ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ನಾರಾಯಣಃ ಪರೋ ದೇವಃ ಸತ್ತ್ವರೂಪೋ ಜನಾರ್ದನಃ । ತ್ರಿಧಾತ್ಮಾನಂ ಸ ಭಗವಾನ್ ಸಸರ್ಜ ಪರಮೇಶ್ವರಃ ।। ೭೦.

ಆ ಪರಮ ದೇವತೆ ನಾರಾಯಣನು, ಸತ್ವಸ್ವರೂಪಿ ಜನಾರ್ದನನು, ಆ ಪರಮೇಶ್ವರನು ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಮೂರು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ರಜಸ್ತಮೋಭ್ಯಾಂ ಯುಕ್ತೋಽಭೂದ್ ರಜಃ ಸತ್ತ್ವಾಧಿಕಂ ವಿಭುಃ । ಸಸರ್ಜ ನಾಭಿಕಮಲೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಕಮಲಾಸನಮ್ ।। ೭೦.

ರಾಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯು, ರಾಜಸ್ಸು ಸತ್ತ್ವಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಇದ್ದಾಗ, ತನ್ನ ನಾಭಿಯಿಂದ ಉದಯವಾದ ಕಮಲದ ಮೇಲೆ ಕಮಲಾಸನನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ರಜಸಾ ತಮಸಾ ಯುಕ್ತಃ ಸೋಽಪಿ ಮಾಂ ತ್ವಸೃಜತ್ ಪ್ರಭುಃ । ಯತ್ಸತ್ತ್ವಂ ಸ ಹರಿರ್ದೇವೋ ಯೋ ಹರಿಸ್ತತ್ಪರಂ ಪದಮ್ ।। ೭೦.

ಅವನು ರಾಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು, ನನ್ನನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು, ಸ್ವಾಮೀ. ಆ ಸತ್ತ್ವವೇ ಹರಿಯಾಗಿದೆ, ದೇವರು; ಆ ಹರಿ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ.

ಯೇ ಸತ್ತ್ವರಜಸೀ ಸೋಽಪಿ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಕಮಲಸಂಭವಃ । ಯೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸೈವ ದೇವಸ್ತು ಯೋ ದೇವಃ ಸಃ ಚತುರ್ಮುಖಃ । ಯದ್ರಜಸ್ತಮಸೋಪೇತಂ ಸೋಽಹಂ ನಾಸ್ತ್ಯತ್ರ ಸಂಶಯಃ ।। ೭೦.

ಯಾರಲ್ಲಿ ಸತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಸು ಇದೆ, ಅವನೇ ಕಮಲದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಹ್ಮನು. ಬ್ರಹ್ಮನೇ ದೇವರು, ಆ ದೇವರು ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳವನು. ರಾಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿರುವದು ನಾನೇ, ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

ಸತ್ತ್ವಂ ರಜಸ್ತಮಶ್ಚೈವ ತ್ರಿತಯಂ ಚೈತದುಚ್ಯತೇ । ಸತ್ತ್ವೇನ ಮುಚ್ಯತೇ ಜನ್ತುಃ ಸತ್ತ್ವಂ ನಾರಾಯಣಾತ್ಮಕಮ್ ।। ೭೦.

ಸತ್ತ್ವ, ರಜಸ್ಸು, ತಮಸ್ಸು—ಈ ಮೂರು ಒಂದಾಗಿ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸತ್ತ್ವದಿಂದ ಜೀವಿ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಆ ಸತ್ತ್ವವೇ ನಾರಾಯಣನ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ.

ರಜಸಾ ಸತ್ತ್ವಯುಕ್ತೇನ ಭವೇತ್ ಸೃಷ್ಟೀ ರಜೋಽಧಿಕಾ । ತಚ್ಚ ಪೈತಾಮಹಂ ವೃತ್ತಂ ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರೇಷು ಪಠ್ಯತೇ ।। ೭೦.

ರಾಜಸ್ಸು ಸತ್ತ್ವದ ಜೊತೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಾಗ, ರಾಜಸ್ಸು ಹೆಚ್ಚು ಇದ್ದಾಗ ಸೃಷ್ಟಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಪಿತೃಪರಂಪರೆ ಎಂದು ಎಲ್ಲಾ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಯದ್ವೇದಬಾಹ್ಯಂ ಕರ್ಮ ಸ್ಯಾಚ್ಛಾಸ್ತ್ರಮುದ್ದಿಶ್ಯ ಸೇವ್ಯತೇ । ತದ್ರೌದ್ರಮಿತಿ ವಿಖ್ಯಾತಂ ಕನಿಷ್ಠಂ ಗದಿತಂ ನೃಣಾಮ್ ।। ೭೦.

ವೇದಕ್ಕೆ ಹೊರಗಿನ ಯಾವ ಕಾರ್ಯವನ್ನಾದರೂ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದರೆ, ಅದನ್ನು ಕ್ರೂರವಾದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅದು ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಳಮಟ್ಟದದು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಯದ್ಧೀನಂ ರಜಸಾ ಕರ್ಮ ಕೇವಲಂ ತಾಮಸಂ ತು ಯತ್ । ತದ್ ದುರ್ಗತಿಪರಂ ನೄಣಾಮಿಹ ಲೋಕೇ ಪರತ್ರ ಚ ।। ೭೦.

ಯಾವ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ರಾಜಸ್ಸು ಕಡಿಮೆ ಇದೆ, ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ಅದು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ದುಃಖಕರ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ.

ಸತ್ತ್ವೇನ ಮುಚ್ಯತೇ ಜನ್ತುಃ ಸತ್ತ್ವಂ ನಾರಾಯಣಾತ್ಮಕಮ್ । ನಾರಾಯಣಶ್ಚ ಭಗವಾನ್ ಯಜ್ಞರೂಪೀ ವಿಭಾವ್ಯತೇ ।। ೭೦.

ಸತ್ತ್ವದಿಂದ ಜೀವಿ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಆ ಸತ್ತ್ವವೇ ನಾರಾಯಣನ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ. ನಾರಾಯಣನು ಯಜ್ಞರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಕೃತೇ ನಾರಾಯಣಃ ಶುದ್ಧಃ ಸೂಕ್ಷ್ಮಮೂರ್ತಿರುಪಾಸ್ಯತೇ । ತ್ರೇತಾಯಾಂ ಯಜ್ಞರೂಪೇಣ ಪಞ್ಚರಾತ್ರೈಸ್ತು ದ್ವಾಪರೇ ।। ೭೦.

ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರೂಪದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞರೂಪದಲ್ಲಿ, ದ್ವಾಪರಯುಗದಲ್ಲಿ ಪಂಚರಾತ್ರಿ ವಿಧಿಗಳ ಮೂಲಕ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಕಲೌ ಮತ್ಕೃತಮಾರ್ಗೇಣ ಬಹುರೂಪೇಣ ತಾಮಸೈಃ । ಇಜ್ಯತೇ ದ್ವೇಷಬುದ್ಧ್ಯಾ ಸ ಪರಮಾತ್ಮಾ ಜನಾರ್ದನಃ ।। ೭೦.

ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ನಾನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮಾರ್ಗದಂತೆ, ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ತಾಮಸಿಕ ವಿಧಾನಗಳಿಂದ, ಜನಾರ್ದನ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ದ್ವೇಷಭಾವದಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ನ ತಸ್ಮಾತ್ ಪರತೋ ದೇವೋ ಭವಿತಾ ನ ಭವಿಷ್ಯತಿ । ಯೋ ವಿಷ್ಣುಃ ಸ ಸ್ವಯಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಯೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸೋಽಹಮೇವ ಚ ।। ೭೦.

ಅವನಿಗಿಂತ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಇಲ್ಲ, ಮುಂದೆಯೂ ಇರಲಾರನು. ವಿಷ್ಣುವೇ ಸ್ವತಃ ಬ್ರಹ್ಮನು, ಬ್ರಹ್ಮನೇ ನಾನಾಗಿದ್ದೇನೆ.

ವೇದತ್ರಯೇಽಪಿ ಯಜ್ಞೇಽಸ್ಮಿನ್ ಯಾಜ್ಯಂ ವೇದೇಷು ನಿಶ್ಚಯಃ । ಯೋ ಭೇದಂ ಕುರುತೇಽಸ್ಮಾಕಂ ತ್ರಯಾಣಾಂ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮ । ಸ ಪಾಪಕಾರೀ ದುಷ್ಟಾತ್ಮಾ ದುರ್ಗತಿಂ ಗತಿಮಾಪ್ನುಯಾತ್ ।। ೭೦.

ಮೂರು ವೇದಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಈ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿಯೂ, ಹೋಮದ ವಸ್ತು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮೂವರಲ್ಲಿ ಯಾರು ಭೇದವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಪಾಪಕಾರ್ಯ ಮಾಡುವವರು, ದುಷ್ಟಮನಸ್ಸಿನವರು, ದುಃಖಕರ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ.

ಇದಂ ಚ ಶ್ರೃಣು ಮೇಽಗಸ್ತ್ಯ ಗದತಃ ಪ್ರಾಕ್ತನಂ ತಥಾ । ಯಥಾ ಕಲೌ ಹರೇರ್ಭಕ್ತಿಂ ನ ಕುರ್ವನ್ತೀಹ ಮಾನವಾಃ ।। ೭೦.

ಅಗಸ್ತ್ಯ, ನಾನು ಹೇಳುತ್ತಿರುವ ಹಳೆಯ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳು; ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಹೇಗೆ ಹರಿಯ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲವೋ ಅದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಭೂರ್ಲೋಕವಾಸಿನಃ ಸರ್ವೇ ಪುರಾ ಯಷ್ಟ್ವಾ ಜನಾರ್ದನಮ್ । ಭುವರ್ಲೋಕಂ ಪ್ರಪದ್ಯನ್ತೇ ತತ್ರಸ್ಥಾ ಅಪಿ ಕೇಶವಮ್ । ಆರಾಧ್ಯ ಸ್ವರ್ಗತಿಂ ಯಾನ್ತಿ ಕ್ರಮಾನ್ಮುಕ್ತಿಂ ವ್ರಜನ್ತಿ ಚ ।। ೭೦.

ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂದೆ ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಭುವರ್ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ ಇರುವವರು ಕೇಶವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದರು, ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.

ಏವಂ ಮುಕ್ತಿಪದೇ ವ್ಯಾಪ್ತೇ ಸರ್ವಲೋಕೈಸ್ತಥೈವ ಚ । ಮುಕ್ತಿಭಾಜಸ್ತತೋ ದೇವಾಸ್ತಂ ದಧ್ಯುಃ ಪ್ರಯತಾ ಹರಿಮ್ ।। ೭೦.

ಈ ರೀತಿ ಮುಕ್ತಿಪದವು ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದಾಗ, ಮುಕ್ತಿಗೆ ಅರ್ಹರಾದ ದೇವತೆಗಳು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹರಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದರು.

ಸೋಽಪಿ ಸರ್ವಗತತ್ವಾಚ್ಚ ಪ್ರಾದುರ್ಭೂತಃ ಸನಾತನಃ । ಉವಾಚ ಬ್ರೂತ ಕಿಂ ಕಾರ್ಯಂ ಸರ್ವಯೋಗಿವರಾಃ ಸುರಾಃ ।। ೭೦.

ಅವನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ಶಾಶ್ವತನು ಆಗಿದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ, 'ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿ, ಯೋಗಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾಗಿರುವವರೇ?' ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.

ತೇ ತಂ ಪ್ರಣಮ್ಯ ದೇವೇಶಮೂಚುಶ್ಚ ಪರಮೇಶ್ವರಮ್ । ದೇವದೇವ ಜನಃ ಸರ್ವೋ ಮುಕ್ತಿಮಾರ್ಗೇ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಃ । ಕಥಂ ಸೃಷ್ಟಿಃ ಪ್ರಭವಿತಾ ನರಕೇಷು ಚ ಕೋ ವಸೇತ್ ।। ೭೦.

ಅವರು ದೇವದೇವನಿಗೆ ವಂದಿಸಿ, ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ದೇವದೇವ, ಎಲ್ಲರೂ ಮುಕ್ತಿಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಆಗ ಸೃಷ್ಟಿ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುವುದು? ನರಕಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರು ವಾಸಿಸುವರು?'

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತತೋ ದೇವೈಸ್ತಾನುವಾಚ ಜನಾರ್ದನಃ । ಯುಗಾನಿ ತ್ರೀಣಿ ಬಹವೋ ಮಾಮುಪೇಷ್ಯನ್ತಿ ಮಾನವಾಃ ।। ೭೦.

ದೇವತೆಗಳು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ, ಜನಾರ್ದನನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: 'ಮೂರು ಯುಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಾಲ, ಮಾನವರು ನನ್ನನ್ನು ಶರಣಾಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.'

ಅನ್ತ್ಯೇ ಯುಗೇ ಪ್ರವಿರಲಾ ಭವಿಷ್ಯನ್ತಿ ಮದಾಶ್ರಯಾಃ । ಏಷ ಮೋಹಂ ಸೃಜಾಮ್ಯಾಶು ಯೋ ಜನಂ ಮೋಹಯಿಷ್ಯತಿ ।। ೭೦.

ಕೊನೆಯ ಯುಗದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಶರಣಾದವರು ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ನಾನು ಬೇಗನೆ ಜನರನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುವ ಮೋಹವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತೇನೆ.

ತ್ವಂ ಚ ರುದ್ರ ಮಹಾಬಾಹೋ ಮೋಹಶಾಸ್ತ್ರಾಣಿ ಕಾರಯ । ಅಲ್ಪಾಯಾಸಂ ದರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಫಲಂ ದೀರ್ಘಂ ಪ್ರದರ್ಶಯ ।। ೭೦.

ಮಹಾಬಾಹು ರುದ್ರನೇ, ನೀನು ಮೋಹಮಯವಾದ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ರಚಿಸು. ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ದೊಡ್ಡ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಜನರಿಗೆ ತೋರಿಸು.

