വസിഷ്ഠൻ നിർദ്ദേശിച്ച പ്രകാരം ദ്വാദശി വ്രതം ആചരിക്കണമെന്ന് ഉപദേശിക്കപ്പെട്ട രാജാവ്, ആചാരാനുസൃതമായി ആ വ്രതം സ്വീകരിച്ചു. അദ്ദേഹം ഗുരുവിന്റെ നിർദ്ദേശങ്ങൾക്കനുസൃതമായി എല്ലാം നിർവഹിച്ചു. വ്രതം സമാപിച്ചപ്പോൾ, ഭഗവാൻ നൃസിംഹൻ പ്രസന്നനായി, ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കാൻ പരമശക്തിയുള്ള ഒരു ചക്രം രാജാവിന് അനുഗ്രഹിച്ചു. ആ ആയുധം പ്രാപിച്ച രാജാവ് തന്റെ രാജ്യം തിരിച്ചുപിടിച്ചു; രാജ്യത്ത് പാർത്തു ആയിരം അശ്വമേധ യാഗങ്ങൾ നടത്തി, അവസാനം വിഷ്ണുലോകം എന്ന ദിവ്യലോകം പ്രാപിച്ചു. ഈ ദ്വാദശി വ്രതത്തിന്റെ മഹത്വവും പാപനാശകശക്തിയും ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞു, മഹർഷേ. ഇത് ശ്രദ്ധയോടെ കേട്ടു, നീ ഇഷ്ടംപോലെ ആചരിക്കാമെന്ന് അറിയുക. ഇതിലുപരി, ദുർവാസമുനി പറഞ്ഞു: അതേപോലെ, ചൈത്രമാസത്തിൽ ദ്വാദശി വ്രതം നിർണ്ണയിച്ച് ഉപവാസം ചെയ്ത്, ദേവാദിദേവനായ ജനാർദ്ദനനെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിക്കണം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദങ്ങൾ വാമനസ്വരൂപമായി, കട്ടിവയറും വയറും വിഷ്ണുവായി, ഉദരം, നെഞ്ച്, മുഴുവൻ ശരീരം വാസുദേവനായി ആരാധിക്കണം. കഴുത്ത് വിശ്വകൃതായി, തലാകാശസ്വരൂപിയായവനായി, ഭുജങ്ങൾ വിശ്വജിതായി, ശംഖവും ചക്രവും അവരുടെ പേരുകൾകൊണ്ട് ആരാധിക്കണം. ഈ വിധത്തിൽ ദേവാദിദേവനായ ശാശ്വതനാഥനെ ആരാധിച്ചതിന് ശേഷം, മുന്നിൽ കിഴക്കും വടക്കും ദിക്കുകളിൽ രണ്ട് കലശങ്ങൾ വയ്ക്കണം. ശേഷമുള്ള കലശത്തിൽ, സ്വശക്ത്യനുസൃതമായി ചെറിയ സ്വർണ്ണവാമനപ്രതിമ വെയ്ക്കണം; അതിന് വെള്ള ധാരണമാലയിട്ടിരിക്കണം. അതിനരികിൽ ഒരു കലശം, കുട, ചപ്പലങ്ങൾ, ജപമാല, പ്രത്യേകിച്ച് ഒരു ദണ്ഡം എന്നിവയും വയ്ക്കണം. ഈ ദാനങ്ങൾ ഒരുക്കിയ ശേഷം, പ്രഭാതത്തിൽ, "വാമനസ്വരൂപിയായ വിഷ്ണു പ്രസന്നനാകട്ടെ" എന്നു പറഞ്ഞ്, ഒരു ദ്വിജനു സമർപ്പിക്കണം. ഈ വ്രതം, മാസനാമം ചേർത്ത്, പ്രതിഷ്ഠാവിധിയോടെ എവിടെയും നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്ന വിധിയാണ്, "അവൻ പ്രസന്നനാകട്ടെ" എന്നാശംസിച്ച്. പുരാതനകാലത്ത് ഹര്യശ്വ എന്നൊരു രാജാവ് ഭൂമിയിൽ ഭരിച്ചിരുന്നതായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്; അവൻ പുത്രസന്താനമില്ലാത്തതിനാൽ, പുത്രലാഭത്തിനായി കഠിനതപസ്സു ചെയ്തു. പുത്രപ്രാപ്തിക്കായി രാത്രിവ്രതം ആചരിക്കുമ്പോൾ, മഹർഷേ, ഹരി സ്വയം ദ്വിജസ്വരൂപത്തിൽ അവന്റെ മുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷനായി. "നിന്റെ ഈ തപസ്സിനാൽ, രാജാവേ, എന്തിനാണ് നീ നിർണ്ണയിച്ചിരിക്കുന്നത്?" എന്ന് അദ്ദേഹം ചോദിച്ചു. രാജാവ് പറഞ്ഞു: "പുത്രലാഭത്തിനാണ്." അപ്പോൾ ഹരിച്ഛായയുള്ള ദ്വിജൻ പറഞ്ഞു: "ഇതാണ് മാർഗം, രാജാവേ; അതനുസരിച്ച് ആചരിക്കൂ." അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് കണക്കു പറഞ്ഞ്, ഭഗവാൻ അപ്രത്യക്ഷനായി. രാജാവ് അതിവേഗം ദ്വിജന്മാർക്കായി മന്ത്രപൂജയോടെ വ്രതം നിർവഹിച്ചു; ദാരിദ്ര്യശാലികൾക്കും ജ്യോതിര്ഗർഗ്ഗൻ എന്ന ജ്ഞാനിയ്ക്കും ദാനം നൽകി. "മറ്റൊരാളുടെ പുത്രൻ സ്വയം പുത്രത്വം പ്രാപിച്ചതുപോലെ, ഈ സത്യശക്തിയാൽ എനിക്കും ഒരു ഉത്തമപുത്രൻ ലഭിക്കട്ടെ" എന്നാശംസിച്ചു. ഈ രീതിയിൽ ആചരിച്ചതിനാൽ, രാജാവിന് പുത്രപ്രാപ്തി സംഭവിച്ചു; അവൻ കുവലശ്വ എന്ന മഹാബലശാലിയായ ചക്രവർത്തിയായി പ്രസിദ്ധനായി. പുത്രമില്ലാത്തവന് പുത്രൻ, ദരിദ്രനു സമ്പത്ത്, രാജ്യഹീനനു രാജ്യം, മരിച്ചവർക്ക് വിഷ്ണുലോകം—ഇങ്ങനെ ഈ വ്രതഫലങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നു. അവിടെ ദീർഘകാലം വാഴ്ത്തപ്പെട്ട്, അവൻ ഭൂമിയിൽ തിരിച്ചുവന്നു; യയാതിപുത്രനായ നഹുഷനെപ്പോലെ ജ്ഞാനശാലിയായ ചക്രവർത്തിയായി. തുടർന്ന്, ദുർവാസമുനി പറഞ്ഞു: വൈശാഖമാസത്തിൽ, ആചാരക്രമം അനുസരിച്ച്, സ്നാനാദികങ്ങൾ ചെയ്ത്, ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പോവണം. അവിടെ ഹരിയെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ച്, ഈ മന്ത്രങ്ങൾ ജപിക്കണം: "ജമദഗ്നിക്ക് പാദങ്ങൾ, ലോകഭരണനു ഉദരം, മധുസൂദനന് കട്ടി-നെഞ്ച്, ശ്രീവത്സധാരിക്ക് അതു; ക്ഷത്രിയസംഹാരിക്ക് ഭുജങ്ങൾ, മാണിക്യകണ്ഠനു കഴുത്ത്, ശംഖ-ചക്രങ്ങൾക്ക് അവരുടെ പേരുകൾ; വിശ്വധാരിക്ക് തല." അങ്ങനെ പൂജ നടത്തിയ ശേഷം, മുമ്പിൽ ഒരു കലശം, ഉരിയാടിയുള്ള രണ്ട് വസ്ത്രം കൊണ്ട് മൂടി വയ്ക്കണം. വെട്ടിക്കൊണ്ടുള്ള ഒരു പാത്രത്തിൽ ഹരിയെ, ജമദഗ്നി എന്ന നാമത്തിൽ, ദുഃഖനാശകനായി സ്ഥാപിക്കണം. ദേവൻ വലതുകൈയിൽ പരശു പിടിച്ചിരിക്കണം; എല്ലാ സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളാൽ, മനോഹരമായ പൂക്കൾകൊണ്ടും പൂജിക്കണം. തുടർന്ന്, അവൻ മുമ്പിൽ ജാഗരണം നടത്തണം; പുലരിയിൽ സൂര്യൻ ഉദിച്ചപ്പോൾ, ആ ദാനം ഒരു ബ്രാഹ്മണനു സമർപ്പിക്കണം. ഇതിന്റെ ഫലം ഞാൻ പറയുന്നു: വീരസേന എന്ന മഹാശക്തിയുള്ള ഒരു രാജാവ് ഉണ്ടായിരുന്നു; അവനും പുത്രസന്താനമില്ലായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ മഹത്വംകൊണ്ട് കഠിനതപസ്സു ചെയ്തു. ആ തപസ്സിനിടെ, മഹായോഗിയായ യാജ്ഞവൽക്ക്യ മഹർഷി അവിടെ എത്തി, രാജാവിനെ സമീപത്ത് കണ്ടു. അവൻ അടുത്തുവരുന്നതു കണ്ട രാജാവ്, ഇരുകൈകളും കൂട്ടി ആദരത്തോടെ എഴുന്നേറ്റ് വരവേറ്റു. മഹർഷി ചോദിച്ചു: "എന്തിനാണ് നീ ഈ തപസ്സു ചെയ്യുന്നത്, രാജാവേ? നീ ചെയ്യാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന കാര്യം പറയൂ." രാജാവ് പറഞ്ഞു: "ഭാഗ്യവാനായ മഹർഷേ, എനിക്ക് പുത്രനില്ല; പുത്രവംശം ഇല്ലാത്തതിനാൽ ഈ കഠിനതപസ്സിൽ ഞാൻ ദുഃഖിതനാണ്." യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പറഞ്ഞു: "ഇത്ര കഠിനതപസ്സു മതിയാകട്ടെ, രാജാവേ. അല്പപ്രയാസംകൊണ്ട് തന്നെ പുത്രൻ ലഭിക്കും—ഇതിൽ സംശയമില്ല." രാജാവ് ചോദിച്ചു: "എന്താണ് ആ മാർഗം, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ? ദയവായി പറയൂ, ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു." ദുർവാസമുനി പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ രാജാവിന്റെ ചോദ്യം കേട്ട്, മഹർഷി വൈശാഖശുദ്ധപക്ഷത്തിൽ ആചരിക്കേണ്ട ദ്വാദശിവ്രതമെന്നു വിശദീകരിച്ചു. അവൻ പുത്രലാഭത്തിനായി നിർദ്ദേശപ്രകാരം ആ വ്രതം ആചരിച്ചു; ഫലമായി, ലോകത്ത് ഇന്ന് വരെ ധാർമ്മികതയിലും മഹത്വത്തിലും പ്രശസ്തനായ നല്ല എന്ന പുത്രനു ജന്മം ലഭിച്ചു. ഈ വ്രതം ചെയ്യുന്നവർക്കു incidental ഫലമായി, നല്ല പുത്രൻ, സമ്പത്ത്, ജ്ഞാനം, സൗന്ദര്യം എന്നിവ ലഭിക്കുന്നു. ഇതിൽ അത്ഭുതകരമായ മറ്റൊരു ഫലവും ഉണ്ട്: വ്രതം നിർവഹിച്ചവൻ, ഈ ജന്മത്തിനു ശേഷം, ഒരു കല്പകാലം ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ അപ്സരാസമൂഹത്തിൽ വസിച്ച്, സൃഷ്ടിയുടെ അവസാനം വീണ്ടും ജനിച്ചാൽ, അവൻ സംശയമില്ലാതെ സർവ്വഭൗമചക്രവർത്തിയായി, മുപ്പതിനായിരം വർഷം ഭോഗം അനുഭവിക്കും.