വരാഹപുരാണമ്

വസുന്ധരാ ദേവിയെ അഭിസംബോധന ചെയ്ത്, ദേവൻ അവളോട് പറഞ്ഞു: “നീ എപ്പോഴും ഇതിനെ എന്റെ മായയാണെന്ന് പറയാറുണ്ട്. ഈ മായയുടെ അർത്ഥം എന്താണെന്ന്, അതിന്റെ പരമ ഗൂഢത്വം അറിയാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു,” എന്ന് വസുന്ധരാ ചോദിച്ചു. അപ്പോൾ ദേവൻ സ്നേഹപൂർവ്വം പുഞ്ചിരിച്ചു കൊണ്ട് അവളോട് പറഞ്ഞു: “നീ ഉടൻ തന്നെ കാണാൻ പോകുന്ന കാര്യങ്ങൾക്കായി ഇങ്ങനെ അനാവശ്യമായി ചിന്തിച്ച് ദുഃഖിക്കേണ്ടതില്ല. വിശാലനയനേ, എന്റെ മായയെക്കുറിച്ച് ഞാൻ ഇനി എന്ത് പറയണം? ഒരു ദേശം വരണ്ടതാകുമ്പോൾ, അതും എന്റെ മായ തന്നെയാണ്, പ്രിയേ. ചന്ദ്രൻ പക്വപക്ഷത്തിൽ വലുതാകുകയും കൃഷ്ണപക്ഷത്തിൽ ചെറുതാകുകയും ചെയ്യുന്നതുപോലെ. അമാവാസ്യയിൽ ചന്ദ്രൻ കാണപ്പെടാതിരികയും ചെയ്യുന്നു; അതും എന്റെ മായ തന്നെ. വേനലിൽ തണുപ്പുണ്ടാകുമ്പോഴും അതാണ് എന്റെ മായ. പകൽകാലത്ത് കിഴക്കേ ദിക്കിൽ സൂര്യൻ ഉദയിക്കുമ്പോൾ, അതും എന്റെ മായ തന്നെ, മനോഹരിയായ വസുന്ധരേ. ഒരു ജീവൻ ഗർഭത്തിൽ ജനിക്കുമ്പോൾ, അതും എന്റെ മായയാണ്. ആത്മാവ് ഗർഭത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് സുഖവും ദുഃഖവും അനുഭവിക്കുന്നു. ജനനം കഴിഞ്ഞാൽ അവൻ എല്ലാം മറന്നുപോകുന്നു—ഇതാണ് എന്റെ പരമമായ മായ. പ്രവൃത്തിയാൽ ജീവൻ മറ്റൊരിടത്തേക്ക് നയിക്കപ്പെടുന്നു; അതും എന്റെ പരമമായ മായ തന്നെ. വിരൽ, കാൽ, കൈ, തല, കമരം, ചെവി, കണ്ണ്, തലയ്‌ക്കപ്പാൽ, നെറ്റി, നാവ്—ഈ അവയവങ്ങൾ എല്ലാം, അവൻ കഴിക്കുന്നതും കുടിക്കുന്നതും അഗ്നി ദഹിപ്പിക്കുന്നു. ശബ്ദം, സ്പർശം, രൂപം, രുചി, ഗന്ധം—ഈ അഞ്ചു ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങൾ, സഞ്ചാരികളും അചഞ്ചലന്മാരുമായ സകല ജീവികളിലും, എല്ലാ കാലാവസ്ഥകളിലും അവരുടെ രൂപത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു. ദിവ്യജലം ഉണ്ട്, ഭൂമിയിലുള്ള ജലവും ഉണ്ട്; എല്ലാം അതിൽ സ്ഥാപിതമാണ്. മഴപെയ്യുമ്പോൾ, തടാകങ്ങളും കുളങ്ങളും ജലത്തിൽ നിറയുന്നു. ഹിമാലയ പർവതങ്ങൾക്കു മുകളിൽ നിന്നാണ് മണ്ഡാകിനി എന്ന നദി ഒഴുകുന്നത്. മേഘങ്ങൾ ഉപ്പുള്ള സമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് വെള്ളം ആഗിരണം ചെയ്ത് മറ്റിടങ്ങളിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു. രോഗബാധിതരായ ചില ജീവികൾ മഹൗഷധികൾ കഴിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഔഷധം നൽകിയാലും ചിലപ്പോൾ ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടാറുണ്ട്. ആദ്യം ഗർഭരൂപം ഉണ്ടാകുന്നു, പിന്നീട് ജനനം. പിന്നീട് ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നശിക്കുന്നു—ഇതെല്ലാം എന്റെ മായയുടെ ശക്തിയാണ്. ഇലകളും മറ്റും ഉൾപ്പെടുന്ന മായാശക്തിയാണ് ഇതും. അവിടെ ഞാൻ മായയാൽ അമൃതം വീണ്ടും വീണ്ടും ഉദ്ഭവിപ്പിക്കുന്നു. ഞാൻ ഗരുഡന്റെ രൂപം എടുത്തു, അതിവേഗത്തിൽ സ്വയം തന്നെ എടുക്കുന്നു. ഈ മായ സൃഷ്ടിച്ച്, സ്വർഗ്ഗത്തിലെ വാസികൾക്കായി യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തുന്നു. അങ്കിരസമെന്ന മായയാൽ ദേവന്മാരെ യജ്ഞം ചെയ്യാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. വരുണന്റെ മായയെടുത്ത് മഹാസമുദ്രത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നു. കുബേരന്റെ മായയെടുത്ത് ആ ധനം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു. ശാക്രന്റെ (ഇന്ദ്രൻ) മായയെടുത്ത് വൃത്രനെ സംഹരിക്കയും ചെയ്തു. മേരു പർവതം മായയാൽ സൃഷ്ടിച്ചു, സൂര്യനെ ചുമക്കുകയും ചെയ്തു. പാതാളാഗ്നിരൂപം ഏറ്റു, ആ ജലം കുടിച്ചു. “ആ ജലം എവിടെയാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്?” എന്ന് ആരെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ, എന്റെ മായാശക്തിയാൽ അത് കാടിലെ ഔഷധികളായി നിലനിൽക്കുന്നു. രാജമായയാൽ ഭൂമിയെ സംരക്ഷിക്കുന്നു. ഭൂമിയേ, അവയിലേക്ക് ഞാൻ പ്രവേശിച്ച് ലോകത്തിൽ മായ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. പ്രഭയാർന്ന ഒരു മായാരൂപം സൃഷ്ടിച്ച് ഞാൻ സർവ്വഭൂമണ്ഡലവും നിറയ്ക്കുന്നു.