ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ಭಗಾಕ್ಷಿಸಂಸ್ಫೋಟನದಕ್ಷಕರ್ಮಾ ಗೃಹಾಣ ಭಾಗಂ ಮಖತಃ ಪ್ರಧಾನಮ್ । ಪ್ರಸೀದ ದೇವೇಶ್ವರ ನೀಲಕಣ್ಠ ಪ್ರಪಾಹಿ ನಃ ಸರ್ವಗುಣೋಪಪನ್ನ ।। ೨೧.

ಭಗನ ಕಣ್ಣು ಹೋಲುವ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ, ದಕ್ಷನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದವನೂ, ಯಜ್ಞದ ಮುಖ್ಯ ಭಾಗವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು, ದೇವತೆಗಳ ಒಡೆಯನೇ, ನೀಲಕಂಠನೇ, ಎಲ್ಲ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.

ಸಿತಾಙ್ಗರಾಗಾಪ್ರತಿಪನ್ನಮೂರ್ತ್ತೇ ಕಪಾಲಧಾರಿಂಸ್ತ್ರಿಪುರಘ್ನ ದೇವ । ಪ್ರಪಾಹಿ ನಃ ಸರ್ವಭಯೇಷು ಚೈವ ಉಮಾಪತೇ ಪುಷ್ಕರನಾಲಜನ್ಮ ।। ೨೧.

ಬಿಳಿ ಚಂದನವನ್ನು ಅಲಂಕಾರವಾಗಿ ಧರಿಸಿರುವವನೇ, ಕಪಾಲವನ್ನು ಹಿಡಿದವನೇ, ತ್ರಿಪುರಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದ ದೇವನೇ, ಎಲ್ಲ ಭಯಗಳಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡು, ಉಮಾದೇವಿಯ ಪತಿಯೇ, ಕಮಲದ ದಂಡಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನೇ.

ಪಶ್ಯಾಮ ತೇ ದೇಹಗತಾನ್ ಸುರೇಶ ಸರ್ಗಾದಯೋ ವೇದವರಾನನನ್ತ । ಸಾಙ್ಗಾನ್ ಸವಿದ್ಯಾನ್ ಸಪದಕ್ರಮಾಂಶ್ಚ ಸರ್ವಾನ್ ನಿಲೀನಾಂಸ್ತ್ವಯಿ ದೇವದೇವ ।। ೨೧.

ದೇವತೆಗಳ ಒಡೆಯನೇ, ನಿನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭವನ್ನು, ವೇದಗಳನ್ನು, ಅವುಗಳ ಅಂಗಗಳನ್ನೂ, ಜ್ಞಾನಗಳನ್ನೂ, ಪದ್ಯಗಳನ್ನೂ ನಾವು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ, ದೇವದೇವನೇ, ಎಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಲೀನವಾಗಿದೆ.

ಭವ ಶರ್ವ ಮಹಾದೇವ ಪಿನಾಕಿನ್ ರುದ್ರ ತೇ ಹರ । ನತಾಃ ಸ್ಮ ಸರ್ವೇ ವಿಶ್ವೇಶ ತ್ರಾಹಿ ನಃ ಪರಮೇಶ್ವರ ।। ೨೧.

ಭವನೇ, ಶರ್ವನೇ, ಮಹಾದೇವನೇ, ಬಿಲ್ಲು ಹಿಡಿದವನೇ, ರುದ್ರನೇ, ಹರನೇ, ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇವೆ, ವಿಶ್ವದ ಒಡೆಯನೇ, ಪರಮೇಶ್ವರನೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.

ಇತ್ಥಂ ಸ್ತುತಸ್ತದಾ ದೇವೈರ್ದೇವದೇವೋ ಮಹೇಶ್ವರಃ । ತುತೋಷ ಸರ್ವದೇವಾನಾಂ ವಾಕ್ಯಂ ಚೇದಮುವಾಚ ಹ ।। ೨೧.

