ಕದಾಚಿತ್ತು ಚತುರ್ಥೇನ ಕದಾಚಿತ್ಫಲಮೇವ ಚ
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನ ಮಾತ್ರ ಊಟ ಮಾಡುವವನು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನೇ ಸೇವಿಸುವವನು,
ಯ ಏತತ್ಸಪ್ತ ಜನ್ಮಾನಿ ಮಮ ಕರ್ಮಾಣಿ ಕುರ್ವತೇ
ಯಾರು ಈ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಏಳು ಜನ್ಮಗಳ ಕಾಲ ನನ್ನಿಗಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ,
ಇತಿ ಶ್ರೀವರಾಹಪುರಾಣೇ ವಿವಿಧಕರ್ಮೋತ್ಪತ್ತೌ ಪಂಚದಶಾಧಿಕಶತತಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಇಂತಿ ಶ್ರೀವರಾಹಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಕರ್ಮಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ನೂರ ಹದಿನೈದನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು.
ಅಥ ಸುಖದುಃಖನಿರೂಪಣಮ್ ಮಯಾ ಪ್ರೋಕ್ತವಿಧಾನೇನ ಯಸ್ತು ಕರ್ಮಾಣಿ ಕಾರಯೇತ್
ಈಗ ಸುಖದುಃಖಗಳ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ: ನಾನು ಹೇಳಿದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಯಾರು ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೋ,
ಏಕಚಿತ್ತಃ ಸಮಾಸ್ಥಾಯ ಅಹಙ್ಕಾರವಿವರ್ಜ್ಜಿತಃ
ಒಂದು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಅಹಂಕಾರವಿಲ್ಲದೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇರುವವನು,
ಫಲಮೂಲಾನಿ ಶಾಕಾನಿ ದ್ವಾದಶ್ಯಾಂ ವಾ ಕದಾಚನ
ಹನ್ನೆರಡನೇ ದಿನ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣು, ಬೇರು, ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವವನು,
ಷಷ್ಠ್ಯಷ್ಟಮೀ ಹ್ಯಮಾವಾಸ್ಯಾ ತೂಭಯತ್ರ ಚತುರ್ದಶೀ
ಆರು, ಎಂಟು, ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಇಬ್ಬದ ಪಕ್ಷದ ಹದಿನಾಲ್ಕನೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ,
ಏವಂ ಯೋಗವಿಧಾನೇನ ಕರ್ಮ ಕುರ್ಯಾದ್ದೃಢವ್ರತಃ
ಈ ರೀತಿ ಯೋಗಶಾಸ್ತ್ರದಂತೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯದಿಂದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು,
ನ ಗ್ಲಾನಿರ್ನ ಜರಾ ತಸ್ಯ ನ ಮೋಹೋ ರೋಗ ಏವ ಚ
ಅವನಿಗೆ ಶ್ರಮವೂ ಇಲ್ಲ, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ, ಮೋಹವೂ ಇಲ್ಲ, ರೋಗವೂ ಇಲ್ಲ.
ತೇಷಾಂ ವ್ಯುಷ್ಟಿಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಮಮ ಕರ್ಮಸಮುತ್ಥಿತಾಮ್
ಅವರಿಗಾಗಿ ನನ್ನ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಫಲವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಮಮಾರ್ಚನವಿಧಿಂ ಕೃತ್ವಾ ಮಮ ಲೋಕೇ ಮಹೀಯತೇ
ನನ್ನ ಪೂಜೆಯನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಮಾಡಿದವನು ನನ್ನ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಉಚಿತೇನೋಪಚಾರೇಣ ದುಃಖಮೋಕ್ಷವಿನಾಶನಮ್
ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸೇವೆಯಿಂದ ದುಃಖವನ್ನೂ ನೋವನ್ನು ಕೂಡ ನಿವಾರಿಸಬಹುದು.
ಯೋ ಮಾಂ ನೈವ ಪ್ರಪದ್ಯೇತ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್ 116.
ಯಾರು ನನಗೆ ಶರಣಾಗುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವರಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಯೋ ನ ಮಾಂ ಪ್ರತಿಪದ್ಯೇತ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಯಾರು ನನ್ನನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವರಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಅದತ್ತ್ವಾ ತಸ್ಯ ಯೋ ಭುಂಕ್ತೇ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಯಾರು ಅವನಿಗೆ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲದೆ ತಾನೇ ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ತಸ್ಯ ದೇವಾ ನ ಚಾಶ್ನನ್ತಿ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಯಾರ ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವರಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಪರೋಪತಾಪೀ ಮನ್ದಾತ್ಮಾ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಮಂದಬುದ್ಧಿಯವನು ಇತರರಿಗೆ ನೋವು ಕೊಟ್ಟರೆ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಮೃತ್ಯುಕಾಲವಶಂ ಪ್ರಾಪ್ತಸ್ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಮರಣದ ವಶವಾಗಿದ್ದವನು, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಧಾವನ್ತ್ಯಸ್ಯಾಗ್ರತಃ ಪೃಷ್ಠೇ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಯಾರೋ ಮುಂದೆ ಅಥವಾ ಹಿಂದೆ ಓಡುತ್ತಿರುವರು, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಶುಷ್ಕಾನ್ನಂ ಕೇಚಿದಶ್ನನ್ತಿ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಕೆಲವರು ಒಣ ಅನ್ನ ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಕೇಚಿತ್ತೃಣೇಷು ಶೇರನ್ತೇ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಕೆಲವರು ಹುಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಮಲಗುತ್ತಾರೆ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಕೇಚಿದ್ವಿರೂಪಾ ದೃಶ್ಯನ್ತೇ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಕೆಲವರು ಕುರುಪರಾಗಿರುವರು, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಕೇಚಿನ್ಮೂಕಾಶ್ಚ ದೃಶ್ಯನ್ತೇ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್ 116.
ಕೆಲವರು ಮೂಕರಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ದರಿದ್ರೋ ಜಾಯತೇ ದಾತಾ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಒಬ್ಬ ಉದಾರಿಯು ಬಡತನದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದರೆ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಏಕಾ ತು ದುರ್ಭಗಾ ತತ್ರ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಹೆಂಗಸು ತುಂಬಾ ದುರ್ಬಾಗಿಯಾಗಿದ್ದಾಳೆ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಪಾಪಕರ್ಮರತಾ ಹ್ಯಾಸನ್ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಕೆಲವರು ಪಾಪಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವರು, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಮಾಮೇವ ನ ಪ್ರಪದ್ಯನ್ತೇ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್
ಅವರು ನನ್ನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವೇನು ಇದೆ?
ಸರ್ವಭೂತಾಹಿತಂ ಪಾಪಂ ಯತ್ತ್ವಯಾ ಪರಿಪೃಚ್ಛಿತಮ್
ನೀನು ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಪಾಪದ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿದ್ದೀಯೆ.
ತಚ್ಛೃಣುಷ್ವಾನವದ್ಯಾಙ್ಗಿ ಮಮ ಕರ್ಮವಿನಿಶ್ಚಯಮ್
ದೋಷರಹಿತೆಯೇ, ನನ್ನ ಕರ್ಮನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಕೇಳು.
ಯಸ್ಯ ಬುದ್ಧಿರ್ವಿಜಾಯೇತ ಸ ದುಃಖಾಯೋಪಜಾಯತೇ
ಯಾರಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ, ಅವನಿಗೆ ದುಃಖವೂ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.