ಏವಂ ಸ ಖಞ್ಜರೀಟೋ ಹಿ ಗಙ್ಗಾತೋಯಾತ್ತತಸ್ತದಾ
ಹೀಗೆ ಆ ಕಂಜರೀಟ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಗಂಗೆಯ ನೀರು ಹೊತ್ತೊಯ್ದಿತು.
ವೈಶ್ಯಸ್ಯ ತು ಗೃಹೇ ಜಾತೋ ಹ್ಯನೇಕಕ್ರತುಯಾಜಿನಃ
ಆ ಹಕ್ಕಿ ಅನೇಕ ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿದ ವೈಶ್ಯನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿತು.
ವಿಬುದ್ಧಶ್ಚ ಪವಿತ್ರಶ್ಚ ಮದ್ಭಕ್ತಶ್ಚ ವಸುನ್ಧರೇ
ಅವನು ಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿಯೂ, ಶುದ್ಧನಾಗಿಯೂ, ನನ್ನ ಭಕ್ತನಾಗಿಯೂ ಬೆಳೆದನು, ಭೂಮಿದೇವಿ.
ಕದಾಚಿದುಪವಿಷ್ಟೌ ತೌ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಬಾಲೋ ಗುಣಾನ್ವಿತಃ
ಒಂದು ದಿನ ಅವನ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯನ್ನು ಕುಳಿತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಆ ಗುಣವಂತ ಮಗ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು.
ಪ್ರಣಮ್ಯ ಶಿರಸಾ ಭೂಮೌ ಬದ್ಧಾಞ್ಜಲಿರಯಾಚತ 138.
ಅವನು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ತಲೆ ಬಾಗಿಸಿ, ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ, ವಿನಂತಿ ಮಾಡಿದನು.
ನ ಚಾಹಂ ವಾರಣೀಯೋ ವೈ ಪಿತ್ರಾ ಮಾತ್ರಾ ಕಥಂಚನ
ನನ್ನನ್ನು ತಂದೆ ಅಥವಾ ತಾಯಿ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ತಡೆಯಬಾರದು.
ಪುತ್ರಸ್ಯ ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ದಮ್ಪತೀ ತೌ ಮುದಾನ್ವಿತೌ
ಮಗನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ದಂಪತಿಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತುಂಬಿದರು.
ಯದ್ಯತ್ತ್ವಂ ವಕ್ಷ್ಯಸೇ ವತ್ಸ ಯದ್ಯತ್ತೇ ಹೃದಿ ವರ್ತ್ತತೇ
ನೀನು ಏನು ಹೇಳಬೇಕೆಂದು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೀಯೋ, ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಏನಿದೆಯೋ, ಅದನ್ನು ಹೇಳು, ಮಗನೇ.
ತ್ರಿಂಶತ್ಸಹಸ್ರಂ ಗಾವೋ ಹಿ ಸರ್ವಾಶ್ಚ ಶುಭದೋಹನಾಃ
ಮೂವತ್ತಾಯಿರದ ಹಸುಗಳು ಇವೆ, ಅವುಗಳೆಲ್ಲಾ ಶುಭಕರ ಹಾಲು ಕೊಡುತ್ತವೆ.
ಪುನರನ್ಯತ್ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಆವಯೋಃ ಪುತ್ರ ಕಾರಣಾತ್
ನಿನ್ನಿಗಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಷಯವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಮಗನೇ.
ತತ್ಕುರುಷ್ವ ಯಥಾನ್ಯಾಯಂ ಮಿತ್ರೇಭ್ಯೋ ದೀಯತಾಂ ಧನಮ್
ಯೋಗ್ಯವಾದಂತೆ ನಡೆ, ಸ್ನೇಹಿತರಿಗೆ ಧನವನ್ನು ಕೊಡು.
ಕನ್ಯಾ ವೈ ರಮಣೀಯಾಶ್ಚ ಸಜಾತೀಯಾಃ ಕುಲೋದ್ಭವಾಃ
ನಿನ್ನ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿಯೂ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಸುಂದರ ಯುವತಿಯರು ಇದ್ದಾರೆ.
ಯದೀಚ್ಛಸಿ ಪುನಶ್ಚಾನ್ಯದ್ಯಜ್ಞೈರ್ಯಷ್ಟುಂ ಸುಪುತ್ರಕ
ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬೇರೆ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ನೀನು ಬಯಸಿದರೆ, ಸುಪುತ್ರಾ,
ಅಷ್ಟೌ ಸಮ್ಪೂರ್ಣಧುರ್ಯಾಣಾಂ ಹಲಾನಾಂ ತಾವತಾಂ ಶತಮ್
ಎಂಟು ನೂರಷ್ಟು ಜೋಡಿ ಎತ್ತುಗಳಿರುವ ಹಾಲುಗಳು ನಮ್ಮಲ್ಲಿವೆ.
ಯಾವದ್ಭೋಜನತೃಪ್ತಾನ್ವಾ ದ್ವಿಜಾನಿಚ್ಛಸಿ ತರ್ಪಿತುಮ್ 138.
