ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ಸರ್ವಜ್ಞಾಯೇತಿ ಕಣ್ಠಂ ತು ಪ್ರಜಾನಾಂ ಪತಯೇ ಶಿರಃ । ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಾಯೇತಿ ಚ ಭುಜೌ ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಾಯ ಸುದರ್ಶನಮ್ । ಅಮೃತೋದ್ಭವಾಯ ಶಙ್ಖಂ ತು ಏಷ ದೇವಾರ್ಚನೇ ವಿಧಿಃ ।। ೪೧.

ಕಂಠದಲ್ಲಿ 'ಸರ್ವಜ್ಞಾಯ', ತಲೆಯ ಮೇಲೆ 'ಪ್ರಜಾಪತಯೇ', ಭುಜಗಳಲ್ಲಿ 'ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಾಯ', ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ 'ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಾಯ', ಶಂಖದಲ್ಲಿ 'ಅಮೃತೋದ್ಭವಾಯ' ಎಂದು ಜಪಿಸಬೇಕು—ಇದು ದೇವರ ಪೂಜೆಯ ವಿಧಾನ.

ಏವಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ಮೇಧಾವೀ ತಸ್ಮಿನ್ ಕುಮ್ಭೇ ತು ವಿನ್ಯಸೇತ್ । ಸೌವರ್ಣಂ ರೌಪ್ಯತಾಮ್ರಂ ವಾ ಪಾತ್ರಂ ವಿಭವಶಕ್ತಿತಃ ।। ೪೧.

ಹೀಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಆ ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ, ಬೆಳ್ಳಿ ಅಥವಾ ತಾಮ್ರದ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಇಡಬೇಕು.

ಸರ್ವಬೀಜೈಸ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣಂ ಸ್ಥಾಪಯಿತ್ವಾ ವಿಚಕ್ಷಣಃ । ತತ್ರ ಶಕ್ತ್ಯಾ ತು ಸೌವರ್ಣಂ ವಾರಾಹಂ ಕಾರಯೇದ್ ಬುಧಃ ।। ೪೧.

ಎಲ್ಲ ಬಿತ್ತನೆಗಳಿಂದ ಆ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ತುಂಬಿಸಿ, ವಿವೇಕಿಯು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಚಿನ್ನದ ವರಾಹನ ರೂಪವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು.

ದಂಷ್ಟ್ರಾಗ್ರೇಣೋದ್ಧೃತಾಂ ಪೃಥ್ವೀಂ ಸಪರ್ವತವನದ್ರುಮಾಮ್ । ಮಾಧವಂ ಮಧುಹನ್ತಾರಂ ವಾರಾಹಂ ರೂಪಮಾಸ್ಥಿತಮ್ ।। ೪೧.

ದಂತದ ತುದಿಯಿಂದ ಪರ್ವತ, ಕಾಡು, ಮರಗಳೊಡನೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿದ ಮಾಧವನು, ಮಧುವನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು, ವರಾಹ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು.

ಸರ್ವಬೀಜಭೃತೇ ಪಾತ್ರೇ ರತ್ನಗರ್ಭಂ ಘಟೋಪರಿ । ಸ್ಥಾಪಯೇತ್ ಪರಮಂ ದೇವಂ ಜಾತರೂಪಮಯಂ ಹರಿಮ್ ।। ೪೧.

ಎಲ್ಲ ಬಿತ್ತನೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪಾತ್ರೆಯ ಮೇಲೆ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಕಲಶದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಚಿನ್ನದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪರಮ ದೇವರಾದ ಹರಿಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

ಸಿತವಸ್ತ್ರಯುಗಚ್ಛನ್ನಂ ತಾಮ್ರಪಾತ್ರಂ ತು ವೈ ಮುನೇ । ಸ್ಥಾಪ್ಯಾರ್ಚ್ಚಯೇದ್ ಗನ್ಧಪುಷ್ಪೈರ್ನೈವೇದ್ಯೈರ್ವಿವಿಧೈಃ ಶುಭೈಃ ।। ೪೧.

ಬಿಳಿ ಬಟ್ಟೆಯ ಜೋಡಿಯಿಂದ ತಾಮ್ರಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ, ಸುಗಂಧ ಪುಷ್ಪಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಶುಭ ನೈವೇದ್ಯಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಪುಷ್ಪಮಣ್ಡಲಿಕಾಂ ಕೃತ್ವಾ ಜಾಗರಂ ತತ್ರ ಕಾರಯೇತ್ । ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವಾನ್ ಹರೇಸ್ತತ್ರ ವಾಚಯೇದ್ ಭಾವಯೇದ್ ಬುಧಃ ।। ೪೧.

ಹೂಗಳಿಂದ ವೃತ್ತವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು. ವಿವೇಕಿಯು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹರಿಯ ಅವತಾರಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

ಏವಂ ಸನ್ನಿಯಮಸ್ಯಾನ್ತಂ ಪ್ರಭಾತೇ ಉದಿತೇ ರವೌ । ಶುಚಿಃ ಸ್ನಾತ್ವಾ ಹರಿಂ ಪೂಜ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಯ ನಿವೇದಯೇತ್ ।। ೪೧.

ಈ ನಿಯಮವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಬೆಳಗ್ಗೆ ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಶುದ್ಧವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಹರಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಆತನನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ವೇದವೇದಾಙ್ಗವಿದುಷೇ ಸಾಧುವೃತ್ತಾಯ ಧೀಮತೇ । ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತಾಯ ವಿಪ್ರರ್ಷೇ ವಿಶೇಷೇಣ ಪ್ರದಾಪಯೇತ್ ।। ೪೧.

ವೇದ ಮತ್ತು ವೇದಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯವಿರುವ, ಸದಾಚಾರಿಯೂ ಬುದ್ಧಿವಂತನೂ ಆಗಿರುವ, ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಇದನ್ನು ನೀಡಬೇಕು, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.

ದೇವಂ ಸಕುಮ್ಭಂ ತಂ ದತ್ತ್ವಾ ಹರಿಂ ವಾರಾಹರೂಪಿಣಮ್ । ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಯ ಭವೇದ್ ಯದ್ಧಿ ಫಲಂ ತನ್ಮೇ ನಿಶಾಮಯ ।। ೪೧.

ಹರಿಯವರನ್ನು ವರಾಹರೂಪದಲ್ಲಿ ಕುಂಭದೊಂದಿಗೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಾಗ ದೊರಕುವ ಫಲವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.

ಇಹ ಜನ್ಮನಿ ಸೌಭಾಗ್ಯಂ ಶ್ರೀಃ ಕಾನ್ತಿಸ್ತುಷ್ಟಿರೇವ ಚ । ದರಿದ್ರೋ ವಿತ್ತವಾನ್ ಸದ್ಯಃ ಅಪುತ್ರೋ ಲಭತೇ ಸುತಮ್ । ಅಲಕ್ಷ್ಮೀರ್ನಶ್ಯತೇ ಸದ್ಯೋ ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ ಸಂವಿಶತೇ ಕ್ಷಣಾತ್ ।। ೪೧.

ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲೇ ಅದೃಷ್ಟ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಬಡವನಿಗೆ ಕೂಡ ತಕ್ಷಣ ಹಣ ಬರುತ್ತದೆ, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಮಗುವು ಸಿಗುತ್ತದೆ, ದುರ್ಭಾಗ್ಯ ತಕ್ಷಣ ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ, ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಕೂಡ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಮನೆಮಾಡುತ್ತಾಳೆ.

ಇಹ ಜನ್ಮನಿ ಸೌಭಾಗ್ಯಂ ಪರಲೋಕೇ ನಿಶಾಮಯ । ಅಸ್ಮಿನ್ನರ್ಥೇ ಪುರಾವೃತ್ತಮಿತಿಹಾಸಂ ಪುರಾತನಮ್ ।। ೪೧.

ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲೇ ಶುಭಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಏನು ಆಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈಗ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಂದು ಹಳೆಯ ಕಥೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ಇಹ ಲೋಕೇಽಭವದ್ ರಾಜಾ ವೀರಧನ್ವೇತಿ ವಿಶ್ರುತಃ । ಸ ಕದಾಚಿದ್ ವನಂ ಪ್ರಾಯಾನ್ ಮೃಗಹೇತೋಃ ಪರಂತಪಃ ।। ೪೧.

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ವೀರಧನ್ವ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಾಜನೊಬ್ಬನಿದ್ದನು; ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ಅವನು ಒಮ್ಮೆ ಜಿಂಕೆಯನ್ನು ಬೇಟೆಗೆ ಹೊತ್ತೊಯ್ದು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

ವ್ಯಾಪಾದಯನ್ ಮೃಗಗಣಾನ್ ತತ್ರರ್ಷಿವನಮಧ್ಯಗಃ । ಜಘಾನ ಮೃಗರೂಪಾನ್ ಸೋಽಜ್ಞಾನತೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನ್ ನೃಪಃ ।। ೪೧.

ಅವನು ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತಾ ಋಷಿಗಳ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು; ಅಲ್ಲಿ, ಅರಸನು ತಿಳಿಯದೆ, ಜಿಂಕೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕೊಂದನು.

ಭ್ರಾತರಸ್ತತ್ರ ಪಞ್ಚಾಶನ್ಮೃಗರೂಪೇಣ ಸಂಸ್ಥಿತಾಃ । ಸಂವರ್ತಸ್ಯ ಸುತಾ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ವೇದಾಧ್ಯಯನತತ್ಪರಾಃ ।। ೪೧.

ಅಲ್ಲಿ ಐವತ್ತು ಸಹೋದರರು, ಸಂವರ್ಥನ ಮಗರು, ವೇದಪಾಠದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದವರು, ಜಿಂಕೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು.

ಸತ್ಯತಪಾ ಉವಾಚ । ಕಾರಣಂ ಕಿಂ ಸಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ತೇ ಚಕ್ರುರ್ಮೃಗರೂಪತಾಮ್ । ಏತನ್ಮೇ ಕೌತುಕಂ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಪ್ರಣತಸ್ಯ ಪ್ರಸೀದ ಮೇ ।। ೪೧.

ಸತ್ಯತಪನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದನು: ಅವರು ಜಿಂಕೆಯ ರೂಪವನ್ನು ಏಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು? ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ನನಗೆ ಇದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಆಸಕ್ತಿ ಇದೆ; ದಯವಿಟ್ಟು ನನಗೆ ವಿವರಿಸಿ.

ದುರ್ವಾಸಾ ಉವಾಚ । ತೇ ಕದಾಚಿದ್ ವನಂ ಯಾತಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಹರಿಣಪೋತಕಾನ್ । ಜಾತಮಾತ್ರಾನ್ ಸ್ವಮಾತ್ರಾ ತು ವಿಹೀನಾನ್ ದೃಶ್ಯ ಸತ್ತಮ । ಏಕೈಕಂ ಜಗೃಹುಸ್ತೇ ಹಿ ತೇ ಮೃತಾಃ ಸ್ಕನ್ಧಸಂಸ್ಥಿತಾಃ ।। ೪೧.

ದುರ್ವಾಸನು ಹೇಳಿದನು: ಒಮ್ಮೆ ಅವರು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ತಾಯಿಯಿಂದ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗಲ್ಪಟ್ಟ ಹೊಸದಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಜಿಂಕೆಮರಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಒಂದೊಂದನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರು; ಆಗ ಅವರು ಸತ್ತರು.

ತತಸ್ತೇ ದುಃಖಿತಾಃ ಸರ್ವೇ ಯಯುಃ ಪಿತರಮನ್ತಿಕಮ್ । ಊಚುಶ್ಚ ವಚನಂ ಚೇದಂ ಮೃಗಹಿಂಸಾಮೃತೇ ಮುನೇ ।। ೪೧.

ಆಗ ಎಲ್ಲರೂ ದುಃಖದಿಂದ ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಕೊಂದ ವಿಷಯವನ್ನು ಋಷಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.

ಋಷಿಪುತ್ರಕಾ ಊಚುಃ । ಜಾತಮಾತ್ರಾ ಮೃಗಾಃ ಪಞ್ಚ ಅಸ್ಮಾಭಿರ್ನಿಹತಾ ಮುನೇ । ಅಕಾಮತಸ್ತತೋಽಸ್ಮಾಕಂ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಂ ವಿಧೀಯತಾಮ್ ।। ೪೧.

ಋಷಿಪುತ್ರರು ಹೇಳಿದರು: ಮಹರ್ಷಿಯೇ, ನಾವು ಐದು ಹೊಸದಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಕೊಂದಿದ್ದೇವೆ; ಇದು ಅನಾಯಾಸವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸಿದುದರಿಂದ, ನಮಗೆ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಿ.

ಸಂವರ್ತ್ತ ಉವಾಚ । ಮತ್ಪಿತಾ ಹಿಂಸಕಸ್ತ್ವಾಸೀದಹಂ ತಸ್ಮಾದ್ ವಿಶೇಷತಃ । ಭವನ್ತಃ ಪಾಪಕರ್ಮಾಣಃ ಸಂಜಾತಾ ಮಮ ಪುತ್ರಕಾಃ ।। ೪೧.

ಸಂವರ್ಥನು ಹೇಳಿದನು: ನನ್ನ ತಂದೆ ಕ್ರೂರಸ್ವಭಾವದವನು, ನಾನು ಕೂಡ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು; ನೀವೀಗ ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳಾಗಿ ಪಾಪಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದೀರಿ.

ಇದಾನೀಂ ಮೃಗಚರ್ಮಾಣಿ ಪರಿಧಾಯ ಯತವ್ರತಾಃ । ಚರಘ್ವಂ ಪಞ್ಚವರ್ಷಾಣಿ ತತಃ ಶುದ್ಧಾ ಭವಿಷ್ಯಥ ।। ೪೧.

ಈಗ ನೀವು ಜಿಂಕೆಯ ಚರ್ಮ ಧರಿಸಿ, ನಿಯಮ ಪಾಲಿಸಿ, ಐದು ವರ್ಷ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ನೀವು ಪವಿತ್ರರಾಗುತ್ತೀರಿ.

ಏವಮುಕ್ತಾಸ್ತು ತೇ ಪುತ್ರಾ ಮೃಗಚರ್ಮೋಪವೀತಿನಃ । ವನಂ ವಿವಿಶುರವ್ಯಗ್ರಾ ಜಪನ್ತೋ ಬ್ರಹ್ಮ ಶಾಶ್ವತಮ್ ।। ೪೧.

ಹೀಗೆ ತಂದೆ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಆ ಮಕ್ಕಳು ಜಿಂಕೆಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಮೇಲಂಗಿಯಾಗಿ ಧರಿಸಿ, ಚಿಂತೆ ಇಲ್ಲದೆ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಶಾಶ್ವತ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ತಥಾ ವರ್ಷೇ ವ್ಯತಿಕ್ರಾನ್ತೇ ವೀರಧನ್ವಾ ಮಹೀಪತಿಃ । ತತ್ರಾಜಗಾಮ ಯಸ್ಮಿಂಸ್ತೇ ಚರನ್ತಿ ಮೃಗರೂಪಿಣಃ ।। ೪೧.

ಹೀಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ, ವೀರಧನ್ವ ಎಂಬ ರಾಜನು ಅಲ್ಲಿ ಬಂದು, ಅವರು ಜಿಂಕೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದನು.

ತೇ ಚಾಪ್ಯೇಕತರೋರ್ಮೂಲೇ ಮೃಗಚರ್ಮ್ಮೋಪವೀತಿನಃ । ಜಪನ್ತಃ ಸಂಸ್ಥಿತಾಸ್ತೇ ಹಿ ರಾಜ್ಞಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮೃಗಾ ಇತಿ । ಮತ್ವಾ ವಿದ್ಧಾಸ್ತು ಯುಗಪನ್ಮೃತಾಸ್ತೇ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಃ ।। ೪೧.

ಅವರು ಒಂದು ಮರದ ಕೆಳಗೆ ಜಿಂಕೆಯ ಚರ್ಮ ಧರಿಸಿ, ಜಪ ಮಾಡುತ್ತಾ ನಿಂತಿದ್ದರು; ರಾಜನು ಅವರನ್ನು ನೋಡಿ ಜಿಂಕೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಎಲ್ಲರ ಮೇಲೂ ಬಾಣ ಹಾರಿ, ಆ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞರನ್ನು ಕೊಂದನು.

ತಾನ್ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತು ಮೃತಾನ್ ರಾಜಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನ್ ಸಂಶಿತವ್ರತಾನ್ । ಭಯೇನ ವೇಪಮಾನಸ್ತು ದೇವರಾತಾಶ್ರಮಂ ಯಯೌ । ತತ್ರಾಪೃಚ್ಛದ್ ಬ್ರಹ್ಮವಧ್ಯಾ ಮಮಾಯಾತಾ ಮಹಾಮುನೇ ।। ೪೧.

ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾಗಿದ್ದವರು, ಸತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ರಾಜನು ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುತ್ತಾ ದೇವರಾತನ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋದನು; ಅಲ್ಲಿ, ಮಹರ್ಷಿಯೇ, ನಾನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.

ಆಮೂಲ್ಯ ತದ್ ವಧಂ ವೃತ್ತಂ ಕಥಯಿತ್ವಾ ನರಾಧಿಪಃ । ಭೃಶಂ ಶೋಕಪರೀತಾತ್ಮಾ ರುರೋದ ಭೃಶದುಃಖಿತಃ ।। ೪೧.

ಆ ಕೊಲೆಯಾದ ಘಟನೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿ, ರಾಜನು ತುಂಬಾ ದುಃಖದಿಂದ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೋವುಪಟ್ಟು, ಅಳುತ್ತಾ ಕುಳಿತನು.

ಸ ಋಷಿರ್ದೇವರಾತಸ್ತು ರುದನ್ತಂ ನೃಪಸತ್ತಮಮ್ । ಉವಾಚ ಮಾ ಭೈರ್ನೃಪತೇ ಅಪನೇಷ್ಯಾಮಿ ಪಾತಕಮ್ ।। ೪೧.

ಆಗ ದೇವರಾತ ಋಷಿಯವರು ಆಳವಾಗಿ ಅಳುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: ರಾಜನೇ, ಭಯಪಡಬೇಡ; ನಾನು ನಿನ್ನ ಪಾಪವನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

ಪಾತಾಲೇ ಸುತಲಾಖ್ಯೇ ಚ ಯಥಾ ಧಾತ್ರೀ ನಿಮಜ್ಜತೀ । ಉದ್ಧೃತಾ ದೇವದೇವೇನ ವಿಷ್ಣುನಾ ಕ್ರೋಡಮೂರ್ತ್ತಿನಾ ।। ೪೧.

ಸುತಲ ಎಂಬ ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ ಮುಳುಗಿದಂತೆ, ವಿಷ್ಣುವು ವರಾಹ ರೂಪದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ದೇವರಾಗಿ ಆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಿದನು.

ತದ್ವದ್ ಭವನ್ತಂ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ಬ್ರಹ್ಮವಧ್ಯಾಪರಿಪ್ಲುತಮ್ । ಉದ್ಧರಿಷ್ಯತಿ ದೇವೋಽಸೌ ಸ್ವಯಮೇವ ಜನಾರ್ದನಃ ।। ೪೧.

ಅದೇ ರೀತಿ, ರಾಜನೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪದಿಂದ ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಬಂದ ದುಃಖವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಜನಾರ್ದನನು ನೀನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ.