ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ನಿರ್ಯಯುಃ ಕಾಞ್ಚನಂ ಪೀಠಮೇಕಾ ತಾಸಾಂ ಪ್ರಗೃಹ್ಯ ವೈ । ಸಾ ಮಾಂ ಪ್ರಾದಾತ್ ತದಾಽನ್ಯಾಽದಾತ್ ಸಲಿಲಂ ಕರಸಂಸ್ಥಿತಮ್ ।। ೬೯.

ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳು ಚಿನ್ನದ ಆಸನವನ್ನು ತಂದು ನನಗೆ ನೀಡಿದರು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ತನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಹಿಡಿದು ನನಗೆ ಕೊಟ್ಟಳು.

ಗೃಹೀತ್ವಾಽನ್ಯಾ ತು ಮೇ ಪಾದೌ ಕ್ಷಾಲಿತುಂ ಚೋಪಚಕ್ರಮೇ । ಅನ್ಯೇ ದ್ವೇ ವ್ಯಜನೇ ಗೃಹ್ಯ ಮತ್ಪಕ್ಷಾಭ್ಯಾಂ ವ್ಯವಸ್ಥಿತೇ ।। ೬೯.

ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ನನ್ನ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ತೊಳೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಳು. ಉಳಿದ ಇಬ್ಬರು ಕೈಯಲ್ಲಿ ವಾಳೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ನನ್ನ ಎರಡೂ ಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದರು.

ತತೋ ಹುಙ್ಕಾರಮಕರೋತ್ ಪುನರೇವ ಮಹಾತಪಾಃ । ತಚ್ಛಬ್ದಾದನ್ತರಂ ಹೈಮದ್ರೋಣೀಂ ಯೋಜನವಿಸ್ತೃತಾಮ್ । ಗೃಹ್ಯಾಜಗಾಮ ಮಕರೋತ್ಪ್ಲವಂ ಸರಸಿ ಪಾರ್ಥಿವ ।। ೬೯.

ಆಮೇಲೆ ಆ ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ 'ಹುಂ' ಎಂದು ಶಬ್ದಮಾಡಿದರು. ಆ ಶಬ್ದದಿಂದ ಒಂದು ಯೋಜನ ಅಗಲದ ಚಿನ್ನದ ತ盆ವು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ಮತ್ತು ಒಂದು ಮಕರವು ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಹಾರಿ ಬಂತು.

ತಸ್ಯಾಂ ತು ಕನ್ಯಾಃ ಶತಶೋ ಹೇಮಕುಮ್ಭಕರಾಃ ಶುಭಾಃ । ಆಯಯುಸ್ತಮಥೋ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸ ಮುನಿಃ ಪ್ರಾಹ ಮಾಂ ನೃಪ ।। ೬೯.

ಆ ತ盆ದಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಶುಭಕರ ಯುವತಿಯರು ಚಿನ್ನದ ಕುಂಭಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಬಂದರು. ಇದನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ಮುನಿ ನನ್ನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದರು, ರಾಜನೇ.

ಸ್ನಾನಾರ್ಥಂ ಕಲ್ಪಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮನ್ನಿದಂ ತೇ ಸರ್ವಮೇವ ತು । ದ್ರೋಣೀಂ ಪ್ರವಿಶ್ಯ ಚೇಮಾಂ ತ್ವಂ ಸ್ನಾತುಮರ್ಹಸಿ ಸತ್ತಮ ।। ೬೯.

ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ ಸ್ನಾನಕ್ಕಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ನೀನು ಈ ತ盆ದೊಳಗೆ ಹೋಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು, ಮಹಾತ್ಮನೇ.

ತತೋಽಹಂ ತಸ್ಯ ವಚನಾತ್ ತಸ್ಯಾಂ ದ್ರೋಣ್ಯಾಂ ನರಾಧಿಪ । ವಿಶಾಮಿ ತಾವತ್ ಸರಸಿ ಸಾ ದ್ರೋಣೀ ಪ್ರತ್ಯಮಜ್ಜತ ।। ೬೯.

ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ರಾಜನೇ, ನಾನು ಆ ಸರೋವರದಲ್ಲಿರುವ ತ盆ದೊಳಗೆ ಹೋದೆ. ನಾನು ಒಳಗೆ ಹೋದ ಕೂಡಲೆ ಆ ತ盆ವು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತು.

