വരാഹപുരാണമ്

വസത്യവിരതം പ്രാതഃസ്നായീ ത്രിഷവണേ രതഃ । നാമ്നാ സംയമനഃ പൂര്വമേകസ്മിന് ദിവസേ നദീമ് । ധര്മാരണ്യേ ഗതഃ സ്നാതും ധന്യാം ഭാഗീരഥീം ശുഭാമ് ।। ൫.

അവൻ എപ്പോഴും പ്രഭാതസ്നാനവും ത്രിശവണസ്മരണയും നിർവഹിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. മുമ്പ്, സംയമനൻ എന്നൊരു പുരുഷൻ ഒരു ദിവസം ധർമ്മവനം വഴി ഭാഗീരഥി എന്ന പുണ്യനദിയിൽ സ്നാനത്തിനായി പോയി.

തത്രാസീനം മഹായൂഥം ഹരിണാനാം വിചക്ഷണഃ । ലുബ്ധോ നിഷ്ഠുരകോ നാമ ധനുഃപാണിഃ കൃതാന്തവത് । ആയയൌ തം ജിഘാംസുഃ സ ധനുഷ്യായോജ്യ സായകമ് ।। ൫.

അവിടെ ഇരുന്നിരുന്ന വലിയ കുരങ്ങുകൂട്ടം കണ്ടു, കഠിനഹൃദയനായ, കൃതാന്തനെപ്പോലെയുള്ള, ധനുസ്സും അമ്പും കൈവശമുള്ള നിഷ്ഠുരകൻ എന്ന വേട്ടക്കാരൻ അവിടെ വന്നു, അവരെ കൊല്ലാൻ ഉദ്ദേശിച്ചു.

തതഃ സംയമനോ വിപ്രോ ദൃഷ്ട്വാ തം മൃഗയാരതമ് । വാരയാമാസ മാ ഭദ്ര ജീവഘാതമിമം കുരു ।। ൫.

അപ്പോൾ സംയമനൻ എന്ന ബ്രാഹ്മണൻ അവനെ വേട്ടയിൽ മുഴുകിയതുകണ്ട് തടയാൻ ശ്രമിച്ചു: 'സുഹൃത്തെ, ജീവഹിംസ ചെയ്യരുത്' എന്നു പറഞ്ഞു.

ഏതച്ഛ്രുത്വാ വചോ വ്യാധഃ സ്മിതപൂര്വമിദം വചഃ । ഉവാച നാഹം ഹിംസാമി പൃഥഗ്ജീവം ദ്വിജോത്തമ ।। ൫.

അവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട വേട്ടക്കാരൻ ചെറിയൊരു പുഞ്ചിരിയോടെ പറഞ്ഞു: 'ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഞാൻ വേറൊരു ജീവനെ ഹാനിപ്പെടുത്തുന്നില്ല.'

പരമാത്മാ ത്വയം ഭൂതൈഃ ക്രീഡതേ ഭഗവാന് സ്വയമ് । കൃതാ മൃദാ ബലീവര്ദ്ദാസ്തദ്വദേതന്ന സംശയഃ ।। ൫.

പരമാത്മാവായ ഭഗവാൻ തന്നെയാണ് സകലഭൂതങ്ങളോടും കളിക്കുന്നത്. കാളകളും മണ്ണും അവൻ സൃഷ്ടിച്ചവയാണ് — ഇതാണ് സത്യം, ഇതിൽ സംശയമില്ല.

അഹേ ഭാവഃ സദാ ബ്രഹ്മന്നവിദ്യേയം മുമുക്ഷുണാമ് । യാത്രാപ്രാണരതം സര്വം ജഗദേതദ് വിചേഷ്ടിതമ് । തത്രാഹമിതി യഃ ശബ്ദഃ സ സാധുത്വം ന ഗച്ഛതി ।। ൫.

ബ്രാഹ്മണാ, ഈ ഭാവം എപ്പോഴും ഉണ്ടാകും — മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്കാണ് ഈ അജ്ഞാനം. ഈ ലോകം മുഴുവൻ പ്രാണയാത്രയിലാണു സഞ്ചരിക്കുന്നത്. അവിടെ 'ഞാൻ' എന്ന വാക്കിന് യഥാർത്ഥ സത്ഗുണം ഉണ്ടാവില്ല.

ഇത്യാകര്ണ്യ സ വിപ്രേന്ദ്രോ ദ്വിജഃ സംയമനസ്തദാ । വിസ്മയേനാബ്രവീദ് വാക്യം ലുബ്ധം നിഷ്ഠുരകം ദ്വിജഃ ।। ൫.

ഇത് കേട്ടപ്പോൾ, ആ പ്രധാന ബ്രാഹ്മണനായ സംയമനൻ അത്ഭുതത്തോടെ നിഷ്ഠുരകൻ എന്ന വേട്ടക്കാരനോട് പറഞ്ഞു.