ಇಂತಿ ದೇವತೆಗಳು ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಸ್ತುತಿಸಿದಾಗ, ದೇವದೇವನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳತ್ತ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

ರುದ್ರ ಉವಾಚ । ಭಗಸ್ಯ ನೇತ್ರಂ ಭವತು ಪೂಷ್ಣೋ ದನ್ತಾಸ್ತಥಾ ಮಖಃ । ದಕ್ಷಸ್ಯಾಚ್ಛಿದ್ರತಾಂ ಯಾತು ಯಜ್ಞಶ್ಚಾಪ್ಯದಿತೇಃ ಸುತಾಃ । ಪಶುಭಾವಂ ತಥಾ ಚಾಪಿ ಅಪನೇಷ್ಯಾಮಿ ವೋ ಸುರಾಃ ।। ೨೧.

ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದನು: ಭಗನ ಕಣ್ಣು ಮತ್ತೆ ಸರಿ ಆಗಲಿ, ಪೂಷಣನ ದಂತಗಳು ಹಿಂತಿರುಗಲಿ, ದಕ್ಷನ ಯಜ್ಞವೂ ಪೂರ್ಣವಾಗಲಿ, ಅದಿತಿಯ ಪುತ್ರರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲಿ, ದೇವತೆಗಳೇ, ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿದ್ದ ಪಶುಸ್ವಭಾವವನ್ನೂ ನಾನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತೇನೆ.

ಮದ್ದರ್ಶನೇನ ಯೋ ಜಾತಃ ಪಶುಭಾವೋ ದಿವೌಕಸಾಮ್ । ಸ ಮಯಾಽಪಹೃತಃ ಸದ್ಯಃ ಪತಿತ್ವಂ ವೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ ।। ೨೧.

ನನ್ನನ್ನು ಕಂಡುದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಪಶುಸ್ವಭಾವವನ್ನು ನಾನು ಈಗ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದ್ದೇನೆ; ನೀವು ಅದರಿಂದ ಕೂಡಲೇ ಮುಕ್ತರಾಗುವಿರಿ.

ಅಹಂ ಚ ಸರ್ವವಿದ್ಯಾನಾಂ ಪತಿರಾದ್ಯಃ ಸನಾತನಃ । ಅಹಂ ವೈ ಪತಿಭಾವೇನ ಪಶುಮಧ್ಯೇ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಃ ।। ೨೧.

ನಾನು ಎಲ್ಲ ಜ್ಞಾನಗಳ ಶಾಶ್ವತ, ಮೊದಲನೇ ಒಡೆಯನು; ಪಶುಗಳ ನಡುವೆ ಪತಿಯಾಗಿ ನಾನು ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದ್ದೇನೆ.

ಅತಃ ಪಶುಪತಿರ್ನಾಮ ಮಮ ಲೋಕೇ ಭವಿಷ್ಯತಿ । ಯೇ ಮಾಂ ಯಜನ್ತಿ ತೇಷಾಂ ಸ್ಯಾದ್ ದೀಕ್ಷಾ ಪಾಶುಪತೀ ಭವೇತ್ ।। ೨೧.

ಆದುದರಿಂದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನನಗೆ 'ಪಶುಪತಿ' ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬರುವದು; ಯಾರು ನನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರ ದೀಕ್ಷೆಯೂ ಪಶುಪತಿಯಾಗಿ ಇರುತ್ತದೆ.

ಏವಮುಕ್ತೇಽಥ ರುದ್ರೇಣ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಲೋಕಪಿತಾಮಹಃ । ಉವಾಚ ರುದ್ರಂ ಸಸ್ನೇಹಂ ಸ್ಮಿತಪೂರ್ವಮಿದಂ ವಚಃ ।। ೨೧.

ಇಂತಿ ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಲೋಕಪಿತಾಮಹನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ, ನಗುತ್ತಾ, ರುದ್ರನಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

ಧ್ರುವಂ ಪಾಶುಪತಿರ್ದೇವ ತ್ವಂ ಲೋಕೇ ಖ್ಯಾತಿಮೇಸ್ಯತಿ । ಅಯಂ ಚ ದೇವಸ್ತ್ವನ್ನಾಮ್ನಾ ಲೋಕೇ ಖ್ಯಾತಿಂ ಗಮಿಷ್ಯತಿ । ಆರಾಧ್ಯಶ್ಚ ಸಮಸ್ತಾನಾಂ ದೇವಾದೀನಾಂ ಗಮಿಷ್ಯಸಿ ।। ೨೧.

ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದೇವಾ, ಪಶುಪತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ದೇವರೂ ನಿನ್ನ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗುವನು; ನೀನು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವೆ.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತದಾ ಬ್ರಹ್ಮಾ ದಕ್ಷಂ ಪ್ರೋವಾಚ ಬುದ್ಧಿಮಾನ್ । ಗೌರೀಂ ಪ್ರಯಚ್ಛ ರುದ್ರಾಯ ಪೂರ್ವಮೇವೋಪಪಾದಿತಾಮ್ ।। ೨೧.

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಬುದ್ಧಿವಂತನಾಗಿ, ನಂತರ ದಕ್ಷನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ನೀನು ಮೊದಲು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಗೌರಿಯನ್ನು ರುದ್ರನಿಗೆ ನೀಡು.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತದಾ ದಕ್ಷಸ್ತಾಂ ಕನ್ಯಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಸನ್ನಿಧೌ । ದದೌ ರುದ್ರಾಯ ಮಹತೇ ಗೌರೀಂ ಪರಮಶೋಭನಾಮ್ ।। ೨೧.

ಆಮೇಲೆ, ದಕ್ಷನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಆ ಸುಂದರವಾದ ಕನ್ಯೆ ಗೌರಿಯನ್ನು ಮಹಾತ್ಮ ರುದ್ರನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.

ಸ ತಾಂ ಜಗ್ರಾಹ ವಿಧಿವದ್ ರುದ್ರಃ ಪರಮಶೋಭನಾಮ್ । ದಕ್ಷಸ್ಯ ಚ ಪ್ರಿಯಂ ಕುರ್ವನ್ ಬಹುಮಾನಪುರಃಸರಮ್ ।। ೨೧.

ರುದ್ರನು ಆ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದಾಳನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ದಕ್ಷನಿಗೆ ಗೌರವವನ್ನೂ, ಸಂತೋಷವನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತಾ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು.

ಗೃಹೀತಾಯಾಂ ತು ಕನ್ಯಾಯಾಂ ದಾಕ್ಷಾಯಣ್ಯಾಂ ಪಿತಾಮಹಃ । ದದೌ ರುದ್ರಸ್ಯ ನಿಲಯಂ ಕೈಲಾಸಂ ಸುರಸನ್ನಿಧೌ ।। ೨೧.

ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರಿಯಾದ ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಪಿತಾಮಹನು ದೇವತೆಗಳ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ರುದ್ರನಿಗೆ ಕೈಲಾಸವನ್ನು ನಿವಾಸವಾಗಿ ನೀಡಿದನು.

ರುದ್ರೋಽಪಿ ಪ್ರಯಯೌ ಭೂತೈಃ ಸಮಂ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತಮ್ । ದೇವಾಶ್ಚಾಪಿ ಯಥಾಸ್ಥಾನಂ ಸ್ವಂ ಸ್ವಂ ಜಗ್ಮುರ್ಮುದಾನ್ವಿತಾಃ । ಬ್ರಹ್ಮಾಽಪಿ ದಕ್ಷಸಹಿತಃ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಂ ಪುರಂ ಯಯೌ ।। ೨೧.

ರುದ್ರನು ತನ್ನ ಭೂತಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋದನು; ದೇವತೆಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಹೋದರು; ಬ್ರಹ್ಮನು ದಕ್ಷನೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

ಮಹಾತಪಾ ಉವಾಚ । ತಸ್ಮಿನ್ ನಿವಸತಸ್ತಸ್ಯ ರುದ್ರಸ್ಯ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಃ । ಚುಕೋಪ ಗೌರೀ ದೇವಸ್ಯ ಪಿತುರ್ವೈರಮನುಸ್ಮರನ್ ।। ೨೨.

ಮಹಾತಪಾ ಹೇಳಿದಳು: ಪರಮೇಶ್ವರನಾದ ರುದ್ರನು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಗೌರಿ ದೇವರ ತಂದೆಯ ವೈರವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಕೋಪಗೊಂಡಳು.

ಚಿನ್ತಯಾಮಾಸ ದಕ್ಷಸ್ಯ ಅನೇನಾಪಕೃತಂ ಪುರಾ । ಯಜ್ಞೋ ವಿಧ್ವಂಸಿತೋ ಯಸ್ಮಾತ್ ತಸ್ಮಾಚ್ಚಾನ್ಯಾಂ ತನೂಮಹಮ್ ।। ೨೨.

ಅವಳು ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ದಕ್ಷನು ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಅಪಮಾನವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಳು. ಅವನು ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ, ನಾನು ಇನ್ನೊಂದು ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಬೇಕೆಂದು ಆಲೋಚಿಸಿದಳು.

ಆರಾಧ್ಯ ತಪಸಾ ತಸ್ಯ ಗೃಹೇ ಭೂತ್ವಾ ವ್ರಜಾಮ್ಯಹಮ್ । ಕಥಂ ಗಚ್ಛಾಮಿ ಪಿತರಂ ದಕ್ಷಂ ಕ್ಷಪಿತಬಾನ್ಧವಮ್ ।। ೨೨.

ಆತನ ಮನೆಗೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ನಾನು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದಳು. ಆದರೆ, ತನ್ನ ಬಂಧುಗಳು ನಾಶವಾದ ದಕ್ಷನ ಬಳಿಗೆ ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೋಗಲಿ ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದಳು.

ಭವಪತ್ನೀ ಚ ದುಹಿತಾ ಏವಂ ಸಂಚಿನ್ತ್ಯ ಸುನ್ದರೀ । ಜಗಾಮ ತಪಸೇ ಶೈಲಂ ಹಿಮವನ್ತಂ ಮಹಾಗಿರಿಮ್ ।। ೨೨.

ಹೀಗೆ ಯೋಚಿಸಿ, ಭವನ ಸುಂದರಿಯಾದ ಮಗಳು ಮಹಾ ಪರ್ವತವಾದ ಹಿಮವಂತನ ಬಳಿಗೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಹೊರಟಳು.

ತತ್ರ ಕಾಲೇನ ಮಹತಾ ಕ್ಷಪಯನ್ತೀ ಕಲೇವರಮ್ । ಸ್ವಶರೀರಾಗ್ನಿನಾ ದಗ್ಧಾ ತತಃ ಶೈಲಸುತಾಽಭವತ್ ।। ೨೨.

ಅಲ್ಲಿ, ದೀರ್ಘ ಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಕ್ಷಯಗೊಳಿಸಿದಳು. ತನ್ನ ದೇಹದ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟು, ಆಕೆ ಪರ್ವತದ ಮಗಳಾಗಿ ಪುನಃ ಹುಟ್ಟಿದಳು.

ಉಮಾ ನಾಮೇತಿ ಮಹತೀ ಕೃಷ್ಣಾ ಚೇತ್ಯಭಿಧಾನತಃ । ಲಬ್ಧ್ವಾ ತು ಶೋಭನಾಂ ಮೂರ್ತಿಂ ಹಿಮವನ್ತಗೃಹೇ ಶುಭಾ ।। ೨೨.

ಅವಳು ಉಮಾ, ಕೃಷ್ಣಾ ಎಂಬ ಮಹತ್ವದ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದಳು. ಹಿಮವಂತನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದು, ಶುಭಳಾಗಿ ಇದ್ದಳು.

ಪುನಸ್ತಪಶ್ಚಕಾರೋಗ್ರಂ ದೇವಂ ಸ್ಮೃತ್ವಾ ತ್ರಿಲೋಚನಮ್ । ಅಸಾವೇವ ಪತಿರ್ಮಹ್ಯಮಿತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ತಪಸಿ ಸ್ಥಿತಾ ।। ೨೨.

ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಭಯಂಕರವಾದ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳ ದೇವರನ್ನು ನೆನೆಸಿ, 'ಅವನೇ ನನ್ನ ಪತಿ' ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಳಾಗಿ ಉಳಿದಳು.