ದ್ರೋಣ್ಯಾಂ ಜಲೇ ನಿಮಗ್ನೋಽಹಮ್ ಇತಿ ಮತ್ವಾ ನರೇಶ್ವರ । ಉನ್ಮಗ್ನೋಽಹಂ ತತೋ ಲೋಕಮಪೂರ್ವಂ ದೃಷ್ಟವಾಂಸ್ತತಃ ।। ೬೯.

ರಾಜನೇ, ನಾನು ಆ ತ盆ದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ನಂತರ ನಾನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಹಿಂದೆ ಎಂದೂ ನೋಡಿರದ ಒಂದು ಲೋಕವನ್ನು ಕಂಡೆ.

ಸುಹರ್ಮ್ಯಕಕ್ಷ್ಯಾಯತನಂ ವಿಶಾಲಂ ರಥ್ಯಾಪಥಂ ಶುದ್ಧಜನಾನುಕೀರ್ಣಮ್ । ನೀತ್ಯುತ್ತಮೈಃ ಸೇವಿತಮಾತ್ಮವಿದ್ಭಿ - ರ್ನೃಭಿಃ ಪುರಾಣೈರ್ನಯಮಾರ್ಗಸಂಸ್ಥೈಃ ।। ೬೯.

ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ವಿಶಾಲವಾದ, ಸುಂದರವಾದ ನಗರವನ್ನು ನೋಡಿದೆ. ಅಗಲವಾದ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನ ಜನರು ತುಂಬಿದ್ದರು. ಆತ್ಮಜ್ಞಾನಿಗಳಾದ ಮಹಾಪಂಡಿತರು, ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾದ ಪುರಾತನ ರಾಜರು ಅಲ್ಲಿದ್ದರು.

ಸಂಸಾರಚರ್ಯಾಪರಿಘಾಭಿರುಗ್ರಂ ಗಮ್ಭೀರಪಾತಾಲತಲಸ್ಥಮಾದ್ಯಮ್ । ಸಿತೈರ್ನೃಭಿಃ ಪಾಶವರಾಗ್ರಹಸ್ತೈಃ ದ್ವಿಪಾಶ್ವಸಂಘೈರ್ವಿವಿಧೈರುಪೇತಮ್ ।। ೬೯.

ಅದು ಭಯಂಕರವಾದ, ಸಂಸಾರದ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಅಪ್ರಾಪ್ಯವಾದ, ಪಾತಾಳದ ಆಳದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸ್ಥಳವಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿದವರು ಪಾಶಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ವಿವಿಧ ಆನೆ ಮತ್ತು ಕುದುರೆಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದವು.

ವಿಚಿತ್ರಪದ್ಮೋತ್ಪಲಸಂವೃತಾನಿ ಸರಾಂಸಿ ನಾನಾವಿಹಗಾಕುಲಾನಿ । ಅಮ್ಭೋಜಪತ್ರಸ್ಥಿತಭೃಙ್ಗನಾದೈ- ರುದ್ಗೀತವನ್ತೀವ ಲಯೈರನೈಕೈಃ । ಕೈಲಾಸಶ್ರೃಙ್ಗಪ್ರತಿಮಾನಿ ತೀರೇ - ಷ್ವನೇಕರತ್ನೋತ್ಪಲಸಂಚಿತಾನಿ । ಗೃಹಾಣಿ ಧನ್ಯಾಧ್ಯುಷಿತಾನಿ ನೀಚೈ - ರುಪಾಸಿತಾನಿ ದ್ವಿಜದೇವವಿಪ್ರೈಃ ।। ೬೯.

ಕೈಲಾಸಶ್ರೃಙ್ಗಪ್ರತಿಮಾನಿ ತೀರೇ - ಷ್ವನೇಕರತ್ನೋತ್ಪಲಸಂಚಿತಾನಿ । ಗೃಹಾಣಿ ಧನ್ಯಾಧ್ಯುಷಿತಾನಿ ನೀಚೈ - ರುಪಾಸಿತಾನಿ ದ್ವಿಜದೇವವಿಪ್ರೈಃ ।। ೬೯.

ತೀರದಲ್ಲಿ ಕೈಲಾಸ ಶಿಖರದಂತೆ ಕಾಣುವ ಮನೆಗಳು, ಅನೇಕ ಅಮೂಲ್ಯ ಕಮಲಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಧನ್ಯರು ವಾಸಿಸುವ ಆ ಮನೆಗಳನ್ನು ದ್ವಿಜರು, ದೇವತೆಗಳು ಗೌರವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಪದ್ಮಾನಿ ಭೃಙ್ಗಾವನತಾನಿ ಚೇಲು - ಸ್ತೇಷಾಂ ಪುನರ್ಗುರುಭಾರಾದಜಸ್ತ್ರಮ್ । ಜಲೇಷು ಯೇಷಾಂ ಸುಸ್ವರಾಸ್ಯೋ ದ್ವಿಜಾತಿ- ರ್ವೇದೋದಿತಾನಾಹ ವಿಚಿತ್ರಮನ್ತ್ರಾನ್ ।। ೬೯.

