വരാഹപുരാണമ്

തത്ര ഗത്വാ മയാ വിഷ്ണുഃ പുരാണഃ പുരുഷഃ ശിവഃ । ആരാധിതോ മയാ ഭക്ത്യാ ജപം നാരായണാത്മകമ് ।। ൩.

അവിടെ ചെന്നു, ഞാൻ പുരാതനനും ആദിപുരുഷനും ശിവനും ആയ വിഷ്ണുവിനെ ഭക്തിയോടെ നാരായണമന്ത്രം ജപിച്ച് ആരാധിച്ചു.

ബ്രഹ്മപാരമയം രാജന് ജപതാ പരമം സ്തവമ് । തതോ മേ ഭഗവാംസ്തുഷ്ടഃ പ്രത്യക്ഷത്വം ജഗാമ ഹ ।। ൩.

രാജാവേ, പരമമായ ബ്രഹ്മപാരമായ സ്തോത്രം ജപിച്ചപ്പോൾ, ഭഗവാൻ എനിക്ക് പ്രസന്നനായി നേരിട്ട് ദർശനം നൽകി.

പ്രിയവ്രത ഉവാച । കീദൃശം ബ്രഹ്മപാരം തു ശ്രോതുമിച്ഛാമി സത്തമ । കഥയസ്വ പ്രസാദേന ദേവര്ഷേ സുപ്രസന്നധീഃ ।। ൩.

പ്രിയവ്രതൻ പറഞ്ഞു: 'ആ ബ്രഹ്മപാരമായ സ്തോത്രം എന്താണ്? അതു ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു, മഹാനേ. ദയവായി, ദേവർഷേ, നിങ്ങളുടെ മനസ്സിന്റെ ശാന്തിയോടെ അത് പറഞ്ഞുതരൂ.'

നാരദ ഉവാച । പരം പരാണാമമൃതം പുരാണം പാരം പരം വിഷ്ണുമനന്തവീര്യമ് । നമാമി നിത്യം പുരുഷം പുരാണം പരായണം പാരഗതം പരാണാമ് ।। ൩.

നാരദൻ പറഞ്ഞു: 'പരമമായവരുടെ പരമൻ, അമൃതം, പുരാതനൻ, അതിരില്ലാത്ത ശക്തിയുള്ള വിഷ്ണു, ഞാൻ എപ്പോഴും നമസ്കരിക്കുന്നു; ശാശ്വതനും പുരാതനനും പരമാശ്രയവുമാണ് അദ്ദേഹം.'

പുരാതനം ത്വപ്രതിമം പുരാണം പരാപരം പാരഗമുഗ്രതേജസമ് । ഗമ്ഭീരഗമ്ഭീരധിയാം പ്രധാനം നതോഽസ്മി ദേവം ഹരിമീശിതാരമ് ।। ൩.

പുരാതനനും ഉപമയില്ലാത്തവനും ആദിപുരുഷനും, അതീതനും അതിലുമുള്ളവനും, അതിരില്ലാത്ത ശക്തിയുള്ളവനും, ആഴമുള്ള ചിന്തയുള്ളവരിൽ പ്രധാനനും, ദേവനായ ഹരിയെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

പരാത്പരം ചാപരമം പ്രധാനം പരാസ്പദം ശുദ്ധപദം വിശാലമ് । പരാത്പരേശം പുരുഷം പുരാണം നാരായണം സ്തൌമി വിശുദ്ധഭാവഃ ।। ൩.

പരമന്മാരിൽ പരമൻ, ഏറ്റവും ഉന്നതൻ, പ്രധാനൻ, ശുദ്ധമായ സ്ഥാനം, വിശാലൻ, പരമന്മാരിൽ ഇശ്വരൻ, പുരാതനപുരുഷൻ, ശുദ്ധഹൃദയത്തോടെ ഞാൻ നാരായണനെ സ്തുതിക്കുന്നു.

പുരാ പുരം ശൂന്യമിദം സസര്ജ്ജ തദാ സ്ഥിതത്വാത് പുരുഷഃ പ്രധാനഃ । ജനേ പ്രസിദ്ധഃ ശരണം മമാസ്തു നാരായണോ വീതമലഃ പുരാണഃ ।। ൩.

പണ്ടുകാലത്ത് ഈ ലോകം ശൂന്യമായിരുന്നപ്പോൾ, ആ പുരുഷൻ അതിനെ സൃഷ്ടിച്ചു; പിന്നെ പ്രധാനപുരുഷനായി നിലകൊണ്ടു. ജനങ്ങളിൽ പ്രശസ്തനായ, മലമില്ലാത്ത പുരാതനനായ നാരായണൻ എനിക്ക് ശരണം ആയിരിക്കട്ടെ.