ಕುರ್ವನ್ತ್ಯಾ ತತ್ ತಪಶ್ಚೋಗ್ರಂ ಹಿಮವನ್ತೇ ಮಹಾಗಿರೌ । ಕಾಲೇನ ಮಹತಾ ದೇವಸ್ತಪಸಾರಾಧಿತಸ್ತಯಾ ।। ೨೨.

ಹಿಮವಂತ ಮಹಾ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಆ ಗಂಭೀರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ, ದೀರ್ಘ ಕಾಲದ ನಂತರ ದೇವರು ಆಕೆಯ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸಂತೋಷಗೊಂಡರು.

ಆಜಗಾಮಾಶ್ರಮಂ ತಸ್ಯಾ ವಿಪ್ರೋ ಭೂತ್ವಾ ಮಹೇಶ್ವರಃ । ವೃದ್ಧಃ ಶಿಥಿಲಸರ್ವಾಙ್ಗಃ ಸ್ಖಲಂಶ್ಚೈವ ಪದೇ ಪದೇ ।। ೨೨.

ಮಹೇಶ್ವರನು ವೃದ್ಧ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದನು. ಅವನ ದೇಹ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಜರ್ಜರಿತವಾಗಿತ್ತು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅಡ್ಡಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.

ಕೃಚ್ಛ್ರಾತ್ ತಸ್ಯಾಃ ಸಮೀಪಂ ತು ಆಗತ್ಯ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮಃ । ಬುಭುಕ್ಷಿತೋಽಸ್ಮಿ ಮೇ ದೇಹಿ ಭದ್ರೇ ಭೋಜ್ಯಂ ದ್ವಿಜಸ್ಯ ತು ।। ೨೨.

ಅವನಿಗೆ ಬಹಳ ಕಷ್ಟವಾಗಿ ಆಕೆಯ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು, 'ಒಳ್ಳೆಯವಳೇ, ನನಗೆ ಹಸಿವಾಗಿದೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೊಡು' ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.

ಏವಮುಕ್ತಾ ತದಾ ಕನ್ಯಾ ಉಮಾ ಶೈಲಸುತಾ ಶುಭಾ । ಉವಾಚ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಭೋಜ್ಯಂ ದದ್ಮಿ ವಿಪ್ರ ಫಲಾದಿಕಮ್ । ಕುರು ಸ್ನಾನಂ ದ್ರುತಂ ವಿಪ್ರ ಭುಞ್ಜಸ್ವಾನ್ನಂ ಯದೃಚ್ಛಯಾ ।। ೨೨.

ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ, ಪರ್ವತದ ಮಗಳು ಉಮಾ ಅವನಿಗೆ, 'ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನಾನು ನಿನಗೆ ಹಣ್ಣು ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಬೇಗ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸು' ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದಳು.

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತದಾ ವಿಪ್ರಸ್ತಸ್ಯ ಪಾರ್ಶ್ವೇ ಮಹಾನದೀಮ್ । ಗಙ್ಗಾಂ ಜಗಾಮ ಸ್ನಾನಾರ್ಥೀ ಸ್ನಾನಂ ಕರ್ತ್ತುಮವಾತರತ್ ।। ೨೨.

ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಆಕೆಯ ಹತ್ತಿರದ ಮಹಾ ನದಿಯಾದ ಗಂಗೆಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಹೋದನು ಮತ್ತು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಇಳಿದನು.

ಸ್ನಾನಂ ತು ಕುರ್ವತಾ ತೇನ ರುದ್ರೇಣ ದ್ವಿಜರೂಪಿಣಾ । ಭೂತ್ವಾ ಮಾಯಾಮಯಂ ಭೀಮಂ ಮಕರಂ ಭಯದರ್ಶನಮ್ । ಗ್ರಾಹಿತಸ್ತು ತದಾ ವಿಪ್ರಸ್ತೇನ ದುಷ್ಟೇನ ಮದ್ಗುನಾ ।। ೨೨.

ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ರೂಪದಲ್ಲಿ ರುದ್ರನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಭಯಂಕರವಾದ ಮಾಯಾಮಯ ಮಕರನಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡನು. ಆತನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಹಿಡಿದನು.