ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ತೇ ಚ ವೈಮಾನಿಕಾಃ ಸರ್ವೇ ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಸಪ್ತ ಮಾನಸಾಃ । ತತ್ ಪಿಣ್ಡದಾನಂ ಮನ್ತ್ರೋಕ್ತಂ ಪ್ರಪಶ್ಯನ್ತೋ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಾಃ ।। ೧೩.

ಆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಏಳು ಮಾನಸ ಪುತ್ರರು, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಪಿಂಡದಾನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದಾರೆ.

ಗೌರಮುಖ ಉವಾಚ । ಯೇ ಚ ತೇ ಪಿತರೋ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಯಂ ಚ ಕಾಲಂ ಸಮಾಸತೇ । ಕಿಂ ಯತೋ ವೈ ಪಿತೃಗಣಾಸ್ತಸ್ಮಿಂಲ್ಲೋಕೇ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಾಃ ।। ೧೩.

ಗೌರಮುಖನು ಕೇಳಿದನು: 'ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಆ ಪಿತೃಗಳು ಯಾರು? ಅವರು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಅಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ? ಪಿತೃಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಆ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ?'

ಮಾರ್ಕಣ್ಡೇಯ ಉವಾಚ । ಪ್ರವರ್ತ್ತನ್ತೇ ವರಾಃ ಕೇಚಿದ್ ದೇವಾನಾಂ ಸೋಮವರ್ದ್ಧನಾಃ । ತೇ ಮರೀಚ್ಯಾದಯಃ ಸಪ್ತ ಸ್ವರ್ಗೇ ತೇ ಪಿತರಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ।। ೧೩.

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು: 'ಕೆಲವರು ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಸೋಮನಿಗೂ ಬಲವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಮಹಾನ್ ಪಿತೃಗಳು. ಅವರು ಮರೀಚಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಏಳು ಮಂದಿ, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.'

ಚತ್ವಾರೋ ಮೂರ್ತ್ತಿಮನ್ತೋ ವೈ ತ್ರಯಸ್ತ್ವನ್ಯೇ ಹ್ಯಮೂರ್ತ್ತಯಃ । ತೇಷಾಂ ಲೋಕನಿಸರ್ಗಂ ಚ ಕೀರ್ತ್ತಯಿಷ್ಯಾಮಿ ತಚ್ಛೃಣು ।। ೧೩.

ಅವರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ವರು ರೂಪ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ, ಉಳಿದ ಮೂವರು ರೂಪವಿಲ್ಲದವರು. ಅವರ ಲೋಕ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ನಾನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.

ಪ್ರಭಾವಂ ಚ ಮಹರ್ಧಿ ಚ ವಿಸ್ತರೇಣ ನಿಬೋಧ ಮೇ । ಧರ್ಮಮೂರ್ತಿಧರಾಸ್ತೇಷಾಂ ತ್ರಯೋಽನ್ಯೇ ಪರಮಾ ಗಣಾಃ । ತೇಷಾಂ ನಾಮಾನಿ ಲೋಕಾಂಶ್ಚ ಕೀರ್ತಯಿಷ್ಯಾಮಿ ತಚ್ಛೃಣು ।। ೧೩.

ಅವರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ವಿವರವಾಗಿ ಕೇಳು. ಅವರಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಧರ್ಮದ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಉಳಿದವರು ಪರಮ ಗುಂಪುಗಳು. ಅವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.

ಲೋಕಾಃ ಸಂತಾನಕಾ ನಾಮ ಯತ್ರ ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ಭಾಸ್ವರಾಃ । ಅಮೂರ್ತ್ತಯಃ ಪಿತೃಗಣಾಸ್ತೇ ವೈ ಪುತ್ರಾಃ ಪ್ರಜಾಪತೇಃ ।। ೧೩.

ಸಂತಾನಕ ಎಂಬ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ರೂಪವಿಲ್ಲದ ಪಿತೃಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಪುತ್ರರು.

