વરાહપુરાણમ્

પાપક્ષયમવાપ્નોતિ ચેશ્વરારાધને કૃતે

ભગવાનની આરાધના કરવાથી પાપોનો નાશ થાય છે.

મામારાધ્ય તથા યાતિ તદ્વિષ્ણોઃ પરમં પદમ્ 211.

આ રીતે મારી આરાધના કરીને, એ વિષ્ણુનું પરમ સ્થાન પ્રાપ્ત કરે છે.

સંસ્મૃતઃ કીર્તિતો વાપિ દૃષ્ટઃ સ્પૃષ્ટોઽપિ વા પ્રિયે

પ્રિયે, મને યાદ કરે કે ગાયે, જુએ કે સ્પર્શે—even એ પણ—

એતજ્જ્ઞાત્વા તુ વિદ્વદ્ભિઃ પૂજનીયો જનાર્દનઃ

આ જાણીને, વિદ્વાનોને જનાર્દનનું પૂજન કરવું જોઈએ.

યમ ઉવાચ સમારાધ્ય જગન્નાથં વિધિના તલ્લયઙ્ગતા

યમ બોલ્યા: નિયમ પ્રમાણે જગન્નાથની આરાધના કરીને, એ લોકો એમા લીન થઈ જાય છે.

તેષાં નૈવાસ્ત્યયં લોકો યાન્તિ તત્પરમં પદમ્

એમને આ સંસારમાં પુનર્જન્મ નથી; એ પરમ સ્થાનને પામે છે.

પ્રબોધનાખ્યાં સુધિયસ્તે યાંતિ પરમં પદમ્

જે બુદ્ધિશાળી લોકો 'પ્રબોધન' કહેવાય છે, એ પરમ સ્થાન સુધી પહોંચે છે.

પશ્યંતિ દ્વિજશાર્દૂલ ઇતિ સત્યં મયોદિતમ્

હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ, મેં જે કહ્યું છે તે ખરેખર સાચું છે.

કથિતં મે મહાભાગ યત્ત્વયા પરિપૃચ્છિતમ્

હે મહાભાગ્યશાળી, તમે જે પૂછ્યું હતું તેનું મેં સમજાવ્યું છે.

તત્તે સર્વં સમાસેન વ્યાખ્યાતં ધર્મવત્સલ

હે ધર્મપ્રેમી, તમે જે પૂછ્યું હતું તે બધું મેં સંક્ષિપ્તમાં સમજાવી દીધું છે.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે પાપનાશોપાયવર્ણનં નામૈકાદશાધિકદ્વિશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણમાં પાપનાશના ઉપાયનું વર્ણન કરતો એકસો એકાવનમો અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.

અથ સંસારચક્રોપાખ્યાને પ્રબોધનીયવર્ણનમ્ સાધુ સાધુ મહારાજ સર્વધર્મવિદાં વર

હવે સંસારચક્રના વર્ણનમાં જાગૃતિનું વર્ણન આવે છે. વાહ વાહ, હે મહારાજ, તમે સર્વધર્મ જાણનારા સર્વશ્રેષ્ઠ છો.

અતોઽહમપિ સુપ્રીતસ્તવ ધર્મપથે સ્થિતઃ

તેથી હું પણ ખૂબ પ્રસન્ન છું, કેમ કે તમે ધર્મના માર્ગે અડગ છો.

ત્વયાહં ચૈવ રાજેન્દ્ર પૂજિતશ્ચ વિશેષતઃ

હે રાજેન્દ્ર, તમે મને વિશેષ સન્માન આપ્યું છે.

સ્વસ્તિ તેઽસ્તુ મહારાજ ત્વકમ્પો ભવ સુવ્રત

હે મહારાજ, તમારે કલ્યાણ થાય. હે સુવ્રત, તમે અડગ રહો.

