വരാഹപുരാണമ്

പ്രമ്ലോചാ എന്ന അപ്സരയെ ദേവദത്തൻ ചോദിച്ചു: “നീങ്ങേന്തിനാണ് എന്നെ പോലെയുള്ള ജീവികളെ അന്വേഷിക്കുന്നത്? നീ കയ്യിലെ കയറ്റുപാശം കൊണ്ട് മാൻകളെ വേട്ടയാടുന്നവളോ?” അതിനുത്തരമായി അവൾ വിനയപൂർവ്വം പറഞ്ഞു: “എല്ലാകാര്യത്തിലും ഞങ്ങൾ നിന്റെ അധീനതയിലാണ്; നീ ആഗ്രഹിക്കുന്നതെന്തുമാകട്ടെ സംഭവിക്കട്ടെ.” അതിനുശേഷം ദേവദത്തൻ അവളെ വലതുകൈയിൽ പിടിച്ച് ചിരിച്ചുകൊണ്ട് കൂട്ടിയെടുത്തു. ഇരുവരും ഒരുമിച്ച് മനോഹരമായ ആനന്ദങ്ങളിൽ ലീനരായി ദീർഘദിനങ്ങൾ ചിലവിട്ടു. ഇങ്ങനെ ഒരുപാട് ദിവസങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ദേവദത്തൻ അൽപം ക്ഷീണിച്ചു, വലിയ ദു:ഖത്തിൽ ആകി പറഞ്ഞു: “എന്തിനാണിതെല്ലാം? ഞാൻ ഇതൊക്കെയും അറിയാമായിരുന്നിട്ടും, വിധിയുടെ ബലത്തിൽ എന്റെ തപസ്സ് നഷ്ടമായി.” അവൻ മനസ്സിൽ ആലോചിച്ചു: “മണ്ടന്മാരുടെ വാക്കുകൾ ഇങ്ങനെയാണ്; ആലോചിച്ച് നോക്കുമ്പോൾ വലിയ വ്യത്യാസം കാണാം. ഒരു പുരുഷൻ സ്ത്രീയെ കണ്ടുമാത്രം തന്നെ ഉന്മാദത്തിൽ അകന്നുപോകുന്നു.” ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു, മനസ്സു പിൻവലിച്ച്, ദേവദത്തൻ ആ ദിവ്യവനിതയെ വിട്ടയച്ചു. അവിടെ വലിയൊരു തടസ്സം ഉദിച്ചു, ദേവദത്തന്റെ തപസ്സിന്റെ നഷ്ടത്തിന് കാരണമായി. ദേവദത്തൻ ഉറച്ച മനസ്സോടെ തീരുമാനിച്ചു: “ഇനി ഞാൻ കഠിനമായ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെടും; ഈ ശരീരം ഉണങ്ങുമാറാക്കും.” പിന്നെ ഗണ്ഡകി നദിയ്ക്ക് സംഗമത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്തു, പിതൃങ്ങൾക്കും ദേവന്മാർക്കും തൃപ്തി നൽകി, ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ നിന്ന് വടക്കോട്ടു നടന്നു. വഴിയിൽ ഭൃഗുമുനിയുടെ മനോഹരമായ ആശ്രമം കണ്ടു, അതിന്റെ തീരത്ത് വിശ്രമിച്ചു, തപസ്സിനുള്ള സ്ഥലത്തെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചു. അവൻ കഠിനമായ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടു, ശിവന്റെ ദർശനത്തിനായി ആഗ്രഹിച്ചു. അപ്പോൾ ശിവൻ ലിംഗരൂപത്തിൽ അവിടെ പ്രത്യക്ഷനായി—മുകളിൽയും താഴെയും. ദയാപൂർവം ശിവൻ പറഞ്ഞു: “മുനിവരാ, എന്നെ നോക്കു—ഞാനാണ് ശിവൻ. മുമ്പ് നീ സൂക്ഷ്മരൂപത്തിൽ എന്നെ കണ്ടതുണ്ടല്ലോ; ഇപ്പോൾ എന്നെ ഏകരൂപത്തിൽ കണ്ട്, നീ സിദ്ധിയിലേക്കെത്തും. ഈ സ്ഥലം സമംഗമം എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തമാകും. ഇവിടെ ചെയ്യുന്ന യോഗഫലം പൂര്‍ണമായിരിക്കും, അതിൽ സംശയമില്ല.” അങ്ങനെ ദേവദത്തമുനിയും പരമജ്ഞാനം നേടി. പ്രമ്ലോചാ, ദേവദത്തന്റെ ഗർഭം ചുമന്ന്, ആശ്രമത്തിന്റെ പരിസരത്തുനിന്ന് പുറത്ത് പോയി. ശുചിസ്മിതാ എന്ന ദിവ്യയുവതി, പുതുതായി ജനിച്ചവളെന്നപോലെ, നിർമലമായ ചിരിയോടെ തിളങ്ങി. അവൾ ഉറച്ച മനസ്സോടെ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടു. ആദ്യമാസം അവൾ പഴങ്ങൾ മാത്രം കഴിച്ചു. മൂന്നാം മാസത്തിന്റെ അഞ്ചാം ദിവസവും നാലാം മാസത്തിലെ ഏഴാം ദിവസത്തിനിടയിലും, ഏഴാം, എട്ടാം മാസങ്ങളിലും വീണ ഇലകൾ മാത്രം ഭക്ഷിച്ചു. ഇങ്ങനെ നൂറുവർഷം ഹരനിൽ മാത്രം മനസ്സു ആകേന്ദ്രിപ്പിച്ചവളായി അവൾ തപസ്സിൽ തുടരുകയുണ്ടായി. അവൾക്ക് സുഖദു:ഖാദികൾ ഒന്നും അനുഭവപ്പെട്ടില്ല; തനിക്കു പുറമെ മറ്റൊരാളെയും അവൾ കണ്ടില്ല. അപ്പോൾ ഭൂമി മുഴുവൻ പ്രകാശം മൂടുന്നതു കണ്ടു, അവളുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിതമായതിനാൽ പുറത്തുള്ള ഒന്നും അവൾ കാണുന്നില്ലായിരുന്നു. “ഭൂമി, ഭഗവതി, ഞാൻ അവളുടെ മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷനായിരുന്നുവെന്ന്” ശ്രീഹരൻ പറയുന്നു. അവിടെ ഞാൻ ഹൃഷീകേശൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടാൻ തുടങ്ങി. അവൾ പുറത്തു നിന്നു എന്നെ കണ്ടപ്പോൾ, കൈകഴിച്ച് വന്ദിച്ചു. അവളുടെ ശരീരം കടമ്പക്കുരിഞ്ഞിപൂക്കളുടെ മുളകളെപ്പോലെ രോമാഞ്ചത്തോടെ നിറഞ്ഞു. “പ്രിയയുവതിയേ, നീ നടത്തിയ തപസ്സിൽ ഞാൻ അതീവ സന്തുഷ്ടനാണ്. മറ്റാർക്കും ലഭിക്കാത്തതും നൽകാൻ പാടില്ലാത്തതുമായ വരവും ഞാൻ നിനക്കു നൽകുന്നു,” എന്ന് ഞാൻ പറഞ്ഞു. അവൾ കർത്താവായ ദേവനോട് കൈകഴിച്ച് ഭക്തിപൂർവം സ്തുതിച്ചു.