ವರಾಹಪುರಾಣಮ್

ರುದ್ರ ಉವಾಚ । ದದಾಮಿ ಸೇನಾನಾಥಂ ವೋ ದೇವಾ ಭವತ ವಿಜ್ವರಾಃ । ಭವಿಷ್ಯಮಸ್ತಿ ಪೌರಾಣಂ ಯೋಗಾದೀನಾಮಚಿನ್ತಯನ್ ।। ೨೫.

ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದರು: ದೇವತೆಗಳೇ, ನಾನು ನಿಮಗೆ ಸೇನೆಯ ನಾಯಕನನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ; ಚಿಂತಿಸಬೇಡಿ. ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಪುರಾತನನಾದ, ಯೋಗಿಗಳ ನಾಯಕನಾದ, ಯಾರು ಯೋಚನೆಗೂ ಮೀರಿದವನು ಅವನು ಬರಲಿದ್ದಾನೆ.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ಹರೋ ದೇವಾನ್ ವಿಸೃಜ್ಯ ಸ್ವಾಙ್ಗಸಂಸ್ಥಿತಾಮ್ । ಶಕ್ತಿಂ ಸಂಕ್ಷೋಭಯಾಮಾಸ ಪುತ್ರಹೇತೋಃ ಪರಂತಪ ।। ೨೫.

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಹರನು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ವಾಪಸ್ ಕಳುಹಿಸಿ, ತನ್ನದೇ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮಗನಿಗಾಗಿ ಚಲಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದನು.

ತಸ್ಯ ಕ್ಷೋಭಯತಃ ಶಕ್ತಿಂ ಜ್ವಲನಾರ್ಕಸಮಪ್ರಭಃ । ಕುಮಾರಃ ಸಹಜಾಂ ಶಕ್ತಿಂ ಬಿಭ್ರಜ್ಜ್ಞಾನೈಕಶಾಲಿನೀಮ್ ।। ೨೫.

ಅವನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಚಲಿಸಿದಾಗ, ಬೆಂಕಿ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಮಗನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಅವನು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ, ಅನನ್ಯ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದನು.

ಉತ್ಪತ್ತಿಸ್ತಸ್ಯ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ಬಹುರೂಪಾ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಾ । ಮನ್ವನ್ತರೇಷ್ವನೇಕೇಷು ದೇವಸೇನಾಪತಿಃ ಕಿಲ ।। ೨೫.

ಅವನ ಹುಟ್ಟುವಿಕೆ, ರಾಜಾ, ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ; ಹಲವು ಮನ್ವಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ದೇವತೆಗಳ ಸೇನಾಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.

ಯೋಽಸೌ ಶರೀರಗೋ ದೇವಃ ಅಹಂಕಾರೇತಿ ಕೀರ್ತ್ತಿತಃ । ಪ್ರಯೋಜನವಶಾದ್ ದೇವಃ ಸೈವ ಸೇನಾಪತಿರ್ವಿಭೋ ।। ೨೫.

ಯಾರು ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ದೇವರು, ಅವನನ್ನು 'ಅಹಂಕಾರ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ, ಆ ದೇವರು ಸೇನೆಯ ನಾಯಕನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಪ್ರಭೋ.

ತಸ್ಮಿನ್ ಜಾತೇ ಸ್ವಯಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸರ್ವದೈವೈಃ ಸಮನ್ವಿತಃ । ಪೂಜಯಾಮಾಸ ದೇವೇಶಂ ಶಿವಂ ಪಶುಪತಿಂ ತದಾ ।। ೨೫.

ಅವನು ಹುಟ್ಟಿದಾಗ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ಒಡೆಯನಾದ ಶಿವನನ್ನು, ಪಶುಪತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದನು.

ಸರ್ವೈಶ್ಚ ದೇವೈ ಋಷಿಭಿಶ್ಚ ಸಿದ್ಧೈಃ ಸೇನಾಪತಿರ್ವರದಾನೇನ ತೇನ । ಆಪ್ಯಾಯಿತಃ ಸೋಽಪಿ ಸುರಾನುವಾಚ ಸಖಾಯಾರ್ಥಂ ಕ್ರಡನೇ ಕಾರ್ಯಮೇವ ।। ೨೫.

ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಳು, ಸಿದ್ಧರು ಸೇನಾಧಿಪತಿಯನ್ನು ವರದಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು. ಅವನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಆಟದ ಸಂಗಾತಿಯ ವಿಷಯವನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

ಶ್ರುತ್ವಾ ವಚಸ್ತಸ್ಯ್ ಮಹಾನುಭಾವೋ ಮಹಾದೇವೋ ವಾಕ್ಯಮಿದಂ ಜಗಾದ । ದದಾಮಿ ತೇ ಕ್ರೀಡನಕಂ ತು ಕುಕ್ಕುಟಂ ತಥಾನುಗೌ ಶಾಖವಿಶಾಖಸಂಜ್ಞೌ । ಕುಮಾರ ಭೂತಗ್ರಹನಾಯಕೋ ಭವಾನ್ ಭವಸ್ವ ದೇವೇಶ್ವರ ಸೇನಯಾಪತಿಃ ।। ೨೫.

ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮಹಾದೇವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ನಾನು ನಿನಗೆ ಆಟದಿಗಾಗಿ ಕೋಳಿಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ, ಜೊತೆಗೆ ಶಾಖ ಮತ್ತು ವಿಶಾಖ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಸಹಾಯಕರನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. ಕುಮಾರಾ, ನೀನು ಭೂತಗಳ ನಾಯಕನೂ, ದೇವತೆಗಳ ಸೇನಾಧಿಪತಿಯೂ ಆಗು.'

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತತೋ ದೇವಃ ಸರ್ವೇ ದೇವಾಶ್ಚ ಪಾರ್ಥಿವ । ತುಷ್ಟುವುರ್ವಾಗ್ಭಿರಿಷ್ಟಾಭಿಃ ಸ್ಕನ್ದಂ ಸೇನಾಪತಿಂ ತದಾ ।। ೨೫.

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ದೇವರು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು, ರಾಜಾ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೇನಾಧಿಪತಿಯಾದ ಸ್ಕಂದನನ್ನು ಇಚ್ಛಿತವಾದ ಪದಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು.

ದೇವಾ ಊಚುಃ । ಭವಸ್ವ ದೇವಸೇನಾನೀರ್ಮಹೇಶ್ವರಸುತ ಪ್ರಭೋ । ಷಣ್ಮುಖ ಸ್ಕನ್ದ ವಿಶ್ವೇಶ ಕುಕ್ಕುಟಧ್ವಜ ಪಾವಕೇ ।। ೨೫.

ದೇವತೆಗಳು ಹೇಳಿದರು: ಮಹಾದೇವನ ಮಗನೇ, ದೇವಸೈನ್ಯದ ನಾಯಕನಾಗು. ಷಣ್ಮುಖ, ಸ್ಕಂದ, ವಿಶ್ವದಾಧಿಪತಿ, ಕೋಳಿಯ ಧ್ವಜವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನೇ, ಅಗ್ನಿಪುತ್ರನೇ, ನಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ನೀನು ಆಶ್ರಯ.

ಕಮ್ಪಿತಾರೇ ಕುಮಾರೇಶ ಸ್ಕನ್ದ ಬಾಲಗ್ರಹಾನುಗ । ಜಿತಾರೇ ಕ್ರೌಞ್ಚವಿಧ್ವಂಸ ಕೃತ್ತಿಕಾಸುತ ಮಾತೃಜ ।। ೨೫.

ಕಂಪವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವವನೇ, ಕುಮಾರರಾಧಿಪತಿ, ಸ್ಕಂದ, ಬಾಲಗ್ರಹಗಳ ಅನುಯಾಯಿ, ಜಯಶಾಲಿಯೇ, ಕ್ರೌಂಚನ ಶತ್ರುವೇ, ಕೃತ್ತಿಕೆಯ ಮಗನೇ, ತಾಯಿಯರಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನೇ.

ಭೂತಗ್ರಹಪತಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಾವಕಿ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ । ಮಹಾಭೂತಪತೇಃ ಪುತ್ರ ತ್ರಿಲೋಚನ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ ।। ೨೫.

ಭೂತಗೃಹಪತಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದವನೇ, ಅಗ್ನಿಪುತ್ರನೇ, ಸುಂದರರೂಪಿಯೇ, ಮಹಾಭೂತಾಧಿಪತಿಯ ಮಗನೇ, ಮೂವರು ಕಣ್ಣುಗಳವನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಏವಂ ಸ್ತುತಸ್ತದಾ ದೇವೈರ್ವವರ್ಧ ಭವನನ್ದನಃ । ದ್ವಾದಶಾದಿತ್ಯಸಂಕಾಶೋ ಬಭೂವಾದ್ಭುತದರ್ಶನಃ । ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಮಪಿ ತತ್ತೇಜಸ್ತಾಪಯಾಮಾಸ ಪಾರ್ಥಿವ ।। ೨೫.

ಈ ರೀತಿ ದೇವತೆಗಳು ಸ್ತುತಿಸಿದಾಗ ಭವನಂದನನು ಬೆಳೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಹನ್ನೆರಡು ಸೂರ್ಯರಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತ, ಅದ್ಭುತವಾದ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು. ಅವನ ತೇಜಸ್ಸು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಸುಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ರಾಜನೇ.

ಪ್ರಜಾಪಾಲ ಉವಾಚ । ಕಥಂ ತಂ ಕೃತ್ರಿಕಾಪುತ್ರಮುಕ್ತವನ್ತಃ ಸುರಂ ಗುರುಮ್ । ಕಥಂ ಚ ಪಾವಕಿರಸೌ ಕಥಂ ವಾ ಮಾತೃನನ್ದನಃ ।। ೨೫.

ಪ್ರಜಾಪಾಲನು ಕೇಳಿದನು: ಅವನನ್ನು ಹೇಗೆ ಕೃತ್ತಿಕೆಯ ಮಗ ಎಂದು, ದೇವತೆಗಳ ಗುರು ಎಂದು, ಅಗ್ನಿಪುತ್ರ ಎಂದು, ತಾಯಿಯರ ಸಂತಾನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು?

ಮಹಾತಪಾ ಉವಾಚ । ಆದಿಮನ್ವನ್ತರೇ ದೇವ ಉತ್ಪತ್ತಿರ್ಯಾ ಮಯೋದಿತಾ । ಪರೋಕ್ಷದರ್ಶಿಭಿರ್ದೇವೈರೇವಮೇವ ಸ್ತುತಃ ಪ್ರಭುಃ ।। ೨೫.

ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: ಮೊದಲ ಮಾನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಅವನ ಹುಟ್ಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ವಿವರಿಸಿದಂತೆ, ಪರೋಕ್ಷವನ್ನು ನೋಡುವ ದೇವತೆಗಳೂ ಅವನನ್ನು ಇದೇ ರೀತಿ ಸ್ತುತಿಸಿದರು.

ಕೃತ್ತಿಕಾ ಪಾವಕಸ್ತ್ವನ್ಯಮಾತರೋ ಗಿರಿಜಾ ತಥಾ । ದ್ವಿಜೀಯಜನ್ಮನಿ ಗುಹಸ್ಯೈತೇ ಉತ್ಪತ್ತಿಹೇತವಃ ।। ೨೫.

ಕೃತ್ತಿಕೆಯರು, ಅಗ್ನಿ, ಇತರ ತಾಯಿಯರು ಮತ್ತು ಗಿರಿಜಾ—ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಗುಹನ ದ್ವಿಜನ್ಮನಿಗೆ ಕಾರಣರಾದರು.

ಏವಮೇತತ್ ತವಾಖ್ಯಾತಂ ಪೃಚ್ಛತಃ ಪಾರ್ಥಿವೋತ್ತಮ । ಆತ್ಮವಿದ್ಯಾಽಮೃತಂ ಗುಹ್ಯಮಹಂಕಾರಸ್ಯ ಸಂಭವಃ ।। ೨೫.

ಪೃಥ್ವೀಪತಿಯೇ, ನೀನು ಕೇಳಿದಂತೆ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನ, ಅಮೃತ ಮತ್ತು ಅಹಂಕಾರದ ಹುಟ್ಟಿನ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸಿದೆ.

ಸ್ವಯಂ ಸ್ಕನ್ದೋ ಮಹಾದೇವಃ ಸರ್ವಪಾಪಪ್ರಣಾಶನಃ । ತಸ್ಯ ಷಷ್ಠೀಂ ತಿಥಿಂ ಪ್ರಾದಾದಭಿಷೇಕೇ ಪಿತಾಮಹಃ ।। ೨೫.

ಸ್ಕಂದನು ಸ್ವತಃ ಮಹಾದೇವ, ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು. ಅವನ ಅಭಿಷೇಕದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪಿತಾಮಹನು ಅವನಿಗೆ ಆರನೇ ತಿಥಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.

ಏತಾಂ ಫಲಾಶನೋ ಯಸ್ತು ಕ್ಷಯೇನ್ನಿಯತಮಾನಸಃ । ಅಪುತ್ರೋಽಪಿ ಲಭೇತ್ ಪುತ್ರಾನಧನೋಽಪಿ ಧನಂ ಲಭೇತ್ । ಯಂ ಯಮಿಚ್ಛೇತ ಮನಸಾ ತಂ ತಂ ಲಭತಿ ಮಾನವಃ ।। ೨೫.

ಯಾರು ಈ ಸ್ತುತಿಯ ಫಲವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರಾದರೂ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ, ದಾರಿದ್ರ್ಯವಂತರು ಧನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಏನು ಬಯಸಿದರೂ ಅದು ಅವರಿಗೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಯಶ್ಚೈತತ್ ಪಠತಿ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಕಾರ್ತಿಕೇಯಸ್ಯ ಮಾನವಃ । ತಸ್ಯ ಗೇಹೇ ಕುಮಾರಾಣಾಂ ಕ್ಷೇಮಾರೋಗ್ಯಂ ಭವಿಷ್ಯತಿ ।। ೨೫.

ಯಾರು ಈ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ ಸ್ತುತಿಯನ್ನೆಲ್ಲಾ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಮನೆಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸದಾ ಕ್ಷೇಮವೂ ಆರೋಗ್ಯವೂ ಇರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಜಾಪಾಲ ಉವಾಚ । ಶರೀರಸ್ಯ ಕಥಂ ಮೂರ್ತಿಗ್ರಹಣಂ ಜ್ಯೋತಿಷೋ ದ್ವಿಜ । ಏತನ್ಮೇ ಸಂಶಯಂ ಛಿನ್ಧಿ ಪ್ರಣತಸ್ಯ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ ।। ೨೬.

ಪ್ರಜಾಪಾಲನು ಕೇಳಿದನು: ದ್ವಿಜನೇ, ದೇಹವು ಹೇಗೆ ಜ್ಯೋತಿಯೊಳಿಂದ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ? ನಾನು ನಿನಗೆ ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ, ನನ್ನ ಈ ಸಂಶಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸು.

ಮಹಾತಪಾ ಉವಾಚ । ಯೋಽಸಾವಾತ್ಮಾ ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿರೇಕ ಏವ ಸನಾತನಃ । ಸ ದ್ವಿತೀಯಂ ಯದಾ ಚೈಚ್ಛತ್ ತದಾ ಸ್ವಾತ್ಮಸ್ಥಿತೋ ಜ್ವಲತ್ ।। ೨೬.

ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: ಆತ್ಮ ಎಂಬುದು ಒಂದೇ, ಶಾಶ್ವತವಾದ ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿ. ಅದು ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಬಯಸಿದಾಗ, ತನ್ನಲ್ಲಿಯೇ ಬೆಳಗುತ್ತಾ ತೇಜಸ್ಸಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು.

ಯಃ ಸೂರ್ಯ ಇತಿ ಭಾಸ್ವಾಂಸ್ತು ಅನ್ಯೋನ್ಯೇನ ಮಹಾತ್ಮನಃ । ಲೋಲೀಭೂತಾನಿ ತೇಜಾಂಸಿ ಭಾಸಯನ್ತಿ ಜಗತ್ತ್ರಯಮ್ ।। ೨೬.

ಸೂರ್ಯ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಆ ಪ್ರಕಾಶವಂತನು, ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ತೇಜಸ್ಸುಗಳು ಚಲನೆಯಿಂದ ಮೂಡಿಕೊಂಡು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಬೆಳಗುತ್ತವೆ.

ತಸ್ಮಿನ್ ಸರ್ವೇ ಸುರಾಃ ಸಿದ್ಧಾ ಗಣಾಃ ಸರ್ವೇ ಮಹರ್ಷಿಭಿಃ । ಸಮಂ ಸೂತಾ ಇತಿ ವಿಭೋ ತಸ್ಮಾತ್ ಸೂರ್ಯೋ ಭವನ್ ಸ್ತುತಃ ।। ೨೬.

ಅವನಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ಗಣಗಳು, ಮಹರ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಭಗವಂತನೇ, ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಮೂಲವೆಂದು ಸ್ತುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಲೋಲೀಭೂತಸ್ಯ ತಸ್ಯಾಶು ತೇಜಸೋಽಭೂಚ್ಛರೀರಕಮ್ । ಪೃಥಕ್ತ್ವೇನ ರವಿಃ ಸೋಽಥ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ವೇದವಾದಿಭಿಃ ।। ೨೬.

ಆ ಚಂಚಲವಾದ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಶರೀರ ರೂಪವು ಉದಯವಾಯಿತು. ಆ ಕಾರಣದಿಂದ, ವೇದವನ್ನು ಪಾಠಿಸುವವರು ಅವನನ್ನು ರವಿಯೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಭಾಸಯನ್ ಸರ್ವಲೋಕಾಂಸ್ತು ಯತೋಽಸಾವುತ್ಥಿತೋ ದಿವಿ । ಅತೋಽಸೌ ಭಾಸ್ಕರಃ ಪ್ರೋಕ್ತಃ ಪ್ರಕರ್ಷಾಚ್ಚ ಪ್ರಭಾಕರಃ ।। ೨೬.

ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಬೆಳಗುವವನು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸುವುದರಿಂದ ಭಾಸ್ಕರನೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು. ಅವನ ಮಹಾ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಪ್ರಭಾಕರನೆಂದೂ ಹೆಸರಾಯಿತು.

ದಿವಾ ದಿವಸ ಇತ್ಯುಕ್ತಸ್ತತ್ಕಾರಿತ್ವಾದ್ ದಿವಾಕರಃ । ಸರ್ವಸ್ಯ ಜಗತಸ್ತ್ವಾದಿರಾದಿತ್ಯಸ್ತೇನ ಉಚ್ಯತೇ ।। ೨೬.

ಹಗಲು 'ದಿನ' ಎಂದು ಕರೆಯಲು ಕಾರಣನಾದುದರಿಂದ ಅವನು ದಿವಾಕರನೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು. ಎಲ್ಲಾ ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲನಾದುದರಿಂದ ಅವನು ಆದಿತ್ಯನೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.

ಏತಸ್ಯ ದ್ವಾದಶಾದಿತ್ಯಾಃ ಸಂಭೂತಾಸ್ತೇಜಸಾ ಪೃಥಕ್ । ಪ್ರಧಾನ ಏವ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಸರ್ವದಾ ಸ ವಿಬುಧ್ಯತೇ ।। ೨೬.

ಅವನಿಂದ ಹನ್ನೆರಡು ಸೂರ್ಯರು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದರು. ಆದರೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಅವನೇ ಮುಖ್ಯನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ.

ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಜಗತೋ ವ್ಯಾಪ್ತಿಂ ಕುರ್ವಾಣಂ ಪರಮೇಶ್ವರಮ್ । ತಸ್ಯೈವಾನ್ತಃ ಸ್ಥಿತಾ ದೇವಾ ವಿನಿಷ್ಕ್ರಮ್ಯ ಸ್ತುತಿಂ ಜಗುಃ ।। ೨೬.

ಆ ಪರಮೇಶ್ವರನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನೊಳಗೆ ಇದ್ದ ದೇವತೆಗಳು ಹೊರಬಂದು ಅವನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು.