વરાહપુરાણમ્

અવશ્યં ચૈવ ગન્તવ્યં તસ્ય પાર્શ્વં પુનઃપુનઃ

એના પાસે વારંવાર જવું જ પડે છે.

ન ગચ્છન્તિ ચ યે તત્ર દાનેન નિગમેન ચ

જે લોકો દાન અને વેદાધ્યયન કરે છે, તેઓ ત્યાં નથી જતા.

રૌરવો વા કથં વિપ્ર કિંરૂપં કૂટશાલ્મલેઃ

હે બ્રાહ્મણ, રૌરવ કયું છે? કૂઠશાલમલીનું સ્વરૂપ કેવું છે?

કિં ચ કિંચ તુ કુર્વાણાઃ કિંચ કિંચ સમાચરન્

અને તેઓ ત્યાં શું કરે છે, શું આચરે છે?

ધૃતિં ન લભતે કિંચિત્તૈસ્તૈર્દોષૈઃ સુવાસિતાઃ

જે લોકો એ દોષોથી ભરેલા છે, તેઓને સ્થિરતા મળતી નથી.

બોદ્ધવ્યં નાવબુધ્યન્તે ગુણાનાં તુ ગુણોત્તરમ્ 195.

જાણવું જોઈએ છતાં, તેઓ ગુણોમાં શ્રેષ્ઠ ગુણને સમજી શકતા નથી.

પરં પરમજાનન્તો રમન્તે કસ્ય માયયા

પરમ તત્વ જાણ્યા વિના, તેઓ કોની માયામાં આનંદ માણે છે?

એતત્કથય વત્સ ત્વં યતઃ પ્રત્યક્ષદર્શિવાન્

હે વત્સ, તું જે જોઈને આવ્યો છે, એ બધું અમને કહો.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે સંસારચક્રે યમલોકસ્થપાપિવર્ણનં નામ પઞ્ચનવત્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણમાં સંસારચક્રમાં યમલોકના પાપોનું વર્ણન કરતો એકસો પચાનું અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.

અથ ધર્મરાજપુરવર્ણનમ્ તેષાં તદ્વચનં શ્રુત્વા ઋષીણાં ભાવિતાત્મનામ્

હવે ધર્મરાજાના શહેરનું વર્ણન છે. શુદ્ધ ચિત્તવાળા ઋષિઓના વચન સાંભળ્યા પછી,

નાચિકેત ઉવાચ યોજનાનાં સહસ્રં તુ વિસ્તરાદ્દ્વિગુણાયતમ્

નાચિકેતાએ કહ્યું: 'એનું પહોળાઈ હજાર યોજન છે અને લંબાઈ એના કરતાં બમણી છે.'

દ્વિગુણં પરિવેષેણ તદ્વૈ પ્રેતપતેઃ પુરમ્

પિતૃઓના સ્વામીનું એ શહેર બે ગણી પહોળી સીમાથી ઘેરાયેલું છે.

હર્મ્યપ્રાસાદસંબાધમહાટ્ટાલસમન્વિતમ્

તે શહેર મહેલ અને ભવ્ય મકાનોથી ભરેલું છે, ઉંચા મિનારા અને ગોળીઓથી શોભાયમાન છે.

કૈલાસશિખરાકારૈર્ભવનૈરુપશોભિતમ્

કૈલાસ પર્વતના શિખરો જેવી દેખાતી ઇમારતો એ શહેરને સુંદર બનાવે છે.

દીર્ઘિકાશ્ચ તથા કાન્તા નલિન્યશ્ચ સરાંસિ ચ

ત્યાં સુંદર તળાવો, કમળવાળા સરોવર અને વિશાળ જળાશયો પણ છે.

નરનારીસમાકીર્ણા ગજવાજિસમાકુલાઃ

પુરુષો અને સ્ત્રીઓથી એ સ્થળ ભરેલું છે, અને હાથી-ઘોડાની અવરજવરથી હંમેશા ચળવળતું રહે છે.

સર્વજીવૈસ્તથાકીર્ણં તસ્ય રાજ્ઞઃ પુરોત્તમમ્

એ રાજાની ઉત્તમ નગરીમાં સર્વ પ્રકારના જીવોથી ભીડ જામી છે.

ક્વચિદ્ગાયન્ હસંશ્ચૈવ ક્વચિદ્દુઃખેન દુઃખિતઃ

ક્યાંક લોકો ગાઈ રહ્યા છે અને હસી રહ્યા છે, તો ક્યાંક દુઃખમાં ડૂબેલા છે.

ક્વચિન્નૃત્યન્ક્વચિત્તિષ્ઠન્ ક્વચિદ્બન્ધનસંસ્થિતઃ 196.

ક્યાંક કોઈ નૃત્ય કરે છે, ક્યાંક ઊભા છે, અને ક્યાંક બંધનમાં મુકાયેલા છે.

સ્વકર્મભિઃ પ્રદૃશ્યન્તે સ્થૂલાઃ સૂક્ષ્માશ્ચ જન્તવઃ

ત્યાં પોતાના કર્મ પ્રમાણે મોટાં અને નાનાં જીવ જોવા મળે છે.

અઙ્ગાનિ ચૈવ સીદન્તિ મનો વિહ્વલતીવ મે

મારા અંગો દુર્બળ થઈ રહ્યા છે અને મન પણ ગભરાઈ ગયું છે.

તથાપિ કથયિષ્યામિ યથાદૃષ્ટં તથાશ્રુતમ્

છતાં પણ, મેં જે જોયું અને સાંભળ્યું છે, એ પ્રમાણે કહિશ.

દૃશ્યતે ન ચ દૃશ્યેત નાનાવૃક્ષસમાકુલા

એ શહેર દેખાય છે પણ જાણે દેખાતું નથી, અને અનેક પ્રકારના વૃક્ષોથી ઘેરાયેલું છે.

પ્રસન્નેન ચ તોયેન શીતલેન સુગન્ધિના

ત્યાંનું પાણી સ્વચ્છ, ઠંડુ અને સુગંધિત છે.

ભ્રાજતે સરિતાં શ્રેષ્ઠા સર્વપાપપ્રણાશિની

ત્યાંની શ્રેષ્ઠ નદી તેજસ્વી છે અને સર્વ પાપો દૂર કરે છે.

અમરાઃ ક્રીડમાનાશ્ચ જલક્રીડાં પુનઃપુનઃ

દેવતાઓ ત્યાં વારંવાર જળક્રીડા કરતાં રમે છે.

ભુજઙ્ગાવનતાઙ્ગ્યશ્ચ કિન્નર્યશ્ચ સુગાયનાઃ

વાંકડા શરીરવાળી અને મીઠી બાનીથી ગાવતી કિનારીઓ તથા સાપો પણ ત્યાં છે.

એવં નારીસહસ્રાણિ તત્ર દિવ્યાનિ નિત્યશઃ

એ રીતે, હજારો દૈવી સ્ત્રીઓ ત્યાં હંમેશા હાજર રહે છે.

તત્રાપરે વૃક્ષષણ્ડા નિત્યપુષ્પફલાન્વિતાઃ 196.

બીજી બાજુ, ત્યાં ફૂલો અને ફળોથી ભરપૂર વૃક્ષોના ઝાડ છે.