ദേവം സകുമ്ഭം തം ദത്ത്വാ ഹരിം വാരാഹരൂപിണമ് । ബ്രാഹ്മണായ ഭവേദ് യദ്ധി ഫലം തന്മേ നിശാമയ ।। ൪൧.
ഹരിയുടെ വാരാഹരൂപത്തിലുള്ള പ്രതിമയും ജലകുംഭവും ബ്രാഹ്മണന് നൽകുമ്പോൾ ലഭിക്കുന്ന ഫലത്തെ ഞാൻ പറയുന്നുവല്ലോ, അതു ശ്രദ്ധിക്കൂ.
ഇഹ ജന്മനി സൌഭാഗ്യം ശ്രീഃ കാന്തിസ്തുഷ്ടിരേവ ച । ദരിദ്രോ വിത്തവാന് സദ്യഃ അപുത്രോ ലഭതേ സുതമ് । അലക്ഷ്മീര്നശ്യതേ സദ്യോ ലക്ഷ്മീഃ സംവിശതേ ക്ഷണാത് ।। ൪൧.
ഈ ജന്മത്തിൽ തന്നെ സൗഭാഗ്യവും ഐശ്വര്യവും ഭംഗിയും സന്തോഷവും ലഭിക്കും; ദാരിദ്ര്യത്തിൽ കഴിയുന്നവൻ ഉടൻ സമ്പന്നനാകും, മക്കളില്ലാത്തവന് മകൻ ലഭിക്കും, ദുർഭാഗ്യം ഉടൻ ഇല്ലാതാകും, ലക്ഷ്മി അതേ കണത്തിൽ വരും.
ഇഹ ജന്മനി സൌഭാഗ്യം പരലോകേ നിശാമയ । അസ്മിന്നര്ഥേ പുരാവൃത്തമിതിഹാസം പുരാതനമ് ।। ൪൧.
ഈ ജന്മത്തിൽ സൗഭാഗ്യം ഉണ്ടാകുന്നു; ഇനി പരലോകത്തിൽ സംഭവിക്കുന്നതും ഞാൻ പറയാം. ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഒരു പഴയ കഥ ഞാൻ പറയുന്നു.
ഇഹ ലോകേഽഭവദ് രാജാ വീരധന്വേതി വിശ്രുതഃ । സ കദാചിദ് വനം പ്രായാന് മൃഗഹേതോഃ പരംതപഃ ।। ൪൧.
ഈ ലോകത്ത് വീരധൻവൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായ ഒരു രാജാവുണ്ടായിരുന്നു; ഒരിക്കൽ, ശത്രുക്കളെ കീഴടക്കുന്ന ആ രാജാവ് മൃഗങ്ങളെ വേട്ടയാടാൻ കാടിലേക്ക് പോയി.
വ്യാപാദയന് മൃഗഗണാന് തത്രര്ഷിവനമധ്യഗഃ । ജഘാന മൃഗരൂപാന് സോഽജ്ഞാനതോ ബ്രാഹ്മണാന് നൃപഃ ।। ൪൧.
മൃഗങ്ങളെ കൊല്ലുമ്പോൾ, അവൻ ഋഷികളുടെ കാടിന്റെ നടുവിൽ പ്രവേശിച്ചു; അവിടെ, രാജാവ് അറിയാതെ, മൃഗരൂപത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാരെ കൊന്നു.
ഭ്രാതരസ്തത്ര പഞ്ചാശന്മൃഗരൂപേണ സംസ്ഥിതാഃ । സംവര്തസ്യ സുതാ ബ്രഹ്മന് വേദാധ്യയനതത്പരാഃ ।। ൪൧.
അവിടെ, ബ്രാഹ്മണേ, അമ്പത് സഹോദരന്മാർ, സംവർത്തന്റെ പുത്രന്മാർ, വേദപഠനത്തിൽ താത്പര്യമുള്ളവർ, മൃഗരൂപത്തിൽ നിലകൊണ്ടിരുന്നു.
സത്യതപാ ഉവാച । കാരണം കിം സമാശ്രിത്യ തേ ചക്രുര്മൃഗരൂപതാമ് । ഏതന്മേ കൌതുകം ബ്രഹ്മന് പ്രണതസ്യ പ്രസീദ മേ ।। ൪൧.
സത്യതപൻ പറഞ്ഞു: 'അവർ മൃഗരൂപം സ്വീകരിച്ചത് എന്തുകൊണ്ടാണ്? ബ്രാഹ്മണേ, ഞാൻ അതറിയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ദയവായി, ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നവനാണ്, ദയവായി പറയൂ.'
ദുര്വാസാ ഉവാച । തേ കദാചിദ് വനം യാതാ ദൃഷ്ട്വാ ഹരിണപോതകാന് । ജാതമാത്രാന് സ്വമാത്രാ തു വിഹീനാന് ദൃശ്യ സത്തമ । ഏകൈകം ജഗൃഹുസ്തേ ഹി തേ മൃതാഃ സ്കന്ധസംസ്ഥിതാഃ ।। ൪൧.
ദുര്വാസൻ പറഞ്ഞു: 'ഒരു ദിവസം അവർ കാടിലേക്ക് പോയി, അവിടെ അമ്മമാർ ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള പുതുതായി ജനിച്ച മൃഗകുഞ്ഞുങ്ങളെ കണ്ടു; ഓരോരുത്തരും ഒരു കുഞ്ഞിനെ എടുത്തു, തങ്ങളുടെ ഭുജത്തിൽ വച്ചു, അവിടെ മരിച്ചു.'
തതസ്തേ ദുഃഖിതാഃ സര്വേ യയുഃ പിതരമന്തികമ് । ഊചുശ്ച വചനം ചേദം മൃഗഹിംസാമൃതേ മുനേ ।। ൪൧.
അവരൊക്കെ ദുഃഖത്തോടെ അച്ഛന്റെ അടുത്ത് പോയി, മൃഗഹിംസയെക്കുറിച്ച് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ഋഷിപുത്രകാ ഊചുഃ । ജാതമാത്രാ മൃഗാഃ പഞ്ച അസ്മാഭിര്നിഹതാ മുനേ । അകാമതസ്തതോഽസ്മാകം പ്രായശ്ചിത്തം വിധീയതാമ് ।। ൪൧.
ഋഷിപുത്രന്മാർ പറഞ്ഞു: 'മുനിയേ, ഞങ്ങൾ അഞ്ചു പുതുതായി ജനിച്ച മൃഗങ്ങളെ കൊന്നു; അതു അന്യായമായ സംഭവിച്ചതിനാൽ, ഞങ്ങൾക്ക് പ്രായശ്ചിത്തം നിർദ്ദേശിക്കണം.'
സംവര്ത്ത ഉവാച । മത്പിതാ ഹിംസകസ്ത്വാസീദഹം തസ്മാദ് വിശേഷതഃ । ഭവന്തഃ പാപകര്മാണഃ സംജാതാ മമ പുത്രകാഃ ।। ൪൧.
സംവർത്തൻ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ അച്ഛൻ ഹിംസകനായിരുന്നു, അതിനാൽ ഞാൻ പ്രത്യേകിച്ചും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്; നിങ്ങൾ, എന്റെ പുത്രന്മാർ, പാപകരമായ പ്രവൃത്തികളോടെ ജനിച്ചു.'
ഇദാനീം മൃഗചര്മാണി പരിധായ യതവ്രതാഃ । ചരഘ്വം പഞ്ചവര്ഷാണി തതഃ ശുദ്ധാ ഭവിഷ്യഥ ।। ൪൧.
ഇപ്പോൾ, മൃഗചർമ്മം ധരിച്ചു, വ്രതങ്ങൾ പാലിച്ച്, കാടിൽ അഞ്ചു വർഷം താമസിക്കണം; അതിനു ശേഷം നിങ്ങൾ ശുദ്ധരാകും.
ഏവമുക്താസ്തു തേ പുത്രാ മൃഗചര്മോപവീതിനഃ । വനം വിവിശുരവ്യഗ്രാ ജപന്തോ ബ്രഹ്മ ശാശ്വതമ് ।। ൪൧.
അങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, ആ പുത്രന്മാർ മൃഗചർമ്മം മേൽവസ്ത്രമായി ധരിച്ചു, ഭയമില്ലാതെ കാടിൽ പ്രവേശിച്ചു, ശാശ്വത ബ്രഹ്മം ജപിച്ചു.
തഥാ വര്ഷേ വ്യതിക്രാന്തേ വീരധന്വാ മഹീപതിഃ । തത്രാജഗാമ യസ്മിംസ്തേ ചരന്തി മൃഗരൂപിണഃ ।। ൪൧.
അങ്ങനെ ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, വീരധൻവൻ രാജാവ് അവർ മൃഗരൂപത്തിൽ താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്ത് എത്തി.
തേ ചാപ്യേകതരോര്മൂലേ മൃഗചര്മ്മോപവീതിനഃ । ജപന്തഃ സംസ്ഥിതാസ്തേ ഹി രാജ്ഞാ ദൃഷ്ട്വാ മൃഗാ ഇതി । മത്വാ വിദ്ധാസ്തു യുഗപന്മൃതാസ്തേ ബ്രഹ്മവാദിനഃ ।। ൪൧.
അവരും ഒരു വൃക്ഷത്തിന്റെ അടിയിൽ, മൃഗചർമ്മം മേൽവസ്ത്രമായി ധരിച്ചു, ജപം ചെയ്തു നിലകൊണ്ടിരുന്നു; രാജാവ് അവരെ മൃഗങ്ങൾ എന്ന് കരുതി, ഒരുമിച്ച് വെടിവെച്ചു, ബ്രഹ്മം സംസാരിച്ചിരുന്നവരെ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
താന് ദൃഷ്ട്വാ തു മൃതാന് രാജാ ബ്രാഹ്മണാന് സംശിതവ്രതാന് । ഭയേന വേപമാനസ്തു ദേവരാതാശ്രമം യയൌ । തത്രാപൃച്ഛദ് ബ്രഹ്മവധ്യാ മമായാതാ മഹാമുനേ ।। ൪൧.
ബ്രാഹ്മണന്മാരെ, വ്രതത്തിൽ ഉറച്ചവരെ, മരിച്ച നിലയിൽ കണ്ട രാജാവ് ഭയത്തിൽ വിറച്ച്, ദേവരാതന്റെ ആശ്രമത്തിൽ പോയി; അവിടെ, 'മഹാമുനിയേ, ഞാൻ ബ്രാഹ്മണഹത്യയുടെ പാപം വരുത്തിയിരിക്കുന്നു' എന്ന് ചോദിച്ചു.
ആമൂല്യ തദ് വധം വൃത്തം കഥയിത്വാ നരാധിപഃ । ഭൃശം ശോകപരീതാത്മാ രുരോദ ഭൃശദുഃഖിതഃ ।। ൪൧.
ആ കൊലപാതകത്തിന്റെ മുഴുവൻ സംഭവവും പറഞ്ഞ്, രാജാവ് ദു:ഖത്തിൽ ആകുലനായ മനസ്സോടെ, അതീവ ദു:ഖത്തോടെ കരഞ്ഞു.
സ ഋഷിര്ദേവരാതസ്തു രുദന്തം നൃപസത്തമമ് । ഉവാച മാ ഭൈര്നൃപതേ അപനേഷ്യാമി പാതകമ് ।। ൪൧.
അപ്പോൾ ദേവരാതൻ, കരയുന്ന രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'ഭയപ്പെടേണ്ട, രാജാവേ; ഞാൻ നിന്റെ പാപം നീക്കം ചെയ്യും.'
പാതാലേ സുതലാഖ്യേ ച യഥാ ധാത്രീ നിമജ്ജതീ । ഉദ്ധൃതാ ദേവദേവേന വിഷ്ണുനാ ക്രോഡമൂര്ത്തിനാ ।। ൪൧.
പാതാളത്തിലെ സുതല എന്ന പേരിലുള്ള ഭൂമി എങ്ങനെ മുഴുവൻ മുങ്ങിപ്പോയതും, ദേവദേവനായ വിഷ്ണു കുരുമാന്യ രൂപത്തിൽ അതിനെ ഉയർത്തിയതുപോലെ,
തദ്വദ് ഭവന്തം രാജേന്ദ്ര ബ്രഹ്മവധ്യാപരിപ്ലുതമ് । ഉദ്ധരിഷ്യതി ദേവോഽസൌ സ്വയമേവ ജനാര്ദനഃ ।। ൪൧.
അത് പോലെ തന്നെ, രാജാവേ, ബ്രാഹ്മണഹത്യയുടെ പാപത്തിൽ മുഴുകിയിരിക്കുന്ന നിന്നെയും ജനാർദ്ദനൻ എന്ന ദൈവം തന്നെ രക്ഷിക്കും.
ഏവമുക്തസ്തതോ രാജാ ഹര്ഷിതോ വാക്യമബ്രവീത് । കതരേണ പ്രകാരേണ സ മേ ദേവഃ പ്രസീദതി । പ്രസന്നേ ചാശുഭം സര്വം യേന നശ്യതി സത്തമ ।। ൪൧.
ഇങ്ങനെ കേട്ട രാജാവ് സന്തോഷത്തോടെ ചോദിച്ചു: ആ ദൈവം എങ്ങനെ എന്നോട് ദയ കാണിക്കും? അവൻ സന്തുഷ്ടനായാൽ, എങ്ങനെ എല്ലാ ദുർഭാഗ്യങ്ങളും അകറ്റപ്പെടും, മഹാനുഭാവാ?
ദുര്വാസാ ഉവാച । ഏവമുക്തോ മുനിസ്തേന ദേവരാത ഇമം വ്രതമ് । ആചഖ്യൌ സോഽപി തം കൃത്വാ ഭുക്ത്വാ ഭോഗാന്സുപുഷ്കലാന് ।। ൪൧.
ദുര്വാസ പറഞ്ഞു: രാജാവിന്റെ ചോദ്യം കേട്ട ശേഷം ദേവരാതൻ ആ വ്രതം വിശദീകരിച്ചു; അതു ചെയ്തതിനു ശേഷം, അവൻ സമൃദ്ധമായ സുഖങ്ങൾ അനുഭവിച്ചു.
മുത്യുകാലേ മുനിശ്രേഷ്ഠ സൌവര്ണേന വിരാജതാ । വിമാനേനാഗമത് സ്വര്ഗമിന്ദ്രലോകം സ പാര്ഥിവഃ ।। ൪൧.
മരണസമയത്ത്, മഹർഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ആ രാജാവ് പൊന്നുപോലുള്ള തിളക്കമുള്ള വിമാനത്തിൽ കയറി ഇന്ദ്രലോകത്തേക്ക് എത്തി.
തസ്യേന്ദ്രസ്ത്വര്ഘ്യമാദായ പ്രത്യുത്ഥാനേന നിര്യയൌ । ആയാന്തമിന്ദ്രം ദൃഷ്ട്വാ തു തമൂചുര്വിഷ്ണുകിംകരാഃ । ന ദ്രഷ്ടവ്യോ ദേവരാജസ്ത്വദ്ധീനസ്തപസാ ഇതി ।। ൪൧.
അവിടെ ഇന്ദ്രൻ അർഘ്യം എടുത്ത് വരവേൽക്കാൻ പുറത്ത് വന്നു; ഇന്ദ്രനെ വരുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ, വിഷ്ണുവിന്റെ സേവകർ പറഞ്ഞു: 'തപസ്സില്ലാത്തവൻ ദേവരാജാവിനെ കാണാൻ അർഹനല്ല.'
ഏവം സര്വേ ലോകപാലാ നിര്യയുസ്തസ്യ തേജസാ । പ്രത്യാഖ്യാതാശ്ച തൈര്വിഷ്ണുകിംകരൈര്ഹീനകര്മണഃ । ഏവം സ സത്യലോകാന്തം ഗതോ രാജാ മഹാമുനേ ।। ൪൧.
അങ്ങനെ, ലോകപാലന്മാർ എല്ലാവരും രാജാവിന്റെ തേജസ്സിൽ ആകർഷിതരായി പുറത്ത് വന്നു; പക്ഷേ, വിഷ്ണുവിന്റെ സേവകർ പുണ്യക്കുറവുള്ളവരെ നിരസിച്ചു. ഇങ്ങനെ ആ രാജാവ് സത്യലോകത്തിന്റെ അന്ത്യത്തേക്ക് എത്തി, മഹാമുനിയേ.
അപുനര്മാരകേ ലോകേ ദാഹപ്രലയവര്ജ്ജിതേ । അദ്യാപി തിഷ്ഠതേ ദേവൈഃ സ്തൂയമാനോ മഹാനൃപഃ । പ്രസന്നേ യജ്ഞപുരുഷേ കിം ചിത്രം യേന തദ്ഭവേത് ।। ൪൧.
മരണവും ദഹനവും ഇല്ലാത്ത ലോകത്ത്, ഇന്നും ആ മഹാരാജാവ് ദേവന്മാരാൽ സ്തുതിക്കപ്പെടുന്നു. യജ്ഞപുരുഷൻ സന്തുഷ്ടനായാൽ അത്ഭുതം ഒന്നുമില്ലല്ലോ.
ഇഹ ജന്മനി സൌഭാഗ്യമായുരാരോഗ്യസമ്പദഃ । ഏകൈകാ വിധിനോപാസ്താ ദദാത്യമൃതമുത്തമമ് ।। ൪൧.
ഈ ജന്മത്തിൽ സൗഭാഗ്യവും, ദീർഘായുസും, ആരോഗ്യവും, സമ്പത്തും — ഓരോന്നും വിധിപ്രകാരം ആരാധിച്ചാൽ ലഭിക്കും; അതിനൊപ്പം ഉത്തമമായ അമൃതവും ലഭിക്കും.
കിം പുനര്വര്ഷസംപൂര്ണേ സ ദദാതി സ്വകം പദമ് । നാരായണശ്ചതുര്മൂര്ത്തിഃ പരാര്ധ്യം ച ന സംശയഃ ।। ൪൧.
പൂർണ്ണമായ ഒരു വർഷം പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ, ആ നാരായണൻ സ്വയം തന്റെ പരമപദം നൽകുന്നു; ചതുര്മൂർത്തിയായ അവൻ അത്യുന്നതനും അമൂല്യനുമാണ് — ഇതിൽ സംശയമില്ല.
യഥൈവോദ്ധൃതവാന് വേദാന് മത്സ്യരൂപേണ കേശവഃ । ക്ഷീരാമ്ബുധൌ മഥ്യമാനേ മന്ദരം ധൃതവാന് പ്രഭുഃ । തദ്വച്ച കൂര്മരൂപാഖ്യാ ദ്വിതീയാ പശ്യ വൈഷ്ണവീ ।। ൪൧.
കേശവൻ മീനരൂപത്തിൽ വേദങ്ങളെ രക്ഷിച്ചതുപോലെ, ക്ഷീരസമുദ്രം മഥിക്കുമ്പോൾ മന്ദരപർവതം താങ്ങിയതുപോലും, അതുപോലെ തന്നെ കൂർമരൂപം എന്ന രണ്ടാം വൈഷ്ണവസ്വരൂപം കാണുക.
യഥാ രസാതലാത് ക്ഷ്മാം ച ധൃതവാന് പുരുഷോത്തമഃ । വരാഹരൂപീ തദ്വച്ച തൃതീയാ പശ്യ വൈഷ്ണവീ ।। ൪൧.
പുരുഷോത്തമൻ വരാഹരൂപത്തിൽ പാതാളത്തിൽ നിന്ന് ഭൂമിയെ ഉയർത്തിയതുപോലെ, അതുപോലെ തന്നെ മൂന്നാമത്തെ വൈഷ്ണവസ്വരൂപവും കാണുക.