ಅಲ್ಲಿ ಕಮಲಗಳು ಭೃಂಗಗಳ ಭಾರದಿಂದ ಸದಾ ಬಾಗಿಕೊಂಡು ತೋಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸುಶ್ರಾವ್ಯವಾದ ಧ್ವನಿಯುಳ್ಳ ದ್ವಿಜರು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ಅದ್ಭುತ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಸಿತಾಬ್ಜಮಾಲಾರ್ಚಿತಗಾತ್ರವನ್ತಿ ವಾಸೋತ್ತರೀಯಾಣಿ ಖಗಪ್ರವಾರೈಃ । ಸರಾಂಸ್ಯನೇಕಾನಿ ತಥಾ ದ್ವಿಜಾಸ್ತು ಪಠನ್ತಿ ಯಜ್ಞಾರ್ಥವಿಧಿಂ ಪುರಾಣಮ್ ।। ೬೯.

ಅವರ ದೇಹಗಳು ಬಿಳಿ ಕಮಲ ಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಅವರ ಮೇಲಂಗಿಗಳು ಸುಂದರವಾಗಿದ್ದವು. ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಅಲ್ಲಿದ್ದವು. ಅನೇಕ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜರು ಯಜ್ಞದ ಪುರಾತನ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಭ್ರಮನ್ನಹಂ ತೇಷು ಸರಃಸ್ವಪಶ್ಯಂ ವೃನ್ದಾನ್ಯನೇಕಾನಿ ಸುರಾಙ್ಗನಾನಾಮ್ । ವಿದ್ಯಾಧರಾಣಾಂ ಚ ತಥೈವ ಕನ್ಯಾಃ ಸ್ನಾನಾಯ ತಂ ದೇಶಮುಪಾಗತಾಶ್ಚ ।। ೬೯.

ಅಂತಹ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅನೇಕ ದೇವಾಂಗನಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ನೋಡಿದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ವಿದ್ಯಾಧರರ ಪುತ್ರಿಯರೂ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು.

ತತಃ ಕದಾಚಿದ್ ಭ್ರಮತಾ ನೃಪೋತ್ತಮ ಪ್ರದೃಷ್ಟಮನ್ಯತ್ಸುಸರಃ ಸುತೋಯಮ್ । ಪ್ರಾಗ್ ದೃಷ್ಟಮೇಕಂ ತು ತಥೈವ ತೀರೇ ಕುಟೀಂ ಪ್ರಪಶ್ಯಾಮಿ ಯಥಾ ಪುರಾಽಹಮ್ ।। ೬೯.

ಅಂತು ತಿರುಗಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ರಾಜನೇ, ಮತ್ತೊಂದು ಸುಂದರವಾದ, ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಸರೋವರವನ್ನು ನೋಡಿದೆ. ಅದರ ತೀರದಲ್ಲಿ, ಹಿಂದೆ ನಾನು ನೋಡಿದಂತೆ, ಒಂದು ಕುಟೀರವನ್ನು ನೋಡಿದೆ.

ಯಾವತ್ ಕುಟೀಂ ತಾಂ ಪ್ರವಿಶಾಮಿ ರಾಜನ್ ತಪಸ್ವಿನಂ ತಂ ಸ್ಥಿತಮೇಕದೇಶೇ । ದೃಷ್ಟ್ವಾಭಿಗಮ್ಯಾಭಿವದಾಮಿ ಯಾವತ್ ಸ್ಮಯನ್ನುವಾಚಾಪ್ರತಿಮಪ್ರಭಾವಃ ।। ೬೯.

ರಾಜನೆ, ನಾನು ಆ ಕುಟೀರದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಒಬ್ಬಡೆ ನಿಂತಿದ್ದ ತಪಸ್ವಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದಾಗ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದೆ. ಆಗ ಅವನು ನಗುತ್ತಾ, ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನು, ನನಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.

ತಾಪಸ ಉವಾಚ । ಕಿಂ ಮಾಂ ವಿಪ್ರ ನ ಜಾನೀಷೇ ಪ್ರಾಗ್ದೃಷ್ಟಮಪಿ ಸತ್ತಮ । ಯೇನ ತ್ವಂ ಮೂಢವಲ್ಲೋಕಮಿಮಮಪ್ಯನುಪಶ್ಯಸಿ ।। ೬೯.

ತಪಸ್ವಿಯು ಹೇಳಿದನು: ಒಳ್ಳೆಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನೀನು ನನನ್ನು ಹಿಂದೆ ನೋಡಿದ್ದರೂ ಗುರುತಿಸದೆ ಇರೆಯೆ? ನೀನು ಯಾಕೆ ಈ ಲೋಕವನ್ನು ಮೂಢನಂತೆ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ?

ದೃಷ್ಟಂ ಮತ್ಕಮಿದಂ ದೇವೈರ್ಭುವನಂ ಯನ್ನ ದೃಶ್ಯತೇ । ತ್ವತ್ಪ್ರಿಯಾರ್ಥಂ ಮಯಾ ಲೋಕೋ ದರ್ಶಿತಃ ಸ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ ।। ೬೯.

ಈ ಲೋಕವನ್ನು ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಕಾಣದಿದ್ದರೂ, ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿಗಾಗಿ ನಾನೇ ಇದನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದೇನೆ, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೆ.

ಸಂಪದಂ ಪಶ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಮದೀಯಸ್ಯ ಮಹಾಮುನೇ । ದಧಿಕ್ಷೀರವಹಾ ನದ್ಯಸ್ತಥಾ ಸರ್ಪಿರ್ಮಯಾನ್ ಹ್ರದಾನ್ ।। ೬೯.

ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ನನ್ನ ಲೋಕದ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ನೋಡು: ಮೊಸರೂ ಹಾಲು ಹರಿಯುವ ನದಿಗಳು, ತುಪ್ಪ ತುಂಬಿರುವ ಸರೋವರಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.

ಗೃಹಾಣಾಂ ಹೇಮರತ್ನಾನಾಂ ಸ್ತಮ್ಭಾನ್ ಹೇಮಮಯಾನ್ ಗೃಹೇ । ರತ್ನೋತ್ಪಲಚಿತಾಂ ಭೂಮಿಂ ಪದ್ಮರಾಗಸಮಪ್ರಭಾಮ್ । ಪಾರಿಜಾತಪ್ರಸೂನಾಢ್ಯಾಂ ಸೇವಿತಾಂ ಯಕ್ಷಕಿನ್ನರೈಃ ।। ೬೯.

ಇಲ್ಲಿನ ಮನೆಗಳ ಸ್ತಂಭಗಳು ಬಂಗಾರದಿಂದಲೂ ರತ್ನಗಳಿಂದಲೂ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ನೆಲವು ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಪದ್ಮರಾಗದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಪಾರಿಜಾತ ಪುಷ್ಪಗಳು ತುಂಬಿವೆ, ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಕಿನ್ನರರು ಇಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತದಾ ತೇನ ತಾಪಸೇನ ನರಾಧಿಪ । ವಿಸ್ಮಯಾಪನ್ನಹೃದಯಸ್ತಮೇವಾಹಂ ತು ಪೃಷ್ಟವಾನ್ ।। ೬೯.

ಆ ತಪಸ್ವಿಯು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ರಾಜನೇ, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿತು. ನಾನು ಅವನನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡಿದೆ.

ಭಗವಂಸ್ತವ ಲೋಕೋಽಯಂ ಸರ್ವಲೋಕವರೋತ್ತಮಃ । ಸರ್ವಲೋಕಾ ಮಯಾ ದೃಷ್ಟಾ ಬ್ರಹ್ಮಶಕ್ರಾದಿಸಂಸ್ಥಿತಾಃ ।। ೬೯.

ಭವಂತನು, ನಿಮ್ಮ ಲೋಕವೆಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿದೆ. ಬ್ರಹ್ಮ, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಇತರರ ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ನಾನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ.

ಅಯಂ ತ್ವಪೂರ್ವೋ ಲೋಕೋ ಮೇ ಪ್ರತಿಭಾತಿ ತಪೋಧನ । ಸಂಪದೈಶ್ವರ್ಯತೇಜೋಭಿರ್ಹರ್ಮ್ಯರತ್ನಚಯೈಸ್ತಥಾ ।। ೬೯.

ಆದರೆ, ತಪಸ್ಸಿನ ಬಲವಂತನೆ, ಈ ಲೋಕವು ನನಗೆ ಹೊಸದಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಐಶ್ವರ್ಯ, ಪ್ರಭೆ, ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅರಮನೆ ರತ್ನಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ.

ಸರೋಭಿಃ ಸೂದಕೈಃ ಪುಣ್ಯೈರ್ಜಲಜೈಶ್ಚ ವಿಶೇಷತಃ । ಅತ್ಯದ್ಭುತಮಿದಂ ಲೋಕಂ ದೃಷ್ಟವಾನಸ್ಮಿ ತೇ ಮುನೇ ।। ೬೯.

ಪವಿತ್ರವಾದ ಸರೋವರಗಳು, ಶುಭ್ರವಾದ ಕೆರೆಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಮಲಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಅದ್ಭುತ ಲೋಕವನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ, ಮುನಿಯೇ.

ಇತ್ಥಂಭೂತಂ ಕಥಂ ಲೋಕೋ ಭವಾಂಶ್ಚೇತ್ಥಂ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಃ । ಕಥಯಸ್ವೈತಸ್ಯ ಹೇತುಂ ಮೇ ಕಶ್ಚ ತ್ವಂ ಮುನಿಪುಂಗವ ।। ೬೯.

ಇಂತಹ ಲೋಕವು ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು? ನೀವು ಇಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದೀರಿ? ಇದರ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳಿ, ಮತ್ತು ನೀವು ಯಾರು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಿ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೆ.

ಕಥಮಿಲಾವೃತೇ ವರ್ಷೇ ಸರಸ್ತೀರೇ ಮಹಾಮುನೇ । ದೃಷ್ಟವಾನಸ್ಮಿ ಸೋಽಹಂ ತ್ವಂ ಸರಸ್ತತ್ ಸಾ ಕುಟೀ ಮುನೇ । ಹೇಮಹರ್ಮ್ಯಾಕುಲೇ ಲೋಕೇ ಕಿಂ ವಾ ಸ್ಥಾನಂ ತು ತೇ ಕುಟಿಃ ।। ೬೯.

ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ಇಲಾವೃತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸರೋವರದ ತೀರದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹೇಗೆ ನೋಡಿದೆ? ಆ ಸರೋವರ, ಆ ಕುಟೀರ, ಮುನಿಯೇ, ಬಂಗಾರದ ಅರಮನೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವೇನು?

ಏವಮುಕ್ತಃ ಸ ಭಗವಾತ್ ಮಯಾಽಸೌ ಮುನಿಪುಂಗವಃ । ಪ್ರಾಹ ಮಹ್ಯಂ ಯಥಾವೃತ್ತಂ ಯತ್ ತು ರಾಜೇನ್ದ್ರ ತಚ್ಛೃಣು ।। ೬೯.

ನಾನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ, ಆ ಮಹಾಮುನಿಯು ನನಗೆ ನಿಜವಾದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದನು. ರಾಜನೇ, ಅದನ್ನು ಕೇಳು.

ತಾಪಸ ಉವಾಚ । ಅಹಂ ನಾರಾಯಣೋ ದೇವೋ ಜಲರೂಪೀ ಸನಾತನಃ । ಯೇನ ವ್ಯಾಪ್ತಮಿದಂ ವಿಶ್ವಂ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಂ ಸಚರಾಚರಮ್ ।। ೬೯.

ತಪಸ್ವಿಯು ಹೇಳಿದನು: ನಾನು ನಾರಾಯಣ ದೇವರು, ಜಲರೂಪದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಇರುವವನು. ನನ್ನಿಂದ ಈ ಮೂರು ಲೋಕಗಳೆಲ್ಲವೂ, ಚರಾಚರ ಸಮೇತವಾಗಿ, ತುಂಬಿವೆ.

ಯಾ ಸಾ ತ್ವಾಪ್ಯಾಕೃತಿಸ್ತಸ್ಯ ದೇವಸ್ಯ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಃ । ಸೋಽಹಂ ವರುಣ ಇತ್ಯುಕ್ತಃ ಸ್ವಯಂ ನಾರಾಯಣಃ ಪರಃ ।। ೬೯.

ನೀನು ನೋಡಿದ ಆ ಪರಮೇಶ್ವರನ ರೂಪವೇ ನಾನು. ನನನ್ನು ವರుణನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿ ನಾನು ಪರಮ ನಾರಾಯಣನೇ.