ನೀನು ದ್ವಿಜರನ್ನು ಆಹಾರದಿಂದ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವೆ ಎಂದು ಇಚ್ಛಿಸುವವರೆಗೆ,
ಪಿತೃಮಾತೃ ವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸ ಬಾಲೋ ಧರ್ಮಸಂಯುತಃ
ತಂದೆ ತಾಯಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ಆ ಧರ್ಮಪರ ಬಾಲಕನು,
ಗೋಪ್ರದಾನೇ ನ ಮೇ ಕಾರ್ಯಂ ಮಿತ್ರಂ ವಾಪಿ ನ ಚಿನ್ತಿತಮ್
ನಾನು ಹಸುವನ್ನು ಕೊಡುವುದರಲ್ಲಿಯೂ, ಸ್ನೇಹಿತರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ಚಿಂತೆಯಿಲ್ಲ.
ನಾಹಂ ವಾಣಿಜ್ಯಮಿಚ್ಛಾಮಿ ಕೃಷಿಗೋರಕ್ಷಮೇವ ಚ
ನಾನು ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ, ಕೃಷಿ ಅಥವಾ ಹಸುವಿನ ಕಾಯುವಿಕೆಯೂ ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
ಏಕಂ ಮೇ ಪರಮಂ ಚಿನ್ತ್ಯಂ ಯನ್ಮಮೇಚ್ಛಾ ತಪೋಧೃತೌ
ನನಗೆ ಒಂದು ಮಾತ್ರ ಮಹತ್ತರವಾದ ವಿಚಾರ ಇದೆ; ಅದು ಎಂದರೆ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಬೇಕೆಂಬ ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆ.
ತತಃ ಪುತ್ರವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ಮಮ ಕರ್ಮಪರಾಯಣೌ
ಮಗನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ನಂತರ, ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು.
ಅಥ ದ್ವಾದಶ ವರ್ಷಾಣಿ ತವ ಜಾತಸ್ಯ ಪುತ್ರಕ
ಮಗನೇ, ನಿನ್ನ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದಿವೆ.
ಚಿನ್ತಯಿಷ್ಯತಿ ಭದ್ರಂ ತೇ ಯದಾ ತತ್ಪ್ರಾಪ್ನುಯಾ ವಯಃ
ನೀನು ಆ ವಯಸ್ಸನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ನಿನಗೆ ಹಿತವಾದುದನ್ನು ನೀನು ಯೋಚಿಸುವೆ.
ಕಿಮಿದಂ ಚಿನ್ತಿತಂ ವತ್ಸ ಗಮನೇ ಸೌಕರಂ ಪ್ರತಿ
ಮಗನೇ, ಈ ಸೂಕರನ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುವ ವಿಚಾರವನ್ನು ನೀನು ಯಾಕೆ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ?
ಅಮ್ಬೇತಿ ಭಾಷಸೇಽದ್ಯಾಪಿ ಕಥಮೇತದ್ವಿಚಿನ್ತಿತಮ್ 138.
ನೀನು ಇನ್ನೂ ನನನ್ನು 'ಅಮ್ಮ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತೀಯಲ್ಲ; ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ನೀನು ಯೋಚಿಸಿದ್ದೀಯೆ?
ಅಪರಾಧೋ ನ ವಿದ್ಯೇತ ಪುತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಗೃಹೇಷ್ವಪಿ
ಮಗನೇ, ಹೊಲದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಡ ತಪ್ಪು ಎನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ರುಷ್ಟೇನ ವಾಪಿ ಭೀಷಾಯೈ ಗೃಹ್ಯತೇ ಚೈವ ಯಷ್ಟಿಕಾ
ಕೋಪಗೊಂಡಾಗಲೂ, ಭಯದಿಂದಲೂ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ದಂಡ ಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ.
ಇತಿ ಮಾತುರ್ವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸ ವೈಶ್ಯಕುಲನನ್ದನಃ
ತಾಯಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ಆ ವೈಶ್ಯ ಕುಲದ ಆನಂದವು,
ಉಷಿತೋಽಸ್ಮಿ ತದಂಗೇಷು ಗರ್ಭಸ್ಥಃ ಕುಕ್ಷಿಸಂಭವಃ
ನಾನು ನಿನ್ನ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಆ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದ್ದೇನೆ.
ಸ್ತನೌ ಹ್ಯೇತೌ ಮಯಾ ಪೀತೌ ಲಲಿತೇನ ವಿಜೃಮ್ಭಿತೌ
ಈ ಎರಡು ಸ್ತನಗಳನ್ನು ನಾನು ಮೃದುವಾಗಿ, ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಕುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದೆ.
ಅಮ್ಬ ತ್ವಂ ಮಯಿ ಕಾರುಣ್ಯಂ ಕುರುಷ್ವ ಖಲು ಚೋಚಿತಮ್
ಅಮ್ಮ, ನನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ದಯೆಯನ್ನು ತೋರಿಸು.