ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ಸೀತಾವಾಕ್ಯಪ್ರತುಷ್ಟೇನ ತಸ್ಯೈ ಪ್ರಾದಾದ್ವರಂ ವಿಭುಃ 180.

ಸೀತೆಯ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ದೇವರು ಆಕೆಗೆ ವರವನ್ನು ನೀಡಿದನು.

ಕ್ರೋಧಾವಿಷ್ಟಾನಿ ದಾನಾನಿ ವಿಧಿಪಾತ್ರಯುತಾನಿ ಚ

ಕೋಪದಿಂದ ಕೊಡುವ ದಾನಗಳು, ಯೋಗ್ಯ ಪಾತ್ರೆಯಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, ಫಲವಿಲ್ಲ.

ತ್ರಿಜಟೇ ತ್ವತ್ಪ್ರಯಚ್ಛಾಮಿ ಯಚ್ಚ ಶ್ರಾದ್ಧಮದಕ್ಷಿಣಮ್

ತ್ರಿಜಟೆ, ದಕ್ಷಿಣೆಯಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ನೀಡುತ್ತೇನೆ.

ತುಷ್ಟೇನ ವೈ ವಾಸುಕಯೇ ತನ್ಮೇ ನಿಗದತಃ ಶೃಣು

ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ವಾಸುಕಿಗೆ ನಾನು ಏನು ಕೊಟ್ಟೆನು ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.

ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯೋಚಿತಾ ದೇಯಾ ದಕ್ಷಿಣಾ ನಾದದಾದ್ದ್ವಿಜಃ

ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು; ದ್ವಿಜನು ಅದನ್ನು ಕೊಡದೆ ಹೋದರೆ—

ಅಶ್ರೋತ್ರಿಯಾಣಿ ಶ್ರಾದ್ಧಾನಿ ಕ್ರಿಯಾ ಮನ್ತ್ರೈರ್ವಿನಾಪಿ ಚ

ವೇದಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದವರು ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧಗಳು, ಅಥವಾ ಮಂತ್ರವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ ವಿಧಿಗಳು ಫಲವಿಲ್ಲ.

ಯಃ ಶಿಷ್ಯೋ ನ ನಮೇದ್ಭಕ್ತ್ಯಾ ಗುರುಂ ಜ್ಞಾನಪ್ರದಾಯಕಮ್

ಯಾವ ಶಿಷ್ಯನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನೀಡುವ ಗುರುಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡದೆ ಇದ್ದಾನೋ—

ಸರ್ವಂ ತುಭ್ಯಂ ಮಯಾ ದತ್ತಂ ನಾಗರಾಜಾಯ ವಾರ್ಷಿಕಮ್

ನಾನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ, ನಾಗರಾಜನೇ, ಒಂದು ವರ್ಷದವರೆಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದೇನೆ.

ತದ್ವದಲೀಕಕರಣಂ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ದಾನಂ ವ್ರತಂ ತಥಾ

ಅಲಿಕೃತವಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧ, ದಾನ, ವ್ರತಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳು.

ಮುಷಿತಾಚ್ಛಿದ್ರಕರಣೈಸ್ತದ್ದಾನಫಲಭೋಕ್ತೃಭಿಃ

ಯಾರು ದಾನವನ್ನು ಕಳವುಮಾಡಿ ಅಥವಾ ಅದರಲ್ಲಿ ರಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಆ ದಾನದ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೋ,

ಮೌನವ್ರತಧರಾ ಯಾನ್ತಿ ಪುನಃ ಪ್ರಾಪ್ಯಾರ್ಥಹೇತವೇ 180.

ಮೌನವ್ರತವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಂದು, ಯಾವುದಾದರೂ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ.

ತ್ರಿಕಾಲಜ್ಞ ಉವಾಚ ಯಾವತ್ತೃಪ್ತಿರ್ನ ತೇ ಭೂಯಾದ್ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಹನ್ತ ಸ್ಥಿರೋ ಭವ

ಮೂರು ಕಾಲಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವನು ಹೀಗೆಂದನು: ನೀನು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವವರೆಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರು, ನೋಡಿದ ಮೇಲೆ ದೃಢವಾಗಿರು.

ತಾವತ್ಕಾಲಂ ಪ್ರತೀಕ್ಷಸ್ವ ಯಾವದಾಗಮನಂ ಮಮ

ನಾನು ಹಿಂತಿರುಗುವವರೆಗೆ ನೀನು ಆ ಸಮಯವನ್ನೆಲ್ಲ ಕಾಯಬೇಕು.

ಸೋಽಹಮದ್ಯ ವ್ರತಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ತವ ಕಾರುಣ್ಯಪೂರಿತಃ

ಇಂದು ನಾನು ನನ್ನ ವ್ರತವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ.