പാരം പരം വിഷ്ണുമപാരരൂപം പുരാതനം നീതിമതാം പ്രധാനമ് । ധൃതക്ഷമം ശാന്തിധരം ക്ഷിതീശം ശുഭം സദാ സ്തൌമി മഹാനുഭാവമ് ।। ൩.

പരമമായ, അതിരില്ലാത്ത രൂപമുള്ള, പുരാതനനായ, ജ്ഞാനികളിൽ പ്രധാനനായ, ക്ഷമയോടെ നിലകൊള്ളുന്ന, സമാധാനം പുലർത്തുന്ന, ഭൂമിയുടെ അധിപൻ, എല്ലായ്പ്പോഴും ശുഭമായ, മഹത്വമുള്ള വിഷ്ണുവിനെ ഞാൻ സ്തുതിക്കുന്നു.

സഹസ്ത്രമൂര്ധാനമനന്തപാദ- മനേകബാഹും ശശിസൂര്യനേത്രമ് । ക്ഷരാക്ഷരം ക്ഷീരസമുദ്രനിദ്രം നാരായണം സ്തൌമ്യമൃതം പരേശമ് ।। ൩.

ആയിരം തലയും അനന്തമായ കാലുകളും അനേകം കൈകളും ചന്ദ്രനും സൂര്യനും കണ്ണുകളായവനും, ക്ഷരവും അക്ഷരവുമായവനും, പാൽക്കടലിൽ വിശ്രമിക്കുന്നവനും, അമൃതമായ പരമേശ്വരനായ നാരായണനെയും ഞാൻ സ്തുതിക്കുന്നു.

ത്രിവേദഗമ്യം ത്രിനവൈകമൂര്തിം ത്രിശുക്ലസംസ്ഥം ത്രിഹുതാശഭേദമ് । ത്രിതത്ത്വലക്ഷ്യം ത്രിയുഗം ത്രിനേത്രം നമാമി നാരായണമപ്രമേയമ് ।। ൩.

മൂന്നു വേദങ്ങളാൽ അറിയപ്പെടുന്നവൻ, മൂന്നും ഒൻപതും ഏകരൂപങ്ങളുള്ളവൻ, മൂന്നു ശുദ്ധികളിൽ നിലകൊള്ളുന്നവൻ, മൂന്നു രൂപത്തിലുള്ള അഗ്നിയായവൻ, മൂന്നു തത്ത്വങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യമായവൻ, മൂന്നു യുഗങ്ങളിലെ അധിപൻ, മൂന്നുകണ്ണുള്ളവൻ, അളവുകിട്ടാത്തവൻ — അത്തരം നാരായണനെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

കൃതേ സിതം രക്തതനും തഥാ ച ത്രേതായുഗേ പൂതതനും പുരാണമ് । തഥാ ഹരിം ദ്വാപരതഃ കലൌ ച കൃഷ്ണീകൃതാത്മാനമഥോ നമാമി ।। ൩.

കൃതയുഗത്തിൽ വെള്ളയണിയുള്ളവൻ, ത്രേതായുഗത്തിൽ ചുവപ്പുനിറമുള്ളവൻ, ദ്വാപരയുഗത്തിൽ ശുദ്ധനും പുരാതനനും, കലിയുഗത്തിൽ കറുത്തവനായി മാറുന്ന ഹരിയെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

സസര്ജ യോ വക്ത്രത ഏവ വിപ്രാന് ഭുജാന്തരേ ക്ഷത്രമഥോരുയുഗ്മേ । വിശഃ പദാഗ്രേഷു തഥൈവ ശൂദ്രാന് നമാമി തം വിശ്വതനും പുരാണമ് ।। ൩.

സ്വമുഖത്തിൽ നിന്നു ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും, ഭുജങ്ങളിൽ നിന്ന് ക്ഷത്രിയരെയും, ഉരുക്കളിൽ നിന്ന് വൈശ്യരെയും, പാദങ്ങളിൽ നിന്ന് ശൂദ്രരെയും സൃഷ്ടിച്ച, ഈ സർവ്വരൂപിയായ പുരാതനനെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

പരാത്പരം പാരഗതം പ്രമേയം യുധാംപതിം കാര്യത ഏവ കൃഷ്ണമ്। ഗദാസിചര്മണ്യഭൃതോത്ഥപാണിം നമാമി നാരായണമപ്രമേയമ് ।। ൩.

പരമന്മാരിൽ പരമൻ, അതിരു കടന്നവൻ, അറിവിന് അർഹൻ, യുദ്ധത്തിലെ അധിപൻ, കര്‍മ്മത്തിനായി കൃഷ്ണനായി അവതരിച്ച, ഗദയും കവചവും ഉയർത്തിയ കൈയുള്ള, അളവുകിട്ടാത്ത നാരായണനെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

ഇതി സ്തുതോ ദേവവരഃ പ്രസന്നോ ജഗാദ മാം നീരദതുല്യഘോഷഃ । വരം വൃണീഷ്വേത്യസകൃത് തതോഽഹം തസ്യൈവ ദേഹേ ലയമിഷ്ടവാംശ്ച ।। ൩.

ഇങ്ങനെ സ്തുതിക്കപ്പെട്ട ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, സന്തോഷത്തോടെ, മേഘഗോപുരംപോലെയുള്ള ശബ്ദത്തിൽ എന്നോട് പറഞ്ഞു: 'ഒരു വരം തിരഞ്ഞെടുക്കുക.' അപ്പോൾ ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും അവന്റെ തന്നെ ശരീരത്തിൽ ലയിക്കണമെന്നു മോഹിച്ചു.

ഇതി ശ്രുത്വാ വചോ മഹ്യം ദേവദേവഃ സനാതനഃ । ഉവാച പ്രകൃതിം വിപ്ര സംസരസ്വാക്ഷയാമിമാമ് ।। ൩.

എന്നോട് പറഞ്ഞ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ടശേഷം, ദേവന്മാരുടെ ശാശ്വതനായ അധിപൻ പറഞ്ഞു: 'ബ്രാഹ്മണനേ, ഈ ക്ഷയമില്ലാത്ത പ്രകൃതിയിൽ പ്രവേശിക്കൂ.'

ബ്രഹ്മണോ യുഗസാഹസ്ത്രം തത്തേ തസ്മാത് സമുദ്ഭവഃ । ഭവിതാ തേ തഥാ നാമ ദാസ്യതേ സംപ്രയോജനമ് ।। ൩.

ബ്രഹ്മാവിന്റെ ആയിരം യുഗങ്ങൾ കഴിഞ്ഞ് നീ അവിടെ നിന്ന് ഉദിക്കും; അതിനനുസരിച്ച് നിന്റെ പേര്യും ലക്ഷ്യവും നല്കപ്പെടും.

നാരം പാനീയമിത്യുക്തം തം പിതൄണാം സദാ ഭവാന് । ദദാതി തേന തേ നാമ നാരദേതി ഭവിഷ്യതി ।। ൩.

പിതൃകൾക്ക് നീ എപ്പോഴും 'നാരം' എന്ന പേരിലുള്ള വെള്ളം അർപ്പിക്കുന്നതിനാൽ, നിനക്ക് 'നാരദൻ' എന്ന പേരായിരിക്കും.

ഏവമുക്ത്വാ ഗതോ ദേവഃ സദ്യോഽദര്ശനമുച്ചകൈഃ । അഹം കലേവരം ത്യക്ത്വാ കാലേന തപസാ തദാ ।। ൩.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ദേവൻ ഉടൻ അദൃശ്യനായി; അതിനുശേഷം ഞാൻ തപസ്സിലൂടെ ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ചു.

ബ്രഹ്മണോഽങ്ഗേ ലയം പ്രാപ്തസ്തദോത്പത്തിം ച പാര്ഥിവ । ദിവസേ തു പുനഃ സൃഷ്ടോ ദശഭിസ്തനയൈഃ സഹ ।। ൩.

രാജാവേ, ഞാൻ ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശരീരത്തിൽ ലയിച്ചു; പിന്നീട്, പത്ത് പുത്രന്മാരോടൊപ്പം വീണ്ടും ജനനം ലഭിച്ചു.

ദിനാദിര്യോ ഹി ദേവസ്യ ബ്രഹ്മണോഽവ്യക്തജന്മനഃ । സ സൃഷ്ട്യാദിഃ സമസ്താനാം ദേവാദീനാം ന സംശയഃ ।। ൩.

അവ്യക്തത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ച ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഒരു ദിവസം തന്നെ സകല ദേവന്മാരുടെയും മറ്റുള്ളവരുടെയും സൃഷ്ടിയും ലയവും ആകുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല.

സര്വസ്യ ജഗതഃ സൃഷ്ടിരേഷൈവ പ്രഭുധര്മതഃ । ഏതന്മേ പ്രാകൃതം ജന്മ യന്മാം പൃച്ഛസി പാര്ഥിവ ।। ൩.

ദൈവികനിയമപ്രകാരം ഈ ലോകത്തിന്റെ സൃഷ്ടി ഇതാണ്; രാജാവേ, നീ ചോദിച്ച എന്റെ സ്വാഭാവിക ജനനം ഇതു തന്നെയാണ്.

തസ്മാന്നാരായണം ധ്യാത്വാ പ്രാപ്തോഽസ്മി പരതോ നൃപ । തസ്മാത് ത്വമപി രാജേന്ദ്ര ഭവ വിഷ്ണുപരായണഃ ।। ൩.

അതിനാൽ ഞാൻ നാരായണനെ ധ്യാനിച്ച് പരമാവസ്ഥയിൽ എത്തി; അതുകൊണ്ട് നീയും, രാജാധിരാജാ, വിഷ്ണുവിൽ ഭക്തിയോടെ നില്ക്കണം.

ധരണ്യുവാച । യോഽസൌ നാരായണോ ദേവഃ പരമാത്മാ സനാതനഃ । ഭഗവന് സര്വഭാവേന ഉതാഹോ നേതി ശംസ മേ ।। ൪.

ഭൂമി ചോദിച്ചു: ആ നാരായണൻ, പരമാത്മാവും ശാശ്വതനും ആയിരിക്കുന്ന ദൈവത്തെ, ഭഗവാനേ, മുഴുവൻ മനസ്സോടെ ആരാധിക്കണോ, അല്ലയോ എന്ന് ദയവായി പറയൂ.

ശ്രീവരാഹ ഉവാച । മത്സ്യഃ കൂര്മോ വരാഹശ്ച നരസിംഹോഽഥ വാമനഃ । രാമോ രാമശ്ച കൃഷ്ണശ്ച ബുദ്ധഃ കല്കീ ച തേ ദശ ।। ൪.

ശ്രീവരാഹൻ പറഞ്ഞു: മത്സ്യൻ, കൂർമൻ, വരാഹൻ, നരസിംഹൻ, വാമനൻ, രാമൻ, ബാലരാമൻ, കൃഷ്ണൻ, ബുദ്ധൻ, കല്കി—ഇവയാണ് അവന്റെ പത്ത് രൂപങ്ങൾ.

ഇത്യേതാഃ കഥിതാസ്തസ്യ മൂര്ത്തയോ ഭൂതധാരിണി । ദര്ശനം പ്രാപ്തുമിച്ഛൂനാം സോപാനാനീവ ശോഭതേ ।। ൪.

ഭൂഭാരിണി, അവന്റെ ഈ രൂപങ്ങൾ അവനെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് പടികൾപോലെ തിളങ്ങി നില്ക്കുന്നു.

യത് തസ്യ പരമം രൂപം തന്ന പശ്യന്തി ദേവതാഃ । അസ്മദാദിസ്വരൂപേണ പൂരയന്തി തതോ ധൃതിമ് ।। ൪.

അവന്റെ പരമരൂപം ദേവന്മാർക്ക് കാണാൻ കഴിയില്ല; ഞങ്ങളോടു പോലെയുള്ള രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിച്ച് അവർ ധൈര്യം നേടുന്നു.

ബ്രഹ്മാ ഭഗവതോ മൂര്ത്യാ രജസസ്തമസസ്തഥാ । യാഭിഃ സംസ്ഥാപ്യതേ വിശ്വം സ്ഥിതൌ സംചാല്യതേ ച ഹ ।। ൪.

ബ്രഹ്മാവ് ഭഗവാന്റെ രൂപത്തിലൂടെയും, രാജസ്സും തമസ്സും കൊണ്ടും, ഈ ലോകത്തെ സൃഷ്ടിക്കുകയും നിലനിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.

ത്വമേകാ തസ്യ ദേവസ്യ മൂര്തിരാദ്യാ ധരാധരേ । ദ്വിതീയാ സലിലം മൂര്തിസ്തൃതീയാ തൈജസീ സ്മൃതാ ।। ൪.

പർവ്വതധാരിണി, നീ തന്നെയാണ് ദൈവത്തിന്റെ ആദ്യരൂപം; രണ്ടാമത്തേത് വെള്ളവും മൂന്നാമത്തേത് അഗ്നിയും ആണെന്ന് പറയുന്നു.

ചതുര്ഥീ വായുമൂര്തിഃ സ്യാദാകാശാഖ്യാ തു പഞ്ചമീ । ഏതാസ്തു മൂരത്യസ്തസ്യ ക്ഷേത്രജ്ഞത്വം ഹി മദ്ധിയാമ് । മൂര്ത്തിത്രയം തഥാ തസ്യ ഇത്യേതാശ്ചാഷ്ടമൂര്തയഃ ।। ൪.

നാലാമത്തേത് വായുവിന്റെ രൂപവും, അഞ്ചാമത്തേത് ആകാശം എന്നറിയപ്പെടുന്നു; ഇവയാണ് അവന്റെ രൂപങ്ങൾ. ക്ഷേത്രജ്ഞൻ എന്നത് എന്റെ മനസ്സിലാണ്. അങ്ങനെ മൂന്ന് രൂപങ്ങളും ഈ എട്ട് രൂപങ്ങളും അവന്റേതാണ്.