ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ಮೋಹಃ ಸ್ವಯಂಭೂಃ ಕೌಮಾರೀ ಮಾತ್ಸರ್ಯಂ ಚೇನ್ದ್ರಜಂ ವಿದುಃ । ಯಮದಣ್ಡಧರಾ ದೇವೀ ಪೈಶುನ್ಯಂ ಸ್ವಯಮೇವ ಚ । ಅಸೂಯಾ ಚ ವರಾಹಾಖ್ಯಾ ಇತ್ಯೇತಾಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಾಃ ।। ೨೭.

ಮೋಹ ಸ್ವಯಂಭುವಾಗಿದ್ದು, ಕೌಮಾರಿ ಮಾದ್ಸರ್ಯ, ಇಂದ್ರಜನು ಮಾದ್ಸರ್ಯ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಯಮದಂಡಧಾರಿಣಿ ದೇವಿ ಪೈಶುನ್ಯ, ಅಸೂಯೆ ವರಾಹ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಕಾಮಾದಿಗಣ ಏಷೋಽಯಂ ಶರೀರೇ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ । ಜಗ್ರಾಹ ಮೂರ್ತ್ತಿಂ ತು ಯಥಾ ತಥಾ ತೇ ಕೀರ್ತಿತಂ ಮಯಾ ।। ೨೭.

ಈ ಕಾಮಾದಿಗಳ ಗುಂಪು ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇಂತೆಯೇ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೂಪವನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆದವೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನಾನು ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ.

ಏತಾಭಿರ್ದೇವತಾಭಿಶ್ಚ ತಸ್ಯ ರಕ್ತೇಽತಿಶೋಷಿತೇ । ಕ್ಷಯಂ ಗತಾಽಽಸುರೀ ಮಾಯಾ ಸ ಚ ಸಿದ್ಧೋಽನ್ಧಕೋಽಭವತ್ । ಏತತ್ ತೇ ಸರ್ವಮಾಖ್ಯಾತಮಾತ್ಮವಿದ್ಯಾಽಮೃತಂ ಮಯಾ ।। ೨೭.

ಈ ದೇವತೆಗಳು ಅವನ ರಕ್ತವನ್ನು ತುಂಬಾ ಹೀರಿದಾಗ, ಅಸುರುವಿನ ಮಾಯೆ ನಾಶವಾಯಿತು, ಅಂಧಕನು ಸಿದ್ಧನಾದನು; ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನ ಅಮೃತವಾಗಿ ಹೇಳಿದೆನು.

ಯ ಏತಚ್ಛೃಣುಯಾನ್ನಿತ್ಯಂ ಮಾತೄಣಾಮುದ್ಭವಂ ಶುಭಮ್ । ತಸ್ಯ ತಾಃ ಸರ್ವತೋ ರಕ್ಷಾಂ ಕುರ್ವನ್ತ್ಯನುದಿನಂ ನೃಪ ।। ೨೭.

ಯಾರು ಈ ಮಾತೃಗಳ ಶುಭವಾದ ಉದ್ಭವವನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಕೇಳುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೆ ಆ ದೇವತೆಗಳು ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ದಿನವೂ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ, ರಾಜನೇ.

ಯಶ್ಚೈತತ್ ಪಠತೇ ಜನ್ಮ ಮಾತೄಣಾಂ ಪುರುಷೋತ್ತಮ । ಸ ಧನ್ಯಃ ಸರ್ವದಾ ಲೋಕೇ ಶಿವಲೋಕಂ ಚ ಗಚ್ಛತಿ ।। ೨೭.

ಯಾರು ಈ ಮಾತೃಗಳ ಜನನವನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ, ಪುರುಷೋತ್ತಮನೇ, ಅವರು ಸದಾ ಧನ್ಯರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಶಿವಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ತಾಸಾಂ ಚ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ದತ್ತಾ ಅಷ್ಟಮೀ ತಿಥಿರುತ್ತಮಾ । ಏತಾಃ ಸಂಪೂಜಯೇದ್ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಬಿಲ್ವಾಹಾರೋ ನರಃ ಸದಾ । ತಸ್ಯ ತಾಃ ಪರಿತುಷ್ಟಾಸ್ತು ಕ್ಷೇಮಾರೋಗ್ಯಂ ದದನ್ತಿ ಚ ।। ೨೭.

ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವರಿಗೆ ಎಂಟನೆಯ ತಿಥಿಯನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟನು; ಯಾರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ, ಸದಾ ಬಿಲ್ವಪತ್ರವನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾ, ಅವರಿಗೆ ಆ ದೇವತೆಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕ್ಷೇಮ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಜಾಪಾಲ ಉವಾಚ । ಕಥಂ ಮಾಯಾ ಸಮುತ್ಪನ್ನಾ ದುರ್ಗಾ ಕಾತ್ಯಾಯನೀ ಶುಭಾ । ಆದಿಕ್ಷೇತ್ರೇ ಸ್ಥಿತಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾ ಪೃಥಗ್ಮೂರ್ತ್ತಾ ವ್ಯಜಾಯತ ।। ೨೮.

ಪ್ರಜಾಪಾಲನು ಕೇಳಿದನು: ಮಾಯೆ ಹೇಗೆ ಹುಟ್ಟಿತು? ದುರ್ಗೆ, ಶುಭಕರವಾದ ಕಾತ್ಯಾಯನಿ, ಆದಿಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಇದ್ದು, ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಹೇಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಳಾದಳು?

ಮಹಾತಪಾ ಉವಾಚ । ಆಸೀದ್ ರಾಜಾ ಪುರಾ ರಾಜನ್ ಸಿನ್ಧುದ್ವೀಪಃ ಪ್ರತಾಪವಾನ್ । ವರುಣಾಂಶೋ ಮಹಾರಾಜ ಸೋಽರಣ್ಯೇ ತಪಸಿ ಸ್ಥಿತಃ ।। ೨೮.

ಮಹಾತಪನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: ಒಮ್ಮೆ ಸಿಂಧುದ್ವೀಪ ಎಂಬ ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ರಾಜನು ಇದ್ದನು, ಅವನು ವರಣದ ಅಂಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಾ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

ಪುತ್ರೋ ಮೇ ಶಕ್ರನಾಶಾಯ ಭವೇದಿತಿ ನಾರಧಿಪಃ । ಏವಂ ಕೃತಮತಿಃ ಸೋಽಥ ಮಹತಾ ತಪಸಾ ಸ್ವಕಮ್ । ಕಲೇವರಂ ಸ್ಥಿತೋ ಭೂತ್ವಾ ಶೋಷಯಾಮಾಸ ಸುವ್ರತ ।। ೨೮.

ಅವನಿಗೆ ಮಗನು ಶಕ್ರನ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಹುಟ್ಟಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು; ಹಾಗೆ ಮಹಾತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಒಣಗಿಸುತ್ತಾ ನಿರಂತರ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದನು.

ಪ್ರಜಾಪಾಲ ಉವಾಚ । ಕಥಂ ತಸ್ಯ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ ಶಕ್ರೇಣಾಪಕೃತಂ ಭವೇತ್ । ಯೇನಾಸೌ ತದ್ವಿನಾಶಾಯ ಪುತ್ರಮಿಚ್ಛನ್ ವ್ರತೇ ಸ್ಥಿತಃ ।। ೨೮.

ಪ್ರಜಾಪಾಲನು ಕೇಳಿದನು: ಅವನಿಗೆ ಶಕ್ರನು ಹೇಗೆ ಅಪಕಾರ ಮಾಡಿದನು, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ? ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಶಕ್ರನ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಗನನ್ನು ಬಯಸಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು?

ಮಹಾತಪಾ ಉವಾಚ । ಸೋಽನ್ಯಜನ್ಮನಿ ಪುತ್ರೋಽಭೂತ್ ತ್ವಷ್ಟುರ್ಬಲಭೃತಾಂ ವರಃ । ಅವಧ್ಯಃ ಸರ್ವಶಸ್ತ್ರೇಷು ಅಪಾಂ ಫೇನೇನ ನಾಶಿತಃ ।। ೨೮.

ಮಹಾತಪನು ಹೇಳಿದನು: ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಅವನ ಮಗನು ತ್ವಷ್ಟೃ ಎಂಬ ಬಲಶಾಲಿಯಾದವನು, ಎಲ್ಲ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಅಪ್ರಾಪ್ಯನು, ಆದರೆ ನೀರಿನ ನುರೆಯ ಮೂಲಕ ನಾಶಗೊಂಡನು.

ಜಲಫೇನೇನ ನಿಹತಸ್ತಸ್ಮಿಁಲ್ಲಯಮವಾಪ್ನುಯಾತ್ । ಪುನರ್ಬ್ರಹ್ಮಾನ್ವಯಾಜ್ಜಾತಃ ಸಿನ್ಧುದ್ವೀಪೇತಿ ಸಂಜ್ಞಿತಃ । ಸ ತೇಪೇ ಪರಮಂ ತೀವ್ರಂ ಶಕ್ರವೈರಮನುಸ್ಮರನ್ ।। ೨೮.

ಆ ನೀರಿನ ನೊರೆಯ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಅವನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ನಾಶವಾಯಿತು. ಆದರೆ ಮತ್ತೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ವಂಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿ, 'ಸಿಂಧುದ್ವೀಪ' ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದನು. ಇಂದ್ರನ ಮೇಲಿನ ವೈರವನ್ನು ನೆನೆಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣವಾದ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.

ತತಃ ಕಾಲೇನ ಮಹತಾ ನದೀ ವೇತ್ರವತೀ ಶುಭಾ । ಮಾನುಷಂ ರೂಪಮಾಸ್ಥಾಯ ಸಾಲಂಕಾರಂ ಮನೋರಮಮ್ । ಆಜಗಾಮ ಯತೋ ರಾಜಾ ತೇಪೇ ಪರಮಕಂ ತಪಃ ।। ೨೮.

ಅನಂತರ ಬಹುಕಾಲದ ನಂತರ ಶುಭವಾದ ವೇತ್ರಾವತೀ ನದಿ, ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಸುಂದರ ಮಾನವ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಆ ರಾಜನು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದುಹೋದಳು.

ತಾಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ರೂಪಸಂಪನ್ನಾಂ ಸ ರಾಜಾ ಕ್ರುದ್ಧಮಾನಸಃ । ಉವಾಚ ಕಾಽಸಿ ಸುಶ್ರೋಣಿ ಸತ್ಯಂ ಕಥಯ ಭಾಮಿನಿ ।। ೨೮.

ಆಕೆಯನ್ನು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪರಿಪೂರ್ಣಳಾಗಿ ಕಂಡ ರಾಜನು, ಕೋಪದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಉಲ್ಬಣಗೊಂಡು, 'ಓ ಸುಂದರಿ, ನೀನು ಯಾರು? ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳು, ಭಾಮಿನಿ,' ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.

ನದ್ಯುವಾಚ । ಅಹಂ ಜಲಪತೇಃ ಪತ್ನೀ ವರುಣಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ । ನಾಮ್ನಾ ವೇತ್ರವತೀ ಪುಣ್ಯಾ ತ್ವಾಮಿಚ್ಛನ್ತೀಹಮಾಗತಾ ।। ೨೮.

ಆ ನದಿಯು ಉತ್ತರಿಸಿದಳು: 'ನಾನು ಜಲದ ಅಧಿಪತಿ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ವರಣನ ಪತ್ನಿ. ವೇತ್ರಾವತೀ ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದ ನಾನು, ನಿನ್ನನ್ನು ಬಯಸಿ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.'

ಸಾಭಿಲಾಷಾಂ ಪರಸ್ತ್ರೀಂ ಚ ಭಜಮಾನಾಂ ವಿಸರ್ಜ್ಜಯೇತ್ । ಸ ಪಾಪಃ ಪುರುಷೋ ಜ್ಞೇಯೋ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾಂ ಚ ವಿನ್ದತಿ । ಏವಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಮಹಾರಾಜ ಭಜಮಾನಾಂ ಭಜಸ್ವ ಮಾಮ್ ।। ೨೮.

'ಯಾರು ಪರಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಆಸೆಪಟ್ಟು ಆಕೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನನ್ನು ತೊರೆಯಬೇಕು; ಅವನು ಪಾಪಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಇದನ್ನು ಅರಿತು, ಮಹಾರಾಜನೇ, ನನ್ನನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು,' ಎಂದು ಆಕೆ ಹೇಳಿದಳು.

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತಯಾ ರಾಜಾ ಸಾಭಿಲಾಷೋಪಭುಕ್ತವಾನ್ । ತಸ್ಯ ಸದ್ಯೋಽಭವತ್ ಪುತ್ರೋ ದ್ವಾದಶಾರ್ಕಸಮಪ್ರಭಃ ।। ೨೮.

ಹೀಗೆ ಆಕೆಯ ಮಾತು ಕೇಳಿದ ರಾಜನು, ಆಸೆಯಿಂದ ಆಕೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದನು. ಕೂಡಲೇ, ಅವನಿಗೆ ಹನ್ನೆರಡು ಸೂರ್ಯರಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾದ ಮಗನು ಹುಟ್ಟಿದನು.

ವೇತ್ರವತ್ಯುದರೇ ಜಾತೋ ನಾಮ್ನಾ ವೈತ್ರಾಸುರೋಽಭವತ್ । ಬಲವಾನತಿತೇಜಸ್ವೀ ಪ್ರಾಗ್ಜ್ಯೋತಿಷಪತಿರ್ಭವತ್ ।। ೨೮.

ವೇತ್ರಾವತಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಆ ಮಗನು 'ವೈತ್ರಾಸುರ' ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು. ಅವನು ಬಹಳ ಬಲಶಾಲಿಯಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಗ್ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ದೇಶದ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು.

ಸ ಕಾಲೇನ ಯುವಾ ಜಾತೋ ಬಲವಾನ್ ದೃಢವಿಕ್ರಮಃ । ಮಹಾಯೋಗೇನ ಸಂಯುಕ್ತೋ ಜಿಗಾಯೇಮಾಂ ವಸುಂಧರಾಮ್ ।। ೨೮.

ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವನು ಯುವಕನಾಗಿ, ಬಲಶಾಲಿಯಾಗಿಯೂ ದೃಢಸಂಕಲ್ಪಿಯೂ ಆಗಿ, ಮಹಾಯೋಗದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜಯಿಸಿದನು.

ಸಪ್ತದ್ವೀಪವತೀಂ ಪಶ್ಚಾನ್ಮೇರುಪರ್ವತಮಾರುಹತ್ । ತತ್ರೇನ್ದ್ರಂ ಪ್ರಥಮಂ ಜಿಗ್ಯೇ ಪಶ್ಚಾದಗ್ನಿಂ ಯಮಂ ತತಃ । ನಿರ್ಋತಿಂ ವರುಣಂ ವಾಯುಂ ಧನದಶ್ಚೇಶ್ವರಂ ತತಃ ।। ೨೮.

ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳಿರುವ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವನು ಮೆರು ಪರ್ವತವನ್ನು ಏರಿದನು. ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮೊದಲು ಇಂದ್ರನನ್ನು, ನಂತರ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು, ಯಮನನ್ನು, ನಿರೃತಿಯನ್ನು, ವರಣನನ್ನು, ವಾಯುವನ್ನು, ಕುಬೇರನನ್ನು ಮತ್ತು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದನು.

ಇನ್ದ್ರೋ ಭಗ್ನೋ ಗತಃ ಸೋಗ್ನಿಂ ಅಗ್ನಿರ್ಭಗ್ನೋ ಯಮಂ ಯಯೌ । ಯಮೋ ನಿರ್ಋತಿಮಾಗಚ್ಛನ್ನಿರ್ಋತಿರ್ವರುಣಂ ಯಯೌ ।। ೨೮.

ಇಂದ್ರನು ಸೋತು ಅಗ್ನಿಯ ಬಳಿಗೆ ಓಡಿದನು; ಅಗ್ನಿಯು ಸೋತು ಯಮನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು; ಯಮನು ನಿರೃತಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು; ನಿರೃತಿಯು ವರಣನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು.

ಇನ್ದ್ರಾದಿಭಿರುಪೇತಸ್ತು ವರುಣೋ ವಾಯುಮನ್ವಗಾತ್ । ವಾಯುರ್ಧನಪತಿಂ ತ್ವಾಗಾತ್ ಸರ್ವೈರಿನ್ದ್ರಾದಿಭಿಃ ಸಹ ।। ೨೮.

ಆಮೇಲೆ ವರಣನು, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವರುಗಳೊಂದಿಗೆ ವಾಯುವ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು; ವಾಯು ಕೂಡ ಕುಬೇರನ ಬಳಿಗೆ, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು.

ಧನದೋಽಪಿ ಸ್ವಕಂ ಮಿತ್ರಮೀಶಂ ದೇವಸಮನ್ವಿತಃ । ಇಯಾಯ ಗದಯಾ ಸೋಽಪಿ ದಾನವೋ ಬಲದರ್ಪಿತಃ । ಗದಾಮಾದಾಯ ದುದ್ರಾವ ಶಿವಲೋಕಂ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಭೋ ।। ೨೮.

ಕುಬೇರನು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಜೊತೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೊರಟನು. ಆದರೆ ಆ ದೈತ್ಯನು, ತನ್ನ ಬಲದ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಗದೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಶಿವಲೋಕದ ಕಡೆಗೆ ಓಡಿದನು, ಪ್ರಭು.

ಶಿವೋಽಪ್ಯವಧ್ಯಂ ತಂ ಮತ್ವಾ ದೇವಾನ್ ಗುಹ್ಯ ಯಯೌ ಪುರೀಮ್ । ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಸುರಸಿದ್ಧಾದ್ಯೈರ್ವನ್ದಿತಾಂ ಪುಣ್ಯಕಾರಿಭಿಃ ।। ೨೮.

ಶಿವನು ಅವನನ್ನು ಜಯಿಸಲಾಗದು ಎಂದು ತಿಳಿದು, ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಗುಪ್ತ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಆ ನಗರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಶೀಲ ಸಿದ್ಧರು ದೇವತೆಗಳು ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ತತ್ರ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಜಗತ್ಸ್ತ್ರಷ್ಟಾ ವಿಷ್ಣುಪಾದೋದ್ಭವೇ ಜಲೇ । ನಿಯಾಮಿತಾಕಾಶಗತೋ ಜಪತ್ಯನ್ತರ್ಜಲೇ ಶುಭೇ । ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞಮಾಯಾಂ ಗಾಯತ್ರೀಂ ತತೋ ದೇವಾ ವಿಚುಕ್ರುಶುಃ ।। ೨೮.

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಬ್ರಹ್ಮನು, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪಾದದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ, ಆ ಪವಿತ್ರ ನೀರಿನೊಳಗೆ ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞಮಾಯೆಯಾದ ಗಾಯತ್ರಿಯನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಆಗ ದೇವತೆಗಳು ಅಳಲು ತೋರಿದರು.

ತ್ರಾಹಿ ಪ್ರಜಾಪತೇ ಸರ್ವಾನ್ ದೇವಾನೃಷಿವರಾನಪಿ । ಅಸುರಾದ್ಭಯಮಾಪನ್ನಾನ್ ತ್ರಾಹಿ ತ್ರಾಹೀತ್ಯಚೋದಯನ್ ।। ೨೮.

'ಪ್ರಜಾಪತೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು! ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಳು, ಪಿತೃಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು! ಈ ದೈತ್ಯನಿಂದ ಉಂಟಾದ ಭಯದಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡು, ಕಾಪಾಡು!' ಎಂದು ದೇವತೆಗಳು ಬೇಡಿಕೊಂಡರು.

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತದಾ ಬ್ರಹ್ಮಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ದೇವಾಂಸ್ತದಾಗತಾನ್ । ಚಿನ್ತಯಾಮಾಸ ದೇವಸ್ಯ ಮಾಯೇಯಂ ವಿತತಂ ಜಗತ್ । ನಾಸುರಾ ನ ಸುರಾಶ್ಚಾತ್ರ ಮಾಯೇಯಂ ಕೀದೃಶೀ ಮತಾ ।। ೨೮.

ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದ ಬ್ರಹ್ಮನು, ದೇವತೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, 'ಈ ಜಗತ್ತು ದೇವರ ಮಾಯೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ದೈತ್ಯರೂ ಇಲ್ಲ, ದೇವರೂ ಇಲ್ಲ. ಈ ಮಾಯೆ ಯಾವ ರೀತಿಯದು?' ಎಂದು ಆಲೋಚನೆಮಾಡಿದನು.

ಏವಂ ಚಿನ್ತಯತಸ್ತಸ್ಯ ಪ್ರಾದುರಾಸೀದಯೋನಿಜಾ । ಶುಕ್ಲಾಮ್ಬರಧರಾ ಕನ್ಯಾ ಸ್ತ್ರಕ್ಕಿರೀಟೋಜ್ಜ್ವಲಾನನಾ । ಅಷ್ಟಭಿರ್ಬಾಹುಭಿರ್ಯುಕ್ತಾ ದಿವ್ಯಪ್ರಹರಣೋದ್ಯತಾ ।। ೨೮.

ಹೀಗೆ ಆಲೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವನ ದೇಹದಿಂದ ಬಿಳಿ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ, ಹಾರ ಮತ್ತು ಕಿರೀಟದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ, ಎಂಟು ಕೈಗಳಿರುವ, ದೈವಿಕ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದ ಕನ್ಯೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಯಿತು.

ಚಕ್ರಂ ಶಙ್ಖಂ ಗದಾಂ ಪಾಶಂ ಖಙ್ಗಂ ಘಣ್ಟಾಂ ತಥಾ ಧನುಃ । ಧಾರಯನ್ತೀ ತಥಾ ಚಾನ್ಯಾನ್ ಬದ್ಧತೂಣಾ ಜಲಾದ್ ಬಹಿಃ ।। ೨೮.

ಆಕೆ ಚಕ್ರ, ಶಂಖ, ಗದೆ, ಪಾಶ, ಖಡ್ಗ, ಗಂಟೆ, ಧನುಸ್ಸು ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲುಮಣೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ನೀರಿನಿಂದ ಹೊರಬಂದಳು.