વરાહપુરાણમ્

વૈશમ્પાયન ઉવાચ હૃષ્ટપુષ્ટ વપુર્ભૂત્વા પુત્રઃ પરમધાર્મિકઃ

વૈશંપાયન કહે છે: પરમ ધર્મી પુત્ર આનંદિત અને તંદુરસ્ત રૂપે દેખાયો.

પુત્ર ઉવાચ દૃષ્ટ્વા ચ તમહં દેવં સર્વલોકનમસ્કૃતમ્

પુત્રએ કહ્યું: મેં એ દેવને જોયા, જેને બધા લોકોએ વંદન કર્યા છે.

આગચ્છામિ પુનશ્ચાત્ર ન ભયં મેઽસ્તિ મૃત્યુતઃ

હવે હું ફરી અહીં આવું છું અને મને મૃત્યુનો કોઈ ડર નથી.

સત્યે તિષ્ઠ મહાભાગ સત્યં ચ પરિપાલય

હે મહાભાગ્યશાળી, સત્યમાં ટકી રહે અને સત્યનું પાલન કર.

સૂર્યસ્તપતિ સત્યેન વાતઃ સત્યેન વાતિ ચ

સૂર્ય સત્યથી તેજ આપે છે અને પવન પણ સત્યથી ફૂંકાય છે.

ઉદધિર્લ્લઙ્ઘયેન્નૈવ મર્યાદાં સત્યપાલિતઃ

સમુદ્ર સત્યથી જ પોતાની હદ કદી લાંઘતો નથી.

સત્યેન યજ્ઞા વર્ત્તન્તે મન્ત્રપૂતાઃ સુપૂજિતાઃ

સત્યથી યજ્ઞો ચાલે છે, મંત્રોથી શુદ્ધ થાય છે અને યોગ્ય રીતે પૂજાય છે.

સત્યં ગાતિ તથા સામ સર્વં સત્યે પ્રતિષ્ઠિતમ્ 193.

ગાયત્રી અને સામ પણ સત્ય પર આધાર રાખે છે; બધું જ સત્યમાં સ્થિર છે.

સત્યેન સર્વં લભતે યથા તાત મયા શ્રુતમ્

પિતા, મેં સાંભળ્યું છે કે સત્યથી બધું પ્રાપ્ત થાય છે.

દેવદેવેન રુદ્રેણ વેદગર્ભઃ પુરા કિલ

દેવોના દેવ રુદ્રે, એક સમયે, વેદનો બીજ—

દીક્ષાં ધારયતે બ્રહ્મા સ તેનૈવ સુયન્ત્રિતઃ

બ્રહ્માએ એના દ્વારા દીક્ષા લીધી અને એના સંયમથી નિયંત્રિત રહ્યો.

સંવર્તેન પુરા તાત સર્વે લોકાઃ સદૈવતાઃ

પિતા, પૂર્વે સંહાર સમયે બધા લોકો અને દેવતાઓ—

પાતાલે પાલયન્ સત્યં બદ્ધો વૈરોચનો વસન્

વૈરોચનનો પુત્ર પાતાળમાં રહીને સત્યનું પાલન કરતો અને બંધાયો હતો.

સ્થિતઃ સત્યે મહાવિન્ધ્યો વર્દ્ધમાનો ન વર્દ્ધતે

મહાન વિંધ્ય પર્વત સત્યમાં સ્થિર રહીને વધે છે, પણ વધતો નથી.

ગૃહધર્માશ્ચ યે દૃષ્ટા વાનપ્રસ્થાશ્ચ શોભિતાઃ

ગૃહસ્થ ધર્મો દેખાય છે અને વનવાસી પણ શોભાયમાન છે.

અશ્વમેધસહસ્રં ચ સત્યં ચ તુલયા ધૃતમ્

હજારો અશ્વમેધ યજ્ઞ અને સત્ય તુલામાં તોલવામાં આવે છે.

સત્યેન પાલ્યતે ધર્મો ધર્મો રક્ષતિ રક્ષિતઃ

સત્યથી ધર્મનું રક્ષણ થાય છે; ધર્મ જેનું રક્ષણ કરે છે, તેને પણ ધર્મ રક્ષે છે.

એવમુક્ત્વા હૃષ્ટપુષ્ટઃ સ્વેન દેહેન સુવ્રત 193.

આ રીતે કહી, તે આનંદિત અને તંદુરસ્ત થયો, હે સુવ્રત—

ઋષિપુત્રો મહાતેજા સત્યવાગનસૂયકઃ

ઋષિનો પુત્ર, મહાન તેજસ્વી, સત્યવચન અને નિષ્કપટ હતો.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે પ્રાગિતિહાસે સંસારચક્રે નચિકેતપ્રયાણં નામ ત્રિનવત્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના પ્રાચીન ઇતિહાસમાં 'સંસારના ચક્રમાં નચિકેતાનું પ્રવાસ' નામે એકસો ત્રાણું અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.

અથ નચિકેતસો આગમનવર્ણનમ્ ગતશ્ચ પરમં સ્થાનં યત્ર રાજા દુરાસદઃ

હવે નચિકેતાના પાછા આવવાનો વર્ણન છે: તે ત્યાં પહોંચ્યો જ્યાં દુર્લભ રાજા વસે છે, એ પરમ સ્થાન છે.

તતો હૃષ્ટમના રાજન્પુત્રં દૃષ્ટ્વા તપોનિધિઃ

પછી, રાજા, તપસ્વી પિતા પોતાના પુત્રને જોઈને હૃદયપૂર્વક આનંદિત થયો.

દિવં ચ પૃથિવીં ચૈવ નાદયામાસ હૃષ્ટવત્

તે ખુશીથી આકાશ અને ધરતીને ગૂંજાવી ઉઠ્યો.

પશ્યન્તુ મમ પુત્રસ્ય પ્રભાવં દિવ્યતેજસઃ

મારા પુત્રના દિવ્ય તેજથી ભરપૂર પરાક્રમને સૌ કોઈ જોયા કરે.

પિતૃસ્નેહાનુભાવેન ગુરુશુશ્રૂષયાપિ ચ

પિતાની મમતા અને ગુરુની સેવા દ્વારા,

લોકે મત્સદૃશો નાસ્તિ પુમાન્ભાગ્યસમન્વિતઃ

આ જગતમાં મારા જેટલું નસીબદાર માણસ બીજું કોઈ નથી.

કચ્ચિત્ત્વં ન હતો વત્સ નૈવ બદ્ધો યમાલયે

બેટા, આશા છે કે તું મારવામાં આવ્યો નથી કે યમલોકમાં બંધાયો નથી.

કચ્ચિત્તે વ્યાધયો ઘોરા નાન્વગચ્છન્યમાલયે

આશા છે કે યમલોકમાં તને કોઈ ભયાનક રોગો તડપાવ્યા નથી.

કચ્ચિદ્રાજા ત્વયા દૃષ્ટઃ પ્રેતાનામધિપો બલી

આશા છે કે તું પ્રેતોના પરાક્રમી રાજાને જોયો હશે.