તેજસા દ્યોતયન્સર્વં ગગનં ભાસ્કરો યથા

સૂર્ય જેવો આકાશમાં તેજથી બધું પ્રકાશિત કરે છે, એ રીતે તે સર્વેને તેજથી ઉજ્જવળ બનાવે છે.

ગતે તસ્મિંસ્તુ સુચિરં સ રાજા ધર્મવત્સલઃ

પછી, લાંબા સમય પછી, ધર્મપ્રેમી એ રાજા ત્યાંથી વિદાય થયો.

કૃત્વા પૂજાં ચ મે યુક્તાં પ્રિયમુક્ત્વા ચ સુવ્રત

હે સુવ્રત, તેણે મારી યોગ્ય રીતે પૂજા કરી અને પ્રીતિપૂર્વક વચન પણ કહ્યું.

એતદ્વઃ કથિતં વિપ્રાસ્તસ્ય રાજ્ઞઃ પુરોત્તમે

હે વિદ્વાનો, એ શ્રેષ્ઠ રાજાની હાજરીમાં તમને આ બધું કહેલું છે.

વૈશંપાયન ઉવાચ કેચિદ્વૈખાનસાસ્તત્ર કેચિદાસન્નિરાસનાઃ

વૈશંપાયન કહે છે: ત્યાં કેટલાક વૈખાનસ મુનિ હતા, તો કેટલાક આસન અને નિરાસન સાધનામાં તત્પર હતા.

સાધુ સાધ્વિતિ ચૈવોક્ત્વા વિસ્મયોત્ફુલ્લલોચનાઃ 212.

તેઓએ 'વાહ વાહ' કહીને આશ્ચર્યથી આંખો પહોળી કરી દીધી.

શાલાનીશ્ચ તથા કેચિત્કાપોતીવૃત્તિમાસ્થિતાઃ

કેટલાક શાલાની મુનિ હતા, તો કેટલાક કબૂતર જેવી રીતે જીવન જીવતા હતા.

શિલોંચ્છાશ્ચ તથૈવાન્યે કાષ્ઠાન્તાશ્ચ મહૌજસઃ

કેટલાક અનાજ એકત્ર કરી જીવન ગુજારતા, તો કેટલાક મહાતેજસ્વી લાકડાં પર નિર્ભર હતા.

નાનાવિધિધરાઃ કેચિજ્જિતાત્માનસ્તુ કેચન

કેટલાક વિવિધ રીતના નિયમો પાળતા, તો કેટલાક આત્મસંયમી હતા.

તથોર્દ્ધ્વશાયિકાશ્ચાન્યે તથાન્યે મૃગચારિણઃ

તેમજ કેટલાક ઊભા રહીને સુતા, તો કેટલાક હરણની જેમ ફરતા.

અબ્ભક્ષા વાયુભક્ષાશ્ચ તથાન્યે શાકભક્ષિણઃ

કેટલાંક લોકો માત્ર પાણી પી ને જીવતા હતા, કેટલાંક હવામાંથી જ જીવન યાપન કરતા હતા અને બીજા કેટલાક માત્ર શાકભાજી ખાઈને જીવન વિતાવતાં હતા.

તપસોઽન્યન્ન ચાસ્તીતિ ચિન્તયિત્વા પુનઃ પુનઃ

તેઓ વારંવાર વિચારતા કે તપશ્ચર્યા સિવાય બીજું કંઈ જ નથી.

ત્યક્ત્વા ધર્મમધર્મં ચ શાશ્વતીં ધિયમાસ્થિતાઃ

તેમણે ધર્મ અને અધર્મ બંનેને છોડી દીધા અને શાશ્વત ચિંતનમાં સ્થિર રહ્યા.

જગૃહુર્નિયમાંસ્તાંસ્તાન્ભયહેતોરનિન્દિતાઃ

તેઓ નિર્દોષ રહીને, ભયના કારણે વિવિધ નિયમો સ્વીકાર્યા.