കോകാമുഖത്തിന്റെ മഹത്വത്തെ വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ദിവ്യകഥയാണ് ഈ ശ്ലോകങ്ങളിൽ നിന്ന് പുറത്തുവരുന്നത്. കോകാമുഖത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നതിന് അതീവ ശക്തിയുണ്ട്; അവിടെ സ്നാനം ചെയ്താൽ, സംശയമില്ലാതെ, ഒരാൾ പുതിയ ജീവിതം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രന്റെ ലോകത്തെ അതിക്രമിച്ച്, ആൾ എന്റെ ലോകം പ്രാപിക്കുന്നു. കോകാശിലയുടെ ശിലാപ്രസ്ഥത്തിൽ ശക്ര-രുദ്ര എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു വിശിഷ്ട സ്ഥലം ഉണ്ട്. ആ പ്രദേശത്ത് മറ്റൊരു മഹത്തായ, രഹസ്യമായ സ്ഥലം കൂടി ഉണ്ട്, ദംഷ്ട്രാങ്കുര എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു, അവിടെ കോകാ നദി ഉദ്ഭവിക്കുന്നു. അവിടെ, ഒരാൾ ജലം അർപ്പിച്ച് ഒരു ദിവസം ഒരു രാത്രിയും താമസിച്ചാൽ, എന്റെ കർമ്മങ്ങളിൽ സ്ഥിരതയോടെ ജീവൻ വിടുമ്പോൾ, ആ മഹാ രഹസ്യഭൂമിയിൽ പരമഫലം ലഭിക്കുന്നു. കുന്നിന്റെ നടുവിൽ നിന്ന് ജലധാര കോകാ നദിയിൽ പതിക്കുന്നു. ഭൂമിയിൽ ജലം അർപ്പിച്ചാൽ, ലോകബന്ധങ്ങൾ അകറ്റപ്പെടുന്നു. അവിടെ, എന്റെ കർമ്മങ്ങളിൽ സ്ഥിരതയോടെ ജീവൻ വിട്ടാൽ, കൌശികി-കോകാ നദികളുടെ സംഗമം എന്ന ഒരു പുണ്യസ്ഥലം ഉണ്ട്. അവിടെ, ഒരു ദിവസം ഒരു രാത്രി സ്നാനം ചെയ്ത് താമസിക്കുന്നവർക്കു, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ആയാലും ഭൂമിയിൽ ആയാലും, മനസ്സിൽ ആഗ്രഹിക്കുന്നതെല്ലാം ലഭിക്കുന്നു. അവിടെ, എന്റെ കർമ്മത്തിൽ ലയിച്ച് ജീവൻ വിടുമ്പോൾ, മൂന്നു ജലധാരകൾ കൌശികി നദിയിൽ ചേർന്ന് ഒഴുന്നു. സ്നാനം ചെയ്യുമ്പോൾ, ഒരാൾ ഒരു മീനിനെ കാണുകയാണെങ്കിൽ, അതു വീണ്ടും കാണുമ്പോൾ, ആ രഹസ്യസ്ഥലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നവൻ, ദേവി, എന്റെ പരമ രഹസ്യമായ മീനിനെ പ്രാപിച്ച് മോചനം നേടുന്നു. എന്റെ കോകാമുഖം എന്ന സ്ഥലം അഞ്ച് യോജനങ്ങൾ വീതിയുള്ളതാണ്. ഭൂമി ദേവി, ഞാൻ മറ്റൊരു രഹസ്യവും പറയുന്നു; കോകാമുഖം പാറയും ചന്ദനവും പോലെ ദീപ്തിയുള്ളതാണ്, ദേവന്മാർക്കും അതിൽ എത്താൻ പ്രയാസമാണ്. മുഖത്തിന്റെ ഇടത് ഭാഗം ഉയർന്നതും ഇടത് ദന്തം ഉയർന്നതുമായ ആകൃതിയിൽ, എന്നെ സ്മരിക്കുന്നവൻ പാപത്തിൽ നിന്ന് മോചനം നേടുന്നു. ജീവിതത്തിൽ ഏതെങ്കിലും സമയത്ത് കോകാമുഖത്തിൽ എത്തുന്നവൻ, ഈ സ്ഥലം രഹസ്യങ്ങളിൽ പരമ രഹസ്യവും, ഏറ്റവും ഉന്നതവും ആണ്. സംഖ്യയോ യോഗയോ വഴി പരമസിദ്ധി പ്രാപിക്കാനാവില്ല; ദൈവീകമായ ഈ കോകാമുഖത്തിന്റെ മഹത്വം ഞാൻ പറഞ്ഞുതന്നിരിക്കുന്നു. ഭൂമി ദേവി, ഈ കോകാമുഖത്തിന്റെ മഹത്വം ആരെങ്കിലും പറയുകയോ, അവിടെ മരിക്കുകയോ ജനിക്കുകയോ ചെയ്താൽ, ശുദ്ധവും ഭക്തിയുള്ള കുടുംബത്തിൽ ജനിക്കുന്നു. ആരെങ്കിലും ഈ കഥയെ പ്രതിദിനം പ്രഭാതത്തിൽ കേട്ടാൽ, അല്ലെങ്കിൽ കോകാ മഹത്വം പ്രതിദിനം ഉഷസിനോട് പാരായണമാക്കിയാൽ, അതിന്റെ ഫലം അദ്വിതീയമാണ്. ശ്രീ വരാഹപുരാണത്തിൽ, ദിവ്യശാസ്ത്രത്തിൽ, കോകാമുഖ മഹത്വം വിശദീകരിക്കുന്ന നൂറ്റിരണ്ടാം അധ്യായം ഇതാണ്. ഇപ്പോൾ, ഹിമാലയത്തിന്റെ മലനിരകളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ബദരികാശ്രമത്തിന്റെ മഹത്വം പറയപ്പെടുന്നു. ഏറ്റവും ദുഷ്കരമായ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്താലും, ആ സ്ഥലം ഒരാൾക്ക് പ്രാപിക്കാനാവില്ല. എന്റെ ആ സ്ഥലമെൻ, ഹിമാനിയിൽ പാറയുടെ മുകളിലുള്ള അതിമഹത്തായ ഭൂമി, ദേവന്മാർക്കു പോലും അപൂർവമാണ്. പാറയുടെ ഉയരത്തിൽ പ്രശസ്തമായ ബ്രഹ്മകുണ്ടം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. അവിടെ, മൂന്നു രാത്രികൾ ഉപവാസം ചെയ്ത ശേഷം സ്നാനം ചെയ്താൽ, അല്ലെങ്കിൽ വ്രതത്തിൽ സ്ഥിരതയോടെ, സ്വയം നിയന്ത്രിച്ച് ജീവൻ വിട്ടാൽ, അതിന്റെ ഫലവും പൊരുത്തവും അതീവ ഉന്നതമാണ്. ഈ ശ്ലോകങ്ങൾ ഒരു ദിവ്യസ്ഥലങ്ങളുടെ മഹത്വം, അവിടെ സ്നാനം, ജലാർപ്പണം, വ്രതം, സ്മരണം എന്നിവയിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന ഉന്നത ഫലങ്ങൾ, പാപമോചനം, രഹസ്യങ്ങൾ, ദൈവിക അനുഗ്രഹങ്ങൾ എന്നിവയെ വിശദമായി വിവരിക്കുന്നു.