ಅನಯಾ ಕಾರಯಿಷ್ಯಾಮಿ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ತು ವಿಧಿನಾ ಸಹ ರಾಜಾ ಸಮೀಪಗಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಅಕಸ್ಮಾದಾಗತಂ ಋಷಿಮ್

ಈಕೆಯೊಂದಿಗೆ ನಾನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ; ರಾಜನು ಹಠಾತ್ ಬಂದ ಋಷಿಯನ್ನು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ,

ಕ್ಷಿತ್ಯಾಸ್ತಲೇ ವಿಲುಲಿತಃ ಪಾದೌ ಕೃತ್ವಾ ತು ಮೂರ್ದ್ಧನಿ

ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದು, ತನ್ನ ಕಾಲನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡನು.

ಸದಾ ಯಜ್ಞಂ ಕರಿಷ್ಯಾಮಿ ಗೃಹಮಾಗಮನೇ ತವ

ನೀನು ನನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ನಾನು ಯಜ್ಞವನ್ನು ಸದಾ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

ಇದಂ ಪಾದ್ಯಮಿದಂ ಚಾರ್ಘ್ಯಂ ಮಧುಪರ್ಕಮಿಮಾಂ ಚ ಗಾಮ್

ಇದು ಪಾದ್ಯ, ಇದು ಅರ್ಘ್ಯ, ಇದು ಮಧುಪರ್ಕ, ಮತ್ತು ಇದು ಈ ಹಸು.

ತಸ್ಯ ತತ್ಪ್ರತಿಗೃಹ್ಯಾಶು ಸ ಮುನಿಸ್ತ್ವರಿತೋಽಬ್ರವೀತ್

ಅವನವುಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಆ ಮುನಿಯು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹೀಗೆಂದನು.

ತಚ್ಛ್ರುತ್ವಾ ಕುರು ತತ್ಸರ್ವಂ ಯೇನಾಹಂ ತೋಷಿತೋಽಭವಮ್

ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ, ನಾನು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವಂತೆ ನೀನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡು.

ಕಿಂ ತದ್ವದ ಯಥಾಕಾರ್ಯಂ ಯೇನ ಸಿದ್ಧಂ ಭವೇದಿದಮ್ ಯಾ ಸಾ ತೇ ರಾಜಮಹಿಷೀ ತಾಮಾನಯ ವರಾನನಾಮ್ ।। 180.

ಯಾವುದನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಇದು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳು; ನಿನ್ನ ಸುಂದರಮುಖವಿರುವ ರಾಣಿ ಇಲ್ಲಿ ತಂದುಕೊ.

ತಸ್ಯಾ ದಾಸೀ ವರಾರೋಹಾ ಪ್ರಭಾವತ್ಯಪಿ ವಿಶ್ರುತಾ

ಆ ರಾಣಿಗೆ ಸುಂದರ ನಡಿಗೆ ಇರುವ, ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾದ ಪ್ರಭಾವತಿ ಎಂಬ ದಾಸಿಯಿದ್ದಳು.

ತತಶ್ಚಾನ್ತಃಪುರಾದ್ದೇವೀ ಸದಾಸೀ ತತ್ರ ಚಾಗತಾ

ಆಮೇಲೆ ಆ ರಾಣಿ ಸದಾ ತನ್ನ ದಾಸಿಯೊಂದಿಗೆ ಒಳಗೃಹದಿಂದ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಳು.

ಸಮಾಸೀನಾಂ ಚ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಃ ಪ್ರೋವಾಚ ವಿನತಾನನಾಮ್

ಅವಳು ಕುಳಿತುಕೊಂಡಾಗ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ವಿನಯದಿಂದ ಮುಖವಿಟ್ಟವಳಿಗೆ ಹೀಗೆಂದನು.

ಯೇ ಕೇಚಿತ್ಪಿತರೋ ಲೋಕೇ ಲೋಕಾನಾಂ ಸರ್ವತಃ ಸ್ಥಿತಾಃ

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವ ಪಿತೃಗಳು ಯಾರಾದರೂ ಇದ್ದರೆ,

ಏಕೋ ವೃದ್ಧೋ ನರಸ್ತತ್ರ ಸೂಕ್ಷ್ಮಪ್ರಾಣಿಭಿರಾವೃತಃ

ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವೃದ್ಧನು, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದವನಾಗಿದ್ದನು.

ನಿರಾಶೋ ಗನ್ತುಕಾಮಶ್ಚ ಪುನಃ ಸ ನಿರಯೇಽಶುಚೌ

ಆತನಿಗೆ ನಿರಾಶೆಯಾಗಿ, ಹೊರಹೋಗಲು ಇಚ್ಛಿಸಿ, ಮತ್ತೆ ಅಶುದ್ಧವಾದ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

ತೇನಾತ್ಮಕರ್ಮಜನಿತಂ ಮಮ ಕರ್ಮ ನಿವೇದಿತಮ್

ಅವನು ನನ್ನ ಪೂರ್ವಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನನಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.

ತವ ದಾಸ್ಯಾಶ್ಚ ಯಾ ದಾಸೀ ತಸ್ಯಾಸ್ತನ್ತುಃ ಕಿಲೋಚ್ಯತೇ

ನಿನ್ನ ದಾಸಿಯ ದಾಸಿ ಎಂದರೆ ಅವಳ ಸಂತಾನವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.