ವಿರಾಜಸ್ಯ ಪ್ರಜಾಶ್ರೇಷ್ಠಾ ವೈರಾಜಾ ಇತಿ ತೇ ಸ್ಮೃತಾಃ ೧೩.

ವಿರಾಟ್‌ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂತಾನವನ್ನು ವೈರಾಜರು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಏತೇ ವೈ ಲೋಕವಿಭ್ರಷ್ಟಾ ಲೋಕಾನ್ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಸನಾತನಾನ್ । ಪುನರ್ಯುಗಶತಾನ್ತೇಷು ಜಾಯನ್ತೇ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಃ ।। ೧೩.

ಇವರು ತಮ್ಮ ಲೋಕಗಳಿಂದ ಬಿದ್ದು, ಪುನಃ ಶಾಶ್ವತ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅನೇಕ ಯುಗಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಮತ್ತೆ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಗಳಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ.

ತೇ ಪ್ರಾಪ್ಯ ತಾಂ ಸ್ಮೃತಿಂ ಭೂಯಃ ಸಾಧ್ಯ ಯೋಗಮನುತ್ತಮಮ್ । ಚಿನ್ತ್ಯ ಯೋಗಗತಿಂ ಶುದ್ಧಾಂ ಪುನರಾವೃತ್ತಿದುರ್ಲಭಾಮ್ ।। ೧೩.

ಅವರು ಆ ಸ್ಮೃತಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆದು, ಶುದ್ಧವಾದ ಯೋಗಮಾರ್ಗವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾರೆ. ಆ ಯೋಗಮಾರ್ಗವು ಪುನಃ ಜನ್ಮ ಪಡೆಯಲು ಬಹಳ ಕಷ್ಟವಾದದು.

ಏತೇ ಸ್ಮ ಪಿತರಃ ಶ್ರಾದ್ಧೇ ಯೋಗಿನಾಂ ಯೋಗವರ್ದ್ಧನಾಃ । ಆಪ್ಯಾಯಿತಾಸ್ತು ತೇ ಪೂರ್ವಂ ಯೋಗಂ ಯೋಗಬಲೇ ರತೌ ।। ೧೩.

ಈ ಪಿತೃಗಳು ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ಹವನದಿಂದ ತೃಪ್ತಿಯಾಗಿ ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಯೋಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತೃಪ್ತರಾದಾಗ ಯೋಗಬಲದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.

ತಸ್ಮಾಚ್ಛ್ರಾದ್ಧಾನಿ ದೇಯಾನಿ ಯೋಗಿನಾಂ ಯೋಗಿಸತ್ತಮ । ಏಷ ವೈ ಪ್ರಥಮಃ ಸರ್ಗಃ ಸೋಮಪಾನಾಮನುತ್ತಮಃ ।। ೧೩.

ಆದಕಾರಣ ಯೋಗಿಗಳು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು, ಯೋಗಿಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆ. ಸೋಮಪಾನರು ಎಂಬ ಪಿತೃಗಳ ಈ ಮೊದಲಿನ ಸೃಷ್ಟಿಯೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದದು.

ಏತೇ ತ ಏಕತನವೋ ವರ್ತನ್ತೇ ದ್ಬಿಜಸತ್ತಮಾಃ । ಭೂರ್ಲೋಕವಾಸಿನಾಂ ಯಾಜ್ಯಾಃ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕನಿವಾಸಿನಃ ೧೩.

ಈ ಪಿತೃಗಳು ಒಂದೇ ವಂಶದವರು, ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ. ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇರುವವರನ್ನೂ, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಇರುವವರನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಕಲ್ಪವಾಸಿಕಸಂಜ್ಞಾನಾಂ ತೇಷಾಮಪಿ ಜನೇ ಗತಾಃ । ಸನಕಾದ್ಯಾಸ್ತತಸ್ತೇಷಾಂ ವೈರಾಜಾಸ್ತಪಸಿ ಸ್ಥಿತಾಃ । ತೇಷಾಂ ಸತ್ಯಗತಾ ಮುಕ್ತಾ ಇತ್ಯೇಷಾ ಪಿತೃಸಂತತಿಃ ।। ೧೩.

ಇವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಕಲ್ಪವಾಸಿಕರು ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಜನರಲ್ಲಿ ಸನಕ ಮತ್ತು ಇತರರು, ವೈರಾಜರು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಸತ್ಯವನ್ನು ತಲುಪಿದವರು ಮುಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ರೀತಿ ಪಿತೃವಂಶ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ.

ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತೇತಿ ಮಾರೀಚ್ಯಾ ವೈರಾಜಾ ಬರ್ಹಿಸಂಜ್ಞಿತಾಃ । ಸುಕಾಲೇಯಾಪಿ ಪಿತರೋ ವಸಿಷ್ಠಸ್ಯ ಪ್ರಜಾಪತೇಃ । ತೇಽಪಿ ಯಾಜ್ಯಾಸ್ತ್ರಿಭಿರ್ವರ್ಣೈರ್ನ ಶೂದ್ರೇಣ ಪೃಥಕ್ಕೃತಮ್ ।। ೧೩.

ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತರು ಮರೀಚಿಯ ವಂಶದವರು, ವೈರಾಜರು ಬರ್ಹಿಷದರು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ವಸಿಷ್ಠ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಪಿತೃಗಳು ಸುಕಾಲೇಯರು. ಇವರನ್ನೂ ಮೂರು ವರ್ಣದವರು ವೇದಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು, ಶೂದ್ರನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬಾರದು.

ವರ್ಣತ್ರಯಾಭ್ಯನುಜ್ಞಾತಃ ಶೂದ್ರಃ ಸರ್ವಾನ್ ಪಿತೃನ್ ಯಜೇತ್ । ನ ತು ತಸ್ಯ ಪೃಥಕ್ ಸನ್ತಿ ಪಿತರಃ ಶೂದ್ರಜಾತಯಃ ।। ೧೩.

ಮೂರು ವರ್ಣದವರು ಅನುಮತಿಸಿದರೆ ಶೂದ್ರನು ಎಲ್ಲಾ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಶೂದ್ರರ ವಂಶಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪಿತೃಗಳು ಇಲ್ಲ.

ಮುಕ್ತಶ್ಚೇತನಕೋ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ನನು ವಿಪ್ರೇಷು ದೃಶ್ಯತೇ । ವಿಶೇಷಶಾಸ್ತ್ರದೃಷ್ಟ್ಯಾ ತು ಪುರಾಣಾನಾಂ ಚ ದರ್ಶನಾತ್ ।। ೧೩.

ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಮುಕ್ತನಾದ ಜ್ಞಾನಿಯು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ವಿಶೇಷ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಬೇರೆ ರೀತಿಯೂ ಇದೆ.

ಏವಂ ಋಷಿಸ್ತುತೈಃ ಶಾಸ್ತ್ರಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಯಾಜ್ಯಕಸಂಭವಾನ್ । ಸ್ವಯಂ ಸೃಷ್ಟ್ಯಾಂ ಸ್ಮೃತಿರ್ಲಬ್ಧಾ ಪುತ್ರಾಣಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ತತಃ । ಪರಂ ನಿರ್ವಾಣಮಾಪನ್ನಾಸ್ತೇಽಪಿ ಜ್ಞಾನೇನ ಏವ ಚ ।। ೧೩.

ಹೀಗೆ ಋಷಿಗಳು ಹಾಡಿದ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ತಿಳಿದು, ಪೂಜಿಸಬೇಕಾದವರ ಮೂಲವನ್ನು ಅರಿತು, ಅವರ ಪುತ್ರರು ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ತಮ್ಮ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಪರಮ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

ವಸ್ವಾದೀನಾಂ ಕಶ್ಯಪಾದ್ಯಾ ವರ್ಣಾನಾಂ ವಸವಾದಯಃ । ಅವಿಶೇಷೇಣ ವಿಜ್ಞೇಯಾ ಗನ್ಧರ್ವಾದ್ಯಾ ಅಪಿ ಧ್ರುವಮ್ ।। ೧೩.

ವಸುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರರು, ಕಶ್ಯಪರಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ, ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಣಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಾರೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಇತರರೂ ಕೂಡ ಹಾಗೆಯೇ.

ಏಷ ತೇ ಪೈತೃಕಃ ಸರ್ಗ ಉದ್ದೇಶೇನ ಮಹಾಮುನೇ । ಕಥಿತೋ ನಾನ್ತ ಏವಾಸ್ಯ ವರ್ಷಕೋಟ್ಯಾ ಹಿ ದೃಶ್ಯತೇ ।। ೧೩.

ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ಈ ಪಿತೃಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದೆನು. ಇದಕ್ಕೆ ಲಕ್ಷಾಂತರ ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಶ್ರಾದ್ಧಸ್ಯ ಕಾಲಾನ್ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ತಾನ್ ಶ್ರೃಣುಷ್ವ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ । ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಹಮಾಗತಂ ದ್ರವ್ಯಂ ವಿಶಿಷ್ಟಮಥವಾ ದ್ವಿಜಮ್ ।। ೧೩.

ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಕಾಲಗಳನ್ನು ಈಗ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಕೇಳು. ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ದ್ರವ್ಯ ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದೊರಕಿದಾಗ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು.

ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕುರ್ವೀತ ವಿಜ್ಞಾಯ ವ್ಯತೀಪಾತೇಽಯನೇ ತಥಾ । ವಿಷುವೇ ಚೈವ ಸಂಪ್ರಾಪ್ತೇ ಗ್ರಹಣೇ ಶಶಿಸೂರ್ಯಯೋಃ । ಸಮಸ್ತೇಷ್ವೇವ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರ ರಾಶಿಷ್ವರ್ಕೇಽತಿಗಚ್ಛತಿ ।। ೧೩.

ಯೋಗ್ಯವಾದ ಕಾಲವನ್ನು ತಿಳಿದು, ಅಯನಾಂತರ, ವಿಷುವತ್ತು, ಚಂದ್ರನ ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯನ ಗ್ರಹಣದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯನು ಹೊಸ ರಾಶಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವಾಗ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.

ನಕ್ಷತ್ರಗ್ರಹಪೀಡಾಸು ದುಷ್ಟಸ್ವಪ್ನಾವಲೋಕನೇ । ಇಚ್ಛಾಶ್ರಾದ್ಧಾನಿ ಕುರ್ವೀತ ನವಸಸ್ಯಾಗಮೇ ತಥಾ ।। ೧೩.

ನಕ್ಷತ್ರ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಗಳ ದುಷ್ಟ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ, ಕೆಟ್ಟ ಕನಸು ಕಂಡಾಗ, ಅಥವಾ ಹೊಸ ಅಕ್ಕಿ ಬಂದಾಗ, ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು.

ಅಮಾವಾಸ್ಯಾ ಯದಾ ಆರ್ದ್ರಾವಿಶಾಖಾಸ್ವಾತಿಯೋಗಿನೋ । ಶ್ರಾದ್ಧೈಃ ಪಿತೃಗಣಸ್ತೃಪ್ತಿಂ ತದಾಪ್ನೋತ್ಯಷ್ಟವಾರ್ಷಿಕೀಮ್ ।। ೧೩.

ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಆರ್ಧ್ರಾ, ವಿಶಾಖಾ ಅಥವಾ ಸ್ವಾತಿ ನಕ್ಷತ್ರದ ಜೊತೆಗೆ ಬಂದಾಗ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧದಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳ ತನಕ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಅಮಾವಸ್ಯಾ ಯದಾ ಪುಷ್ಯೇ ರೌದ್ರೇಽಥರ್ಕ್ಷೇ ಪುನರ್ವಸೌ । ದ್ವಾದಶಾಬ್ದಂ ತಥಾ ತೃಪ್ತಿಂ ಪ್ರಯಾನ್ತಿ ಪಿತರೋಽರ್ಚ್ಚಿತಾಃ ।। ೧೩.

ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಪುಷ್ಯ, ರೌದ್ರ ಅಥವಾ ಪುನರ್ವಸು ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಂದಾಗ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಿದ ಪಿತೃಗಳು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ತನಕ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

ವಾಸವಾಜೈಕಪಾದರ್ಕ್ಷೇ ಪಿತೄಣಾಂ ತೃಪ್ತಿಮಿಚ್ಛತಾಮ್ । ವಾರುಣೇ ಚಾಪ್ಯಮಾವಾಸ್ಯಾ ದೇವಾನಾಮಪಿ ದುರ್ಲಭಾ ।। ೧೩.

ವಾಸವ, ಆಜೈಕಪಾದ ಅಥವಾ ವಾರುಣ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಬಂದಾಗ, ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ತೃಪ್ತಿ ಸಿಗುವುದು ಕಷ್ಟ.

ನವಸ್ವರ್ಕ್ಷೇಷ್ವಮಾವಾಸ್ಯಾ ಯದಾ ತೇಷು ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ । ತದಾ ಶ್ರಾದ್ಧಾನಿ ದೇಯಾನಿ ಅಕ್ಷಯ್ಯಫಲಮಿಚ್ಛತಾಮ್ । ಅಪಿ ಕೋಟಿಸಹಸ್ತ್ರೇಣ ಪುಣ್ಯಸ್ಯಾನ್ತೋ ನ ವಿದ್ಯತೇ ।। ೧೩.

ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಒಂಬತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಾಗ, ಕ್ಷಯವಾಗದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು. ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಸಾವಿರ ಪುಣ್ಯ ಮಾಡಿದರೂ ಅದರ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಅಥಾಪರಂ ಪಿತರಃ ಶ್ರಾದ್ಧಕಾಲಂ ರಹಸ್ಯಮಸ್ಮತ್ ಪ್ರವದನ್ತಿ ಪುಣ್ಯಮ್ । ವೈಶಾಖಮಾಸಸ್ಯ ತು ಯಾ ತೃತೀಯಾ ನವಮ್ಯಸೌ ಕಾರ್ತ್ತಿಕಶುಕ್ಲಪಕ್ಷೇ ।। ೧೩.

ಇನ್ನೊಂದು ರಹಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಕರವಾದ ಶ್ರಾದ್ಧಕಾಲವನ್ನು ಪಿತೃಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ವೈಶಾಖ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷ ತೃತೀಯ ಮತ್ತು ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷ ನವಮಿ.

ನಭಸ್ಯಮಾಸಸ್ಯ ತಮಿಸ್ತ್ರಪಕ್ಷೇ ತ್ರಯೋದಶೀ ಪಞ್ಚದಶೀ ಚ ಮಾಘೇ । ಉಪಪ್ಲವೇ ಚನ್ದ್ರಮಸೋ ರವೇಶ್ಚ ತಥಾಷ್ಟಕಾಸ್ವಪ್ಯಯನದ್ವಯೇ ಚ ।। ೧೩.

ಮಾಘ ಮಾಸದ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯ ಹದಿನಮೂರನೇ ಮತ್ತು ಹದಿನೈದನೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅಷ್ಟಕಾ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರಾಯಣ-ದಕ್ಷಿಣಾಯನ ಎರಡೂ ಸಂಕ್ರಮಣಗಳಲ್ಲಿ,

ಪಾನೀಯಮಪ್ಯತ್ರ ತಿಲೈರ್ವಿಮಿಶ್ರಂ ದದ್ಯಾತ್ಪಿತೃಭ್ಯಃ ಪ್ರಯತೋ ಮನುಷ್ಯಃ । ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕೃತಂ ತೇನ ಸಮಾಃಸಹಸ್ತ್ರಂ ರಹಸ್ಯಮೇತತ್ ಪಿತರೋ ವದನ್ತಿ ।। ೧೩.

ಈ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ತಿಲವನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕಲಸಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಈ ರೀತಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧದಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ಸಾವಿರ ವರ್ಷ ಸಂತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ — ಈ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಪಿತೃಗಳೇ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.