കിമേതദുച്യതേ ഭദ്ര പ്രത്യക്ഷം ഹേതുമദ്വചഃ । തതഃ ശ്രുത്വാ മുനേര്വിപ്രം ലുബ്ധകഃ പ്രാഹ ധര്മവിത് । കുത്വാ ലോഹമയം ജാലം തസ്യാധോ ജ്വലനം ദദൌ ।। ൫.

ഇത് എന്താണ് നിങ്ങൾ പറയുന്നത്, ഭദ്രൻ? നിങ്ങളുടെ വാക്കുകൾ നേരിട്ടും കാരണവുമാണ്. അതു കേട്ട ശേഷം, ധർമ്മം അറിയുന്ന ആ വേട്ടക്കാരൻ മഹർഷിയെ这样 ചോദിച്ചു: "നീ എങ്ങനെ ഇരുമ്പ് വലയും അതിന് കീഴിൽ തീയും വെച്ചു?"

ദത്ത്വാ വഹ്നിം ദ്വിജം പ്രാഹ ജ്വാല്യതാം കാഷ്ഠസചയഃ । തതോ വിപ്രോ മുഖേനാഗ്നിം പ്രജ്വാല്യ വിരരാമ ഹ ।। ൫.

തീ കൊളുത്തിയ ശേഷം, അവൻ ബ്രാഹ്മണനോട് പറഞ്ഞു: "ഇവിടെ കത്തിയിരിക്കുന്ന കട്ടികൂട്ടം മുഴുവൻ തീപിടിപ്പിക്കൂ." അപ്പോൾ ബ്രാഹ്മണൻ വായിലൂടെ തീ കൊളുത്തി, പിന്നെ നിശബ്ദനായി നിന്നു.

ജ്വലിതേ തു പുനര്വഹ്നൌ തം ജാലം ലോഹസംഭവമ് । പൃഥക്പൃഥക് സഹസ്ത്രാണി നിന്യേഽന്തര്ജാലകൈര്ദ്വിജ । ഏകസ്ഥാനഗതസ്യാപി വഹ്നേരായസജാലകൈഃ ।। ൫.

തീ വീണ്ടും കത്തിയപ്പോൾ, ബ്രാഹ്മണൻ ആയിരക്കണക്കിന് ഇരുമ്പ് വലകൾ ഓരോന്നായി വേർതിരിച്ചു. തീ ഒരിടത്താണ് കത്തിയിരുന്നത്, എന്നാൽ ഓരോ വലയും വേറേ വേറെയായിരുന്നു.

തതോ ലുബ്ധോഽബ്രവീദ്വിപ്രമേകാം ജ്വാലാം മഹാമുനേ । ഗൃഹാണ യേന ശേഷാണാം കരിഷ്യാമീഹ നാശനമ് ।। ൫.

അപ്പോൾ വേട്ടക്കാരൻ ബ്രാഹ്മണനോട് പറഞ്ഞു: "മഹാമുനിയേ, ഒരു ജ്വാല എടുത്തു കൊള്ളൂ. അതിനാൽ ഞാൻ ബാക്കി എല്ലാം ഇവിടെ നശിപ്പിക്കും."

ഏവമുക്ത്വാ ഹുതാശേ തു തോയപൂര്ണം ഘടം ദ്രുതമ് । ചിക്ഷേപ സഹസാ വഹ്നിഃ പ്രശശാമാശു പൂര്വവത് ।। ൫.

അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അവൻ വെള്ളം നിറച്ച ഒരു കുപ്പി അതിവേഗം തീയിൽ ഇടുകയായിരുന്നു; ഉടൻ തന്നെ, തീ മുൻപുപോലെ അണഞ്ഞു.

തതോഽബ്രവീല്ലുബ്ധകസ്തു ബ്രാഹ്മണം തം തപോധനമ് । ഭഗവന് യാ ത്വയാ ജ്വാലാ ഗൃഹോതാസീദ്ധുതാശനാത് । പ്രയച്ഛ യേന മാര്ഗാണി മാംസാന്യാനായ്യ ഭക്ഷയേ ।। ൫.

അപ്പോൾ വേട്ടക്കാരൻ ആ തപസ്സുകാരനായ ബ്രാഹ്മണനോട് പറഞ്ഞു: "ഭഗവാനേ, നീ തീയിൽ നിന്ന് എടുത്ത ആ ജ്വാല എനിക്ക് തരൂ. ഞാൻ കൊണ്ടുവന്ന മാംസം പാകം ചെയ്യാൻ അതിനാൽ പോകട്ടെ."

ഏവമുക്തസ്തദാ വിപ്രോ യാവദായസജാലകമ് । പശ്യത്യേവ ന തത്രാഗ്നിര്മൂലനാശേ ഗതഃ ക്ഷയമ് ।। ൫.

അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ബ്രാഹ്മണൻ ഇരുമ്പ് വല നോക്കി. എന്നാൽ അവിടെ തീയൊന്നും കാണാനില്ല; അതിന്റെ മൂലത്തിൽ നിന്നു തീ മുഴുവൻ അണഞ്ഞു പോയിരുന്നു.

തതോ വിലക്ഷഭാവേന ബ്രാഹ്മണഃ ശംസിതവ്രതഃ । തൂഷ്ണീംഭൂതസ്ഥിതസ്താവല്ലുബ്ധകോ വാക്യമബ്രവീത് ।। ൫.

അപ്പോൾ വ്രതത്തിൽ ഉറച്ച ബ്രാഹ്മണൻ ലജ്ജിച്ചു നിശബ്ദനായി നിന്നു. അപ്പോൾ വേട്ടക്കാരൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

ഏതസ്മിഞ്ജ്വലിതോ വഹ്നിര്ബഹുശാഖശ്ച സത്തമ । മൂലനാശേ ഭവേന്നാശസ്തദ്വദേതദപി ദ്വിജ ।। ൫.

ഈ തീയിൽ, മഹാനേ, അനേകം ശാഖകൾ കത്തുന്നു. എന്നാൽ അതിന്റെ മൂലം നശിച്ചാൽ തീയും അണയുന്നു. ബ്രാഹ്മണനേ, ഇത് ശരിയാണോ എന്ന് പറയൂ.

ആത്മാ സ പ്രകൃതിസ്ഥശ്ച ഭൂതാനാം സംശ്രയോ ഭവേത് । ഭൂയ ഏഷാ ജഗത്സൃഷ്ടിസ്തത്രൈവ ജഗതോ ഭവേത് ।। ൫.

ആത്മാവ് സ്വഭാവത്തിൽ നിലകൊള്ളുമ്പോൾ എല്ലാ ജീവികളും അതിൽ ആശ്രയിക്കുന്നു. ഈ ലോകസൃഷ്ടി അതിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്, അതിലാണു ലോകം നിലനിൽക്കുന്നത്.

പിണ്ഡഗ്രഹണധര്മേണ യദസ്യ വിഹിതം വ്രതമ് । തത്തദാത്മനി സംയോജ്യ കുര്വാണോ നാവസീദതി ।। ൫.

ഭിക്ഷയെടുക്കുന്ന നിയമപ്രകാരം, അവനു നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്ന വ്രതം ആത്മാവിൽ ഏകീകരിച്ച് ചെയ്യുമ്പോൾ, ആൾ ഒരിക്കലും തളരുകയില്ല.

ഏവമുക്തേ തു വ്യാധേന ബ്രാഹ്മണേ രാജസത്തമ । പുഷ്പവൃഷ്ടിരഥാകാശാത് തസ്യോപരി പപാത ഹ ।। ൫.

വേട്ടക്കാരൻ ബ്രാഹ്മണനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, രാജാവേ, ആ സമയത്ത് ആകാശത്തിൽ നിന്ന് പൂവിന്റെ മഴ അവന്റെ മേൽ പെയ്തു.

വിമാനാനി ച ദിവ്യാനി കാമഗാനി മഹാന്തി ച । ബഹുരത്നാനി മുഖ്യാനി ദദൃശേ ബ്രാഹ്മണോത്തമഃ ।। ൫.

അവൻ ദിവ്യവും മനോഹരവുമായ, എവിടെയും പോകാൻ കഴിയുന്ന, വലിയതും അനേകം രത്നങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായ വിമാനങ്ങൾ കണ്ടു.

തേഷു നിഷ്ഠുരകം ലുബ്ധം സര്വേഷു സമവസ്ഥിതമ് । ദദൃശേ ബ്രാഹ്മണസ്തത്ര കാമരൂപിണമുത്തമമ് ।। ൫.

അവയിൽ, ബ്രാഹ്മണൻ കഠിനനും ലോഭിയുമായവനെ എല്ലാവരുടെയും ഇടയിൽ നിലകൊണ്ടിരിക്കുന്നതും, അവിടെ മനസ്സിനിഷ്ടമുള്ള രൂപങ്ങൾ ധരിച്ച ഉത്തമനെയും കണ്ടു.

അദ്വൈതവാസനാസിദ്ധം യോഗാദ് ബഹുശരീരകമ് । ദൃഷ്ട്വാ വിപ്രോ മുദാ യുക്തഃ പ്രയയൌ നിജമാശ്രമമ് ।। ൫.

അദ്വൈതഭാവത്തിൽ പൂർണ്ണനായി, യോഗശക്തിയാൽ അനേകം ശരീരങ്ങൾ ഉള്ളവനായി, ബ്രാഹ്മണൻ ആ ദൃശ്യത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെ തന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.

ഏവം ജ്ഞാനവതഃ കര്മ്മ കുര്വതോഽപി സ്വജാതികമ് । ഭവേന്മുക്തിര്ദ്വിജശ്രേഷ്ഠ രൈഭ്യ രാജന് വസോ ധ്രുവമ് ।। ൫.

ഇങ്ങനെ, ജ്ഞാനമുള്ളവൻ തന്റെ സ്വഭാവപ്രകാരം കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്താലും, മോക്ഷം ലഭിക്കും, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനായ റൈഭ്യ, രാജാവേ, ഇതു ഉറപ്പാണ്.

ഏവം തൌ സംശയച്ഛേദം പ്രാപ്തൌ രൈഭ്യവസൂ നൃപ । ബൃഹസ്പതേസ്തതോ ധിഷ്ണ്യാജ്ജഗ്മതുര്നിജമാശ്രമമ് ।। ൫.

ഇങ്ങനെ, രാജാവേ, റൈഭ്യയും വസുവും സംശയം തീർത്തു. പിന്നെ ബൃഹസ്പതിയുടെ ഭവനത്തിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു, അവർ തങ്ങളുടെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി.

തസ്മാത് ത്വമപി രാജേന്ദ്ര ദേവം നാരായണം പ്രഭുമ് । അഭേദേന സ്വദേഹസ്ഥം പശ്യന്നാരാധയ പ്രഭുമ് ।। ൫.

അതിനാൽ, രാജാധിരാജാവേ, നീയും ദേവനായ നാരായണനെ, അവൻ നിന്റെ ശരീരത്തിൽ തന്നെയാണ് എന്ന ഭാവത്തിൽ, ഭേദമില്ലാതെ ആരാധിക്കണം.

കപിലസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ സ രാജാഽശ്വശിരാ വിഭുഃ । ജ്യേഷ്ഠം പുത്രം സമാഹൂയ ധന്യം സ്ഥൂലശിരാഹ്വയമ് । അഭിഷിച്യ നിജേ രാജ്യേ സ രാജാ പ്രയയൌ വനമ് ।। ൫.

കപിലന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടശേഷം, ആ മഹാബലശാലിയായ അശ്വശിരസ് രാജാവ് തന്റെ മൂത്ത മകനായ ധന്യനും സ്തൂലശിരാ എന്ന പേരിലുള്ളവനെയും വിളിച്ചു വരുത്തി, സ്വന്തം രാജസിംഹാസനത്തിൽ അവനെ അഭിഷേകം ചെയ്തു. പിന്നെ രാജാവ് വനത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു.

നൈമിഷാഖ്യം വരാരോഹേ തത്ര യജ്ഞതനും ഗുരുമ് । തപസാരാധയാമാസ യജ്ഞമൂര്തിം സ്തവേന ച ।। ൫.

അവിടെ, നൈമിഷം എന്ന സ്ഥലത്ത്, മഹാരാണിയായേ, ആ രാജാവ് യജ്ഞത്തിന്റെ രൂപമായ ഗുരുവിനെ തപസ്സും സ്തുതികളും കൊണ്ടു ആരാധിച്ചു.

ധരണ്യുവാച । കഥം യജ്ഞതനോഃ സ്തോത്രം രാജ്ഞാ നാരായണസ്യ ഹ । സ്തുതിഃ കൃതാ മഹാഭാഗ പുനരേതച്ച ശംസ മേ ।। ൫.

ഭൂമി ചോദിച്ചു: യജ്ഞത്തിന്റെ ശരീരമായ നാരായണനെ രാജാവ് എങ്ങനെ സ്തുതിച്ചു? മഹാഭാഗവതേ, ആ സ്തുതിയെ വീണ്ടും എനിക്ക് പറയൂ.

ശ്രീവരാഹ ഉവാച । നമാമി യാജ്യം ത്രിദശാധിപസ്യ ഭവസ്യ സൂര്യസ്യ ഹുതാശനസ്യ । സോമസ്യ രാജ്ഞോ മരുതാമനേക- രൂപം ഹരിം യജ്ഞനരം നമസ്യേ ।। ൫.

ശ്രീവരാഹൻ പറഞ്ഞു: യജ്ഞത്തിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നവനെയും, ദേവന്മാരുടെ അധിപനെയും, ഭവനെയും, സൂര്യനെയും, അഗ്നിയെയും, സോമനെയും, രാജാവിനെയും, മരുത്‌ഗണങ്ങളെയും, അനേകം രൂപങ്ങളുള്ള ഹരിയെ, യജ്ഞപുരുഷനെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.