ಕುಹಕಂ ಚೇನ್ದ್ರಜಾಲಾನಿ ವಿರುದ್ಧಾಚರಣಾನಿ ಚ । ದರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಜನಂ ಸರ್ವಂ ಮೋಹಯಾಶು ಮಹೇಶ್ವರ ।। ೭೦.

ಮಾಯಾಜಾಲ, ವಂಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಪರೀತ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತೋರಿಸಿ, ಮಹೇಶ್ವರನೇ, ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಬೇಗನೆ ಮೋಹಗೊಳಿಸು.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತದಾ ತೇನ ದೇವೇನ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಾ । ಆತ್ಮಾ ತು ಗೋಪಿತಃ ಸದ್ಯಃ ಪ್ರಕಾಶ್ಯೋಽಹಂ ಕೃತಸ್ತದಾ ।। ೭೦.

ಅಂತಹ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಆ ಪರಮೇಶ್ವರನಿಂದ ನನ್ನ ನಿಜ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕೂಡಲೇ ಮರೆಮಾಚಿ, ಮತ್ತೆ ತೋರಿಸಲಾಯಿತು.

ತಸ್ಮಾದಾರಭ್ಯ ಕಾಲಂ ತು ಮತ್ಪ್ರಣೀತೇಷು ಸತ್ತಮ । ಶಾಸ್ತ್ರೇಷ್ವಭಿರತೋ ಲೋಕೋ ಬಾಹುಲ್ಯೇನ ಭವೇದತಃ ।। ೭೦.

ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ, ಒಳ್ಳೆಯವರೇ, ನನ್ನಿಂದ ರಚಿಸಲಾದ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಿಗೆ ಜನರು ಹೆಚ್ಚಿನವಾಗಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ವೇದಾನುವರ್ತ್ತಿನಂ ಮಾರ್ಗಂ ದೇವಂ ನಾರಾಯಣಂ ತಥಾ । ಏಕೀಭಾವೇನ ಪಶ್ಯನ್ತೋ ಮುಕ್ತಿಭಾಜೋ ಭವನ್ತಿ ತೇ ।। ೭೦.

ವೇದಪಂಥವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ದೇವರಾದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಒಂದೇ ರೂಪವಾಗಿ ನೋಡುವವರು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಮಾಂ ವಿಷ್ಣೋರ್ವ್ಯತಿರಿಕ್ತಂ ಯೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಚ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ । ಭಜನ್ತೇ ಪಾಪಕರ್ಮಾಣಸ್ತೇ ಯಾನ್ತಿ ನರಕಂ ನರಾಃ ।। ೭೦.

ನನ್ನನ್ನಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ವಿಷ್ಣುವಿನಿಂದ ಬೇರೆ ಎಂದು ಪೂಜಿಸುವವರು, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಪಾಪಕರ್ಮ ಮಾಡಿದವರು ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.

ಯೇ ವೇದಮಾರ್ಗನಿರ್ಮುಕ್ತಾಸ್ತೇಷಾಂ ಮೋಹಾರ್ಥಮೇವ ಚ । ನಯಸಿದ್ಧಾನ್ತಸಂಜ್ಞಾಭಿರ್ಮಯಾ ಶಾಸ್ತ್ರಂ ತು ದರ್ಶಿತಮ್ ।। ೭೦.

ಯಾರು ವೇದಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ, ಅವರನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ನಾನಾ ತತ್ವಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದೇನೆ.

ಪಾಶೋಽಯಂ ಪಶುಭಾವಸ್ತು ಸ ಯದಾ ಪತಿತೋ ಭವೇತ್ । ತದಾ ಪಾಶುಪತಂ ಶಾಸ್ತ್ರಂ ಜಾಯತೇ ವೇದಸಂಜ್ಞಿತಮ್ ।। ೭೦.

ಈ ಬಂಧನೆ ಪಶುಭಾವವಾಗಿದೆ. ಅದು ಕಳೆದುಹೋದಾಗ ಪಾಶುಪತ ಶಾಸ್ತ್ರವೇ ವೇದ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗುತ್ತದೆ.

ವೇದಮೂರ್ತಿರಹಂ ವಿಪ್ರ ನಾನ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಾರ್ಥವಾದಿಭಿಃ । ಜ್ಞಾಯತೇ ಮತ್ಸ್ವರೂಪಂ ತು ಮುಕ್ತ್ವಾ ವೇದಮನಾದಿಮತ್ । ವೇದವೇದ್ಯೋಽಸ್ಮಿ ವಿಪ್ರರ್ಷೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೈಶ್ಚ ವಿಶೇಷತಃ ।। ೭೦.

ನಾನು ವೇದಸ್ವರೂಪನು, ವಿಪ್ರನೇ. ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ನನ್ನ ನಿಜ ಸ್ವರೂಪ ತಿಳಿಯದು; ಆದಿ ವೇದದಿಂದ ಮಾತ್ರ ತಿಳಿಯಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವೇದದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು.