദദാത്യലമ് ।। ൭൧.

അവിടെ, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, ആശ്രമത്തിന്റെ അതിരിൽ ഗൗതമൻ നെല്ല് കൃഷി ചെയ്തു. അവൻ തന്നെ അതു വിളവെടുത്തു, ഉച്ചയ്ക്ക് പാചകം ചെയ്തു, എല്ലാ അതിഥികൾക്കും ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കു മനസ്സാരമായി അന്നദാനം നടത്തി.

കസ്യചിത് ത്വഥ കാലസ്യ മഹതി ദ്വാദശാബ്ദികാ । അനാവൃഷ്ടിര്ദ്വിജവരാ അഭവല്ലോമഹര്ഷിണീ ।। ൭൧.

അതിനുശേഷം, ദീർഘകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, മഹത്തായ ഒരു പന്ത്രണ്ടുവർഷത്തെ വരൾച്ച സംഭവിച്ചു, ബ്രാഹ്മണ ശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, അതു എല്ലാവർക്കും വലിയ കഷ്ടം ഉണ്ടാക്കി.

താം ദൃഷ്ട്വാ മുനയഃ സര്വേ അനാവൃഷ്ടിം വനേചരാഃ । ക്ഷുധയാ പീഡ്യമാമാസ്തു പ്രയയുര്ഗൌതമം തദാ ।। ൭൧.

ആ വരൾച്ച കണ്ടപ്പോൾ, കാട്ടിൽ താമസിച്ചിരുന്ന എല്ലാ മുനിമാരും വിശപ്പിൽ പീഡിതരായി, അപ്പോൾ ഗൗതമനോടു ചെന്നു.

അഥ താനാഗതാന് ദൃഷ്ട്വാ ഗൌതമഃ ശിരസാ നതഃ । ഉവാച സ്ഥീയതാം മഹ്യം ഗൃഹേ മുനിവരാത്മജാഃ ।। ൭൧.

അവർ വന്നതറിഞ്ഞ ഗൗതമൻ തലവാഴ്ത്തി പറഞ്ഞു: 'മുനിശ്രേഷ്ഠന്മാരുടെ പുത്രന്മാരേ, എന്റെ വീട്ടിൽ തന്നെ നിങ്ങൾ താമസിക്കൂ.'

ഏവമുക്താസ്തു തേ തേന തസ്ഥുര്വിവിധഭോജനമ് । ഭുഞ്ജമാനാ അനാവൃഷ്ടിര്യാവത് സാ നിവൃതാഽഭവത് ।। ൭൧.

അവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, അവർ അവിടെ തന്നെ തങ്ങിയിരുന്നു, പലവിധം ഭക്ഷണം ആസ്വദിച്ചു, ആ വരൾച്ച അവസാനിക്കുന്നതുവരെ.

നിവൃത്തായാം തു വൈ തസ്യാമനാവൃഷ്ട്യാം തു തേ ദ്വിജാഃ । തീര്ഥയാത്രാനിമിത്തം തു പ്രയാതും മനസോഽഭവന് ।। ൭൧.

അവരുടെ വരൾച്ച അവസാനിച്ചപ്പോൾ, ആ ബ്രാഹ്മണന്മാർ തീർത്ഥയാത്രയ്ക്കായി പോകണമെന്ന് മനസ്സിൽ ആഗ്രഹിച്ചു.

തത്ര ശാണ്ഡില്യനാമാനം താപസം മുനിസത്തമമ് । പ്രത്യുവാചേതി സംചിന്ത്യ മീരീചഃ പരമോ മുനിഃ ।। ൭൧.

അവിടെ, ശാണ്ഡില്യൻ എന്ന തപസ്സിയെ, മഹാമുനിയായ മാരീചൻ ആലോചിച്ച് വിളിച്ചു പറഞ്ഞു.

മാരീച ഉവാച । ശാണ്ഡില്യ ശോഭനം വക്ഷ്യേ പിതാ തേ ഗൌതമോ മുനിഃ । തമനുക്ത്വാ ന ഗച്ഛാമസ്തപശ്ചര്തും തപോവനമ് ।। ൭൧.

മാരീചൻ പറഞ്ഞു: ശാണ്ഡില്യാ, ഞാൻ ഉചിതമായത് പറയുന്നു. നിന്റെ അച്ഛൻ ഗൗതമൻ ഒരു മുനിയാണല്ലോ. അവനോട് പറയാതെ നാം കാടിൽ പോയി തപസ്സു ചെയ്യാൻ പാടില്ല.

ഏവമുക്തേഽഥ ജഹസുഃ സര്വേ തേ മുനയസ്തദാ । കിമസ്മാഭിഃ സ്വകോ ദേഹോ വിക്രീതോഽസ്യാന്നഭക്ഷണാത് ।। ൭൧.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, എല്ലാ മുനിമാരും പറഞ്ഞു: 'നാം അവന്റെ അന്നം കഴിച്ചതിനാൽ നമ്മുടെ ശരീരം അവനു വിറ്റു പോയതാണോ?'

ഏവമുക്ത്വാ പുനശ്ചോചുഃ സോപാധിഗമനം പ്രതി । കൃത്വാ മായാമയീം ഗാം തു തച്ഛാലൌ തേ വ്യസര്ജയന് ।। ൭൧.

അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അവർ വീണ്ടും പോകാനുള്ള വഴി ചർച്ച ചെയ്തു. അവർ മായയാൽ ഒരു പശു സൃഷ്ടിച്ച്, അതിനെ അവന്റെ നെല്ല് വയലിൽ വിട്ടു.

താം ചരന്തീം തതോ ദൃഷ്ട്വാ ശാലൌ ഗാം ഗൌതമോ മുനിഃ । ഗൃഹീത്വാ സലിലം പാണൌ യാഹി രുദ്രേത്യഭാഷത । തതോ മായാമയീ സാ ഗൌഃ പപാത ജലബിന്ദുഭിഃ ।। ൭൧.

അവിടെയുള്ള കാട്ടിൽ ആ പശുവിനെ അലയുന്നവണ്ണം കണ്ടു, ഗൗതമമുനിവർ കൈയിൽ വെള്ളം എടുത്ത്, 'നീ രുദ്രന്റെ അടുക്കൽ പോവു' എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ മായാമയമായ പശു വെള്ളത്തിന്റെ തുള്ളികൾ കൊണ്ടു തട്ടപ്പെട്ട് നിലത്ത് വീണു.

നിഹതാം താം തതോ ദൃഷ്ട്വാ മുനീന് ജിഗമിഷൂംസ്തഥാ । ഉവാച ഗൌതമോ ധീമാംസ്താന് മുനീന് പ്രണതഃ സ്ഥിതഃ ।। ൭൧.

അങ്ങനെ അവളെ കൊല്ലപ്പെട്ടതായി കണ്ടു, മുനികൾ പുറപ്പെടാൻ ഒരുക്കം കാണുമ്പോൾ, ധീരനായ ഗൗതമൻ വിനയപൂർവ്വം അവരോട് പറഞ്ഞു.

കിമര്ഥം ഗമ്യതേ വിപ്രാഃ സാധു ശംസത മാചിരമ് । മാം വിഹായ സദാ ഭക്തം പ്രണതം ച വിശേഷതഃ ।। ൭൧.

എന്തുകൊണ്ടാണ് നിങ്ങൾ പോകുന്നത്, മഹർഷിമാരേ? ദയവായി ഉടൻ പറഞ്ഞുതരൂ. എനിക്ക് എപ്പോഴും ഭക്തിയോടെ, പ്രത്യേകിച്ച് വിനയത്തോടെ സേവിക്കുന്നവനായി ഞാൻ ഇരിക്കുമ്പോൾ, നിങ്ങളെന്തിന് എന്നെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നു?

ഋഷയ ഊചുഃ । ഗോവധ്യേയമിഹ ബ്രഹ്മന് യാവത് തവ ശരീരഗാ । താവദന്നം ന ഭുഞ്ജാമോ ഭവതോഽന്നം മഹാമുനേ ।। ൭൧.

മുനികൾ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനേ, ഇവിടെ പശുവിനെ കൊല്ലപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അതിനാൽ അത് നിന്റെ ശരീരത്തിൽ ഇരിക്കുന്നതുവരെ, മഹർഷിയേ, നിന്റെ അന്നം ഞങ്ങൾ കഴിക്കില്ല.

ഏവമുക്തോ ഗൌതമോഽഥ താന് മുനീന് പ്രാഹ ധര്മവിത് । പ്രായശ്ചിത്തം ഗോവധ്യായാ ദീയതാം മേ തപോധനാഃ ।। ൭൧.

ഇങ്ങനെ കേട്ടപ്പോൾ, ധർമ്മം അറിയുന്ന ഗൗതമൻ ആ മുനികൾക്ക് പറഞ്ഞു: 'പശുവിനെ കൊല്ലപ്പെട്ടതിന്റെ പ്രായശ്ചിത്തം എനിക്ക് നിർദ്ദേശിക്കൂ, തപസ്സുകാരേ.'

ഇയം ഗൌരമൃതാ ബ്രഹ്മന് മൂര്ച്ഛിതേവ വ്യവസ്ഥിതാ । ഗങ്ഗാജലപ്ലുതാ ചേയമുത്ഥാസ്യതി ന സംശയഃ ।। ൭൧.

ബ്രാഹ്മണനേ, ഈ പശു മരിച്ചിട്ടില്ല; അവൾ വെറും അന്ധ്യമായിരിക്കുന്നു. ഗംഗാവെള്ളത്തിൽ കുളിച്ചാൽ അവൾ ഉറപ്പായും എഴുന്നേൽക്കും—ഇതിൽ സംശയമില്ല.

പ്രായശ്ചിത്തം മൃതായാഃ സ്യാദമൃതായാഃ കൃതം ത്വിദമ് । വ്രതം വാ മാ കൃഥാഃ കോപമിത്യുക്ത്വാ പ്രയയുസ്തു തേ ।। ൭൧.

മരിച്ചവർക്കാണ് പ്രായശ്ചിത്തം വേണ്ടത്; മരിക്കാത്തവർക്കു ഇതു മതിയാകുന്നു. വ്രതം എടുക്കുകയോ കോപിക്കുകയോ വേണ്ട, എന്നു പറഞ്ഞ് അവർ അവിടെ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു.

ഗതൈസ്തൈര്ഗൌതമോ ധീമാന് ഹിമവന്തം മഹാഗിരിമ് । മാമാരാധയിഷുഃ പ്രായാത് തപ്തും ചാശു മഹത് തപഃ ।। ൭൧.

അവർ പോയശേഷം, ധീരനായ ഗൗതമൻ മഹാഗിരിയായ ഹിമവാനിലേക്ക് പോയി, എന്നെ ആരാധിക്കാൻ, വലിയ തപസ്സു ചെയ്യാൻ ഉദ്ദേശിച്ചു.

ശതമേകം തു വര്ഷാണാമഹമാരാധിതോഽഭവമ് । തുഷ്ടേന ച മയാ പ്രോക്തോ വരം വരയ സുവ്രത ।। ൭൧.

നൂറു വർഷം ഞാൻ അവനാൽ ആരാധിക്കപ്പെട്ടു; സന്തോഷത്തോടെ ഞാൻ പറഞ്ഞു: 'നീ ഒരു വരം ചോദിക്കൂ, വ്രതനിഷ്ഠനായവനേ.'

സോഽബ്രവീന്മാം ജകടാസംസ്ഥാം ദേഹി ഗങ്ഗാം തപസ്വിനീമ് । മയാ സാര്ധം പ്രയാത്വേഷാ പുണ്യാ ഭാഗീരഥീ നദീ ।। ൭൧.

അവൻ പറഞ്ഞു: 'നിന്റെ ജടയിൽ നിന്ന് തപസ്സിന്റെ ഗംഗയെ എനിക്ക് തരിക; ഈ പുണ്യമായ ഭാഗീരഥി നദി എനോടൊപ്പം പോകട്ടെ.'

ഏവമുക്തേ ജടാഖണ്ഡമേകം സ പ്രദദൌ ശിവഃ । താം ഗൃഹ്യ ഗതവാന് സോഽപി യത്രാസ്തേ സാ തു ഗൌര്മൃതാ ।। ൭൧.

അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ശിവൻ ഒരു ജടയുടെ ഭാഗം അവനു നൽകി. അതു എടുത്ത്, അവൻ പശു മരിച്ചിടത്തേക്ക് പോയി.

തജ്ജലപ്ലാവിതാ സാ ഗൌര്ഗതാ ചോത്ഥായ ഭാമിനീ । നദീ ച മഹതീ ജാതാ പുണ്യതോയാ ശുചിഹ്രദാ ।। ൭൧.

ആ വെള്ളത്തിൽ കുളിച്ചപ്പോൾ, പശു എഴുന്നേറ്റു, പ്രകാശം പകർന്നു; അവിടെ ഒരു വലിയ നദിയും പിറന്നു, വിശുദ്ധവും പുണ്യവുമാണ്.

തം ദൃഷ്ട്വാ മഹദാശ്ചര്യം തത്ര സപ്തര്ഷയോഽമലാഃ । ആജഗ്മുഃ ഖേ വിമാനസ്ഥാഃ സാധുഃ സാധ്വിതി വാദിനഃ ।। ൭൧.

ആ അത്ഭുതം കണ്ടു, വിശുദ്ധരായ സപ്തർഷിമാർ ആകാശത്തിൽ വിഹരിക്കുന്ന രഥങ്ങളിൽ അവിടെ എത്തി, 'ശബാശ്, ശബാശ്' എന്നു വിളിച്ചു.

സാധു ഗൌതമ സാധൂനാം കോന്യോഽസ്തി സദൃശസ്തവ । യദേവം ജാഹ്നവീം ദേവീം ദണ്ഡകേ ചാവതാരയത് ।। ൭൧.

'ശബാശ് ഗൗതമാ! സന്മാർഗ്ഗികളിൽ നിനക്ക് തുല്യൻ ആരുണ്ട്? ഇങ്ങനെ ജാഹ്നവീദേവിയെ ദണ്ഡകവനത്തിലേക്ക് ഇറക്കിയതിൽ.'